(Tiểu luận) anh (chị) hãy trình bày hiểu biết về bữa ăn của người việt nhận xét và lí giải về sự thay đổi trong bữa ăn hiện nay so với bữa ăn truyền thống của người việt

Ngay từ xa xưa, ông bà ta đã rat coi trong việc ăn uống, thế nên tục ngữ mới có câu: “trời đánh tránh bữa ăn", "có thực mới vực được đạo”, "học ăn, học nói, học gói, học mở”...Ngày nay,

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG

TRUONG DAI HOC SU PHAM

BAI TAP LON

CO SO VAN HOA VIET NAM

Tên đề tài:

Anh (chị) hãy trình bày hiểu biết về bữa ăn của người Việt Nhận xét và lí giải

vệ sự thay đôi trong bữa ăn hiện nay so với bữa ăn truyên thông của người Việt

Sinh viên thực hiện: Lê Thành Long Lớp: 20SPPOI

Đà Nẵng, tháng 12/2021

Mục Lục

I MO ĐẦU Q.22 TH TH TH TT ĐT TT nh ky chết 3

II NOI DUNG

1 Tổng quan bữa ăn truyền thống của người VIỆ( - 4

2 Nét tương đồng trong các bữa ăn của người VIiỆt 5

3 Nét đặc trương riêng trong bữa ăn của người Việt theo từng ving mién 6

3.1.1 Đặc điểm chung về âm thực và bữa ăn của người miền Bắc 6

3.1.2 Bữa ăn của người Hà NỘI 7

3.2 Đặc trưng về âm thực và bữa ăn của người miền Trung 8

3.2.2 Van hoa am thuc truyén thong 6 Hué cee eessesesesestetseeee uses 8 3.2.2 Văn hóa âm thực truyền thống ở Quang Nam — Da Nang 9

3.3.1 Đặc trưng văn hóa âm thực miền Nam -:-: - 10

3.3.2 Âm thực Sài Gòn - Nơi hội tụ của nhiều nền văn hóa 11

4 Nhận xét và lý giải về sự thay đối trong bữa ăn hiện nay so với bữa ăn truyền thống của người VIỆ( - c2 n Q2 ng nu nha 12 ¡i83 007912 12

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

e _ Lý Khắc Cung (2009), Hà Nội văn hóa và phong tục — Nxb Lao động

e_ Nguyễn Nhã (2009), Bản sắc âm thực Việt Nam — Nxb Thông Tan

e Pham Hiru Dat (1998), Hương vị Quảng Nam, Nxb Đà Nẵng

e© Mai Khôi (2001), Văn hóa ầm thực Việt Nam — Các món ăn miền Bắc, miền Trung, miền Nam — Nxb Thanh niên, TP Hồ Chí Minh

e Khai thác thông tin trên mạng Internet:

Tailieu.vn

Vanhoahoc.com.vn

I._ MỞ ĐẦU

Ăn uống đó là một nhu cau không thể thiếu được trong cuộc sống của tất cả mọi

người, rất gần gũi và cũng rất đời thường Nhưng ở mỗi thời đại khác nhau thì ămỗi bữa ăn lại được quan tâm với những mức độ khác nhau Ngay từ xa xưa, ông bà ta đã rat coi trong việc ăn uống, thế nên tục ngữ mới có câu: “trời đánh tránh bữa ăn", "có

thực mới vực được đạo”, "học ăn, học nói, học gói, học mở” Ngày nay, khi cuộc sống

ngày một phát triển, nhu cầu của con người ngày một cao hơn, bữa ăn cũng nhờ vào đó

mà trở nên hoàn thiện hơn, ăn uống không chỉ đơi thuần là nhu cầu ăn uống của con người nữa mà nó còn là thê hiện thính thắm mỹ trong từng món ăn Vượt ra khỏi giới

hạn "ăn no mặc âm" để đạt đến “ăn ngon mặc đẹp" Âm thực đã không còn đơn thuần

là giá trị vật chất, mà xa hơn chính là yếu tổ văn hóa, một mảng văn hóa đậm đà,

duyên dáng và cốt cách Tìm hiểu về âm thực hay văn hóa ăn uống của một đất nước chính là cách đơn giản nhất đề có thể hiểu thêm về lịch sử và con người của đất nước

ây Qua đó góp phan nang cao vốn hiểu biết và lòng tự hào dân tộc trong mỗi chúng ta Những điều được trình bày trên đây cũng chính là lý do em chọn đề tài “Bữa ăn của người Việt Nam" để trình bày trong bài tập lớn này Qua đề tài này, em muốn giới

thiệu với tất cả mọi người về một nét đẹp rất đặc trưng của đất nước và con người Việt

Nam, nét đẹp trong những bữa ăn

Nước Việt Nam hình chữ “S" trải dài từ Bắc chí Nam, chia làm ba miền Bắc, Trung, Nam Mỗi miễn có những đặc trưmg riêng về đặc điểm tự nhiên, sinh hoạt, sản xuất và

phong tục tập quán Từ đó hình thành nền văn hóa ẩm thực riêng cho từng miễn, vì vậy mà trong mỗi bữa ăn của Việt cũng có nhiều nét riêng biệt theo từng vùng miễn

Sự phong phú, đa dạng trong những bữa ăn của người Việt Nam ở 3 miền đã tạo nên

một nét đặc trưng riêng trong văn hóa âm thực Việt Có thể nói, nền âm thực ba miền

đã chịu tác động mạnh mẽ từ nhiều yếu tố, đặc biệt là lịch sử, tự nhiên và con người

Chính vì vậy mà âm thực Việt ngày càng trở nên độc đáo theo một cách rất riêng Chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu sự thay đối trong các bữa ăn của người Việt, từ đó lý giải những sự thay đổi giữa bữa ăn hiện nay và bữa ăn truyền thống của người Việt Nam

Il NOIDUNG

1 Tổng quan bữa ăn truyền thông của người Việt

Ai cũng biết rằng: Văn hóa ẩm thực là một biểu hiện quan trọng trong đời sống con người, nó cũng hàm chứa những ý nghĩa triết lý Từ xa xưa, trong dân gian nước ta đã

tổng kết thành câu tục ngữ: "Học ăn, hợc nói, học gói, học mở” chủ yếu dé nhắc nhở

những người mới bước vào đời thì khâu đầu tiên là “học ăn" Ở các nước khác trên thế Ø1ớI, ngoài quan niệm dân gian thì các nhà chuyên môn, những người yêu thích, am

hiểu âm thực đều bàn luận, viết những tài liệu, những cuốn sách hay về nghệ thuật

ăn uống

Cơ cầu bữa ăn truyền thống của người Việt thông thường bao gồm ba bữa: bữa sáng, bữa trưa và bữa tối Bữa trưa và bữa tối vẫn là hai bữa ăn chính được các gia đình chú trọng hơn với các món ăn đa dạng hơn Tuy nhiên, cả ba bữa ăn đều phải có đủ bốn

nhóm chất dinh dưỡng là: tinh bột, chất đạm, chất béo và các loại rau quả Trong đó

thì cơm chính là thành phần thức ăn cũng cấp nhiều năng lượng nhật Bữa sáng của người Việt thường là bữa ăn phụ với các món ăn nhẹ như: xôi, phở, bún, cháo Tùy thuộc vào chất lượng cuộc sống của từng gia đình mà bữa sáng cũng sẽ thay đổi Bữa trưa và bữa tối là hai bữa ăn đặc trưng của gia đình người Việt Trải qua quá trình hình

thành và phát triển của lịch sử, văn hóa Việt đã tôn tại và chắt lọc những tĩnh hoa của nhiều nền văn hóa khác, để tạo nên một nền văn hóa đặc trưng, đậm đà bản sắc dân

tộc Trong đó, văn hóa âm thực cũng trở thành một nét rất riêng của người Việt Bữa cơm truyền thống của người Việt là biểu tượng của sự hài hòa cơm-rau-cá theo thuyết Tam tài, là biểu tượng của thiên địa giao hòa, hợp nhất Trong mâm cơm của người Việt không bao giờ thiếu cơm trắng, thứ cơm được nấu từ gạo tẻ ngon ngọt, được trồng ra từ chính mô hôi, công sức của những người nông dân chịu thương, chịu khó Hạt gạo tẻ đóng vai trò nuôi sống con người, nó thân thương, gần gũi, có vị của đất, của nước Việt Nam Có lẽ vì những điều này, mà cây lúa đã trở thành biểu tượng của Việt Nam, đất nước vốn phát triển từ nền văn minh lúa nước “Đói không rau như đau không thuốc”, bữa cơm Việt không khi nào thiếu rau Rau giúp cân băng âm dương trong cơ thể Người Việt ăn cơm với nước măm làm từ cá và các loại thủy sản hay

tương đậu tự làm, đó là một nét đặc trưng rat riêng mà chỉ Việt Nam mới có

Đối với người Việt, bữa ăn cũng là nét đẹp văn hóa, nó có một ý nghĩa sâu sắc và liên quan đến mọi mặt của đời sống xã hội Người Việt cho rằng: Gia đình gắn với bữa

cơm gia đình, gan với những món ăn dân dã, nhưng đậm vị ngọt quê nhà Bữa ăn là

kết tinh của thành quả lao động, là nơi truyền nhận những kinh nghiệm giáo dục, đạo đức, lối sống (người già truyền kinh nghiệm sống, dạy những điều hay, lẽ phải cho con cháu, các thành viên trong gia đình thể hiện sự hiếu nghĩa, tôn kính với ông bà, cha mẹ), nơi găn kết tình cảm giữa các thành viên để cùng nhau chia sẻ niềm vui nỗi buồn cho nhau, để cùng nhau xây dựng gia đình hạnh phúc

2 Nét tương đồng trong các bữa ăn của người Việt

Bữa ăn truyền thống Việt Nam rất phong phú và đa dạng từ cách thức chế biến cho

đến hương vị các món ăn Mỗi vùng miễn trên dải đất hình chữ S này lại có những

món ăn đặc trưng riêng biệt không thể hòa lẫn Tuy nhiên để tổng kết lại thì bữa ăn truyền thống Việt Nam có 9 đặc trưng tiêu biểu như sau:

e_ Tính hòa đồng đa dạng: Người Việt dễ dàng tiếp thu văn hóa âm thực của các dân tộc khác, vùng miền khác đề từ đó chế biến thành của mình Đây cũng là điểm nổi bật trong các bữa ăn của nước ta từ Bắc chí Nam

e_ Ít dầu mỡ: Các món ăn Việt Nam chủ yếu được làm từ nguyên liệu rau củ quả, thịt không phải là nguyên liệu chủ đạo khi nấu ăn như các quốc gia phương Tây Ngoài ra Việt Nam không dùng quá nhiều dầu mỡ đề nấu ăn như các món của người Hoa, vì vậy các món ăn thường thanh và ít mỡ hơn

e Dam da huong vi: Su pha trén gia vi là một trong những điểm tỉnh tế mà ít có nên âm thực nào có được Các món ăn Việt Nam thường sử dụng hàng loạt các

loại gia vị cùng nước mắm mang hương vị đặc trưng để góp phần đậm đà cho món ăn Ngoài ra mỗi món khác nhau thì đều có nước châm tương ứng để gia tang mui vi

e Tinh tong hoa nhiéu chat, nhiều vị: Món ăn Việt Nam thường nhiều chất nhiều

vị kết hợp lại với nhau, bao gôm nhiều lọai thực phẩm như thịt, tôm, cua cùng với các loại rau, đậu, gạo Ngoài ra còn có sự tổng hợp của nhiều vị như chua, cay, mặn, ngọt, bùi béo

se Tính ngon và lành: Ngoài yêu câu đây đủ chât dinh dưỡng, các món ăn trong

một bữa ăn còn đòi hỏi sự hài hòa tạo sự hâp dẫn và ăn ngon miệng cho các

thành viên trong gia đình

e_ Tính dùng đũa: Người Việt có thói quen dùng đũa trong khi ăn là một nghệ

thuật, gap sao cho khéo, cho chặt đừng để rơi thức ăn Đôi đũa Việt có mặt

trong mọi bữa cơm gia đình

e Tính cộng đồng hay tính tập thé: Tinh cộng động được thể hiện rõ rệt bên trong văn hóa âm thực của Việt Nam Trong một bữa ăn bao giờ cũng có một bát

nước châm để chấm chung Các món ăn thường được đựng trong một bát lớn rồi những người ngồi ăn sẽ sử dụng bát nhỏ riêng đề ăn

e Tính kính trên nhương dưới: nó đã ăn sâu vào tâm trí của mỗi một người Việt, Mỗi bữa ăn, mọi người mời nhau như một cách thể hiện sự lịch thiệp và trân

trọng mà bản thân dành cho người đối diện Trong bữa ăn, những phần cơm mềm dẻo, những món ngon sẽ được mời ông bà và để dành cho trẻ con trong gia dinh

e Thuc an duoc don thanh mam: Thay vi ăn theo từng đợt, ăn món nào mới mang món đó, người Việt Nam có thói quen ăn nhiêu món ăn trong một lúc băng cách dọn sẵn thành mâm

3 Nét đặc trương riêng trong văn hóa âm thực của người Việt theo từng vùng miễn

Đi khắp dải đất hình chữ S, đâu đâu người ta cũng thấy dấu ân của những hương vị âm

thực đặc biệt, chuyên chở những giá trị văn hóa vùng miễn Một buổi chiêu thu se lạnh, nhắm nháp chút cốm xanh, mùi hương thơm lừng cả góc phố cô của nôi nước lèo phở đang sôi trên bếp thấy nhớ Hà Nội da diết Bên dòng Thu Bồn êm ả, một tô cao lâu hay tô mỳ quảng thơm ngon gợi cả ký ức Hội An Giữa phố thị Sài Gòn tập nập, tiếng kẻng từ xe hủ tíu gõ keng kẻng như kể câu chuyện của thành phố 300 năm tuổi

Dẫu đa dạng, dẫu đặc trưng, đâu đó giữa các vùng miền vẫn có những điểm giao thoa

của một nên âm thực Việt

3.1.1 Đặc điểm chung về âm thực và bữa ăn của người miền Bắc

Bữa ăn của người miền Bắc mang cho mình một hơi thở riêng của một nên 4m thực

lâu đời của xứ sở kinh kì Tại đây chúng ta sẽ có cơ hội khám phá âm thực Việt Nam

từ truyền thông cho đến hiện đại với các món ăn ngon, đặc trưng của đất Bắc đã lưu

eit trai tim của biét bao tin dé yéu âm thực Việt Nam

Âm thực miền Bắc thường không đậm các vị cay, béo, ngọt băng các vùng khác, chủ yếu sử dụng nước măm loãng, mắm tôm Sử dụng nhiều món rau và các loại thủy sản

nước ngọt dễ kiếm như tôm, cua, cá, trai, hến v.v Nhìn chung, do truyền thống Xa xưa

có nên nông nghiệp nghèo nàn, ẩm thực miền Bắc trước kia ít thịnh hành các món ăn

với nguyên liệu chính là thịt, cá Bắt nguồn từ sự khéo léo, tỉ mân trong từng công

đoạn chuẩn bị nguyên liệu, chế biến, đặc biệt hơn sự khéo léo ây lại càng được thể

hiện rõ nét hơn trong những mâm cỗ của người dân miền Bắc Những mâm cao cỗ

đây, mỗi mâm đều phải có bốn bát bốn đĩa tượng trưng cho tứ trụ, bốn mùa và bốn phương được chế biến công phu, câu kì, sặc sỡ nhưng rất đỗi ngon miệng và bắt mắt

Bốn bát gôm có bát miến, bát chim hầm, bát chân giò lợn hầm măng lưỡi, bát canh

bóng thả nắm Bốn đĩa bao gồm có đĩa nem rán, đĩa thịt gà luộc, đĩa xôi gắc, đĩa giò lụa, đĩa thịt nau đông Ngoài mâm cỗ thịnh soạn, các món ăn trong bữa cơm hăng ngày

của người Bắc cũng không bao giờ là qua loa cho qua bữa

Nói đến miễn Bắc lại không thể không nhắc đến món ăn làm say lòng biết bao du khách dừng chân, Phở Phở đối với các bậc cha ông sống trước đây không chỉ đơn

thuần là một món ăn, hơn cả thế phở chính là món ăn đại diện cho cả một nên văn hóa

từ lâu đời của nước Việt Âm thực miễn Bắc còn nổi tiếng với các món ăn ngon trứ

danh như bún chả, bún ốc, bún thang, bún đậu, chả nem (chả g1ò), Sặc sỡ là thé,

nhưng âm thực miền Bắc luôn mang đến cho người thưởng thức một cảm xúc dân dã

tràn đây, trọn vẹn như một tác phẩm nghệ thuật

3.1.2 Bữa ăn của người Hà Nội

Nhiều người đánh giá cao Âm thực Hà Nội, cho rằng nó đại diện tiêu biểu nhất của tỉnh hoa âm thực miền Bắc Việt Nam Hà Nội có cách ăn uống riêng của mình, được

duy trì phát triển hàng nghìn năm và đã thành truyền thống

Bữa ăn của người Hà Nội gồm hai bữa, ăn bữa chính và ăn quà Người Hà Nội ăn quà theo mùa, theo giờ, theo mùa, Món ăn cũng nhiêu thứ theo giờ Món ăn buổi sáng riêng, buổi trưa riêng, tối riêng., khuya riêng Xôi lúa là món ăn buổi sáng như bánh cuốn Thanh Trì, không ăn buổi chiều Cháo đỗ xanh, chè đỗ đen ăn buổi trưa mùa hè, không ăn mùa đông hay buổi tôi Buổi sáng không ăn lạc rang, ngô nướng Tối mới ăn

lục tao xá, chí ma phù , tất nhiên đó là cách ăn của người Hà Nội, nếu có ai ăn khác

đi thì cũng không sao, chỉ là mất ngon hay không chuẩn vị mà thôi

Nguyên liệu đề chế biến món ăn cũng được người Hà Nội chọn lọc kỹ càng: phải là

thứ tươi ngon, lành lặn Không thể là thịt vịt già, thịt trầu thâm sì, mỡ đã ôI, con cá bọt cái mắt đã đục, con tôm đã bạc trắng, rau đã héo, chanh đã ủng, hạt tiêu đã mốc, Trong khi chế biễn, món nào món ây không lẫn lộn mà cũng không thiếu các phụ liệu

Không những ngon mà phải đẹp Su hào cà rốt không thái rối, mà tia thành hoa lá, con

chim, lá thuyền, không những góp màu sắc mà còn góp thêm cả dáng hình, làm ngon mắt trước khi ngon miệng

Ga vị là thứ được người Hà Nội coI trọng Chợ nào cũng có hàng dãy sạp bán các loại gla Vi, quả gia vị, các loại hàng khô, trong đó có hành, tỏi, hạt tiêu, ớt, rồi nắm hương, mộc nhĩ, không kế đến những thú có mùi thơm, có vị chua, vị chát, vị cay có màu xanh

đỏ tím vàng Từ bữa cơm đến mâm cỗ, bao giờ món ăn cũng vừa ngon, vừa đẹp, vừa sạch, không cần thật nhiều, trước hết đây đủ nguyên liệu và gia vị cần thiết Cách trình bày một món cũng không tùy tiện, qua loa Đĩa rau muống luộc không thể thọc đũa cả vào nồi, xúc ra cả mớ vào rô mà ăn Từng ngọn rau muống vớt ít một, đặt ngay lên đĩa cho khỏi có mùi rồ rá, để khi gắp không bị rối Đĩa su hào hay củ cải luộc, màu trang

tinh khiết nhưng hoi bệch bạc, lầy thêm một hai ngọn lá đề đĩa ra thêm một chú màu

xanh điểm xuyết và bát nước luộc thêm đẹp, thêm thanh

7

Xưa nay, người Hà Nội vẫn mang tiếng là thanh cảnh, cầu kỳ Thực ra đó chỉ là tính cân thận, nên nếp, coi trọng nét văn hóa trong sự ăn uống, quý điều thanh lịch mà thôi

Vào bữa, cuối bữa đứng lên đều có lời mời Về thực chất lời mời chỉ là lời giao hẹn

được cách điệu lên mà thôi

3.2 Đặc trưng về âm thực và bữa ăn của người miền Trung

Miền Trung với đặc trưng khí hậu cận nhiệt đới, với địa hình trải dài và hẹp, miễn

Trung là mảnh đất chịu nhiêu thiên tai, lũ lụt, khí hậu khăc nghiệt quanh năm đã tạo

nên những nét đặc biệt trong tính cách và đời sống văn hóa của con người ở đây Cùng với đời sống văn hóa đa dạng này, âm thực của người dân miền Trung cũng mang

hương vị rât độc đáo, rất riêng biệt

Trải dài từ Bắc vào Nam đồng băng duyên hải miền Trung, khí hậu, địa hình lại dần

dân khác biệt, cũng vì vậy mà cách chế biến, cách thưởng thức và các nguyên liệu, cũng như đặc sản mỗi vùng lại khác nhau Không có vùng nào trùng với vùng nào,

không thể tìm thây những hương vị này ở những vị trí địa lý khác, điều đó vô tình tạo

nên sự đa dạng của âm thực miễn Trung Bữa ăn của người miễn Trung có nhiều món

ăn chua hơn miền Bắc, món ăn cũng cay và đậm vị hơn, màu sắc món ăn cũng rất phong phú, rực rỡ Sắc đỏ và đỏ sẫm là màu sắc thường gặp nhất trong các bữa ăn Bên cạnh đó, âm thực miền Trung còn mang đậm bản sắc của vùng biển, là vùng đất của các món ăn được chế biến từ hải sản Những món ăn ở vùng biển miền Trung

chinh phục thực khách bởi hương vị ngọt mát từ biển với cách chế biến đa dạng Từ

Thanh Hóa đến nam đèo Hải Vân rồi xuôi dọc về phía Nam, qua mỗi tỉnh văn hóa 4m

thực lại có phân hóa rõ rệt Thêm vào đó, ầm thực miền Trung còn trở nên đa dạng hơn

với âm thực vùng Tây Nguyên, Nổi tiếng là vùng đất đỏ bazan, ngoài thiên nhiên hùng

vĩ, món ăn của Tây Nguyên còn gây ấn tượng với những người đến thăm bằng hương

vị núi rừng không đâu có được

Có thê nói, âm thực miên Trung rât đa dạng về hương vị, trong đó, nét đặc trưng nhât

là sở thích đậm đà, cay nông trong các món ăn Có thê nói, đôi với những người yêu

âm thực, hương vị thức ăn miền Trung là những trải nghiệm vô cùng độc đáo và hâp

dẫn

3.2.2 Văn hóa âm thực truyền thong 6 Hue - cái nôi của văn hóa âm thực miền Trung

Nói đên âm thực miên Trung nói riêng và Việt Nam nói chung, có thê nói văn hóa âm thực xứ Huê là một màu sắc lâu đời vê âm thực của Việt Nam bởi vị ngon khó quên của nó Món ăn Huê có hương vị đậm đà và rât rõ ràng, day du huong vi, từ chua, cay,

mặn, ngọt đên đăng, cay, béo, bùi, tuy mang đây đủ hương vị nhưng khi nâu, vi nao

đều ra vị nâu, khi ăn có thê cảm nhận rõ ràng Đặc biệt, người Huê nâu ăn khả đậm vị

và rât chuộng ăn cay

Văn hóa âm thực của xứ Huế được chia làm hai, âm thực cung đình và ầm thực dân

gian Vốn là nơi sinh sống của hoàng tộc nên miếng ăn, thức uống theo lệ “phú quý sinh lễ nghĩa” có liên quan rất lớn đến nên âm thực xứ Huế Văn hóa âm thực này không chỉ ảnh hưởng đến tầng lớp hoàng gia và quý tộc, mà đã ảnh hưởng đến cả tầng

lớp thường dân ở đây Âm thực cung đình Huế có khá nhiều luật lệ, nghi thức, từ việc

cung ứng thực phẩm, chế biến, cách phục vụ, các kiểu mâm bàn , chén bát, đũa theo tung vi tri, tung buổi tiệc Có thể nói âm thực neự thiện là đỉnh cao của nghệ thuật am

thực Việt bởi sự tinh túy, cầu kỳ, trang nhã và thanh cao, đầy sức cuốn hút của nó Khi đến Huế chúng ta không thể bỏ qua cơ hội được thưởng thức một bát cơm hến hay Một bát bún bò Huế vốn là món ăn nổi tiếng và ngon bậc nhất ở nới đây, có chút ngọt thanh của hến, có chút cay cay của nước dùng, thêm chút hăng hăng của rau thơm,

cộng thêm vài lát thịt, Các món ăn Huế đều rất ngon, ngon một cách thật đậm đà và

khiến người ta phải nhớ

3.2.3 Văn hóa âm thực truyền thống ở Quảng Nam — Đà Nẵng

Người Quảng Nam — Đà Nẵng dù giàu hay nghèo khó thì cách ăn uống vẫn không có

sự cách biệt như một số địa phương khác Cải chính vẫn là cầu sao cho no đủ Gạo

ngày xưa không đủ ăn nên phải ăn độn khoai đôn bắp họ có thể ghế cơm với bất cứ thứ gì có thể ăn được từ khoai sản bắp có khi con ghế cả hột mit vào cơm Người dân

xứ Quảng chủ yếu làm nghề nông, phải cày cấy cật lực nên trong ăn uống bao giờ họ cũng chọn và chế biển các món không câu kì rườm rà mà cốt đề chắc dạ Món canh ít

khi được ưa chuộng mà món chính vẫn là thịt cá kho mặn Món ăn Quảng Nam khi

nào chế biến xong cũng phải thấm gia vị thật đậm đà, phần nào do đặc điểm phải lao động mệt nhọc, việc bố sung chất khoáng trong muối, nước mắm là cân thiết Vị mặn trong món ăn Quảng Nam thấm sâu nguyên liệu như vùng đất khô cản này thẳm những

hạt mưa hiểm hoi Đó mới chính là cái thật, cái no lâu bên

Đất Quảng Nam mùa khô thì thật căn cỗi, một vài cơn mưa không đủ để thâm dat, nhưng vào mùa mưa thì lụt lội nước ngập đến tận mái nhà, cho nên việc chế biến ra

món ăn như măm, khô đề lưu trữ dùng cho ngày lũ lụt, thiên tai rất được người dân xứ này xem trọng Mỗi bữa cơm ở nhà đông người không dám dọn nhiều rau vì có rau thì phải có mắm, mà măm thì cũng quý như cơm cho nên bữa cơm của thợ cày mà có

mam 1a rat quy Boi vi mắm được muối từ các loại cá, tôm, tép, dưa, thơm đề dự trữ

dung cho ngày lũ lụt Đã ăn no thì phải uống đậm Người Quảng Nam xưa uống không dung li tách mà dung tô lớn, nước uống phô biên là nước chè nấu băng la chè tươi hay ché khô, môi lần nâu cả nôi lớn cho cả nhà uống suốt ngày Đặc sản Quảng Nam được

nhiều người biết đến, đó là món mi Quảng, bánh tráng thịt heo và nhiều món ăn khác Không chỉ ăn mãn uống đậm, các món ngọt của Quảng Nam quả thật là ngọt gắt Ngày

tết ở đây có các loại bánh nổ, bánh tố, bánh ¡n, bánh tét Riêng bánh tô được xem là

đặc sản của vùng đất này Ngoài ra Quảng Nam còn có loại bánh già lam bảy lửa, bánh

rò, bánh tráng ngọt Các loại bánh này, ngoài một số loại có vị ngọt đậm, còn lại phần

lớn đều coi trọng chế biến sao cho có thể để được thật lâu Dù là loại bánh nào đi nữa

thì cũng không vượt ra ngoài nguyên lí phải cốt để no, vị phải ngọt Bên cạnh đó món

ăn đậm chất vùng biển là Gỏi cá Nam Ô, Là món ăn Đà Nẵng nổi tiếng lâu đời, gỏi cá

Nam Ô là đặc sản rất độc đáo ở đây Cá đề chế biến thành gỏi có thể là cá mòi, cá top,

cá cơm, nhưng ngon nhất vẫn là cá trích Cá được nuôi hoặc đánh bắt, cá được chế

biến to cỡ lớn hơn ngón tay, được cắt đâu, đuôi bụng, tách xương rồi xẻ thân làm hai, sau đó đem ướp với gừng, riêng, tỏi băm nhuyễn và thính Trước khi ướp, cá được đem ép lấy nước để ráo cá, nước ép từ cá được đem đun sôi rồi trộn với nước mắm Nam Ô, ớt, bột ngọt, bột năng để làm nước châm Khi ăn, miếng cá được quấn cùng với rau trong bánh tráng mỏng rồi chấm nước châm, hoặc có thể quấn rau với cá rỗi cham nước đề ăn tùy khẩu vị

Món ăn Quảng Nam — Đà Nẵng cũng được bảo tôn và phát triển Còn nhiều món ăn và

đặc sản đến nay đã gan liền với địa danh của xứ sở, như món cao lầu Hội An, món thịt

bò Cầu Mống, nước mắm nhĩ Nam Ô, bánh canh Nam Ô, nước chè Phú Thượng, Tiên Phước

3.3.1 Đặc trưng văn hóa âm thực miền Nam

Nếu như ẩm thực miền Bắc chú trọng sự tinh tế và cầu kỳ, miền Trung đậm đà hương

vị thì văn hóa âm thực miền Nam mang nét chân chất, giản đơn rất riêng Là một vùng đất phì nhiêu, màu mỡ được bồi đắp bởi hệ thống các sông, kênh, rạch chẳng chịt Miền Nam luôn được thiên nhiên ưu đãi rất nhiều sản vật đa dạng, phong phú Âm thực Nam Bộ mang nét phóng khoáng và hoang dã bởi chính thiên nhiên trù phú và hào phóng của miền sông nước phương Nam

Thực phẩm chính là lúa gạo, thủy hải sản, rau quả Món ăn Nam mang phong cách của vùng sông nước hoang dã và hào sảng Người dân sống dựa vào thiên nhiên, tận dụng những nguồn thực phẩm của thiên nhiên theo mùa đề đưa vào bữa cơm của mình Món

ăn được chế biến từ thực phẩm đến từ thiên nhiên Đặc biệt, là các loại rau, đọt cây,

các loại bông có thể ăn sống, nâu canh, châm, ăn lâu Mùa nào thức nây chính là đặc trưng trong văn hóa âm thực của người Nam Bộ Mùa nước nồi và mùa gặt chính là 2 mùa mang đến nhiêu sản vật làm nên điểm cuốn hút của người miền Nam Với mùa

nước nổi, bạn sẽ thay bữa ăn của người Nam Bộ xuất hiện cá linh, bông điên điển,

bông súng Hoặc đến mùa gặt, là thời điểm lý tưởng đến thưởng thức món cá lóc, cua đồng, rau đắng một cách ngon nhất