Năm 1946, khi in lại trong tập Luống cày, Nam Cao đã đặt lại tên tác phẩm là Chí Phèo.. Anh chị hãy bình luận cách kết thúc nói trên.Trả lời: - Kết thúc tác phẩm “Chí Phèo” của Nam Cao đ
Trang 1Ôn thi đại học môn văn: Bí kíp “ăn
đứt” câu hỏi 2 điểm trong đề thi đại học môn Văn khối C, D
Đây là những câu hỏi 2 điểm dễ ra nhất trong đề thi đại học môn Văn khối C, D Thầy Phan Danh Hiếu là
Thầy Phan Danh Hiếu đã tập hợp tất
cả những câu hỏi 2 điểm có thể cho
ra thi trong kỳ thi đại học - cao đẳng môn Văn khối A,D Mỗi tác phẩm
hoặc tác giả đều có từ 1 - 3 đề nhỏ dành cho câu 2 điểm Ở bài này,
tuyensinhvn chia sẻ với các bạn
những câu hỏi ở các tác phẩm: Chí Phèo (Nam Cao), Tràng Giang (Huy Cận), Chiều tối (Hồ Chí Minh), Từ ấy (Tố Hữu) Bạn có thể lấy ý và làm
thành dàn ý cho riêng mình nhé!
Trang 2Ôn thi đại học môn văn: Bí kíp “ăn đứt” câu hỏi 2 điểm trong đề thi đại
học môn Văn khối C, D
CHÍ PHÈO - NAM CAO
Câu 1: Tác phẩm Chí Phèo từng có những nhan đề nào? Ý nghĩa nhan
Trang 3tên gọi khác nhau.
- Đầu tiên, Nam Cao đặt nhan đề : Cái lò gạch cũ Sau đó NXB tự ý đổi tên thành Đôi lứa xứng đôi Năm
1946, khi in lại trong tập Luống cày, Nam Cao đã đặt lại tên tác phẩm là Chí Phèo
- Ý nghĩa của nhan đề: Chí Phèo, vẽ nên một con người cụ thể, một số phận cụ thể, cô đơn, cô độc… Ngay
từ nhan đề đã gợi nên tấn bi kịch bị
cự tuyệt quyền làm người Tên gọi của tác phẩm Chí Phèo là hay nhất, đầy đủ nhất góp phần làm hiện lên giá trị của tác phẩm
Câu 2: Ý nghĩa hình tượng bát
Trang 4- Chí sung sướng hạnh phúc khi cảmnhận được vi ngọt của tình yêu qua bát cháo hành của Thị Vì vậy, bát cháo hành của Thị chất chứa tình
yêu thương chân thành của mụ đã biến Chí thành một con người khác
Trang 5hẳn, biến Chí từ một thằng lưu manh chuyên rạch mặt ăn vạ thành một
anh nông dân lương thiện, hiền lành với biết bao những cảm xúc, nghĩ
suy của một con người khát khao
được trở về với xã hội loài người Bátcháo đầy tình yêu thương của Thị đã giúp Chí lột đi vỏ quỷ để trở lại làm người
cửa, và vắng người qua
Trang 6lại…” (Ngữ văn 11, tập 1, tr 155) Anh (chị) hãy bình luận cách kết thúc nói trên.
Trả lời:
- Kết thúc tác phẩm “Chí Phèo” của Nam Cao đầy ám ảnh không chỉ tạo nên một kiểu kết thúc khép kín, đầu cuối tương ứng mà còn để lại một nỗiday dứt và bi thương trong lòng độc giả “Cái lò gạch cũ” đầu tác phẩm là nơi mở đầu một số phận, một kiếp người đau khổ đầy bi kịch thương
tâm
- Hình ảnh “cái lò gạch cũ” ở cuối tác phẩm không phải là một hình ảnh
thực mà là một hình ảnh tưởng
tượng nói lên rằng: “Rất có thể từ cái
lò gạch cũ ấy, Thị Nở lại cho ra đời một Chí Phèo con ngỗ ngược hơn bố
Trang 7nó để nối nghiệp Điều ấy chưa có gì đảm bảo, nhưng có điều chắc chắn rằng chừng nào còn tồn tại xã hội
“người ăn thịt người”, thì chừng ấy còn tồn tại hiện tượng Chí Phèo”
- Nghĩa là Chí Phèo chết, nhưng hiệntượng Chí Phèo chưa chấm dứt
(Hiện tượng Chí Phèo là hiện tượng hàng vạn người nông dân lao động lương thiện bị đẩy vào con đường
tha hóa, lưu manh hóa và khi ý thức nhân phẩm trở về thì lại bị xã hội
lạnh lùng cự tuyệt để phải tìm đến cáichết thảm thương) Giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm được toát ra
từ một chi tiết giản dị như thế Qua chi tiết này, Nam Cao lúc đó hình
như cảm thấy số phận người nông dân cứ rơi vào một vòng luẩn quẩn
“Con kiến mà leo cành đa, leo phải
Trang 8cành cụt leo ra leo vào” không lối
thoát Đây là một cái kết đầy bi quan khác xa với kết thúc của truyện ngắn
Vợ Nhặt (Kim Lân) Kết thúc tác
phẩm này là hình ảnh đoàn người đói
và lá cờ đỏ báo hiệu cách mạng đã trở về, chỉ có cách mạng mới có thể giải phóng cho nỗi thống khổ của
của riêng nhà nào? Rồi hắn chửi đời Thế cũng chẳng sao: đời là tất
cả nhưng cũng chẳng là ai Tức
mình, hắn chủi ngay tất cả làng Vũ Đại Nhưng cả làng Vũ Đại ai cũng
Trang 9tự nhủ: “Chắc nó trừ mình ra”
Không ai lên tiếng cả Tức thật!
Tức thật! Ờ thế này thì tức thật!
Tức chết đi được mất! Đã thế, hắn phải chửi cha đứa nào không chửi nhau với hắn, nhưng cũng không
ai ra điều Mẹ kiếp! Thế có phí
rượu không? Thế thì có khổ hắn không? ”
Trả lời:
- Hắn chửi tất cả : từ trời đời cả làng
Vũ Đại “cha đứa nào không chửi
nhau với hắn” “đứa chết mẹ nào đẻ
ra thân hắn”=> đối tượng chửi đã
được xác định : xã hội thực dân nửa phong kiến đã sinh ra cái thằng Chí Phèo, đối tượng chửi qua đó cũng thu hẹp dần chứng tỏ Chí đang rơi vào ngõ cụt của sự bế tắc
Trang 10- Cái mà Chí nhận được là : “trời có của riêng nhà nào” “đời là tất cả
nhưng chẳng là ai” “không ai lên
tiếng cả” “không ai ra điều” “nhưng
mà biết đứa nào đã đẻ ra Chí Phèo” Đáp lại tiếng chửi ấy trớ trêu thay lại
là “tiếng chó cắn lao xao”
• Ý nghĩa tiếng chửi của Chí Phèo:
Chí chửi tức là Chí muốn giao tiếp với mọi người nhưng tất cả đều im lặng, chỉ có “ba con chó dữ với một thằng say rượu”) Chí đã bị đánh bật
ra khỏi xã hội loài người, tiếng chửi trở nên vật vã, tuyệt vọng
Tiếng chửi của Chí là tiếng nói đau thương của một con người ý thức về
bi kịch của mình: sống giữa cuộc đời nhưng đã mất quyền làm người Đó chính là sự đau xót của nhà văn đối với nhân vật của mình
Trang 11Thầy Phan Danh Hiếu và học trò của
mình!
Trang 12hình ảnh quen thuộc trong thơ cổ
(tràng giang, bờ bãi đìu hiu, cánh
chim trong bóng chiều…), nhiều hình ảnh, tứ thơ được gợi từ thơ cổ
Trang 13- Mặt khác, Tràng giang cũng không thiếu những hình ảnh, âm thanh chânthực của đời thường, không ước lệ (củi khô, tiếng vãn chợ chiều, bèo
…những từ Hán Việt cổ kính (tràng giang, cô liêu…)
- Song, Tràng giang lại cũng rất mới qua xu hướng giãi bày trực tiếp “cái tôi” trữ tình (buồn điệp điệp, sầu trămngả, không khói hoàng hôn cũng nhớnhà…), qua những từ ngữ sáng tạo mang dấu ấn xúc cảm cá nhân của
Trang 14tác giả (sâu chót vót, niềm thân mật, dợn…)
vừa mang phong vị thi ca cổ điển
vừa mang chất hiện đại của Thơ mới
- Vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại
cũng là một nét đặc trưng của phong cách Huy Cận
CHIỀU TỐI - Hồ Chí Minh
Câu 1: Trình bày hoàn cảnh ra đời của tác phẩm Nhật ký trong tù?
Trang 15Giá trị nội dung của tập thơ ?
Hoàn cảnh ra đời bài thơ Chiều tối Hoàn cảnh ra đời tập thơ:
- Tháng 8.1942 Người sang Trung
Quốc để tranh thủ sự ủng hộ của anh
em bạn bè quốc tế cho Cách mạng Việt Nam Sau 15 ngày đi bộ, khi vừatới thị trấn Túc Vinh tỉnh Quảng Tây thì bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam vì tình nghi là gián điệp Từ
đó Người bị cầm tù trong gần 30 nhà lao thuộc 13 huyện tỉnh Quảng Tây Đến tháng 9.1943, Người được thả
tự do
- Trong hoàn cảnh tù đày suốt “Mười bốn trăng tê tái gông cùm” (Tố Hữu) Người đã sáng tác tập thơ Ngục
trung nhật ký (Nhật ký trong tù) Tập thơ gồm 133 bài thơ bằng chữ Hán ghi lại chặng đường đấu tranh gian
Trang 16khổ nhưng rất đỗi lạc quan của
người tù Hồ Chí Minh
Giá trị tập thơ: Tập thơ có ba giá trị lớn:
- Giá trị nhân đạo: vẻ đẹp tâm hồn
của nhà thơ Hồ Chí Minh, dù trong hoàn cảnh tù đày, lao khổ nhưng
luôn hướng đến sự sống của con
người, cảnh vật, thiên nhiên bằng
tình cảm nhân ái bao la “nâng niu tất
- Bức chân dung tự họa: tập thơ còn
là bức chân dung tự họa của người
tù vĩ đại, dù sống trong cảnh lao tù
Trang 17khổ ải nhưng vẫn lạc quan, yêu đời, tràn đầy niềm tin vào ngày mai.
Hoàn cảnh ra đời bài thơ Chiều tối
- Bài thơ được làm trên đường
chuyển lao từ Tĩnh Tây sang Thiên Bảo là bài thơ thứ 31 trong tập thơ Nhật ký trong tù
Câu 2: Chỉ ra nét cổ điển và hiện đại trong bài thơ Chiều tối – Hồ
Trang 18b Ở bài “Chiều tối”, chúng ta bắt gặpmột pháp nghệ thuật rất quen thuộc -
đó là bút pháp chấm phá, tả ít gợi
nhiều Đặc biệt tác giả dùng chữ
“hồng” ở cuối bài thơ để miêu tả cái tối
2 Vẻ đẹp hiện đại của bài thơ “Chiềutối”
a Nếu như trong thơ xưa, con ngườithường trở nên nhỏ bé nhạt nhoà
trước thiên nhiên rộng lớn, thì ở bài thơ “Chiều tối”, hình ảnh người lao động, “cô gái xay ngô” nổi bật lên và
là hình ảnh trung tâm của bức tranh thiên nhiên, là linh hồn, là ánh sáng của bức tranh, chi phối toàn bộ
khung cảnh nước non sơn thuỷ
b Trong bài thơ “Chiều tối”, chúng ta nhận thấy tư tưởng, hình tượng thơ luôn có sự vận động khoẻ khoắn, đó
Trang 19là sự vận động từ bức tranh thiên
nhiên chuyển sang bức tranh đời
sống, từ nỗi buồn đến niềm vui ấm
áp, từ tàn lụi đến sự sống
Tóm lại, bài thơ mang đậm tính chất
cổ điển, hiện đại mang đậm phong cách Hồ Chí Minh vì thế bài thơ viết
về chiều tối mà không những không
âm u mà còn bừng sáng ở đoạn cuối
TỪ ẤY - Tố Hữu
Câu 1: Trình bày hoàn cảnh ra đời bài thơ Từ ấy ? Giải thích ý nghĩa nhan đề bài thơ này ?
Trả lời:
- Hoàn cảnh sáng tác: Tháng 7.1938,sau thời gian hoạt động trong phong trào thanh niên ở Huế, Tố Hữu vinh
dự được đứng vào hàng ngũ của
Trang 20Đảng cộng sản Việt Nam Niềm vui sướng hân hoan và tự hào khi được đứng dưới hàng ngũ của Đảng là
cảm xúc chủ đạo của Tố Hữu để viết nên bài thơ này
- Xuất xứ: Bài thơ được trích trong phần Máu lửa – phần đầu của tập
thơ Từ ấy
Câu 2: Trình bày sự chuyển biến trong tình cảm của cái tôi trữ tình trong bài thơ Từ ấy (Tố Hữu)
(Giống ý nghĩa nhan đề)
Trang 21một vườn hoa lá… để diễn tả phút giây từ ấy là một mốc thời gian
không bao giờ phai nhòa trong trái tim của người cách mạng trẻ tuổi
- Nhận thức mới về lẽ sống: Khi
được giác ngộ lí tưởng, Tố Hữu
khẳng định quan niệm mới về lẽ sống
là sự gắn bó, hài hòa giữa “cái tôi” cánhân và “cái ta” chung của mọi người
“Tôi buộc lòng tôi với mọi người…
mạnh khối đời”
- Sự chuyển biến sâu sắc về mặt tìnhcảm: vượt qua giới hạn cái tôi để đếnvới cái ta chung Nhà thơ tự nguyện
là đứa con của nhân dân, vì nhân
dân phục vụ “Con đã là…cù bất cù bơ”
