Trên cơ sở đó nhóm chúng em xin được trình bày đề tài : ‘’ Nghiên cứu chế tạo thiết bị giám sát độ ẩm đất Online ‘’ Nội dung bài đồ án môn học II này gồm 5 chương cụ thể như sau:Chương
Trang 1ĐỒ ÁN MÔN HỌC II
Đề tài: Nghiên cứu chế tạo thiết bị giám sát độ ẩm đất Online
Giảng viên: Ts Phí Văn Toàn
Nhóm sinh viên thực hiện:
Trang 3MỤC LỤC
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ ĐO ĐỘ ẨM VÀ CẢM BIẾN ĐỘ ẨM
1 Giới thiệu
2 Nguyên lý hoạt động
2.1 Khái niệm chung 5
2.2 Phương pháp đo độ ẩm 5
2.3 Quá trình đo độ ẩm 6
Chương 2 THIẾT KẾ MẠCH ĐO ĐỘ ẨM
1 Thiết kế tổng quan
2 Thiết kế phần cứng
2.1 Bộ nguồn tổ ong 7
2.2 Module ESP32 8
2.3 Relay 5V 11
2.4 Module cảm biến MDL77 12
3 Phần mền
3.1 Arduino IDE 13
3.2 Phần mềm Altium 13
Chương 3: CÁCH HOẠT ĐỘNG VÀ SƠ ĐỒ KHỐI
1 Cách thức hoạt động
2 Sơ đồ khối hoạt động
Chương 4: KẾT QUẢ ĐO
Chương 5 : KẾT LUẬN
TÀI LIỆU THAM KHẢO
LỜI CẢM ƠN
Phụ lục
Trang 4MỞ ĐẦU
Hiện nay thời đại khoa học công nghệ phát triển đòi hỏi con người không ngừng tìm tòi, học hỏi để phát triển Vì thế các nghiên cứu ứng dụng trong lĩnh vực đời sống xã hội cần phát triển mang lại sự tiện lợi
Trong các nghiên cứu khoa học, trong công nghiệp và đời sống hàng ngày việc ứng dụng một nghiên cứu giúp ích cho đời sống là rất cần thiết Một trong số đó ứng dụng đo độ ẩm đất gửi dữ liệu về máy tính dùng mạng wifi và hệ thông tưới nước tự đông Tuy nhiên, để đo được trị số chính xác của nhiệt độ lại là vấn đề không hề dễ dàng Bên cạnh đó hiện nay với sự pháttriển công nghệ thông tin, công nghệ bán dẫn, sựu ra đời của các loại cảm biến, vi điều khiển đã tạo thuận lợi cho việc đo độ ẩm một cách chính xác
hơn Trên cơ sở đó nhóm chúng em xin được trình bày đề tài : ‘’ Nghiên cứu
chế tạo thiết bị giám sát độ ẩm đất Online ‘’
Nội dung bài đồ án môn học II này gồm 5 chương cụ thể như sau:Chương 1: Tổng quan về đo độ ẩm và cảm biến độ ẩm
Chương 2: Thiết kế mạch đo độ ẩmChương 3: Cách thức hoạt động và sơ đồ khốiChương 4: Kết quả đo
Chương 5: Kết luận
Trang 5Chương 1: TỔNG QUAN VỀ ĐO ĐỘ ẨM VÀ CẢM BIẾN ĐỘ ẨM
1 Giới thiệu
Để thực hiện phép đo của một đại lượng nào đó tùy thuộc vào đặc tính của đại lượng cần đo, điều kiện đo, cũng như độ chính xác theo yêu cầu của một phép đo mà ta thực hiện bằng nhiều cách khác nhau trên cơ sở củacác hệ thống đo lường khác nhau
Sơ đồ khối của một hệ thống đo lường tổng quát :
- Khối chuyển đổi : Làm nhiệm vụ nhận các đại lượng vật lý đặc trưng cho khối lượng cần đo biến đổi các đại lương thành các đại lượng vật lýthống nhất để thuận lợi cho việc tính toán
- Mạch đo : Có nhiệm vụ biến đổi tín hiệu nhận được từ bộ chuyển đổi sao cho phù hợp với yêu cầu thể hiện kết quả đo của bộ chỉ thị
- Khối chỉ thị : Làm nhiệm vụ biến đổi tín hiệu điện nhận được từ mạch
đo để thể hiện kết quả đo
Sơ đồ hệ thống đo lường :
Chuyển đổi Mạch đo Chỉ thị
Cảm biến Biến đổi tín
Chuyển tín hiệu lên web
Điều khiển máy bơm Chương
trình
Trang 62 Nguyên lý hoạt động
Đối tượng cần đo là đại lượng vật lý, dựa và các đặc tính của đối tượng cần đo mà ta lựa chọn một loại cảm biến phù hợp để biến đổi thông số đại lượng vật lý cần đo thành đại lượng điện, dựa vào các mạch biến đổi tín hiệu (gồm : bộ cảm biến, hệ thống khuyếch đại, xử lý tín hiệu)
Bộ xử lý có nhiệm vụ xử lý các phép tính và xuất ra những lệnh trên cơ
sở trình tự những lệnh chấp hành đã thực hiện trước đó Bộ dồn kênh tương tự (Multiplexers) đọc đúng giá trị đặc trưng của nó qua tính toán để
có kết quả các đại lượng cần đo
2.1 Khái niệm chung
Trong nghiên cứu khoa học, trong sản xuất cũng như trong đời sống hàng ngày, luôn luôn cần xác định độ ẩm của môi trường hay của một vật nào đó Vì vậy, việc đo độ ẩm trở thành một việc làm cần thiết Đo độ ẩm
là một trong những phương thức đo lường không điện
Độ ẩm cần đo có thể rất thấp, cũng có thể rất cao Độ chính xác của độ
ẩm có khi cần tới một vài phần ngàn, nhưng có khi vài chục cũng có thể chấp nhận được việc đo độ ẩm được tiến hành nhờ các công cụ hỗ trợ chuyên biệt như cặp nhiệt điện, nhiệt điện trở, diode và transistor, IC cảm biến độ ẩm … Tùy theo khoảng độ ẩm cần đo và sai số cho phép người ta lựa chọn các loại cảm biến và phương pháp đo cho phù hợp
2.2 Phương pháp đo độ ẩm
tùy vào độ ẩm có thể dung các phương pháp khác nhau Hiện nay khi
độ ẩm là một đơn vị phổ biến nên cách xác định độ ẩm và các thiết bị hỗ trợ cũng vì thế mà nhân rộng và đa dạng hơn Có nhiều cách để xác định
độ ẩm tuy nhiên qua sự phát triển của công nghệ ngày nay việc xác định
độ ẩm cũng vì thế đã đơn giản hơn, và chính xác hơn tiết kiệm được thao tác, thời gian và trang thiết bị
Có rất nhiều phương pháp đo độ ẩm như:
Trang 7- Xác định độ ẩm bằng khúc xạ ánh sáng, được ứng dụng để xác định thủy phần mật ong
Trong đồ án môn học II chúng em đo độ ẩm của môi trường đất độ ẩm đất ảnh hưởng đến điện trở suất, từ đó độ ẩm tương đối sau đó được xác định dựa trên sự thay đổi dòng điện dãy độ ẩm là 0-100% Khi đo độ ẩm của các chất hạt (đất, cát …), cần phải cắm sâu nhiệt kế vào môi trường
2.3 Quá trình đo độ ẩm
Ta có thể chia qua trình đo độ ẩm thành ba khâu chính:
Khâu chuyển đổi
Khâu chuyển đổi độ ẩm thường dựa vào những biến đổi mang tính đặctrưng của vật liệu khi chịu tác động của độ ẩm Có tính chất đặc trưng sauđây:
- Sự biến đổi điện trở
- Sức điện động sinh ra do sự chênh lệch độ ẩm ở các mối nối củacác kim loại khác nhau
- Sự biến đổi thể tích, áp suất
- Sự thay đổi cường độ bức xạ của vật thể khi bị đốt nóng
Đối với sự thay đổi nhiệt điện, người ta thường dựa vào hai tính chấtđâu tiên để chế tạo ra các cặp nhiệt điện, nhiệt điện trở kim loại hay bándân, các điện trở dưới dạng linh kiện bán dẫn như: diode, transistor, các
IC chuyên dung
Khâu xử lý
Các thông số về điện sau khi được chuyển đổi từ độ ẩm sẽ được xử lýtrước qua đến phần chỉ thị Các bộ phận khâu xử lý gầm có: phần hiệuchỉnh, khuyếch đại… Ngoài ra còn có thể có các loại mạch điện bổ sungnhư: mạch bù sai số, mạch phối hợp tổn trở…
Khâu chỉ thị
Khâu chỉ thị trước đây thường sử dụng các cơ cấu điện, ở đó kết quả đođược thể hiện bằng góc quay hoặc di chuyển thẳng của kim loại chỉ thị.Ngày nay, với sự phát triển của công nghệ điện tử, đã sản xuất nhiều loại
IC giải mã, vì vậy cho phép ta sử dụng khâu chỉ thi số dễ dàng như dùngLED 7, màn hình LCD hay có thể chuyển dữ liệu đo lên web giúp ngườidung dễ dàng nắm bắt kết quả đo Ở đó kết quả được hiển thị bằng cáccon số trong hệ nhị phân
Trang 8Chương 2 THIẾT KẾ MẠCH ĐO ĐỘ ẨM
Thiết bị đo độ ẩm gửi dữ liệu về máy tính dung mạng wifi cầnđảm bảo các yêu cầu về mặt thiết kế sau:
- Có chi phí thiết kế rẻ
- Thiết bị hoạt động ổn định trong môi trường cần đo
- Cảm biến phải xác được các mức nhiệt độ, độ ẩm khác nhautrong giải đo cho phép
- Đưa ra được các thông số chính xác tức thời tới người sửdụng
- Chuyển thông tin đến thiết bị điện thoại hoặc web thông quamodule esp32
1 Thiết kế tổng quan
Thiết bị đo độ ẩm và hệ thống tưới cây tự động bao gồm các thànhphần như cảm biến đo độ ẩm, khối nguồn, vi điều khiển, máy bơm…Thiết đo độ ẩm chế độ làm việc liên tục và cập nhật kết quả liêntục Hệ thống xử lý sẽ có phân tích cụ thể và đưa ra đồ thị cho ngườidùng có thể nắm bắt được thông tin Và người dùng cũng có thể có càiđặt cho máy bơm hoạt động để cho môi trường đất có độ ẩm phù hợp
2 Thiết kế phần cứng
2.1 Bộ nguồn tổ ong
Nguồn tổ ong 12V 5A là loại nguồn được sử dụng rộng rãi trong các thiết bị công nghiệp và dân dụng Nguồn tổ ong 12V 5A này còn được gọi
là nguồn một chiều 12 Volt hay gọi cách khác là nguồn DC 12V
Nguồn tổ ong 12V 5A được thiết kế để chuyển đổi điện áp từ nguồn xoay chiều 180V-240V thành nguồn một chiều 12VDC để cung cấp cho thiết bị hoạt động
Trang 9Hình 1: Module nguồn tổ ong 12V/5A
Thông số của Nguồn tổ ong 12V 5A
Trang 10Kit RF thu phát wifi ESP32 NodeMCU Lua là chip phát triển dựa trên nền chip wifi SoC ESP32 với thiết kế dễ sử dụng và đặc biệt là có thể sử dụng trực tiếp trình dịch của Arduino IDE để lập trình và nạp code, điều này khiến việc sử dụng và lập trình các ứng dụng trên ESP32 trở nên đơn giản Board còn tích hợp IC CP2102, giúp dễ dàng giao tiếp với máy tính thông qua Micro USB để thao tác với board Board có sẵn nút nhẫn, led để tiện qua quá trình học, nghiên cứu Với kích thước nhỏ gọn, linh hoạt board dễ dàng liên kết với các thiết bị ngoại vi để thành project, sản phẩm mẫu một cách nhanh chóng Kit RFthu phát wifi ESP32 NodeMCU Lua được dùng để ứng dụng cần kết nối, thu thập dữ liệu và điều khiển qua sóng wifi, đặc biệt là các ứng dụng liên quan đến IoT
Hình 2 Mô-đun ESP32 MCU
Thông số kỹ thuật Mô-đun ESP32 CPU
lập trình)
8 KB RAM RTC tốc độ thấp (dùng ở chế độ DeepSleep)
Trang 11Hỗ trợ 2 giao tiếp không dây
Hỗ trợ tất cả các loại giao tiếp
Băm xung PWM (tất cả các chân )
Ultra low power analog pre-amplifier’
Cảm biến tích hợp trên chip esp32
Bảo mật
WFA, WPA/WPA2 and WAPI
curve cryptography (ECC), random number generator (RNG)Nguồn điện hoạt động
Trang 12 Nhiệt độ hoạt động -40 + 85C
2.3 Relay 5V
Module relay 5V mạch tạo trễ đóng ngắt theo chu kỳ của cảm biến nhiệt
độ, độ ẩm Nguyên lý hoạt động gồm nam châm điện, ba tiếp điểm (NO chânthường mở, NC chân thường đống, và COM là chân chung) và một lò xo Khichưa có dòng điên và điện áp đi qua thì nam châm điện không hút, khi đó lò
xo sẽ kéo chân COM nối với NC, khi có dòng điện đi qua thì nam châm điện
đi qua nam châm điện sẽ hút chân COM nối với chân NO
Trong thiết kế mạch khi cảm biến đo nhiệt độ, độ ẩm gửi về bộ điều khiểnMô-đun relay có chức năng bật tắt máy bơm để tưới nước cho đất để có nhiệt
2.4 Module cảm biến MDL77
Module cảm biến độ ẩm đất Với module này có thể ứng dụng nhiềutrong các hệ thống tự động như: đọc độ ẩm đất hoặc áp dụng vào các hệ thống
Trang 13tưới tiêu tự động Trong Mạch hệ thống có thể điều khiển bơm nước quarelay theo độ ẩm của đất nếu đất khô, tự động tưới đất đạt đúng ẩm thìdừng lại.
Cảm biến độ ẩm đất, trạng thái đầu ra mức thấp (0V), khi đất thiếunước đầu ra sẽ là mức cao (5V), với độ nhạy cao có thể điều chỉnh được bằngbiến trở Phần đầu đo được cắm vào đất để phát hiện độ ẩm của đất, khi độ ầmcủa đất đạt ngưỡng thiết lập, đầu ra DO sẽ chuyển trạng thái từ mức thấp lênmức cao Nhờ thế, ta có thể sử dụng Analog hoặc Digital của Arduino để đọcgiá trị từ cảm biến
Trang 14cho người dùng 1 môi trường thân thiện, rất dễ dùng Nó hỗ trợ nhiều thư viện khác nhau như về robot, Ethernetm Wifi, GSM…
Arduino IDE được hỗ trợ bởi 1 cộng đồng đông đảo với rất nhiều các dự
án khác nhau Nó là một nguồn tài nguyên tham khảo vô cùng phong phú và hữu ích đối với những người sử dụng Việc tối ưu hóa các hàm thực thi vừa
là điểm mạnh, vừa là điểm yếu của Arduino IDE Các hàm được tích hợp sẵn sẽ tương đối dễ sử dụng, nhưng đôi khi sử dụng sẽ không hiểu được bản chất của vấn đề dẫn đến sử dụng chúng không đúng ý nghĩa vốn có
Hình 5 Giao diện phần mền Arduino IDE
3.2 Phần mềm Altium
Altium Designer trước kia có tên gọi quen thuộc là Protel DXP, là mộttrong những công cụ vẽ mạch điện tử mạnh nhất hiện nay Được phát triểnbởi hãng Altium Limited Altium designer là một phần mềm chuyên nghànhđược sử dụng trong thiết kế mạch điện tử Nó là một phần mềm mạnh vớinhiều tính năng thú vị
Altium Designer có một số đặc trưng sau:
- Giao diện thiết kế, quản lý và chỉnh sửa thân thiện, dễ dàng biên dịch,quản lý file, quản lý phiên bản cho các tài liệu thiết kế
- Hỗ trợ mạnh mẽ cho việc thiết kế tự động, đi dây tự động theo thuật toán tối ưu, phân tích lắp ráp linh kiện Hỗ trợ việc tìm các giải pháp thiết kếhoặc chỉnh sửa mạch, linh kiện, netlist có sẵn từ trước theo các tham số mới
Trang 15- Mở, xem và in các file thiết kế mạch dễ dàng với đầy đủ các thông tin linh kiện, netlist, dữ liệu bản vẽ, kích thước, số lượng…
- Hệ thống các thư viện linh kiện phong phú, chi tiết và hoàn chỉnh bao gồm tất cả các linh kiện nhúng, số, tương tự…
- Đặt và sửa đối tượng trên các lớp cơ khí, định nghĩa các luật thiết kế, tùy chỉnh các lớp mạch in, chuyển từ schematic sang PCB, đặt vị trí linh kiện trên PCB
- Mô phỏng mạch PCB 3D, đem lại hình ảnh mạch điện trung thực trong không gian 3 chiều, hỗ trợ MCAD-ECAD, liên kết trực tiếp với mô hình STEP, kiểm tra khoảng cách cách điện, cấu hình cho cả 2D và 3D
- Hỗ trợ thiết kế PCB sang FPGA và ngược lại
Từ đó, chúng ta thấy Altium designer có nhiều điểm mạnh so với các phần mềm khác như đặt luật thiết kế, quản lý đề tài mô phỏng dễ dàng, giao diện thân thiện… Việc thiết kế mạch điện tử trên phần mềm altium designer
có thể được tóm tắt gồm các bước như sau:
- Đặt ra các yêu cầu bài toán
- Lựa chọn linh kiện
- Đặt kích thước các loại dây nối
- Đi dây trên mạch
- Kiểm tra toàn mạch
Trang 16Hình 6 Mạch được thiết kế trên phần mềm Altium
Trang 17Chương 3: CÁCH HOẠT ĐỘNG VÀ SƠ ĐỒ KHỐI
1 Cách thức hoạt động.
Thiết bị được cấp nguồn qua bộ chuyển đổi nguồn tổ ong để hoạt động.Module cảm biến mdl77 được cắm vào đất để đo độ ẩm đất và được kếtnối với module esp32 Khi nạp code, cấp nguồn cho esp32 hoạt động
bộ cảm biến đo độ ẩm sẽ đo và gửi dữ liệu về web được thiết lập để theo dõi Đồng thời sẽ kích hoạt máy bơm nước tưới cho đất để có độ
ẩm phù hợp với mức thiết lâp sẵn, nhờ một bộ phận là relay 5V
2 Sơ đồ khối hoạt động.
Chương 4: KẾT QUẢ ĐO
Kết thúc
Đúng
Trang 18Dộ ẩm đất Kết quả
Bảng kết quả đo
Ưu điểm nhược điểm của hệ thống
Ưu điểm
Thiết bị đơn giản dễ thiết kế, giá thành rẻ
Thiết bị đo chính xác với độ sai số nhỏ
Các thông số được gửi về máy tính giúp nắm bắt các thông số độ ẩm
Hệ thống tưới nước tự động giúp cân bằng độ ẩm kịp thời
Trang 19Qua thời gian nghiên cứu và tìm hiểu trong một kỳ học Với mục tiêu xây dựng một thiết bị đo độ ẩm đất và hệ thông tưới nước tự động với chi phí thấp có thể ứng dụng trong cuộc sống và có thể nhân rộng mô hình của hệ thống Qua đó giúp chúng em hiểu hơn về các linh kiện được sử dụng và cáchthức hoạt động của hệ thống
Mặc dù ở trên thi trường có rất nhiều hệ thống đo độ ẩm đất gửi về máytính bằng mạng wifi và tưới nước tự động, nhưng giá thành của chúng tương đối đắt Nên nghiên cứu sản phẩm này nhằm sự phổ biến đến mọi người với
sự tiện dụng của nó mang lại
Hướng phát triển tiếp theo : Trong thời gian tiếp theo nghiên cứu hệ thống cần nâng cấp để nó được tối ưu và dần hoàn thiện hơn, tạo thành một hệthông hoàn chỉnh Nhóm đang hướng đến ứng dụng giám sát vào mô hình vườn rau và giám sát dinh dưỡng đất bật tắt từ xa Từ đó có thể giảm bớt sự tác động của con người mang đến sự hiện đại hóa trong nông nghiệp
Trang 20TÀI LIỆU THAM KHẢO
Các tài liệu tham khảo được chúng em tham khảo từ các nguồn internet[1] tailieuXANH - Mối quan hệ giữa biến thiên độ ẩm với biến đổi các đặc trưng kháng cắt và khối lượng thể tích của đất phong hóa
[2]Hệ thống tưới nước tự động - tưới nước nhỏ giọt - tưới nước ngầm (claber.vn)
[3] Hệ Thống Tưới Cây Tự Động (diennuocthongminh.vn)
Trang 21LỜI CẢM ƠN
Nhóm em xin trân thành cảm ơn Ts Phí Văn Toàn đã hướng dẫn tận tình
để chúng em có thể hoàn thành đồ môn học sau một thời gian một kỳ học vừa qua Tuy chúng em đã cố gắng hoàn thiện nhưng không thể tránh khỏi được sai sót nên mong các thầy, cô có góp ý để bài báo cáo hoàn thiện hơn
Nhóm em cũng xin cảm ơn các anh trong viện Vật lý kỹ thuật đã cung cấpnhững tài liệu vô cùng hữu ích, qua đó quá trình nghiên cứu và đọc tài liệuđược rút ngắn rất nhiều
Trang 22unsigned long hientai = 0;
unsigned long thoigian;
int timecho = 1000;
String DataSend="";
boolean isPump = false;
boolean isAuto = true;
String StatePumpClient;
String StateAutoClient;
#include "web.h"
WebServer sv(80);