SKKN một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS khối lớp 3, tại trường tiểu học vĩnh nguyên 2 TP nha trang

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ1 .Sự cần thiết của đề tài : Cùng với xu thế phát triển chung của xã hội,ngành giáo dục nói chung cũng đang từng bước phát triển với những cải cách thay đổi

*NHẬN XÉT – XẾP LOẠI CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ:

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

SÁNG KIẾN MỘT SỐ GIẢI PHÁP RÈN KỸ NĂNG ĐỌC VÀ VIẾT ĐÚNG CÁC NỐT NHẠC TRÊN KHUÔNG CHO HỌC SINH KHỐI LỚP 3-TRƯỜNG TIỂU HỌC VĨNH NGUYÊN 2-TP NHA TRANG.

Tác giả : Võ Thị Hồng Anh

Năm học:

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

2.Mục tiêu nghiên cứu:……… trang 8

* PHẦN II.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ :

I.THỰC TRẠNG : trang10

1.Đặc điểm tình hình : trang 10

2 Thực trạng về nghiên cứu : trang 123.Nguyên nhân : trang 16

II.ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP trang 18

1.Trò chơi phân biệt âm thanh cao,thấp nhằm rèn luyện cao độ,trường độ ,tiếttấu: trang 252.Xây dựng phương pháp rèn luyện kỹ năng thực hành,luyện tập nhanh,

đúng ,đẹp khi kẻ khuông nhạc và khóa son trang 25

3 Xây dựng phương pháp nhớ tên nốt bằng phương pháp đọc (Hát) tên

nốt theo (bài thơ) hoặc theo nói nối tiếp ……….trang 27

4 Xây dựng phương pháp chơi trò chơi ghi nhớ vị trí nốt theo

« Khuông nhạc bàn tay »……… ………trang 27

5 Xây dựng phương pháp ghi nhớ vị trí ,tên nốt qua trò chơi đóng vai“Bảy anh em”……… trang 28

6 Xây dựng phương pháp ghi nhớ cao độ ,vị trí nốt,kết hợp đọc hình nốt quatrò chơi « Đọc nốt theo thang âm từ thấp đến cao” ……… trang 28

7 Rèn kỹ năng viết (cài) đúng và đẹp các vị trí nốt nhạc lên khuông…trang 28

8 Xây dựng phương pháp thi đua ghi chép (cài )hình nốt,vị trí nôt nhạc…

……….trang 29

IV.TỔ CHỨC THU THẬP MINH CHỨNG trang 37 *PHẦN III: KẾT LUẬN trang 38

1.Kết luận chung: trang 382.Khả năng vận dụng : trang 393.Kết luận – Kiến nghị trang 39

* PHỤ LỤC trang 41-49 *TÀI LIỆU THAM KHẢO trang 51

DANH MỤC VIẾT TẮT:

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Sự cần thiết của đề tài :

Cùng với xu thế phát triển chung của xã hội,ngành giáo dục nói chung cũng

đang từng bước phát triển với những cải cách thay đổi trong nội dung cũng như mụctiêu giáo dục.Với tốc độ phát triển như vũ bão của xã hội ngày nay đòi hỏi con ngườiphát triển một cách toàn diện:Văn- Thể - Mỹ…Bên cạnh việc học các mônTNXH,toán,tiếng việt….thì học hát, học vẽ cũng là một hoạt động quan trọng góp

phần phát triển nhân cách,giáo dục đạo đức cho mỗi người.Vì thế cho nên Âm nhạc là

một môn học giúp các em nhận thức những hình tượng âm thanh, giai điệu vv… giúpcác em cảm thụ những giai điệu,nhịp điệu,cao độ ,trường độ của các bài tập đọc nhạc

và các ký hiệu ghi chép nhạc một cách dễ dàng,dễ nhớ,dễ hiểu vv Từ đặc trưng bộmôn thuộc phạm trù nghệ thuật ,đã làm tăng tính tích cực chủ động sáng tạo của từngHS.Với các yêu cầu trên thì việc đổi mới phương pháp dạy học là tính cấp thiết nhất

ở từng bài học,bài dạy vv… Có như vậy các em mới có điều kiện khắc phục khókhăn và tiếp nhận kiến thức mới.Cùng với xu thế phát triển chung của xã hội,ngànhgiáo dục nói chung cũng đang từng bước phát triển với những cải cách thay đổi trongnội dung cũng như mục tiêu giáo dục.Từ mục tiêu giáo dục phổ thông nói chung vàmục tiêu tầm quan trọng của môn học âm nhạc nói riêng Giáo dục phổ thông nhằmgiáo dục học sinh phát triển toàn diện, không những nâng cao hiểu biết về kiến thứcvăn hoá mà còn phát huy năng lực cảm thụ âm nhạc và những năng khiếu khác

Xuất phát từ đặc trưng bộ môn thuộc phạm trù nghệ thuật đòi hỏi sự hứng thúcao và từ yêu cầu của việc đổi mới phương pháp là phát huy tính tích cực chủ độngsáng tạo của học sinh Có như vậy các em mới có điều kiện khắc phục khó khăn tiếpnhận kiến thức mới.Từ thực trạng giảng dạy Âm nhạc cho học sinh ở lứa tuổi Tiểuhọc Vấn đề học và kết quả học tập của các em là hết sức quan trọng điều đó khôngchỉ phụ thuộc vào chương trình giảng dạy phù hợp, mà còn phụ thuộc vào phươngpháp truyền thụ của người GV Hơn nữa còn phụ thuộc vào ý thức học tập của các

em cùng với sự quan tâm chăm sóc, tạo điều kiện của gia đình và toàn thể xã hộivv… Như chúng ta đã biết âm nhạc là một môn học mang tính nghệ thuật cao,nó khác rất nhiều so với môn học khác, tuy nó không đòi hỏi sự chính xác mộtcách tuyệt đối như những con số, nhưng lại đòi hỏi người học phải có sự yêu thích,

sự đam mê thậm chí là một chút cái gọi là “năng khiếu” điều này không phải họcsinh nào cũng có được Học Âm nhạc mang đến cho học sinh những phút giây thưgiãn, thoải mái, học mà chơi,chơi mà học được thông qua những giai điệu,nhịp điệu,lời ca vv…

Vì vậy giáo dục nghệ thuật là nhu cầu cần thiết đối với sự phát triển của xã hội.Một đất nước có nền kinh tế phát triển với đời sống vật chất đầy đủ, nhưng nếu đờisống tinh thần không phong phú thì chưa phải là một xã hội phát triển toàndiện.Chính vì vậy các hoạt động giáo dục nghệ thuật- thẩm mỹ cho xã hội nói chung

và các trường phổ thông nói riêng, đã được quan tâm kịp thời và tạo điều kiện trênnhiều phương diện cùng với sự phát triển của nền kinh tế

Âm nhạc là một nhu cầu trong đời sống tinh thần của trẻ Trẻ em tham gia cahát là được tự hoạt động để nhận thức thế giới xung quanh để hoàn thiện bản thânmình.Âm nhạc là một trong những phương diện đắc lực trong việc giáo dục hìnhthành ở học sinh những phẩm chất đạo đức cần thiết Thông qua nội dung chươngtrình môn học, hình thành cho các em tình yêu quê hương đất nước, yêu thiên nhiên,lòng tự hào dân tộc, tình cảm đối với người thân, bạn bè, đối với xã hội…xây dựngcho các em lòng yêu mến nghệ thuật âm nhạc với thị hiếu đúng đắn, lành mạnh, giáodục lòng yêu mến ca nhạc dân tộc và ca nhạc truyền thống Cách mạng Việt Nam, yêuthích nghệ thuật Âm nhạc trong nước và thế giới Có thể nói Âm nhạc là vị chúa tểcủa những cảm xúc thời niên thiếu Những bản nhạc hay đem lại cảm xúc lành mạnh,giúp củng cố lòng tin vào bản thân, hướng tới cuộc sống đấu tranh, lao động xã hộilành mạnh vv… Đặc biệt nội dung các bài hát sẽ ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triểnphẩm chất đạo đức của các em Nếu để cho học sinh của mình xa lạ với thế giới âmnhạc có nội dung phù hợp với lứa tuổi, không dạy cho các em những lí tưởng caođẹp, những tình cảm trong sáng được thể hiện qua các bài hát trong chương trìnhhọc…thì các nhà giáo dục sẽ gặp khó khăn cho việc giúp các em trở thành một conngười phát triển hài hòa Âm nhạc đã dẫn dắt các em đi vào thế giới của điều thiện,tạo ra được sự đồng cảm và bồi dưỡng năng lực sáng tạo của trí tuệ mà không mộtphương tiện nào có thể sánh được

Bằng ngôn ngữ đặc thù của mình như; Giai điệu, nhịp điệu, tính chất chặt chẽ

về tiết tấu,âm thanh,cao độ,trường độ của các bài hát,bài Tập độc nhạc và các kí hiệughi chép nhạc vv…là sự hài hoà về âm thanh giúp học sinh mở rộng tầm hiểu biếtphong phú thêm về kinh nghiệm sống, mang lại cảm giác xúc động về thẩm mỹ mớimẻ, mạnh mẽ giúp cho việc phát triển trí tuệ óc tưởng tượng và có tác dụng giáo dụctình cảm, đạo đức cho các em Việc triển khai môn học Âm nhạc ở trường Tiểu họccó ý nghĩa nhân văn rất lớn, phù hợp với công ước quốc tế về quyền trẻ em Qua cácbài học, các em được vận động,được nghe hát, nghe nhạc, được tập hát,được luyệntập các kỹ năng biểu diễn mạnh dạn tự tin trước đông người, được biết một số kiến

thức phổ thông về Âm nhạc “ Như biết các ký hiệu ghi chép nhạc :Khuông nhạc,khóa

son,các hình nốt,vị trí tên nốt trên khuông nhạc vv…, tất cả những cái đó sẽ tạo thànhmột trình độ văn hoá âm nhạc tối thiểu, để góp phần cùng các môn học khác giáo dụcnhân cách Làm cho các nội dung học tập ở nhà trường có tính toàn diện, làm thăngbằng, hài hoà các hoạt động của các em Cho nên trong quá trình dạy học theochương trình cải cách mới,thì việc dạy học theo phương pháp tích cực lấy học sinh

làm chủ thể, các em chủ động trong các tiết học còn giáo viên là người hướng dẫn,gợi mở cho các em thực hiện tốt bài học là phương pháp tốt nhất nhưng lại đòi hỏi sựđầu tư, tìm tòi của giáo viên về kiến thức âm nhạc một cách toàn diện, mất khá nhiềuthời gian, chọn lựa các nội dung gợi ý cho các em chuẩn bị các tiết học tiếp theo vv Vì thế việc phát huy tính tích cực, năng động , sáng tạo, nâng cao tính tích cực củahọc sinh để gây hứng thú cho các em trong các tiết học âm nhạc, đặc biệt là tiết họccó các kí hiệu ghi chép nhạc,tập đọc nhạc như: “Tập kẻ khuông nhạc,tập viết khóason,tập đọc đúng ,nhanh các hình nốt,tên nốt,vị trí nốt trên khuông nhạc,cao độ,trường độ, tiết tấu của bài học vv Từ đó để các em nhận biết và nhớ một số các kíhiệu âm nhạc trong chương trình lớp 3 như đã qui định là những yêu cầu mới khákhó đối với HS vv ”

Bên cạnh đó nội dung chương trình SGK âm nhạc lớp 3 hiện nay hầu hết chỉtrình bày nội dung các bài hát, còn các kiến thức ghi chép nhạc cần nắm thì chưa thểhiện đầy đủ Bởi vì muốn đọc được Tập đọc nhạc (TĐN) thì các em phải nhận biếtđược các ký hiệu ghi chép nhạc đúng ,chính xác các vị trí tên nốt trên khuông nhạcthì mới làm đà cho quá trình bắt đầu chuyển sang một giai đoạn mới là đọc được Tậpđọc nhạc ở khối lớp 4-5 sau này.Vậy làm thế nào để các em đọc đúng,phân biệt đượccác ký hiệu ghi chép nhạc trong chương trình học âm nhạc ở lớp 3 có thể nói là vấn

đề cấp thiết nhất.Trước tiên các em phải nắm vững kiến thức về âm nhạc như: Tênnốt, vị trí các nốt trên khuông nhạc sao cho đúng vv… Từ đó giúp các em hiểu vàphân biệt được những âm thanh cao, thấp, dài, ngắn với lực độ khác nhau với tốc độthể hiện khác nhau của từng nốt nhạc Để làm được việc đó, một trong nhiều yếu tốquan trọng nhất người giáo viên phải truyền tải, truyền cảm hứng,truyền tính hứngthú trong học tập và cần tạo cho các em có một tâm trạng thoải mái khi học âm nhạc.Với những lý do trên,ngay từ đầu năm học :2016-2017.2017-2018 2018-2019, tôiluôn quan tâm đến việc xây dựng các phương pháp,biện pháp dể nâng cao chất lượnghọc tập các kỹ năng ghi chép nhạc được tốt hơn.Từ những suy nghĩ trên tôi mạnh

dạn chọn đề tài :“ Một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên

khuông cho HS khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang.

2.Mục tiêu nghiên cứu:

Phạm vi nghiên cứu đề tài này là dựa trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễncông tác giảng dạy trực tiếp ở HS khối 3 tại Trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2,TP NhaTrang,Tỉnh Khánh Hòa Tôi xin đề xuất và đưa ra các biện pháp để xây dựng ,hìnhthành cho HS nắm vững các kiến thức về các kí hiệu ghi chép nhạc như:Ghi,đọc,chép nốt nhạc cơ bản sao cho đúng,nhanh,sạch ,đẹp vv Thông qua đề tài

“Một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang.Qua các phươngpháp,biện pháp sau HS dễ hiểu,dễ nhận biết,dễ phân biệt,dễ đọc tên nốt,hình nốt,vị trícác nốt nhạc và các kiến thức âm nhạc cơ bản.Từ đó phát triển trình độ văn hoá và

năng lực cảm thụ âm nhạc nhất định góp phần giáo dục toàn diện và hài hoà nhâncách của các em.Tạo cho các em có hứng thú, niềm vui khi học âm nhạc, qua âmnhạc làm cho đời sống tinh thần của HS thêm phong phú Phát triển trí tuệ, bồi dưỡngtình cảm trong sáng, lành mạnh, hướng tới chân, thiện, mĩ góp phần làm thư giãn đầuóc, làm cân bằng các nội dung học tập khác ở tiểu học Khích lệ những học sinh cónăng khiếu tham gia hăng hái vào các hoạt động âm nhạc, tạo điều kiện để các embộc lộ và phát triển năng khiếu,tư duy,sáng tạovà các phản ứng phân biệt nhanh nhảy

về tên nốt ,hình nốt,vị trí nốt trên khuông,HS biết khuông nhạc gồm có mấydòng,mấy khe,khóa son được viết từ dòng kẻ thứ mấy trên khuông vv…

PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.

Những năm gần đây, Âm nhạc đã trở thành một môn học chính thức trong nhàtrường Tiểu học.Qua Âm nhạc để giáo dục tình cảm,đạo đức và góp phần hình thànhnhân cách cho học sinh vv Chính vì vậy,âm nhạc là một trong những bộ môn nghệthuật góp phần giáo dục toàn diện và hài hòa nhân cách cho HS Hiện nay,hầu hết ởcác trường Tiểu học đều có sự dụng phương tiện trực quan trong việc giảng dạy vànhận thức của các em về các ký hiệu ghi,đọc,chép nhạc của bộ môn âm nhạc cònkém Đa số HS chưa nắm được một số nội dung,kiến thức về các kí hiệu ghi chépnhạc cơ bản vv để đọc được một bài Tập đọc nhạc trước hết phải nắm được một sốkiến thức cơ bản như:Tên nốt nhạc,hình nốt,vị trí nốt ,đọc đúng cao độ,trường độvv….HS chưa nhận thức được, từ đó dẫn đến tiết học có nội dung kiến thức Âm nhạcchưa hiệu qủa cao vv…Đa số HS khối lớp 3 chưa nắm được nội dung,kiến thức âmnhạc một cách chắc chắn,chưa hình thành được kĩ năng,kĩ xảo về học tập và cảm thụ

Âm nhạc ,từ đó HS chưa nắm được,chưa hình thành kiến thức về văn hóa Âm nhạc

I THỰC TRẠNG:

1 Đặc điểm tình hình.

Qua kiểm tra thực tế ở HS các khối lớp 3( Đặc biệt là HS lớp 3/1.3/2) Đa số HS ởcác lớp 3 học về các ký hiệu ghi chép nhạc như: Đọc,viết,nói phân biệt và nhận biết tên một số vị trí nốt nhạc,tên nốt,hình nốt,khuông nhạc,khóa son vv rất hạn chế và tiếp thu bài còn quá chậm vv

Trên thực tế, khi nghe các em học về các ký hiệu ghi chép nhạc và thực hiện bàitập âm nhạc còn nhiều yếu kém.Đa số HS khi trình bày bài tập âm nhạc vẫn còn một

số em chưa thực sự mạnh dạn, tự tin khi học về các ký hiệu ghi chép nhạc, HS chỉ đọc

và phân biệt với tính chất thuộc lòng,học vẹt vv HS đọc tên nôt,hình nốt,vị trí,cao độ,trường độ của bài đọc nhạc hay các kí hiệ âm nhạc thì chỉ đúng tên nốt mà chưa đúng vị trí nốt,trường độ còn ngắt,nghỉ tuỳ tiện không đúng tiết tấu của hình nốt vv Các em mới làm quen với các ký hiệu ghi chép nhạc nên còn lúng túng và bỡ ngỡnên chưa phân biệt nhanh,chưa xác định đúng vị trí tên nốt,hình nốt,cao độ,trường độ, khuông nhạc gồm mấy dòng,mấy khe,khóa son bắt đầu viết từ dòng kẻ thứ mấy vv

Các em lần đầu tiên làm quen với phần luyện đọc cao độ, nghe về cao độ,trường độ ,tiết tấu và tên nốt, hình nốt vv Chính vì thế việc đọc nhạc của các em còn hạn chế rất nhiều trong các tiết học có nội dung về nốt nhạc

Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi của học sinh lớp 3 rất năng động, khi đọc nhạcchưa biết tập trung để ghi nhớ bài học và chưa kiềm chế được âm thanh nên gây ồn

-GV chuẩn bị bài dạy thiếu chu đáo

-Giáo viên chưa coi trọng việc rèn đọc,viết,cài đúng vị trí tên nốt nhạc cho học sinhnên khi dạy mới chỉ hướng dẫn cách đọc,viết các vị trí tên nốt,hình nốt chung chung,chưa cụ thể, không khắc sâu và không phát huy được tính tích cực học tập của họcsinh

- Phụ huynh học sinh chỉ chú trọng vào các môn chính,còn xem nhẹ môn Âm nhạc -Phần hướng dẫn cách đọc ở SGV một số bài còn chung chung chưa cụ thể -Cơ sở vật chất còn thiếu như: Phòng chức năng chưa có, một số đồ dùng dạy họcquá cũ kỹ và còn thiếu vv

-Phụ huynh HS chưa quan tâm đến việc học của con em mình

-Hạn chế trong thực hiện đổi mới PPDH, đổi mới kiểm tra đánh giá

-Học sinh chán học,không thích đọc,vẽ khuông nhạc ,nốt nhạc vv…

Làm thế nào để giúp học sinh lớp 3 tự tin khi đọc tên nốt,vẽ khóa son, khuông nhạc

và nhận biết vị trí nốt,hình nốt đúng và chính xác cao độ,trường độ, vị trí tên nốt,hìnhnốt là vấn đề nan giải và gặp nhiều khó khăn đối với GV

Các em còn rụt rè và chưa tự tin khi đọc ,viết vị trí tên nốt,hình nốt trước đôngngười

Khi tham gia các hoạt động Âm nhạc ,các em chưa mạnh dạn tựu tin đóng vai tròcủa từng vị trí tên nốt,hình nốt,khuông nhạc và khóa son vv

*Thuận lợi: + Các em đã biết yêu thích bộ môn Âm nhạc và thực hiện thành thạo

các cách đọc kí hiệu ghi chép nhạc ,đọc nhạc qua các hình thức chơi trò chơi hoặcđóng vai vị trí tên nốt ,hình nốt vv

+ Đa số em biết thực hiện các cách đọc,viết,nói, đố qua khuông nhạc bàn tay,trênbảng,trên giấy vv ở dạng đơn giản

*Khó khăn: +Đa số HS lười đọc,chỉ,vẽ,viết vào bảng,vở các vị trí tên nốt,hình nốt

vv Khi gặp các hình tiết tấu,HS đọc,viết, nói vị trí nốt,hình nốt,cao độ, trường độ cònsai vv

+ Đa số các em còn thực hiện rất chậm, sai nhiều, có những học sinh còn không xác

định được việc xác định tên,vị trí nốt, hình nốt,cao độ,trường độ vv

Vậy nguyên nhân do đâu? Giáo viên hay học sinh? Theo tôi là cả hai Nếu giáo

viên có phương pháp và truyền đạt kiến thức đến học sinh một cách hợp lí, dễ hiểu thìhọc sinh sẽ thực hiện tốt, bên cạnh đó còn sự tự rèn luyện, cố gắng của các em ngoàigiờ chính khóa và sự quan tâm của các bậc phụ huynh trong việc học hành của concái

2 Thực trạng về nghiên cứu : Để nghiên cứu đề tài này ,thì ngay từ đầu năm tôi đã lập ra những việc cần làmtrong năm học 2018-2019 là :Trước hết phải tìm ra những biện pháp nhằm thúc đẩy

sự ham học,tiếp thu các kiến thức về âm nhạc một cách dễ nhớ,dễ hiểu nhất vv GV

là người luôn đổi mới phương pháp dạy học cho phù hợp với từng đối tượng HS,luônsáng tạo trong các hình thức học tập thi đua theo các nhân,nhóm vv ,thông qua cácbước thực hành ,luyện tập để rèn luyện kỹ năng học tập tự giác ngay trên lớp, tạo mọiđiều kiện cho các em có được sự ham thích về môn âm nhạc,Các em phải luôn hàohứng,hứng thú trong học tập, tích cực xây dựng phát biểu bài hơn ở các tiết học Qua khảo sát thực trạng về cách đọc,viết,nói,phân biệt nhanh,đúng các kí hiệughi chép nhạc cho học sinh khối 3(đặc biệt lớp 3/1,3/2), Trường Tiểu học VĩnhNguyên 2, thành phố Nha Trang và tìm hiểu, tham khảo các tài liệu, phương tiệntruyền thông có liên quan đến bộ môn Âm nhạc

-Tìm hiểu tâm lý ,hoàn cảnh của học sinh tiểu học

-Tìm hiểu thực trạng học tập môn Âm nhạc của học sinh, tình hình thực tế của cáclớp trong trường

-Tìm ra các biện pháp nhằm giúp học sinh mạnh dạn hơn, biết phân biệt được các vịtrí tên nốt,hình nốt,biết kẻ ,đọc được khuông nhạc có mấy dòng,mấy khe,biết đóngvai,nhận biết nhanh,nhảy các ký hiệu ghi chép nhạc qua các trò chơi âm nhạc Từ đótạo hứng thú và yêu thích môn âm nhạc vv…

-Qua đó biết được tầm quan trọng của các cách đọc nốt,viết,nhớ tên nốt,cách phânbiệt nhanh,đúng các vị trí nốt,hình nốt trên khuông nhạc cho học sinh tiểu học

-Qua khảo sát thực trạng của HS lớp 3/1,3/2 Tôi đã tìm tòi ra những hạn chế,khókhăn trong học tập và rút ra các biện pháp,phương pháp sau để khắc phục thực trạngtình hình học tập của các em HS.Từ đó nâng cao tính tích cực và hứng thú trong mỗitiết học bằng các “ Trò chơi âm nhạc” được GV sử dụng và lồng ghép trong các

tiết16,tiết 20.tiết 22,tiết 23,tiết 24,tiết 28,tiết 29,tiết 31,tiết 33 trong chương trình học

âm nhạc lớp 3 được thực hiện qua các trò chơi sau: “ Trò chơi khuông nhạc bàn tay ”,

“trò chơi đóng vai từng vị trí tên nốt” , “ trò chơi thi đua luyện tập nói tên vị trí cáctên nốt,hình nốt ”, “thi đua viết đúng ,cài đúng các vị trí nốt trên khuông nhạc”, “tròchơi thi đua đọc đúng cao độ,trường độ” “trò chơi thi đua giữa các cá nhân với cánhân, nhóm với nhóm, dãy với dãy vv…”

-Từ các trò chơi âm nhạc HS nắm được các kiến thức cơ bản của chương trìnhhọc có nội dung ghi chép nhạc,từ đó khả năng vận dụng các kiến thức của từng nộidung bài học một cách linh hoạt ở từng đối tượng học sinh ,nên HS mới phát huy hếtkhả năng,sáng tạo,tính tích cực ,hứng thú, tiếp thu,thực hành,luyện tập được tốthơn.Từ đó để rút ra một số phương pháp giảng dạy phù hợp như :Tạo sự hứngthú,tích cực,sáng tạo trong học tập ở các tiết học âm nhạc qua các hình thức thi đuađóng vai vị trí từng nốt trên khuông nhạc,từng hình nốt nhạc ,khuông nhạc có mấydòng,mấy khe,khóa son được viết ở dòng kẻ thứ mấy vv…thì HS mới dễ hiểu,dễnhớ,dễ nắm bắt các kiến thức bài học một cách thành thạo và hoàn thành bài họcđược giao đạt kết quả cao trong thời gian sau

+Thời gian bắt đầu từ năm học:,2016-2017.2017-2018.2018-2019

+Kết thúc tháng 4/2019

Như chúng ta đã biết,xuất phát từ sự thay đổi về mặt tâm sinh lý lứa tuổi và một sốhọc sinh còn xem môn học Âm nhạc là một môn phụ, các em chỉ quan tâm đến mônhọc mà các em đã định hướng cho nghề nghiệp tương lai sau này nên một số học sinhchưa thực sự hứng thú học Qua thời gian đi thực tế tại các trường tôi thấy số giáoviên đào tạo chuyên sâu vào môn nhạc còn ít, có nhiều giáo viên chưa chú trọng vàrèn luyện cho HS nên trong quá trình dạy chưa đáp ứng hết yêu cầu của bộ môn Dạycòn mang tính chất qua loa chưa thực sự gây hứng thú đối với học sinh Bởi vì đặctrưng của bộ môn âm nhạc là khác so với nhiều môn khác, nhưng có một số giáo viênchưa thực sự nắm vững đặc trưng của bộ môn nên trong quá trình dạy còn hơi cứngnhắc Vì vậy học sinh thấy tiết học nhạc còn nặng nề không tập trung học Để cungcấp kiến thức khoa học giáo dục tư tưởng và rèn luyện kỷ năng cho học sinh , giáoviên phải làm cho học sinh ham mê hứng thú học tập, thông qua quá trình học tập vừachơi vừa học ở các hình thức trò chơi âm nhạc của các em trở nên tự giác và tạo nênniềm vui trong sáng và bổ ích Bất kỳ môn học nào cũng có khả năng gây hứng thúhọc tập đối với học sinh Bản thân nghệ thuật âm nhạc nói chung và môn âm nhạc ởtrường là nguồn cảm hứng là sự kích thích, sự say mê học tập của học sinh nhưngkhông phải dạy như thế nào cũng gây được hứng thú cho học sinh đặc biệt là học sinhlớp 3 Xuất phát từ thực tế hiện nay là đang đổi mới phương pháp dạy học, học sinh

tự chủ động chiếm lĩnh kiến thức, giáo viên là người hướng dẫn điều khiển việc tạo

hứng thú học tập cho các em có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quảchất lượng dạy học vv

* Ưu điểm: Âm nhạc luôn có vai trò ý nghĩa quan trọng trong việc đặt nền tảng cho

sự hình thành và phát triển toàn diện của trẻ trong các nhà trường học và cộng đồng

xã hội Nhận thức được vai trò, ý nghĩa quan trọng của nghệ thuật âm nhạc trong đờisống xã hội, trong nhiều thập niên vừa qua, với tư cách là một môn học độc lập trongcác nhà trường, bắt đầu ngay từ bậc học mầm non, giáo dục âm nhạc không chỉ gópphần bồi bổ và giáo dưỡng đời sống tinh thần cho mỗi cá nhân, mà còn thúc đẩy sựphát triển xúc cảm, tình cảm, các thao tác, phẩm chất của tư duy và sự sáng tạo ởnhững mức độ khác nhau của từng đứa trẻ

Trong môi trường giáo dục ở gia đình và nhà trường, cùng với các môn học và

các lĩnh vực giáo dục khác, mục tiêu giáo dục của các bậc học phổ thông nói chung

và giáo dục âm nhạc nói riêng sẽ góp phần quan trọng tạo nên những nền tảng, cơ sởban đầu để đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệpcông nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước Yêu cầu về chất lượng nguồn nhân lực đãđặt ra những đòi hỏi phải đổi mới mục tiêu, nội dung của quá trình đào tạo ở mọi bậchọc, môn học, trong đó có âm nhạc Việc triển khai các hoạt động nhằm đổi mớiphương pháp dạy học đã được phát động và triển khai dưới nhiều hình thức khácnhau tại các nhà trường Tuy nhiên, vẫn còn nhiều biện pháp dạy học phát huy tínhtích cực học tập của học sinh chưa được các đội ngũ giáo viên âm nhạc quan tâm, đầu

tư và triển khai trong nội dung dạy học, giáo dục âm nhạc và các môn học khác ở cácnhà trường, trong số đó phải nhắc tới kĩ thuật sử dụng trò chơi trong dạy học các kỹnăng ghi chép nhạc chưa cao vv Việc thiết kế các bài học dưới dạng trò chơi luônđem lại hiệu quả học tập cao, bởi sẽ tạo nên những môi trường thu nhận kiến thức, kĩnăng cùng với sự vận dụng đa dạng, hấp dẫn, phong phú Việc học tập được tiến hànhthông qua các trò chơi không chỉ giúp giờ học trở nên sôi nổi, thu hút, lôi cuốn họcsinh, giúp các em tiếp thu kiến thức bài học một cách dễ dàng mà còn tạo cơ hội chohọc sinh độc lập trong thể hiện bản thân, rèn luyện các thao tác, kĩ năng thực hành,đồng thời cũng phát triển tư duy sáng tạo và đòi hỏi người học phải có sự yêu thíchđiều này không phải học sinh nào cũng có được Học Âm nhạc mang đến cho họcsinh những phút giây thư giãn, thoải mái, học mà chơi, chơi mà học Thông quanhững câu nhạc, những lời ca, Âm nhạc giúp các em nhận thức những hình tượng âmthanh, giai điệu, kích thích cảm xúc của các em, giúp các em cảm thụ những giai điệuqua từng bài nhạc, từng câu nhạc

Vậy làm thế nào để các em đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông vv Trước tiên các em phải nắm vững kiến thức về Âm nhạc, vị trí các nốt nhạc trênkhuông nhạc tương ứng với độ cao âm thanh, các hình nốt nhạc tương ứng độ dài,giúp các em hiểu và phân biệt được những âm thanh cao, thấp, dài, ngắn với lực độkhác nhau,tốc độ thể hiện khác nhau Để các em có hứng thú trong học tập, ngườigiáo viên cần tạo cho các em có một tâm trạng thoải mái, một hứng thú tràn đầy khihọc âm nhạc Để làm được việc đó, một trong nhiều yếu tố quan trọng là người giáoviên phải truyền tải chính xác các kiến thức về Âm nhạc thông qua các hình thức thi

đua vv Là giáo viên được bồi dưỡng chuyên ngành Âm nhạc Tiểu học, qua thờigian trực tiếp giảng dạy bộ môn, bản thân ít nhiều đã đúc kết được những kinhnghiệm trong công tác, tôi nhận thấy thực tế việc học tập và tiếp thu các kiến thức củamôn học, đặc biệt là kiến thức đọc và ghi chép nhạc của các em là chưa cao, nhiều

em còn rất lúng túng,còn đọc ,viiết ,nối sai vv Trước những hạn chế thực tại, tôi xinđưa ra một số kinh nghiệm hướng dẫn các em học tập đọc các ký hiệu ghi chép nhạckhá hiệu quả mà tôi đã tiến hành trong các năm học vừa qua được thể hiện qua đề tài:

“Một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS

khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang”

Chính vì thế cho nên bậc tiểu học được xác định là bậc học nền tảng, nền tảng cóvững chắc thì hiệu quả đào tạo các bậc học trên mới đạt yêu cầu Muốn xây dựng nềntảng vững chắc ở bậc tiểu học thì người giáo viên phải có ý thức bồi dưỡng kiến thức

cơ bản đạt chuẩn cho từng môn học quy định trong chương trình Trong đó môn Âmnhạc là môn đòi hỏi kiến thức cơ bản phải đạt chuẩn rất cao, nhất là đối với caođộ,trường độ vv… được thể hiện trong từng giai điệu BH,trong từng bài đọc nốt, viếtnốt hay từng bài Tập đọc nhạc ở các lớp 4-5

Muốn đạt được kết quả như vậy, trước hết mỗi cá nhân HS phải nắm được cácquy tắc cơ bản của các ký hiệu ghi chép nhạc ở môn Âm nhạc tiểu học như sau :Trước hết HS phải nắm được tên nốt,hình nốt,vị trí nốt trên khuông,kẻ được khuôngnhạc và khóa son vv thì HS đó mới có thể đọc đúng cao độ, trường độ của từng bàiTập đọc nhạc ở các lớp trên

Bên cạnh những khó khăn trên,đa số các em là HS con em dân biển,nênhọc môn Âm nhạc chưa được quan tâm vì là môn phụ , trình độ nhận thức của giađình PHHS còn hạn chế ,ý thức hứng thú học tập và rèn luyện chưa cao như: Khônghứng thú với môn học và không hào hứng khi lên bảng cài,viết,đọc các vị trí tênnốt,hình nốt,khuông nhạc vv Vì vậy người giáo viên phải từng bước giúp các em cóđược sự tự tin, nắm được các kiến thức về môn Âm nhạc, các kỹ năng cơ bản của các

ký hiệu ghi chép nhạc vv ,từ đó giúp các em yêu thích,hào hứng, hứng thú hơn trong

mỗi tiết dạy Âm nhạc.Từ đó mới dần dần phát triển tai nghe và khả năng nhận biết tốtcác ký hiệu ghi chép nhạc đạt kết quả cao hơn.

Những năm trước đây, việc đầu tư trang thiết bị cho môn học còn hạn chế Dođó việc truyền đạt và giúp các em tiếp thu kiến thức Âm nhạc là hết sức khó khăn,thậm chí những kiến thức đó đến với các em hết sức trừu tượng Việc truyền thụ cáckiến thức âm nhạc chỉ qua phương pháp truyền khẩu thuần tuý, ít phát triển khả năng

tư duy,nhận biết,sáng tạo,luyện tập,thực hành của các em Do đó không tạo được sựthu hút, ít gây hứng thú học tập cho các em.Dựa vào cơ sở lý luận đã có cùng với thờigian giảng dạy tại trường, tôi đã tìm hiểu khả năng học nhạc của học sinh bằng việcquan sát thực tế các giờ học,tôi nhận thấy việc tiếp thu các kiến thức Âm nhạc và sựyêu thích học tập bộ môn chỉ rơi vào một số em gọi là có năng khiếu, nếu tiết học nàođược thông qua các hình thức tổ chức trò chơi thì tiết học đó HS mới hào hứng và cókết quả học tập cao hơn Còn lại các em khác chỉ học theo bản năng phải học nên ítcó sự tiếp thu và sáng tạo trong vận dụng kiến thức

3.Nguyên nhân: Qua nhiều năm giảng dạy bộ môn Âm nhạc và qua thamkhảo ý kiến các đồng nghiệp, qua các tiết dự giờ ,qua các bài làm thực tế và các lầnthực hành của học sinh khi dạy về các kí hiệu ghi chép nhạc ,tôi nhận thấy giáo viên

và học sinh còn vướng mắc và sai sót khi thực hiện ,thực hành về một số nội dunghọc tập chưa phù hợp dẫn đến kết quả học tập của HS chưa cao như sau:

a) Về phía giáo viên:Bên cạnh giáo viên có trình độ chuyên môn vững vàng,

có cách truyền tải kiến thức một cách ngắn gọn dễ hiểu, quan tâm đến trình độ tiếpthu của từng đối tượng học sinh vẫn còn một bộ phận nhỏ trong giáo viên chưa quantâm, chưa nghiên cứu để khai thác hết kiến thức của bài, dạy học một cách rập khuôn,máy móc, chưa chú trọng và làm rõ bản chất về các kí hiệu ghi chép nhạc như:Đọc ,viết đúng,nhanh,đẹp về các nốt nhạc trên khuông vv Dẫn đến học sinh chỉ nhớ

lí thuyết trừu tượng,học vẹt vv Nhưng khi vận dụng vào thực hành thì lúng túng vàsai

Giaó viên chưa có những biện pháp tích cực, thích hợp với từng đối tượng họcsinh để khơi dậy hứng thú, khả năng học tập của học sinh Từ đó chưa nâng cao đượcchất lượng trong việc họCcác kí hiệu ghi chép nhạc

Năng lực truyền đạt kiến thức, kĩ năng của giáo viên còn hạn chế

b) Về phía học sinh:

Qua kiểm tra thực tế ở HS các khối lớp 3( Đặc biệt là HS lớp 3/1.3/2) Đa số

HS ở các lớp 3 học về các ký hiệu ghi chép nhạc như: Đọc,viết,nói phân biệt và nhậnbiết tên một số vị trí nốt nhạc,tên nốt,hình nốt,khuông nhạc,khóa son vv rất hạn chế

và tiếp thu bài còn quá chậm vv

-Trên thực tế khi nghe các em học về các ký hiệu ghi chép nhạc và thực hiệnbài tập âm nhạc còn nhiều yếu kém.Đa số HS khi trình bày bài tập âm nhạc vẫn cònmột số em chưa thực sự mạnh dạn, tự tin khi học về các ký hiệu ghi chép nhạc, HSchỉ đọc và phân biệt với tính chất thuộc lòng,học vẹt vv HS đọc nhạc thì chỉ đúng tênnốt mà chưa đúng vị trí nốt,trường độ còn ngắt,nghỉ tuỳ tiện không đúng tiết tấu củahình nốt vv

Các em mới làm quen với các ký hiệu ghi chép nhạc nên còn lúng túng và bỡngỡ nên chưa phân biệt ,chưa xác định ,chưa nhận biết được các nốt nhạc,hình nốt,vịtrí tên nốt,khuông nhạc gồm mấy dòng,mấy khe,khóa son bắt đầu viết từ dòng kẻ thứmấy vv…

Các em lần đầu tiên làm quen với phần luyện đọc cao độ, nghe về cao độ,trườngđộ ,tiết tấu và tên nốt,vị trí nốt, hình nốt vv Chính vì thế việc đọc nhạc của các emcòn hạn chế rất nhiều trong các tiết học có nội dung về nốt nhạc

Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi của học sinh lớp 3 rất năng động, khi đọc nhạcchưa biết tập trung để ghi nhớ bài học và chưa kiềm chế được âm thanh nên gây ồn

+GV chuẩn bị bài dạy thiếu chu đáo

+Giáo viên chưa coi trọng việc rèn đọc,viết,cài đúng vị trí tên nốt nhạc cho học sinhnên khi dạy mới chỉ hướng dẫn cách đọc,viết các vị trí tên nốt,hình nốt chung chung,chưa cụ thể, không khắc sâu và không phát huy được tính tích cực học tập của họcsinh

+Phụ huynh học sinh chỉ chú trọng vào các môn chính,còn xem nhẹ môn Âmnhạc

+Phần hướng dẫn cách đọc ở SGV một số bài còn chung chung chưa cụ thể +Cơ sở vật chất còn thiếu như: Phòng chức năng chưa có, một số đồ dùng dạyhọc còn cũ kỹ và còn thiếu vv

+ Phụ huynh HS chưa quan tâm đến việc học của con em mình

+Hạn chế trong thực hiện đổi mới PPDH, đổi mới kiểm tra đánh giá

+Học sinh chán học,không thích đọc,vẽ khuông nhạc ,nốt nhạc vv…

+Làm thế nào để giúp học sinh lớp 3 tự tin khi đọc tên nốt,vẽ khóa son, khuôngnhạc và nhận biết vị trí nốt,hình nốt đúng và chính xác vị trí tên nốt,hình nốt là vấn

đề nan giải và gặp nhiều khó khăn đối với GV +Các em còn rụt rè và chưa tự tin khi đọc ,viết vị trí tên nốt,hình nốt trướcđông người

+Khi tham gia các hoạt động Âm nhạc ,các em chưa mạnh dạn tựu tin đóngvai trò của từng vị trí tên nốt,hình nốt,khuông nhạc và khóa son vv

+ Một số học sinh không nắm được các kiến thức cơ bản, tiếp thu bài rất máymóc, ỷ lại vào bạn bè vào thầy cô giáo, còn thụ động, chưa chịu suy nghĩ, chưa tựmình tìm cách giải quyết vấn đề

+ Trình độ tiếp thu kiến thức về các kí hiệu ghi chép nhạc của các em còn rấtchậm Riêng kỹ năng thực hiện thi đua giữa các cá nhân,các nhóm vv còn hạn chế + Trong quá trình giáo viên truyền đạt kiến thức các em chưa tập trung, chưachú ý lắng nghe để nắm được nội dung kiến thức các em cần ghi nhớ Nên khi vậndụng vào làm bài còn gặp nhiều khó khăn và lúng túng, dễ chán nản, mệt mỏi

+ Khi làm bài ,nhiều em không chịu tập trung luyện đọc,luyện viết vv nhiềukhông chép cẩn thận,không nhìn kĩ vị trí nốt,hình nốt và vội vàng, hấp tấp dẫn đếnkết quả của các bài về các kí hiệu chưa chính xác

+ Bản thân nhiều em học sinh có kiến thức, kĩ năng rất tốt đã tìm ra được kếtquả đúng nhưng các em lại quên đi vai trò rất quan trọng của các hình dáng nốt vv

Đa số các em là con trong những gia đình có bố mẹ làm nghề đi biển đánh bắt thủyhải sản, nên số phụ huynh có điều kiện và có thời gian quan tâm đến việc học của concòn rất ít Hơn nữa bản thân nhiều em phần lớn chưa có thói quen tự học, tự tìm hiểunội dung, kiến thức bài học

II.ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP:

Là giáo viên được bồi dưỡng chuyên ngành Âm nhạc Tiểu học, qua thờigian trực tiếp giảng dạy bộ môn, bản thân ít nhiều đã đúc kết được những kinhnghiệm trong công tác giảng dạy tại trường, tôi nhận thấy thực tế việc học tập và tiếpthu các kiến thức của môn học ở khối lớp 3 của các em là chưa cao, nhiều em còn rấtthụ động ,lúng túng,rụt rè,nhút nhát không xây dựng bài còn hạn chế, nên chưa nhậnbiết được,phân biệt được đúng khuông nhạc có mấy dòng,mấy khe,khóa son viết ởdòng kẻ thứ mấy,xác định đúng các vị trí tên nốt trên khuông nhạc,hình nốt nằm ởdòng ,khe nào trên khuông nhạc còn hạn chế… Trước những hạn chế thực tại, tôi xinđưa ra một số kinh nghiệm hướng dẫn các em học khá hiệu quả mà tôi đã tiến hành

mấy năm nay là “Một số giaỉ pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên

khuông cho HS khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang.Từ đềtài trên đã giúp các em có khả năng phân biệt nhanh, linh hoạt hơn trong các hìnhthức tổ chức trò chơi,nhảy bén hơn về cách đọc,nói ,viết các ký hiệu ghi chép nhạcmột cách thành thạo,nhanh,đúng,đẹp,dễ hiểu,dễ nhận biết,dễ nhớ cho HS khối lớp 3tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2- TP Nha Trang – Tỉnh Khánh Hòa

Qua thực tế giảng dạy từ những năm gần đây Tôi nhận thấy rằng HS chưa hiểu,chưa nắm bắt được,chưa thực hiện tốt các yêu cầu các ký hiệu ghi chép nhạc vv Đặc biệt một giờ học có nội dung kiến thức âm nhạc, HS học không có hiệu quả, màmau nhàm chán, nên gây lúng túng dẫn đến kết quả không cao,HS không nhậnbiết,phân biệt được các ký hiệu ghi chép nhạc ở chương trình âm nhạc lớp 3 còn hạnchế ( Đặc biệt lớp 3/1,3/2) Chính vì vậy tôi nghiên cứu đề tài này nhằm đưa ra cácbiện pháp để đưa ra các biện pháp giúp hs có kết quả học tập cao Muốn đạt được kếtquả học tập như vậỵ,trước hết GV phải xây dựng nề nếp học tập ngay từ bài học đầutiên như xác định thái độ,ý thức học tập đối với môn học âm nhạc một cách nghiêmtúc như: Tư thế ,thái độ ngồi học của từng lớp chưa tốt ,khi đọc nốt,viết nốt,viếtkhuông nhạc,khóa son,hình nốt,vị trí các nốt sao cho đúng trên khuông,cách quansát ,lắng nghe,thực hành,luyện tập của từng HS chưa đạt hiệu quả cao vv…Muốn cómột tiết học về các ký hiệu âm nhạc đạt được kết quả cao,thì người giáo viên cần phảicó một phương pháp truyền đạt,giảng dạy phù hợp,nhanh,gọn,dễ hiểu nhất để HS dễnhớ, dễ nắm được kiến thức âm nhạc Chính vì thế, tôi đã thử nghiệm và thực hiện đề

tài “Một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS

khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang Đã đạt kết quả rất cao

trong các tiết dạy như: Tiết 16,tiết 20.tiết 22,tiết 23,tiết 24,tiết 28,tiết 29,tiết 31,tiết 33của chương trình âm nhạc lớp 3 Bởi theo chủ kiến cá nhân tôi, học sinh tiểu học cònnhỏ và rất hiếu động,nên mỗi tiết học có các kiến thức ghi chép nhạc thường khôkhan ,tẻ nhạt Vì thế bản thân tôi đều phải kết hợp linh hoạt các phương pháp ,biệnpháp giảng dạy phù hợp với từng đới tượng HS, để cho HS thực hành,luyện tập vàlồng ghép các trò chơi Âm nhạc vào mỗi tiết học như “trò chơi âm nhạc”để HS dễnắm bắt,dễ nhớ, có như vậy tiết học mới đạt kết quả cao.Từ đó các em được vừahọc,vừa chơi một cách thoải mái,không gò ép,bắt buộc vv Điều này nói lên rằngviệc sử dụng “trò chơi âm nhạc” trong giảng dạy bộ môn Âm nhạc,đặc biệt là trongcác kiến thức ghi chép nhạc vừa giúp cho học sinh tiếp thu bài học tốt hơn,hiệu quả

hơn cho từng đối tượng HS.Thông qua đề tài " Một số giải pháp rèn kỹ năng đọc và

viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS khối lớp 3, tại trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2 TP Nha Trang được thực hiện rất tốt.

- Muốn có một tiết học đạt chất lượng cao ,trước hết GV phải gây hứng thú cho học

sinh ngay từ phần mở đầu bài học, phần giới thiệu đề mục rõ ràng vv GV luôn tạokhông khí ngay từ khi bước vào lớp với thái độ vui vẻ thân mật đối với học sinh vàviệc đánh giá công bằng trong việc kiểm tra miệng đều là những yếu tố góp phần tạonên không khí hào hứng chung của cả lớp để chuẩn bị bước vào bài học mới

-Trong quá trình giảng dạy giáo viên phải biết phát huy tính tích cực, chủ động sángtạo của học sinh nhằm gây hứng thú học tập cho các em Thực chất của việc học tập

là chuổi vấn đề được đặt ra và được nhận thức ở mức độ cao hơn, đặc trưng của môn

âm nhạc là thực hành,luyện tập vv Thực hành là sợi chỉ đỏ xuyên suốt quá trình dạy

và học bộ môn

- Thông qua thực hành để dạy lý thuyết, lấy lý thuyết để củng cố kỹ năng thực hànhtrên cơ sở sử dụng thời gian trên lớp một cách tối ưu ( tránh thời gian chết ) để tất cảhọc sinh được nhìn, nghe và thực hành ,luyện tập theo các hình thức như: Cánhân,tốp,nhóm,dãy ,bàn vv Thực tế cho thấy nêu trong một tiết học giáo viên đặt ranhiều câu hỏi (Hay tổ chức lồng ghép với các trò chơi âm nhạc) vừa sức đối với họcsinh, học sinh dể hiểu dể nhớ, hay cho các em nghe, nhìn thể hiện nhiều thì học sinhrất có hứng thú học, tạo động cơ học tập tốt và đạt hiệu quả rất cao

- Vận dụng linh hoạt các phương pháp dạy học,tránh cách dạy thông báo khô khan tẻnhạt Giáo viên phải nắm chắc đặc trưng môn học âm nhạc để có cách dạy cho phùhợp, giờ học âm nhạc phải là giờ học nghệ thuật hấp dẫn với phương châm học vui -vui học Tránh dạy lý thuyết trừu tượng và dạy học các ký hiệu ghi chép nhạc nặng

nề, căng thắng Phải tìm mọi cách cải tiến cách dạy từng phân môn theo hướng tíchcực hoá hoạt động của học sinh Bổ sung sáng tạo thêm nhiều thủ pháp sinh động,hấp dẫn, đa dạng hoá cách thức truyền đạt ở mỗi bài học mỗi tiết dạy

- Xây dựng các kỹ năng thực hành ,luyện tập về các ký hiệu ghi chép nhạc đượclồng ghép qua các trò chơi Âm nhạc nhằm rèn luyện cho HS về cách phân biệt ,nhậnbiết,biết đọc ,viết tên nốt,hình nốt,vị trí nốt nhạc, khuông nhạc gồm mấy dòng,mấykhe ,khóa son được viết ở dòng kẻ thứ mấy trên khuông nhạc được thể hiện ở nhữngtrò chơi sau:

+ Xây dựng phương pháp rèn luyện kỹ năng thực hành nhanh,đúng, kẻ đẹp khuôngnhạc và khóa son theo trò chơi “ Ai nhanh,ai đúng”

+ Xây dựng phương pháp nhớ tên nốt bằng phương pháp đọc (Hát) tên nốt theo bàithơ

+ Xây dựng phương pháp chơi trò chơi ghi nhớ vị trí nốt theo « Khuông nhạc bàntay »

+ Xây dựng phương pháp ghi nhớ,phân biệt vị trí ,tên nốt qua trò chơi đóng vai“Bảyanh em”

+ Xây dựng phương pháp chơi trò chơi « Đọc nốt theo thang âm từ thấp đến cao”.+ Rèn kỹ năng viết (cài) đúng và đẹp các vị trí nốt nhạc lên khuông

+ Xây dựng phương pháp ghi chép đúng ,đẹp các hình nốt nhạc

+Xây dựng mối quan hệ tốt giữa GV với PHHS để rèn đọc nhạc cho học sinh đọcnhạc

Để làm được những điều đã nêu trên thì ngay từ đầu năm tôi đã lập ra nhữngviệc cần làm trong năm học, tìm ra những biện pháp nhằm tạo mọi điều kiện cho các

em có được sự ham thích, niềm đam mê âm nhạc qua các phương pháp sau:

- Phương pháp trực quan

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu, giáo trình

- Phương pháp kiểm tra đánh giá

- Phương pháp luyện tập

- Phương pháp thực hành

- Phương pháp quan sát

-Phương pháp vấn đáp,điều tra,đàm thoại vv…

- Phương pháp thực nghiệm

-Tổng kết kinh nghiệm qua thực tế giảng dạy các lớp được phân công vv

-Phương pháp nghiên cứu lí luận

-Nghiên cứu các loại tài liệu sách báo, tạp chí có liên quan đến phương pháp dạy các

ký hiệu ghi chép nhạc cho học sinh tiểu học vv

- Phương pháp điều tra, khảo sát thực trạng cách đọc,viết,nói,phân biệt nhanh,đúng vềcác ký hiệu ghi chép nhạc của học sinh khối lớp 3 Trường TH Vĩnh Nguyên 2, thànhphố Nha Trang- Khánh hòa

-Áp dụng một số biện pháp nhằm nâng cao kỹ năng đọc,viết ,nói đúng các ký hiệughi chép nhạc cho học sinh

Chính vì thế cho nên, trước khi lên lớp giáo viên phải chuẩn bị bài thật chu đáo

và lựa chọn nhiều phương pháp ,hình thức dạy học phù hợp với nội dung bài học từđó dẫn đến việc học sinh học hiểu bài hơn,HS chăm phát biểu và xây dựng bàihơn,từ các HS chưa nắm được bài học, chưa đọc,phân biệt được tên,vị tri nốt,hìnhnốt,chưa viết được khuông nhạc, chưa kẽ được khóa son vv…Vi thế mà HS không cóhứng thú với bài học ( đặc biệt là về các ký hiệu ghi chép nhạc ở lớp 3/1) Nếu trongquá trình dạy học giáo viên đề ra được những hình thức tổ chức và phương pháp phùhợp thì chất lượng học tập về cách phân biệt tên nốt ,hình nốt,cách viết vị trí sao chođúng các nốt trên khuông,cách đọc nốt đúng và nhanh,HS kẻ được khuông nhạc và

viết được khóa son chính xác ,đẹp hơn …từ đó chất lượng và kết quả học tập về các

ký hiệu ghi chép nhạc của học sinh sẽ được nâng cao và chính xác hơn

Nội dung nghiên cứu,nhằm nâng cao ý thức học tập của HS thông qua các kýhiệu ghi chép nhạc một cách thành thạo,nhanh,sạch đẹp,đúng và dễ nhận biết,dễ nhớcho HS khối lớp 3 trường tiểu học Vĩnh Nguyên 2- TP Nha Trang – Tỉnh KhánhHòa

Qua thực tế giảng dạy từ những năm gần đây Tôi nhận thấy rằng HS chưahiểu, chưa nắm bắt được,chưa thực hiện tốt các yêu cầu ký hiệu ghi chép nhạc vv Đặc biệt một giờ học có nội dung kiến thức âm nhạc, HS học không có hiệu quả, màmau nhàm chán, nên gây lúng túng và không đọc,không nói, không viết đúng các vịtrí nốt nhạc , không phân biệt được các ký hiệu ghi chép nhạc ở chương trình âmnhạc lớp 3 vv

Vì vậy, tôi nghiên cứu đề tài này nhằm đưa ra các giải pháp có tính mới,cótính sáng tạo vv Để HS khối lớp 3 đạt được kết quả học tập có chất lượng cao.Trước hết GV phải xây dựng nề nếp học tập ngay từ bài học đầu tiên như xác địnhthái độ,ý thức học tập đối với môn học âm nhạc VD :

+ Tinh thần học tập thoải mái

+ Tư thế ngồi học không gò bó,khi HS đọc nốt,viết nốt, khuông nhạc,khóa son,hìnhnốt vv và cách quan sát ,lắng nghe,thực hành,luyện tập ,chơi trò chơi ,tố chức thiđua giữa cá nhân với cá nhân hoặc thi đua giữa các nhóm,dãy vv GV phải đưa ra giảipháp phù hợp cho từng đối tượng HS ,từ đó mới tạo hứng thú trong học tập,sángtạo,chủ động cho từng HS tham gia Vì vậy,muốn đạt được kết quả cao, người giáoviên cần phải có một phương pháp truyền đạt,giảng dạy phù hợp,nhanh,gọn,dễ hiểunhất để HS dễ nhớ, dễ nắm được kiến thức âm nhạc Bởi theo chủ kiến cá nhân tôi,học sinh tiểu học còn nhỏ và rất hiếu động,nên mỗi tiết học có các kiến thức ghi chépnhạc thường khô khan ,tẻ nhạt Vì thế GV đều phải kết hợp linh hoạt các phươngpháp ,biện pháp ,giải pháp để lồng ghép vào mỗi tiết học như:

-Trò chơi âm nhạc:

+ Sử dụng trò chơi “Khuông nhạc bàn tay” để ghi nhớ tên nốt nhạc

- Giáo viên thường xuyên cho học sinh tập nói tên nốt nhạc hoặc cho các em tập chépnhạc bằng bảng con hoặc vở

- Treo bài Tập đọc nhạc trong lớp để học sinh luôn luôn được tiếp xúc với bản nhạc,nốt nhạc vv

- Gợi ý học sinh sử dụng khuông nhạc có sẵn các nốt nhạc và tên nốt (để khi cầnthiết, các em dễ dàng kiểm tra lại):

-GV có thể cho HS chơi trò chơi đọc nốt theo quy tắc bàn tay.

-GV cho học sinh chơi trò chơi khuông nhạc bàn tay

- Giúp học sinh cảm thấy việc ghi nhớ tên nốt nhạc là đơn giản và dễ dàng

- Giáo viên sử dụng bản nhạc không ghi tên nốt khi kiểm tra Tập đọc nhạc, đó làthách thức để học sinh phải cố gắng thuộc tên nốt

- Thường xuyên củng cố tên nốt nhạc khi dạy Học hát, Nhạc lí, Âm nhạc thường thứcvv

Qua quá trình triển khai thay sách giáo khoa mới, chúng ta đều biết rằng sovới chương trình Âm nhạc lớp 1 và lớp 2 đến lớp 3 ( bắt đầu giai đoạn II của chươngtrình môn Âm nhạc bậc Tiểu học) học sinh ( HS) không chỉ được học các bài hát màcòn học thêm một số kí hiệu âm nhạc Tuy chưa yêu cầu HS lớp 3 tập đọc nhạcnhưng các em cần nhận biết và nhớ được một số kí hiệu âm nhạc mà chương trình đãquy định:

+ Tiết 16: Giới thiệu tên nốt nhạc.

+ Tiết 22: Giới thiệu khuông nhạc và khoá sol

+ Tiết 23: Giới thiệu một số hình nốt nhạc

+ Tiết 24: Tập nhận biết tên một số nốt nhạc trên khuông

Đó là những yêu cầu mới khá khó đối với HS lớp 3 và cũng là một trongnhững khó khăn cho giáo viên( GV )trong quá trình giảng dạy bộ môn Âm nhạc lớp3.Thế nhưng thời lượng dành cho HS luyện tập lại quá ít Đến tiết 28, 29 HS mớiđược thực hành, tiết 31,33 ôn tập.Song song với nội dung chương trình, sách giáokhoa môn Âm nhạc lớp 3 hiện nay hầu hết chỉ trình bày các bài hát và hình minh hoa.Các kiến thức liên quan đến một số kí hiệu âm nhạc mà HS lớp 3 cần nắm thì sách

Âm nhạc lớp 3 vẫn chưa thể hiện đầy đủ so với chương trình Bộ Giáo dục quy định.Trong khi đó các thiết bị phục vụ cho việc dạy và học môn Âm nhạc lại chưa đầy đủhoặc chưa có Mặt khác khi tiến hành tìm hiểu thực tế ở các trường tiểu học, tôi nhậnthấy rằng ngoài những GV dạy chuyên, đa số GV dạy đại trà chỉ tập trung cho phầndạy hát hơn là cung cấp cho HS phần kiến thức âm nhạc Do vậy sau khi học xonglớp 3, nghỉ hè, bắt đầu lên lớp 4 HS chẳng còn nhớ được bao nhiêu về các kí hiệu âmCho nên trong quá trình dạy học theo chương trình cải cách mới,thì việc dạy học theophương pháp tích cực lấy học sinh làm chủ thể, các em chủ động trong các tiết họccòn giáo viên là người hướng dẫn, gợi mở cho các em thực hiện tốt bài học là phươngpháp tốt nhất nhưng lại đòi hỏi sự đầu tư, tìm tòi của giáo viên về kiến thức âm nhạcmột cách toàn diện, mất khá nhiều thời gian, chọn lựa các nội dung gợi ý cho các emchuẩn bị các tiết học tiếp theo vv Vì thế việc phát huy tính tích cực, năng động ,sáng tạo, nâng cao tính tích cực của học sinh để gây hứng thú cho các em trong cáctiết học âm nhạc, đặc biệt là tiết học “Tập kẻ khuông nhạc,tập viết khóa son,đọc đúnghình nốt,tên nốt,vị trí nốt trên khuông nhạc,cao độ, trường độ, tiết tấu để các em nhậnbiết và nhớ một số các kí hiệu âm nhạc trong chương trình lớp 3 như đã qui định lànhững yêu cầu mới khá khó đối với HS vv ”

Bên cạnh đó nội dung chương trình SGK âm nhạc lớp 3 hiện nay hầu hết chỉtrình bày nội dung các bài hát, còn các kiến thức ghi chép nhạc cần nắm thì chưa thểhiện đầy đủ Bởi vì muốn đọc được Tập đọc nhạc (TĐN) thì các em phải nhận biếtđược các ký hiệu ghi chép nhạc đúng ,chính xác các vị trí tên nốt trên khuông nhạcthì mới làm đà cho quá trình bắt đầu chuyển sang một giai đoạn mới là đọc được Tậpđọc nhạc ở khối lớp 4-5 sau này.Vậy làm thế nào để các em đọc và viết đúng các nốtnhạc trong chương trình học âm nhạc ở lớp 3 có thể nói là vấn đề cấp thiết nhất.Trướctiên các em phải nắm vững kiến thức về âm nhạc như: Tên nốt, vị trí các nốt trênkhuông nhạc sao cho đúng vv… Từ đó giúp các em hiểu và phân biệt được những âmthanh cao, thấp, dài, ngắn với lực độ khác nhau với tốc độ thể hiện khác nhau của

từng nốt nhạc Để làm được việc đó, một trong nhiều yếu tố quan trọng nhất ngườigiáo viên phải truyền tải, truyền cảm hứng,truyền tính hứng thú trong học tập và cầntạo cho các em có một tâm trạng thoải mái khi học âm nhạc Với những lý dotrên,ngay từ đầu năm học 2016-2017, 2018- 2019 Tôi luôn quan tâm đến việc xâydựng các phương pháp,biện pháp để nâng cao chất lượng học tập các kỹ năng ghi

chép nhạc được tốt hơn.Từ những suy nghĩ trên tôi mạnh dạn chọn đề tài :“ Một số

giải pháp rèn kỹ năng đọc và viết đúng các nốt nhạc trên khuông cho HS khối lớp 3.Trường TH Vĩnh Nguyên 2”.Từ đó,để HS dễ nắm bắt,dễ nhớ vv Có như vậy tiết

học mới đạt kết quả cao.Từ đó các em được vừa học,vừa chơi một cách thoảimái,không gò ép,không bắt buộc vv Điều này nói lên rằng sử dụng “trò chơi âmnhạc và các hình thức thi đua ” trong giảng dạy,đặc biệt là trong kiến thức ghi chépnhạc vừa giúp cho học sinh tiếp thu bài học tốt hơn,hiệu quả hơn cho từng HS đối với

phân môn này và đề tài này được thực hiện ở HS khối lớp 3 tại trường tiểu học Vĩnh

Nguyên 2 - Nha Trang - Khánh Hòa rất tốt

1.Trò chơi phân biệt âm thanh cao,thấp nhằm rèn luyện cao độ, trường độ,tiết tâu.

+ Phân biệt âm dài, ngắn bằng đàn óc gan

+ Nghe, gõ, đọc tiết tấu bài tập nốt nhạc đơn giản bằng thanh phách

+ Làm tín hiệu đèn giao thông (xanh = móc đơn, vàng = nốt đen, đỏ = dấu lặng đenvv )

Chính vì vậy cho nên vai trò của trò chơi âm nhạc trong hoạt động giáo dục âm nhạc

ở bậc tiểu học rất quan trọng,vì nó quyết được sự thành công của các tiết học âmnhạc

Vui chơi nói chung và trò chơi âm nhạc nói riêng là những hoạt động có ýnghĩa quan trọng trong việc hình thành và phát triển các kỹ năng,năng lực sángtạo,phát huy tính tích cực cho các em HS ngay từ ở bậc học đầu tiên và trong tính hệthống ở các bậc học tiếp theo

Có thể thấy rằng, ngay từ khi đứa trẻ ra đời, gắn với các hoạt động của cánhân hay các trò mà trẻ chơi trong gia đình, trong lớp học hay các sinh hoạt tập thể đãthực hiện rất nhiều chức năng xã hội: Chức năng giáo dục, chức năng văn hóa, chứcnăng giải trí, chức năng giao tiếp vv…

Thực tế đã cho thấy, trò chơi âm nhạc là phương tiện giáo dục hấp dẫn, đápứng nhu cầu thiết thực của trẻ em và âm nhạc là bộ môn có thể phát huy nhiều nhấtthế mạnh về hướng dẫn trò chơi trong giờ học Các trò chơi đó đã tạo ra hiệu ứng lớntrong việc giúp các em khắc sâu kiến thức, phát triển kĩ năng và đặc biệt là phát huytính tích cực chủ động của học sinh theo mục tiêu đổi mới Âm nhạc có lợi thế của