(Tiểu luận) tiểu luận chính trị học đại cương phân tích cơ sở hình thành và nội dung tưtưởng chính trị hồ chí minh

Dưới sự lãnh đạo của Lênin, Quốc tế Cộng sảnđẩy mạnh việc truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin và kinh nghiệm Cách mạng Tháng Mười Nga ra khắp thế giới, thúc đẩy sự ra đời và hoạt động ngày c

-TIỂU LUẬN Chính trị học đại cương PHÂN TÍCH CƠ SỞ HÌNH THÀNH VÀ NỘI DUNG TƯ

Hà nội, tháng 5 năm 2022

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN 3

NỘI DUNG 4

CHƯƠNG I: CƠ SỞ HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH 4

I CƠ SỞ THỰC TIỄN 5

1 Bối cảnh lịch sử xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX 5 2 Bối cảnh thế giới cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX 6

II CƠ SỞ LÝ LUẬN 6

1 Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam 7

2 Tinh hoa văn hóa nhân loại 8

3 Chủ nghĩa Mác-Lênin 9

III Nhân tố chủ quan Hồ Chí Minh 10

I Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội 11

1 Nền tảng hình thành nên tư tưởng độc lập dân tộc: 11

2 Nội dung của tư tưởng 12

3 Mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội 18

II Tư tưởng về đại đoàn kết 18

1 Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc: 18

2 Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc 19 3 Nguyên tắc đại đoàn kết: 22

III Tư tưởng về nhà nước của dân, do dân, vì dân 24

1 Bản chất của giai cấp nhà nước 24

2 Nhà nước của dân do dân và vì dân: 25

3 Tư tưởng về dân chủ 26

4 Quan điểm phục vụ của cán bộ, nhân viên Nhà nước 28

IV Lý luận về Đảng cầm quyền 28

1 Một số vấn đề lý luận 28

2 Bản chất giai cấp công nhân của Đảng 30

V Tư tưởng về phương pháp cách mạng 34

1 Phương pháp cách mạng: 34

2 Hệ thống các phương pháp cách mạng của Hồ Chí Minh: 36

CHƯƠNG III: SỰ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH TRONG SỰ NGHIỆP ĐỔI MỚI 40

I Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đọc lập dân tộc gắn liền với Chủ nghĩa xã hội 40

II Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết trong sự nghiệp đổi mới 41

III Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân trong sự nghiệp đổi mới 42

IV Sự vận dụng lý luận về Đảng cầm quyền trong sự nghiệp đổi mới 43 KẾT LUẬN 45

TÀI LIÊU THAM KHẢO 46

và bổ ích Từ những kiến thức mà thầy truyền đạt, em xin trình bày lại những

gì mình đã tìm hiểu về vấn đề: Phân tích cơ sở hình thành và nội dung tưởng tưởng chính trị Hồ Chí Minh

Bộ môn Chính trị học đại cương là môn học rất thú vị và vô cùng bổ ích Tuy nhiên, do chưa có nhiều kinh nghiệm cũng như kỹ năng về môn học này của em vẫn còn nhiều hạn chế Bài tiểu luận của em khó tránh khỏi nhữngsai sót Em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp cũng như những lời nhận xét từ thầy để em rút kinh nghiệm và trau dồi thêm nhiều kiến thức giúp bài tiểu luận được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Sinh viên

Nguyễn Xuân Anh

NỘI DUNG CHƯƠNG I: CƠ SỞ HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ

MINH

Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh là gì?

Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh là một bộ phận cấu thành của tư tưởng

Hồ Chí Minh, tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh có vị trí đặc biệt quan trọng vì:Bản thân Hồ Chí Minh là một "nhà chính trị chuyên nghiệp"

Chính trị là một lĩnh vực mà Hồ Chí Minh có nhiều sáng tạo độc đáo, đặc biệt là những lĩnh vực đã có tác động tích cực đến cách mạng thế giới và được quốc tế công nhận

Trên quan điểm chính trị, có thể hiểu, tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh làsản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác - Lê-nin, phong trào công nhân và phong trào yêu nước Chế độ tư bản chủ nghĩa nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người, xây dựng đất nước Việt Nam Miền Nam hòa bình, độc lập, thống nhất, dân chủ, thịnh vượng, góp phần tích cực vào cách mạng thế giới

I CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 Bối cảnh lịch sử xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX

Thực dân Pháp xâm lược nước ta, triều đình phong kiến đầu hàng Việt Nam từ một nước phong kiến độc lập trở thành một nước thuộc địa nửa phongkiến, trong xã hội Việt Nam xuất hiện nhiều mâu thuẫn, đặc biệt mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược và mâu thuẫn

giữa giai cấp nông dân với giai cấp địa chủ phong kiến cam tâm làm tay sai cho Pháp.

Các phong trào đấu tranh chống thực dân pháp theo hệ tư tưởng phong kiến và tư sản đã liên tục nổ ra trong cả nước nhưng tất cả đều thất bại Ý thức

hệ tư tưởng phong kiến và tư sản thể hiện rõ sự lỗi thời, bất lực trước nhiệm

vụ lịch sử

Yêu cầu lịch sử cần phải có tư tưởng chỉ đạo đúng đắn, phải có một con đường mới cho phong trào cứu nước giải phóng dân tộc đã trở thành vấn đề cấp thiết

Nguyễn Tất Thành sinh ra lớn lên trong hoàn cảnh lịch sử dân tộc khó khăn, bế tắc nhất chính những điều đó đã thôi thúc Người ra đi tìm con đường mới cứu nước, cứu dân

2 Bối cảnh thế giới cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX

Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, chủ nghĩa tư bản thế giới phát triển từ giai đoạn tự do cạnh tranh sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc Nước Crưm đẩy mạnh chiến tranh xâm lược thuộc địa và biến các nước Á, Phi, Mỹ Latinh thành thuộc địa, phụ thuộc của các nước đế quốc

Mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa các nước đế quốc với các nước thuộcđịa và liên kết đã thúc đẩy sự phát triển của phong trào giải phóng dân tộc trênthế giới

Cách mạng Tháng Mười Nga thành công đã mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử nhân loại - kỷ nguyên cả thế giới quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên

Tiểu luận chính trị học

chính trị

27

Đề cương ôn tập môn Chính trị học…chính trị

38

ĐỀ CƯƠNG Chính TRỊ HỌC - chinh tri…chính trị

40

NGƯỜI LÁI ĐÒ SÔNG

ĐÀ (trích Sách Vàng…chính trị

9

Cách mạng Tháng Mười Nga thắng lợi, sự ra đời của nhà nước Xôviết, Quốc tế Cộng sản và thực tiễn xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô cùng với

sự phát triển mạnh mẽ phong trào cộng sản, công nhân và phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới ảnh hưởng sâu sắc tới Hồ Chí Minh trên hành trình

đi ra thế giới tìm mục tiêu và con đường cứu nước

II CƠ SỞ LÝ LUẬN

1 Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

Dân tộc Việt Nam có lịch sử ngàn năm dựng nước và giữ nước đã hình thành những truyền thống tốt đẹp: phải kể đến đầu tiên chính là tinh thần êu y

nước, theo đó còn có truyền thống đoàn kết, nhân ái, khoan dung và hòa hiếu với các dân tộc; tinh thần cần cù, dũng cảm, sáng tạo, lạc quan,thương người của dân tộc Việt Nam Có 4 hình thức đoàn kết cơ bản:

Đoàn kết gia đình

Đoàn kết trong cộng đồng và dòng họ

Đoàn kết trong cộng đồng làng xã

4 (Còn 95 ngày) Tài liệu phân tích Sông…chính trị

học 100% (6)

5

Đoàn kết quốc gia dân tộc thể hiện ở chỗ: Có tính nội dung, có văn hóa chung và có ngày giỗ tổ chung (10/3 âm lịch)

Truyền thống nhân văn nhân ái quý trọng con người, hướng con người vào làm điều thiện, đồng thời xử lý tinh tế các mối quan hệ, gia đình, vợ chồng, anh em, họ hàng và đề cao tình nghĩa, quy tắc ứng xử trong xã hội Do

đó người Việt sống tình cảm hơn, nhân nghĩa hơn, thông minh hơn

Trong lối sống của người Việt: giản dị, khiêm nhường, cởi mở và đặc biệt không cực đoan, cố chấp Vì vậy có thể tiếp thu những cái hay, cái tốt, cái đẹp của dân tộc khác

Truyền thống văn hiến: Văn hiến là sự kết hợp nhuần nhuyễn của 3 yếu

tố sau đây Tri thức, đạo đức, cái đẹp

Dân tộc Việt có khả năng học, hiếu học, coi trọng sự học, luôn luôn tôn vinh những người học cao, đỗ đạt

Đó chính là cơ sở đầu tiên, nguồn gốc sâu xa hình thành nên tư tưởng, phẩm chất của nhà văn hóa kiệt xuất Hồ Chí Minh Bác đã kế thừa, phát triển những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam lên tần cao mới Những truyền thống ấy không chỉ thúc giục Người đi tìm đường cứu nước màcòn là động lực chi phối mọi suy nghĩ, hành động của Người trong suốt cả cuộc đời hoạt động cách mạng

2 Tinh hoa văn hóa nhân loại

Sự kết hợp giữa văn hóa phương Tây và phương Đông

Ngoài tinh thần yêu nước, Hồ Chí Minh còn chịu ảnh hưởng của văn hóa phương Đông Người cũng tiếp thu và phê phán tư tưởng nhân văn dân

chủ kế thừa văn hóa Phục hưng, thế kỷ Khai sáng, cách mạng tư sản phương Tây và cách mạng Trung Quốc

Trước khi đến với chủ nghĩa Mác - Lê-nin, Hồ Chí Minh đã quan tâm nghiên cứu, tìm hiểu các tư tưởng dân chủ tư sản ở Pháp và Mỹ, đặc biệt là tư tưởng về tự do, bình đẳng, bác ái và ba dân tộc của Việt Nam Người đã kế

thừa, phát triển những quan điểm nhân quyền, dân quyền trong Bản Tuyên ngôn Độc lập năm 1776 của Mỹ, Bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền năm 1791 của Pháp và đề xuất quan điểm về quyền mưu cầu độc lập, tự

do, hạnh phúc của các dân tộc trong thời đại ngày nay

Ngoài ra Hồ Chí Minh còn chú ý kế thừa, phát triển nhiều ý tưởng của các trường phái khác nhau trong các nhà tư tưởng phương Đông cổ đại khác như Mặc Tử, Hàn Phi Tử, Quản Tử, v,v… Người cũng chú ý tìm hiểu những trào lưu tư tưởng tiến bộ thời cận hiện đại ở Ấn Độ, Trung Quốc như chủ nghĩa Găngđi, chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn Người đã phát triển sáng tạo các quan điểm về dân tộc, dân quyền, dân sinh của Tôn Trung Sơn trong cách mạng dân chủ tư sản thành tư tưởng đấu tranh cho Độc lập – Tự do– Hạnh phúc của con người và dân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng

vô sản

Vì vậy, trong quá trình hình thành và phát triển tư tưởng, Hồ Chí Minh

đã kế thừa có chọn lọc tinh hoa văn hóa phương Đông và phương Tây, nâng

nó lên một tầm cao mới trên cơ sở phương pháp luận Mác - Lênin

3 Chủ nghĩa Mác-Lênin

Chủ nghĩa Mác - Lê-nin là nền tảng nhân sinh quan, phương pháp luận

và nguồn lý luận quyết định sự phát triển mới của Tư tưởng Hồ Chí Minh

Người khẳng định: “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Lênin” Hồ Chí Minh đã vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lê-nin, giải quyết những yêu cầu của con đường cứu nước

Trên cơ sở đường lối, quan điểm và phương pháp chủ nghĩa Mác - nin, Hồ Chí Minh đã triệt để kế thừa, cập nhật và phát triển những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam, tinh hoa văn hóa nhân loại, gắn liền với thực tiễn cách mạng Trong nước và thế giới hình thành hệ thống quanđiểm cơ bản, toàn diện về cách mạng Việt Nam Chủ nghĩa Mác - Lê-nin là tiền đề lý luận quan trọng nhất và có vai trò quyết định đối với sự hình thành

Lê-Tư tưởng Hồ Chí Minh

Tư tưởng Hồ Chí Minh là "kết quả sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lê-nin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triểncác giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại"

III Nhân tố chủ quan Hồ Chí Minh

Về năng lực, trí tuệ, tư duy, người có năng lực đặc biệt thông minh hơn người có tư duy độc lập, tự chủ và sáng tạo, có kỹ năng tư duy phản biện rõràng, sắc bén

+ Hồ Chí Minh đã không ngừng quan sát, nhận xét thực tiễn , làm phong phú thêm hiểu biết của mình, hình thành những cơ sở quan trọng để tạo dựng nên những thành công trong lichx vực hoạt động lý luận

+ Hồ Chí Minh đã khám phá các quy luật vận động xã hội… để khái quát thành lý luận, đem lý luận chỉ đạo thực tiễn và được kiểm nghiệm trong thực tiễn Nhờ vậy mà lý luận của Hồ Chí Minh mang giá trị khách quan, cách mạng và khoa học

Về tư cách, ý chí, nghị lực, Người có tâm hồn của một nhà yêu nước vĩ đại, và tâm hồn của một chiến sĩ cộng sản kiên trung, cách mạng, sẵn sàng hy sinh vì độc lập của Tổ quốc, tự do của nhân dân; Người giản dị, chân thành, khiêm tốn và hòa nhập với quần chúng

+ Thể hiện ở tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo, đầu óc có phê phán, tinh tường, sáng suốt trong việc nhận xét, đánh giá các sự vật, sự việc xung quanh.+ Bản lĩnh kiên định, luôn tin vào nhân dân, khiêm tốn, giản dị, ham học hỏi; nhạy bén với cái mới, có phương pháp biện chứng, có đầu óc thực tiễn

+ Sự khổ công học tập để chiếm lĩnh đỉnh cao tri thức nhân loại, tâm hồn của một nhà yêu nước chân chính, một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành cách mạng, một trái tim yêu nước, thương dân, sẵn sàng chụi đựng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, hạnh phúc của nhân dân

Những phẩm chất và năng lực này đã được ông nuôi dưỡng và nâng caotrong cuộc đời hoạt động cách mạng của mình Nhờ đó, Hồ Chí Minh đã khámphá ra lý luận cách mạng thuộc địa trong thời đại mới, xây dựng một hệ thống quan điểm lý luận toàn diện, sâu sắc về cách mạng Việt Nam, kiên trì chân lý

và định ra các quyết sách đúng đắn, sáng tạo để đưa cách mang đến thắng lợi

Tóm lại: Tư tưởng Hồ Chí Minh nói chung và tư tưởng chính trị Hồ

Chí Minh nói riêng là sản phẩm tổng hòa của những điều kiện khách quan và chủ quan, của truyền thống văn hóa dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại với chủ nghĩa Mác- Leenin làm nền tảng Cùng với thực tiễn dân tộc và thời đại được Hồ Chí Minh tổng kết, chuyển hóa sắc sảo, tinh tế với một phương pháp khoa học, biện chứng, Tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành tư tưởng Việt Nam hiện đại

CHƯƠNG II NỘI DUNG TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ

MINH

I Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

1 Nền tảng hình thành nên tư tưởng độc lập dân tộc:

Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam biến Việt Nam trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến Giữa thế kỷ XIX, thực dân Pháp nổ súng xâm lược nước ta, độc lập dân tộc bị xâm phạm, trong tình hình đó, triều đình nhà Nguyễn trong thì sợ nhân dân, ngoài thì bạc nhược trước kẻ thù, lúc đầu có chống cự yếu ớt, sau đã từng bước nhân nhượng cầu hoà, cuối cùng là cam chịu đầu hàng để giữ lấy ngai vàng và lợi ích riêng của hoàng tộc Trong bối cảnh đó vấn đề giành độc lập cho dân tộc, tự do cho nhân dân được đặt ra một cách cấp thiết

Truyền thống yêu nước, đoàn kết của dân tộc: truyền thống yêu nước gắn liền ý thức đoàn kết dân tộc đã được củng cố qua hàng ngàn năm lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc ta

2 Nội dung của tư tưởng

Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hộithể hiện ở ba nội dung lớn, đó là:

Thứ nhất, về mối quan hệ giữa độc lập dân tộc với tiến lên chủ nghĩa xãhội

Theo Hồ Chí Minh độc lập dân tộc là mục tiêu trực tiếp, trước hết, là cơ

sở tiền đề để tiến lên chủ nghĩa xã hội Theo Người, con đường cách mạng Việt Nam có hai giai đoạn: Cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân và cách mạng xã hội chủ nghĩa Cách mạng dân tộc dân chủ có hai nhiệm vụ chiến lược cơ bản, trong đó giải phóng dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu, nhiệm vụ dân chủ được thực hiện tiến trình từng bước và phục tùng nhiệm vụ giải phóng dântộc Vì thế, ở giai đoạn cách mạng dân tộc dân chủ thì độc lập dân tộc là mục tiêu trực tiếp, trước mắt, cấp bách

Độc lập dân tộc là khát vọng mang tính phổ biến với toàn nhân loại Vớidân tộc Việt Nam, đó còn là một giá trị thiêng liêng, được bảo vệ và giữ gìn bởi máu xương, sức lực của biết bao thế hệ người Việt Nam Với Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc bao hàm trong đó cả nội dung dân tộc và dân chủ Đó lànền độc lập thật sự, độc lập hoàn toàn, chứ không phải là thứ độc lập giả hiệu, độc lập nửa vời, độc lập hình thức Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc phải gắn liền với thống nhất, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước,độc lập dân tộc bao giờ cũng gắn với tự do, dân chủ, ấm no hạnh phúc của nhân dân lao động

Khi nhấn mạnh mục tiêu độc lập dân tộc, Hồ Chí Minh không bao giờ coi đó là mục tiêu cuối cùng của cách mạng Việt Nam Trong tư tưởng Hồ ChíMinh, giành độc lập để đi tới xã hội cộng sản; độc lập dân tộc phải gắn liền

với chủ nghĩa xã hội Độc lập dân tộc là mục tiêu cốt yếu, trực tiếp của cách mạng dân tộc dân chủ, là mục tiêu trước hết của quá trình cách mạng Việt Nam do Đảng Cộng sản lãnh đạo, đồng thời là điều kiện hàng đầu, quyết định

để cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân chuyển sang giai đoạn kế tiếp - cách mạng xã hội chủ nghĩa Do vậy, cách mạng dân tộc dân chủ càng triệt để thì những điều kiện tiến lên chủ nghĩa xã hội càng được tạo ra đầy đủ Độc lập dân tộc tạo tiền đề, điều kiện để nhân dân lao động tự quyết định con đường đitới chủ nghĩa xã hội, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản

Với Hồ Chí Minh, chủ nghĩa xã hội là con đường củng cố vững chắc độc lập dân tộc, giải phóng dân tộc một cách hoàn toàn triệt để Độc lập dân tộc bao giờ cũng gắn liền với đời sống ấm no, hạnh phúc của quần chúng nhândân, những người đã trực tiếp làm nên thắng lợi của cách mạng dân tộc dân chủ Để đảm bảo vững chắc độc lập dân tộc, để không rơi vào lệ thuộc, đói nghèo lạc hậu, chặng đường tiếp theo chỉ có thể là đi lên chủ nghĩa xã hội Người khẳng định "Chỉ có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng triệt để các dân tộc bị áp bức khỏi ách nô lệ; chỉ có cách mạng xã hội chủ nghĩa mới bảo đảm cho một nền độc lập thật sự, chân chính"

Thứ hai, những điều kiện bảo đảm cho độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trong quá trình cách mạng Việt Nam

Hồ Chí Minh khẳng định, xác lập, tăng cường vai trò lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng Cộng sản là điều kiện cơ bản để độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Không có sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản thì cách mạngViệt Nam không thể vận động theo cách mạng vô sản và chắc chắn sự nghiệp độc lập dân tộc sẽ đi theo vết xe đổ của các phong trào cứu nước trước đó

Hồ Chí Minh chỉ rõ vai trò lãnh đạo cách mạng của Đảng Cộng sản ViệtNam mang tính khách quan Để hoàn thành sứ mệnh của mình, Đảng phải trong sạch, vững mạnh và thường xuyên chỉnh đốn để nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu, đủ trí tuệ, đủ bản lĩnh vượt qua những thử thách gay gắt nhất, phải thực hiện xây dựng Đảng về các mặt chính trị, tư tưởng và tổ chức, trong đó công tác cán bộ bao giờ cũng là vấn đề cốt tử Đảng phải xây dựng, củng cố và tăng cường khối liên minh giai cấp công nhân, nông dân và trí thứclàm nền tảng khối đại đoàn kết dân tộc Người xác định công - nông là gốc, là chủ lực của cách mạng, các giai tầng, cá nhân yêu nước là bầu bạn của cách mạng Khi đất nước bước vào xây dựng chủ nghĩa xã hội, Người đòi hỏi công

- nông - trí thức đoàn kết lại Tất cả được tập hợp trong Mặt trận dân tộc thốngnhất Mặt trận được xây dựng theo tư tưởng Hồ Chí Minh có hạt nhân cốt lõi

là liên minh công - nông và trí thức để đoàn kết toàn dân thành một khối Hạt nhân và toàn dân là mối quan hệ biện chứng được Hồ Chí Minh quan tâm đúng mức cả hai, không coi nhẹ hoặc thiên lệch bên nào Mặt trận đó được đặtdưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam

Hồ Chí Minh chỉ rõ cách mạng Việt Nam là một bộ phận và có liên hệ chặt chẽ với cách mạng thế giới Suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, Người có nhiều chủ trương, đường lối và biện pháp phù hợp để tranh thủ sự ủng hộ, giúp đỡ của các lực lượng cách mạng, hoà bình dân chủ trên thếgiới

Như vậy, độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là một tất yếu khách quan Tính tất yếu đó chỉ được hiện thực hoá khi gắn liền với những điều kiện bảo đảm, trong đó yếu tố quan trọng nhất là xác lập và tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam

Thứ ba, sự thể hiện trên thực tế tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

ra đời và phát triển ở thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi thế giới Tư tưởng đó hình thành ở Hồ Chí Minh từ đầu những năm 20 và đến mùa xuân năm 1930 với sự kiện Người sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam thì con đường cách mạng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa

xã hội đã thành ngọn cờ dẫn dắt giai cấp công nhân và toàn thể dân tộc Việt Nam liên tục giành những thắng lợi lịch sử suốt hơn 90 năm qua Tư tưởng HồChí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội được thể hiện trên thực tiễn cách mạng Việt Nam qua ba thời kỳ:

Thời kỳ 1930-1945: Hồ Chí Minh xác định tính chất cách mạng Việt Nam là con đường cách mạng vô sản, gắn giải phóng dân tộc với giải phóng giai cấp, nhân dân lao động, với toàn thể dân tộc bị nô lệ dưới ách đế quốc Pháp và tay sai của chúng; xác định nhiệm vụ, mục tiêu của cách mạng Việt Nam “làm tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản” xác định đối tượng đấu tranh của cách mạng là đế quốc xâm lược, phong kiến tay sai, tầng lớp tư sản và địa chủ chống lại độc lập dân tộc; xác định rõ lực lượng cách mạng Việt Nam là toàn thể nhân dân, bao gồm công nhân, nông dân, tầng lớp tiểu tư sản, tư sản dân tộc, trung, tiểu địa chủ, các cá nhân yêu nước, trong đó nòng cốt là liên minh công - nông, tập hợp dưới ngọn

cờ giải phóng dân tộc do đảng của giai cấp công nhân lãnh đạo; xác định đúngđắn cách mạng giải phóng dân tộc ở Việt Nam là một bộ phận của cách mạng

vô sản thế giới, có mối quan hệ khăng khít với cách mạng vô sản "chính quốc", cách mạng giải phóng dân tộc có tính chủ động, có thể giành thắng lợi

trước cách mạng vô sản "chính quốc", tác động tích cực tới cách mạng "chính quốc"

Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Hồ Chí Minh, Cách mạng Tháng Tám

1945 đã giành thắng lợi Đó là thắng lợi lịch sử đầu tiên của tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường cách mạng giải phóng dân tộc thuộc phạm trù cách mạng

vô sản Thắng lợi này đã mở ra kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

Thời kỳ 1945-1954: Thời kỳ bảo vệ độc lập dân tộc và xây dựng những

cơ sở đầu tiên của chủ nghĩa xã hội, thực hiện "kháng chiến và kiến quốc" Thời kỳ này Hồ Chí Minh tiếp tục bổ sung, phát triển những quan điểm lý luận về con đường cách mạng Việt Nam Để thực hiện mục tiêu cách mạng,

Hồ Chí Minh kiên trì quan điểm phát huy cao độ ý thức độc lập tự chủ, tự lực

tự cường, đi đôi với ra sức tranh thủ sự ủng hộ và giúp đỡ quốc tế Nét độc đáo, đặc sắc trong tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường cách mạng Việt Nam

ở thời kỳ này là Người đã đề ra và thực thi nhất quán đường lối :"vừa kháng chiến, vừa kiến quốc" Đường lối đó phù hợp với quy luật phát triển lịch sử dân tộc, dựng nước đi đôi với giữ nước, bảo vệ độc lập của Tổ quốc và xây dựng từng bước chế độ mới; là nguyên nhân quyết định thắng lợi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược

Thời kỳ 1954-1975: Hồ Chí Minh tiếp tục hoàn thiện, bổ sung, phát triển tư tưởng về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trong điều kiện mới Ở thời kỳ này sáng tạo lý luận của Hồ Chí Minh thể hiện tập trung trong việc xây dựng và chỉ đạo đường lối tiến hành đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược: Xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc; hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ ở miền Nam, thống nhất Tổ quốc, đưa cả nước đi lên chủ nghĩa xã

hội Trong mối quan hệ giữa cách mạng hai miền, Người xác định rất rõ vị trí, vai trò nhiệm vụ cách mạng từng miền và tác động, hỗ trợ lẫn nhau của cách mạng hai miền; đây là sự cụ thể hoá nội dung con đường cách mạng vô sản, sựgắn bó chặt chẽ giữa nhiệm vụ dân tộc, dân chủ với chủ nghĩa xã hội - con đường mà Hồ Chí Minh đã đề xuất và kiên trì bảo vệ.

Sau năm 1975, Đảng ta tiếp tục vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chỉ nghĩa xã hội phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của Việt Nam Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội do Đại hội VII thông qua đã khẳng định trong thời kỳ đổimới: "Toàn Đảng, toàn dân tiếp tục nắm vững ngọn cờ độc lập, dân tộc và chủ nghĩa xã hội, ngọn cờ vinh quang mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trao lại cho thế

hệ hôm nay và thế hệ mai sau”

Trong bối cảnh thế giới và khu vực còn diễn biến phức tạp, khó lường, nhất là các thế lực thù địch tiếp tục tăng cường hoạt động chống phá, hòng xóa

bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng và chế độ xã hô Ši chủ nghĩa ở nước ta, đòi hỏi ngay trong nội bộ Đảng và cán bộ, đảng viên phải luôn vững vàng lâ Šp trường, bản lĩnh, kiên định con đường đô Šc lâ Šp dân tô Šc gắn liền với chủ nghĩa xã hô Ši

Hồ Chí Minh rút ra kết luận “ độc lập dân tộc phải thực sự gắn liền với chủ nghĩa xã hội, trong đó độc lập là tiền đề, điều kiện để đi đến chủ nghĩa xã hội, còn chủ nghĩa xã hội đảm bảo chắc chắn nhất, thực chất nhất cho độc lập dân tộc

3 Mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội

Độc lập dân tộc là mục tiêu trực tiếp của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân

Độc lập dân tộc là tiền đề, điều kiện để xây dựng CNXH.

CNXH là bước phát triển tất yếu, lôgíc tiếp theo của độc lập dân tộc, của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân,

CNXH bảo đảm chắc chắn nhất, thực chất nhất cho độc lập dân tộc CNXH làm cho người dân có độc lập, tự do, hạnh phúc hơn

II Tư tưởng về đại đoàn kết

1 Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc:

Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc được hình thành trên những cơ sở tư tưởng- lý luận và thực tiễn rất phong phú

Trước tiên đó chính là truyền thống yêu nước gắn liền với ý thức cộng đồng, ý thức cố kế dân tộc, đoàn kết dân tộc đã được củng cố qua hàng ngàn năm lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc ta Điều đó đã tạo thành một truyền thống bền vững, thấm sâu vào tư tưởng, tình cảm, tâm hồn của mỗi con người Việt Nam Tinh thần đàon kết đó đã tạo nên một sức mạnh

vô biên giúp dân tộc ta chống lại mọi thiên tai địch họa, làm cho đất nước trường tồn, bản sắc dân tộc được giữ vững Và Bác đã sớm thấm nhuần truyềnthống yêu nước- nhân nghĩa – đoàn kết dân tộc

Về mặt thực tiễn, tư tưỡng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh được hình thành trên cơ sở tổng kết những kinh nghiệm của phong trào cách mạng Việt Nam và các phong trào cách mạng ở nhiều nước trên thế giới, nhất là phong trào dân tộc ở các nước thuộc địa Những thành công hay thất bại của các phong trào đó đều được Bác nghiên cứu và rút ra bài học kinh nghiệm cần thiết cho việc hình thành tư tưởng về đại đoàn kết dân tộc

Cơ sở lý luận quan trọng nhất đối với quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc là những điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác- Lenin Bác đến với chủ nghĩa Mác – Leenin vì chủ nghĩa Mác- Leenin đã chỉ

ra cho các dân tộc bị áp bức con đường tự giải phóng, chỉ ra sự cần thiết và con đường tập hợp đoàn kết các lực lượng cách mạng trong phạm vi từng nước và trên toàn thế giới để giành thắng lợi trong cuộc chiến chống chủ nghĩa

đế quốc thực dân Đồng thời Bác đến với chủ nghĩa Mác- Leenin chủ yếu là ở chỗ vừa hoạt động cách mạng vừa nghiên cứu chủ nghĩa Mác- Lênin, vừa tìm hiểu cách mạng tháng Mười Nhờ đó giúp Người hình thành và hoàn chỉnh tư tưởng của Người về đại đoàn kết dân tộc

2 Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc

Tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh là một hệ thống những luận điểm, nguyên tắc, phương pháp giáo dục, tập hợp và tổ chức cách mạng

và tiến bộ, nhằm phát huy đến mức cao nhất sức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại trong sự nghiệp đấu tranh vì độc lập dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội Nói một cách khác, đó là tư tưởng xây dựng, củng cố, mở rộng lực lượng cách mạng trong sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóngcon người

+ Đại đoàn kết dân tộc là vấn đề chiến lược, bảo đảm thành công của cách mạng

Đối với Hồ Chí Minh, đoàn kết là một truyền thống vô cùng quý báu của dân tộc ta Người nói: Muốn giải phóng những người bị áp bức và nhân dân lao động phải tự cứu mình bằng con đường cách mạng vô sản Trong từng thời kỳ, từng giai đoạn cách mạng, để thích ứng với những đối tượng khác

nhau, có thể và cần phải điều chỉnh chính sách, phương thức tập hợp lực lượngnhưng phải luôn phát huy đại đoàn kết toàn dân tộc.

Đoàn kết không phải là thủ đoạn chính trị một sớm một chiều mà là tư tưởng cơ bản, nhất quán, xuyên suốt tiến trình cách mạng Việt Nam

Cơ hội quyết định sự thành bại của một cuộc cách mạng Vì đoàn kết tạo nên sức mạnh, là chìa khóa của thành công Muốn cách mạng thắng lợi thì phải có lực lượng đủ mạnh, muốn có được thì phải quy tụ cả nước thành một khối lớn thống nhất Đoàn kết có quan hệ mật thiết với thắng lợi, và quy mô của sự đoàn kết quyết định quy mô và mức độ thành công

Phải luôn coi đoàn kết là vấn đề quan trọng của cách mạng

+ Đoàn kết dân tộc là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng:

Hồ Chí Minh cho rằng “ Đại đoàn kết dân tộc không chỉ là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của đảng mà còn là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của cả dân tộc” Bởi vì, đại đoàn kết dân tộc chính là nhiệm vụ của quần chúng, do quần chúng, vì quần chúng Đảng có sứ mệnh thức tỉnh, tập hợp, đoàn kết quần chúng tạo thành sức mạnh vô địch trong cuộc đấu tranh vì độc lập cho dân tộc, tự do cho nhân dân, hạnh phúc cho con người

+ Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân:

Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, “dân” là chỉ tất cả người Việt Nam, con rồng cháu tiên, không phân biệt dân tộc, tôn giáo hay không tôn giáo, già trẻ, gái trai, giàu nghèo Khi nói đại đoàn kết dân tộc có nghĩa là đoàn kết toàn dân

và cùng làm Người đã nhiều lần căn dặn: "ta đoàn kết để đấu tranh cho thống nhất và độc lập tổ quốc; ta còn phải đoàn kết để xây dựng nước nhà Ai có tài,

có đức, có sức, có lòng phụng sự tổ quốc và phụng sự nhân dân thì ta đoàn kếtvới họ”.

Muốn thực hiện được đại đoàn kết toàn dân tộc, chúng ta phải kế thừa truyền thống yêu nước, nhân nghĩa, đoàn kết của dân tộc, có tấm lòng nhân hậu, bao dung Xác định Đại đoàn kết là khối liên minh công nhân, nông dân

và trí thức Tin vào nhân dân, dựa vào nhân dân, phấn đấu vì lợi ích của nhân dân.Người cho rằng: liên minh công nông- lao động trí óc làm nền tảng cho khối đại đoàn kết toàn dân, nền tảng được củng cố vững chắc thì khối đại đoànkết dân tộc càng được mở rộng, không e ngại bất cứ thế lực nào có thể làm suyyếu khối đại đoàn kết dân tộc

+ Đại đoàn kết dân tộc phải biến thành sức mạnh vật chất có tổ chức là Mặt trận dân tộc thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng.Mặt trận dân tộc thốngnhất phải được xây dựng theo những nguyên tắc:

Trên nền tảng liên minh công nông (trong xây dựng chế đô Š xã hô Ši mới

có thêm lao động trí óc) dưới sự lãnh đạo của Đảng

Mặt trận hoạt động theo nguyên tắc hiệp thương, dân chủ lấy việc thống nhất lợi ích của tầng lớp nhân dân làm cơ sở để củng cố và không ngừng mở rộng

Đoàn kết lâu dài, chặt chẽ, đoàn kết thực sự, chân thành, thân ái giúp đỡnhau cùng tiến bộ Phương châm đoàn kết các giai cấp, các tầng lớp khác nhaucủa Hồ Chí Minh là: “Cầu đồng tồn dị” – Lấy cái chung, đề cao cái chung, để hạn chế cái riêng, cái khác biệt

3 Nguyên tắc đại đoàn kết:

+Đại đoàn kết phải được xây dựng trên cơ sở bảo đảm những lợi ích tối cao của dân tộc, lợi ích của nhân dân lao động và quyền thiêng liêng của con người:

Ở mỗi quốc gia, dân tộc luôn tồn tại những giai cấp, tầng lớp khác nhau.Mọi giai cấp, mọi tầng lớp đều có những lợi ích khác nhau, nhưng tất cả những lợi ích khác nhau đó đều có một điểm chung, đó là lợi ích quốc gia Giai cấp và lợi ích của nó có thực hiện được hay không phụ thuộc vào việc dân tộc có độc lập, tự do và thống nhất hay không, và vào cách nhìn nhận và giải quyết đúng đắn mối quan hệ có lợi này Nguyên tắc đoàn kết dân tộc của

Hồ Chí Minh là tìm kiếm, đánh giá cao và phát huy những yếu tố tương đồng, hạn chế tối đa những khác biệt và mâu thuẫn Các quốc gia đoàn kết thay vì làm sâu sắc thêm sự chia cắt, và xích lại gần nhau hơn là loại trừ các yếu tố lợiích khác nhau Hồ Chí Minh cho rằng lợi ích cao nhất của dân tộc là độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, bình đẳng, dân chủ và tự do.Lợi ích tối cao này là ngọn cờ đoàn kết, là sức mạnh dân tộc và là nguyên tắc bất di bất dịch của cách mạng Việt Nam Đó cũng là nguyên tắc bất biến trong tư tưởng Hồ Chí Minh để Người tìm ra những phương pháp để thực hiện nguyên tắc đó trong chiến lược đại đoàn kết dân tộc của mình

+ Đại đoàn kết một cách tự giác, có tổ chức, có lãnh đạo; đại đoàn kết rộng rãi, lâu dài, bền vững:

Hồ Chí Minh cho rằng chỉ có đoàn kết mới tạo ra sức mạnh cách mạng Muốn đoàn kết trước hết phải có đảng cách mạng để vận động và tổ chức nhândân, đoàn kết với nhân dân bị áp bức và giai cấp vô sản ở khắp mọi nơi Vì vậy, để đoàn kết và lãnh đạo cách mạng, điều kiện tiên quyết là phải có đảng cách mạng làm bộ tham mưu, làm nòng cốt để đoàn kết quần chúng trong