Báo cáo nghiên cứu nông nghiệp " Nghiên cứu chọn lọc và phát triển các giống cây có củ có chất lượng hàng hoá cao sử dụng cho mục đích chế biến tại Miền Bắc và Miền Trung Việt Nam - MS8 " pptx

Với sự giúp đỡ của các chuyên gia Úc đã đưa ra những khóa học tại Việt Nam cho cán bộ khoa học, khuyến nông nhằm nâng cao sự hiểu biết cán bộ khoa học, cán bộ khuyến nông về kỹ thuật trồ

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn

Chương trình hợp tác phát triển Nông nghiệp Nông thôn

Mã số: 008/07VIE

Nghiên cứu chọn lọc và phát triển các giống cây có củ có chất lượng hàng hoá cao sử dụng cho mục đích chế biến tại Miền Bắc và Miền

Trung Việt Nam

Tổ chức Nghiên cứu phía Việt

Nam Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm, Bộ Nông nghiệp và Phát triển

Nông thôn

Tài nguyên thiên nhiên, trường Đại học Sydney

MS8: Báo cáo tăng cường năng lực

Tháng 8 năm 2010

Tóm tắt

Mục đích của báo cáo tăng cường năng lực là một phần của dự án "Nghiên cứu chọn lọc và phát

triển các giống cây có củ có chất lượng hàng hoá cao sử dụng cho mục đích chế biến tại Miền Bắc

và Miền Trung Việt Nam” gồm:

1 Với sự giúp đỡ của các chuyên gia Úc đã đưa ra những khóa học tại Việt Nam cho cán bộ khoa học, khuyến nông nhằm nâng cao sự hiểu biết cán bộ khoa học, cán bộ khuyến nông về kỹ thuật trồng trọt, kỹ thuật bảo quản, công nghệ chế biến và phân tích chất lượng nông sản

2 Nâng cao sự hiểu biết và kỹ năng trồng trọt khoai lang của nông dân như là một phần của hệ thống trồng trọt thông qua các mô hình và thí nghiệm trình diễn tại các điểm thí nghiệm

3 Xuất bản cá vật liệu phục vụ cho công tác giảng dạy (Tờ rơi, CDs, websites, etc.) cho công tác khuyến nông và nông dân

Để nêu rõ các công việc này một số tiêu đề của các hội thảo khoa học cho các nhà khoa học (S) và khuyến nông (E) tiến hành từ tháng 7 năm 2008 đến tháng 4 năm 2010, được trình bày tại bảng sau đây

Tóm tắt các cuộc hội thảo

Báo cáo này mô tả những mục tiêu, nội dung, các hoạt động tăng cường năng lực của dự án Một số hội thảo đã có bản thu hoạch cuối khoá theo mẫu câu hỏi có sẵn để học viên tự đánh giá khoá học Các hội thảo đều có tài liệu hướng dẫn hoặc đĩa CD

8 Vật liệu trồng sạch bệnh và công nghệ mới sản xuất khoai lang; quản lý nghiên cứu S 4/10 VCLT-CTP

1 Chất lượng Nông sản

Hội thảo diễn ra 1 ngày về chất lượng nông sản tại FCRI trong tháng 7 năm 2008

Mục Tiêu Hội thảo đã giới thiệu các thành viên, nêu lên mục đích cần đạt được của dự án,

phát hiện những chuyên đề cần chuyển tải về tính sâu sắc của chuyên đề Mong đợi của dự án là thông qua các hội thảo tính ảnh hưởng của nó đến sự hiểu biết về chất lượng nông sản , tại sao nó lại quan trọng như vậy, các nguyên tắc cơ bản trong công nghệ cao nông nghiệp

Giảng viên Les Copeland, trường Đại học Sydney

Số lượng học

viên

Khoảng 30 cán bộ khoa học tham gia từ FCRI

Bài giảng về Bài giảng và thảo luận được thông qua các nghiên cứu chuyên đề: an ninh lương

thực; chất lượng thực phẩm và làm sao phát triển chất lượng nông sản trong sản xuất lương thực và đóng góp cho an ninh lương thực; chuẩn đoán chất lượng, và làm thế nào để thử được chất lượng để giúp cho các nhà chọn giống, các nhà nông học, các nhà công nghệ thực phẩm và các nhà dinh dưỡng làm tăng tính tích cực của hệ thống thực phẩm; ảnh hưởng qua lại giữa genetics và môi trường, quản lý cây trồng, và chế biến chất lượng; có một trình diễn công nghệ sinh học trong nông nghiệp

2 Giới thiệu giống mới và sản xuất khoai lang

Một ngày cho mỗi tỉnh Thanh Hóa, Bắc Giang (9/2008) và Quảng Trị (10/2008)

Mục Tiêu Hội thảo diễn ra tại các tỉnh với mục tiêu là:

- giới thiệu sự cần thiết giống khoai lang mới cho sản xuất

giống khoai lang mới và kỹ thuật đi kèm

giống khoai lang mới trên đồng ruộng

Giảng viên Trương Công Tuyện, FCRI (Thanh Hóa, Băc Giang and Quảng Trị)

Les Copeland, Trường Đại học Sydney (Thanh Hóa and Bắc Giang)

Số lượng học

viên

Hội thảo tại Thanh Hoá và Bắc Giang số học viên tham dự khoảng 50 các khuyến nông viên và nông dân tham dự từ các xã

Hội thảo tại Quảng Trị có 70 thành viên tham dự

Bài giảng về Các cuộc hội thảo đều có lời chào mừng của các lãnh đạo địa phương, tiếp đến là

lời giới thiệu của (được phiên dịch) Les Copeland, tiếp theo đó là bài giảng chi tiết của ông Trương Công Tuyện về:

- Phát triển khoai lang tại phía Bắc và miền Trung VN, đặc biệt ở tỉnh Bắc Giang, Thanh Hóa and Quảng Trị

thương mại hoá

hợp, công nghệ sau thu hoạch

3 Chọn giống cây trồng và cải tiến

A one-day training workshop plant breeding and biotechnology, held at FCRI in October 2008 Mục Tiêu Nhằm nâng cao sự hiểu biết các nhà khoa học và khuyến nông về:

- Khoai lang trong hệ thống trồng trọt

‐ Chọn giống cây trồng và kỹ thuật dùng chỉ thị phân tử trong việc cải tiến cây trồng nói chung và tầm quan trọng cây khoai lang

Giảng viên Les Copeland, Trường Đại học Sydney

Peter Sharp, Trường Đại học Sydney Richard Trethowan, Trường Đại học Sydney

Số lượng

học viên

Khoảng 30 cán bộ khoa học tham gia từ FCRI

Bài giảng

về

Bài giảng và các thảo luận tập trung vào 4 chuyên đề: -Khoai lang trong hệ thống trồng trọt; trồng khoai lang, sử dụng năng lượng truyền thống; Chế biến sau thu hoạch; sử dụng làm thức ăn gia súc; chất lượng khoai lang (Les Copeland)

-Trình bày các mục tiêu và phương pháp chọn giống cây trồng; đánh giá năng suất, chất lượng, đồng dạng, chống chịu, kháng bệnh; chọn lọc bố mẹ và khả năng mông đợi cá được đặc tính của bố mẹ truyền lại cho con cái; quản lý nguồn gen; phương pháp chọn giống cho khoai lang (Richard Trethowan)

-Kỹ thuật chỉ thị phân tử và công cụ mới cho chọn giống cây trồng; các markers phân tử, kêt cả cho khoai lang; PCR, microsatellites; microarrays; transgenics (Peter Sharp)

-Kỹ năng nghiên cứu - phát triển nghiên cứu, cách lập dự án, dự toán, nội dung nghiên cứu; cách viết báo cáo, cách viết một báo cáo khoa học, báo cáo bài giảng (Les Copeland)

4 Phân tích chất lượng nông sản

A four day workshop on methods of sweetpotato analysis held at FCRI in February 2009

Mục Tiêu Nhằm học tập kỹ năng thực hành và phân tích enzyme của khoai lang và sản thực

phẩm

Giảng viên Les Copeland, Trường Đại học Sydney

Số lượng học

viên

Khoảng 15 cán bộ khoa học tham gia từ FCRI

Bài giảng về Một sự hợp tác giữa bài giảng và phòng thí nghiệm nhằm đưa ra các kỹ năng thực hành

và phân tích enzyme, cái đó có thể sử dụng trong nghành công nghệ thực phẩm Về tính phù hợp thương mại của kits với bước làm đơn giản những lại đễ hiểu Mục đích của hội thảo nhằm giới thiệu cho các nhà khoa học FCRI biết enzyme kits, cái này từ Megazyme International, sản xuất sản phảm này

Bài giảng được trình bày bởi: phân tích đặc tính sinh hoá; sử dụng phân tích enzymes ; phân tcíh mono-, oligo- và polysaccharides; so sánh với phương pháp truyền thống; báo cáo kết quả học tập

Tphòng thí nghiệm đản trách công việc: chuẩn bị phòng thí nghiệm và các dụng cụ cần thiết; sử dụng kits; phân tích khoai lang về hàm lượng độ ẩm, tinh bột tổng số, đường (maltose, sucrose, glucose, fructose) và hoạt tính của alpha-amylase; tính toán kết quả trong mối tương tác

Các nhà khoa học họ rất vui mừng khi đựoc tham gia khoá học nàygiúp cho họ có kỹ năng thực hành và học công nghệ mới về phân tích chất lượng nông sản khoai lang nhanh nhất

5 Chuyến thăm quan tại Úc về sản xuất khoai lang

5 ngày tham quan và học tập tại Úc về tình hình sản xuất khoai lang, tháng 4 năm 2009

Mục Tiêu Học tập cách chọn tạo giống và sản xuất khoai lang, công nghệ sau thu hoạch và chế

biến khoai lang tại Úc

Bài giảng Les Copeland, Trường Đại học Sydney

Peter Sharp, Trường Đại học Sydney Richard Trethowan, Trường Đại học Sydney

Thành viên Dr Nguyễn Văn Tuất, Phạm Quang Duy (nhà khoa học có kinh nghiệm) và ông

Nguyễn Đạt Thoại, Phạm Văn Thuận, và Đào Xuân Thảng (là các nhà khoa học và khuyến nông)

Điểm thăm/

Bài giảng

Thăm tại Royal Agricultural Society Easter

khác từ nông thôn mối quan hệ của chúng với nhà sản xuất

Thăm Viện chọn giống cây trồng thuộc trường Đại học Sydney

thương mại

- Hội thảo về chỉ thị phân tử vàcông nghệ chọn giống cây trồng, các công cụ phân tích cấu trúc genetic trong khoai lang, và bản đồ cấu trúc marker phân tử trong chọn tạo và đánh giá

hoa cây cảnh

Thăm Diversity Array Technologies (DArT) P/L, Canberra

- Thăm một công ty đặc biệt có bản đồ giải mã cấu trúc genotyping và genetic liên quan đến loài cây trồng trong nông nghiệp

Thăm NSW Department of Primary Industries Elizabeth Macarthur Agricultural Institute, Menangle

cấp bằng chứng chỉ về làm sạch vật liệu trồng

Thăm Speedy Seedlings, Leppington

nhà sản xuất tại các chợ vườn

Thăm Flora International, Leppington

Thăm Queensland DPI Research Station and sweetpotato farming, Bundaberg

khoảng 90% của 40,000 tấn hàng hoá sản xuất hàng năm của Úc

- Kỹ thuật nông trại, quản lý đất đai và nước, kỹ thuật trồng trọt , kỹ thuật thu hoạch, kỹ thuật đóng gói, kỹ thuật rửa, quản lý dịch bệnh và khả năng cung cấp trong chuỗi giá trị từ sản xuất đến thương mại

lang) để làm cho cây trồng ngày càng phong phú và sử dụng đất tốt hơn.

6 Phân tích số liệu đồng ruộng

A one-day workshop on research skills held at FCRI, Nov 09:

Mục Tiêu - Học tập kỹ năng phân tích số liệu đồng ruộng thông qua sử dụng phần mềm

GENSTAT®

lang

Giảng viên Les Copeland, Trường Đại học Sydney

Peter Sharp, Trường Đại học Sydney Richard Trethowan, Trường Đại học Sydney

Số lượng

học viên

Khoảng 30 cán bộ khoa học tham gia từ FCRI

Bài giảng về Phần chính của cuộc hội thảo về học tập cách quản lý và phân tích số liệu trong chọn

nghiệm, phân tích số liệu từ thí nghiệm thử nghiệm trên đồng ruộng, phân tích mối tương tác ANOVA giữa kiểu genotype bởi môi trường bằng tay trong vòng nửa ngày, phần việc là các ví dụ và cả nhóm đã có những bài thực hành trên cơ sở sử dụng số liệu của FCRI (Richard Trethowan)

Những chuyên đề khác đựoc đưa ra bởi các bài giảng về: triển vọng của công nghệ sinh học cho các giống khoai lang triển vọng tại Việt Nam (Peter Sharp); so sánh khả năng sản xuất khoai lang và sắn tại Việt Nam, và kế hoạch quản lý nghiên cứu - từ cách viết dự án nghiên cứu đến viết báo cáo, bài đăng, khả năng đánh giá và chất lượng, sự rủi ro trong quản lý (Les Copeland)

Hội thảo đánh giá về chuyên đề mẫu phiếu câu hỏi điều tra, mối quan hệ nội dung và khả năng thu lượm kết quả Công việc được đánh giá thông qua việc cho điểm đạt là 4.75/5 Sự nhiệt tình của các thành viên tham gia trong cuộc hội thảo là những phấn khích cho các giảng viên

7 Hội thảo khuyến nông

Hội thảo về công nghệ chuyển giao tại Thanh Hóa và Bắc Giang trong tháng 1 và 2 năm 2010 Mục Tiêu Mục tiêu của hội thảo nhằm:

lang của FCRI như là một phần của dự án CARD mã số 008/07VIE

- Tăng cường phát triển các giống khoai lang mới với năng suất và chất lượng cao hơn giống địa phương trong một số năm tới

thuật nông học tạo ra năng suất cao chất lượng tốt về sản xuất khoai lang

Giảng viên Trương Công Tuyện, FCRI

Số lượng

học viên

Số lượng thành viên tham gia tại hội thảo Bắc Giang và Thanh Hoá là 50 và 70, thành viên Các thành viên tham dự bao từ: Trung tâm khuyến nông tỉnh, huyện và xã; các tổ chức xã hội của đảng, uỷ ban nhân dân, tổ chức tài chính, hội nông dân, hội phụ nữ, các trưởng thôn, đội trưởng đội sản xuất, hàng xóm và các thành viên tham gia thử nghiệm các giống khoai lang mới

Bài giảng về Thời gian được chia ra nhằm giúp đỡ xã Mai Trung, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang

vào ngày 15 tháng 1 năm 2010, và xã Nguyên Bình, huyện Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hoá

tổ chức vào ngày 6 tháng 2 năm 2010 Cả 2 cuộc hội thảo có nội dung giống nhau Tại cuộc hội thảo Thanh Hoá ông Nguyễn Đạt Thoại và bà Đỗ Thị Liễu hướng dẫn đi

thăm mô hình thí nghiệm đồng ruộng, hướng dẫn công việc thu hoạch và cách đánh giá năng suất thu hoạch khoai lang Ông Nguyễn Đạt Thoại hướng dẫn về phương pháp trồng cách bón phân cho các giống khoai lang mới, và bà Đỗ Thị Liễu chuẩn bị mẫu củ khoai lang được luộc cho việc kiểm tra chất lượng ăn nếm Sau đó ông Trương Công Tuyện chủ toạ hội nghị đưa ra những chương trình cần làm tiếp theo của hội thảo và giưới thiệu các thành viên của dự án CARD bao gồm cả mục tiêu, hoạt động của dự án

Tại cuộc hội thảo Bắc Giang ông Bắc Giang ông Ngân, phó giám đốc trung tâm khuyến nông tỉnh, phát biểu sau bài giảng của ông Trương Công Tuyện về khả năng giúp đỡ của dự án CARD để phát triển các giống khoai lang mới cho nông dân tại tỉnh Bắc Giang Ông cũng chỉ ra rằng: dự án CARD chuyển giao kỹ thuật trồng trọt làm gia tăng năng suất khoai lang Dự án chuyển giao và phát triển việc ủ chua thân

lá, củ khoai lang làm thức ăn cho gia súc làm tăng tính hiệu quả kinh tế từ việc trồng khoai lang Điều này sẽ giúp đỡ bởi dự án CARD Sau đó ông Ngân có có đề nghi FCRI giúp đỡ xã Mai Trung và dự án CARD lựa chọn xã Mai Trung là nơi thí điểm

để chuyeenr giao giống và kỹ thuật mới trong hệ thống trồng trọt của địa phương Điều này là vô cùng cần thiết cho người dân địa phương để chọn lựa giống khoai lang mới và áp dụng kỹ thuật mới vào canh tác khoai lang

Sau bài giảng của ông Trương Công Tuyện tại Thanh Hoá, Ông Lê văn Hanh, giám đốc Trung tâm khuyến nông tỉnh đã nêu tầm quan trọng của dự án CARD cho sự phát triển các giống khoai lang phù hợp cho nông dân Thanh Hoá và kỹ thuật tròng trọt mới cái đó sẽ tạo đà cho việc nâng cao năng suất và chất lượng khoai lang Các vấn đè này hy vọng dự án CARD giúp đỡ nhiều hơn Một cán bộ thay mặt cho Sở Nông nghiệp và PTNT Thanh Hoá cảm ơn rất nhiều tới Viện Cây lương thực và cây thực phẩm và dự án CARD đã giúp cho Thanh Hoá có một số giống khoai lang mới

và các kỹ thuật mới đi kèm cho người dân Thanh Hoá Lãnh đạo xã Nguyên Bình cảm ơn Viện Cây lương thực và cây thực phẩm và dự án CARD đã lựa chọn Nguyên Bình là điểm chuyển giao các tiến bộ mới, điều này là rất tốt cho Nguyên Bình để dạng nguồn gen khoai lang trong hệ thống trồng trọt

Các thành viên là nông dân đang thử nghiệm các giống khoai lang hy vọng Viện Cây lương thực và cây thực phẩm và dự án CARD tiếp tục giúp đỡ nông dân Bắc Giang

và Thanh Hoá trong tương lai để gia tăng năng suất khoai lang tăng hiệu quả kinh tế

từ việc trồng khoai lang

Hội nghi kết thúc trong không khí thân thiện của dự án CARD, bài giảng của ông Trương Công Tuyện có một số điều đáng chú ý khi phát triển các giống khoai lang mới trong tương lai

Có một cuộc điều tra ngắn từ các thành viên tham gia thông qua mẫu phiếu để đánh giá về: nội dung hội thảo, cách thức tổ chức hội thảo, đánh giá các giống khoai lang mới, và khả năng chuyển tải các nội dung Điểm đánh giá của hội thảo thu được từ các mẫu câu hỏi là 4.6/5

Hội thảo tiếp tục dưới sự chỉ đạo của ông Trương Công Tuyện với mục đích đặt ra cho nông dân là có thể chế biến thân lá, củ khoai lang làm thức ăn cho gia súc Phương pháp đã được chuyển giao cho các địa phương là:

- Tại tỉnh Bắc Giang gồm các địa phương:

- Tại tỉnh Quảng Trị gồm các địa phương:

+ Xã Vĩnh Thái huyện Vĩnh Linh + Xã Gio Hải huyện Gio Linh + Xã Hải Quy huyện Hải Lăng Thí nghiệm được tiến hành tại 15 hộ tại 3 huyện cho mỗi tỉnh, theo một trình tự xuyên suốt cho các hộ tham gia làm thí nghiệm Nông dân có thể xem và đánh giá chất lượng sản phẩm sau khi chế biến ; neúu sản phẩm chế biến được giữ trong điều kiện yếm khí trong điều kiện đóng trong các bao túi nilong, Sản phẩm chế biến này

có thể giữ được trong vòng 6 tháng và không giảm giá trị dinh dưỡng Nông dân đã được hướng dẫn bới các tờ rơi, quy trình hướng dẫn làm thế nào sử dụng lẫn với thức

ăn chăn nuôi với các thức ăn khác cho lợn ở các thể trọng khác nhau Sản xuất thức

ăn gia súc từ thân lá củ khoai lang được chuyển giao cho nông dân với báo cáo chi tiết “Chế biến khoai lang”

8 Vật liệu trồng sạch và công nghệ mới

1 ngày hội thảo về công nghệ mới trong khoai lang được mở ngày tại FCRI tháng 4/2010

Mục Tiêu Mục tiêu của cuộc hội thảo nhằn tăng cường khả năng hiểu biết các nhà khoa học và

khuyến nông về -Chuẩn bị vật liệu sạch bệnh

Giảng viên Les Copeland, Trường Đại học Sydney

Peter Sharp, Trường Đại học Sydney

Số lượng

học viên

Khoảng 30 cán bộ khoa học và khuyến nông tham gia tham dự

Bài giảng về Bài giảng được thảo luận về: giống khoai lang, vật liệu giống khoai lang sạch bệnh;

công nghệ nhân giống; tiềm năng áp dụng công nghệ “omics” công nghệ sinh học để sản xuất khoai lang tại Việt Nam (Peter Sharp); một trình diễn kỹ nghệ sản xuất khoai lang tại Úc; áp dụng công nghệ cao nhằm cải tiến năng suất khoai loang tại Úc, công nghệ chế biến (Les Copeland) Bài giảng về kỹ năng nghiên cứu đựơc đề cập bởi cách quản lý, phân tích số liệu cho chọn giống cây trồng (Peter Sharp) và đánh giá nghiên cứu và duy trì chất lượng (Les Copeland)

Tống kết dự án CARD được tiến hành tại khách sạn quân đội (Army Hotel) tại Hà Nội ngày 6/ 2010 đưa ra các báo cáo có liên quan đến dự án Các mục tiêu của dự án, phương pháp tiếp cận và kết quả trong vòng 2 năm hợp tác nhằm tăng cường khả năng sản xuất khoai lang cho Việt Nam cho hiện tại

và tương lai cho các định hướng nghiên cứu

Hội nghị có 25 thành viên tham dự đại diện cho MARD, MOET, khuyến nông từ các tỉnh Thanh Hoá, Quảng TRị và Bắc Giang, Văn Phòng CARD Các báo cáo đã nêu lên toàn bộ công việc việc của dự

án bao gồm từ công việc điều tra đến tiến trình thực hiện trong 2 năm dự án Kết quả thử nghiệm các giống khoai lang thông qua 2 năm 2009/09 và 2009/10 nhằm đánh giá và chọn ra giống khoai lang mới, Phương pháp chế biến thức ăn gia súc từ việc sử dụng thân lá, củ khoai lang, sản xuất tinh bột khoai lang và thử chất lượng, tăng cường năng lực và các hoạt động khuyến nông của dự án đã được thảo luận Tham luận của các tỉnh khi phát triển các giống khoai lang mới và kỹ thuật trồng trọt đi kèm, công nghệ sử dụng thân lá, củ khoai lang làm thức ăn gia súc Họ cũng nêu ra cần chu ý là: khả năng sử dụng và cất giữ dự trữ có thể kéo dài 6 tháng nhưng không hề giảm chất lượng, tiết kiệm 30-50% giá thành thức ăn cho gia súc Họ cũng khuyến cáo cho các trung tâm kỹ thuật là áp dụng kỹ thuật này cho cả các đối tượng cây trồng khác nữa