Tuy nhiên, sự phát triển của trang trại ở Bắc Giang nói chung, các trang trại ở vùng cây ăn quả đã và đang bộc lộ nhiều vấn đề ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của các trang trại…
Trang 1Phát triển bền vững các trang trại
ở vùng cây ăn quả Bắc Giang
•Tạp chí kinh tế và phát triển
•Số 167 (5/2011)
•PGS.TS Phạm Văn Khôi
Trang 3PHẦN 1 ĐẶT VẤN ĐỀ
Bắc Giang là tỉnh có
nhiều tiềm năng phát
triển kinh tế trang trại,
nhất là trang trại trồng
cây ăn quả
Các cấp các ngành trong
tỉnh đã có nhiều quan
tâm đến sự phát triển của
kinh tế trang trại
Trang 4PHẦN 1 ĐẶT VẤN ĐỀ
Vì vậy kinh tế trang trại đã phát triển khá manh, xuất hiện những mô hình trang trại có hiệu quả và tính bền vững khá cao
Tuy nhiên, sự phát triển của trang trại ở Bắc Giang
nói chung, các trang trại ở vùng cây ăn quả đã và đang bộc lộ nhiều vấn đề ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của các trang trại…
Từ đó cần có sự can thiệp của các cấp, các ngành vào giải quyết để đưa các trang trại ở vùng cây ăn quả ở Bắc Giang phát triển bền vững hơn nữa
Trang 5PHẦN 2: MỤC TIÊU CỦA BÀI BÁO
Bài viết này tập trung đánh giá thực trạng
và sự phát triển bền vững của trang trại,
đề xuất các giải pháp nâng cao tính bền vững trong phát triển trang trại ở vùng
cây ăn quả ở Bắc Giang
Trang 6PHẦN 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phương pháp thống kê số liệu
Phương pháp so sánh
Trang 7PHẦN 4: NỘI DUNG CỦA BÀI BÁO
1 Thực trạng phát triển bền vững các trang
trai ở vùng cây ăn quả Bắc Giang
Vùng cây ăn quả tập trung ở Bắc Giang
là vùng có quy mô lớn của cả nước
Trong vùng trung du miền núi Bắc Bộ là
tỉnh có diện tích lớn nhất chiếm 26 3% diện tích cây ăn quả của vùng.
Trang 81.1 VỀ SỐ LƯỢNG CỦA TRANG TRẠI
Năm 2009, 4 huyện thuộc vùng cây ăn quả có
1.792 trang trại chiếm 58,42 tổng trạng trai
toàn tỉnh
Năm 2010 trang trại giảm còn 1.725 trang trai
giảm 67 trang trai so với năm 2009
Tính đến tháng 8 năm 2010, trang trại chuyên
cây ăn quả có 968 trang trại chiếm 31% tổng trang trại
Năm 2009 và 2010 ở 2 huyện Yên Thế và Lục
Ngạn đã có sự biến động về số lượng trang trại
Trang 9Toàn tỉnh Lục Ngạn Lục Nam Yên Thế Sơn Động
Biểu đồ 1: Các trang trại tỉnh Bắc Giang và 4 huyện vùng cây ăn quả
Tổng trang trại Trang trại chuyên cây ăn quả
Nguồn: Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Bắc Giang và điều tra của tác giả
Trang 101.2 VỀ KẾT QUẢ VÀ HIỆU QUẢ KINH
DOANH CỦA CÁC TRANG TRAI.
Doanh thu cuả các trang trại trên địa bàn tỉnh
Bắc Giang biến động theo xu hướng tăng.
Đối với trang trại vùng cây ăn quả doanh thu
của các trang trại cũng theo xu hướng tăng nhưng không đều: theo điều tra là 70,57 triệu năm 2005 tăng lên 78,61 triệu năm 2007 và 119,73 triệu năm 2009
Trang 11
BẢNG 1: MỨC DOANH THU CHUNG CỦA TRANG TRẠI VÀ CÁC MÔ HÌNH TRANG TRẠI
Khoản Mục 2005 2007 2009
Doanh thu bình quân
chung/trang trại của 4 huyện 70.57 78.61 119.731.Doanh thu bình quân trang trại tổng hợp
-Trang trại ở huyện Yên Thế 80.55 107.85 192.83 -Trang trại ở huyện Lục Nam 74.69 100.84 183.98 -Trang trại ở huyện Lục Ngạn 67.07 68.07 76.87 -Trang trại ở huyện Sơn Động 63.56 61.44 65.67
2 Doanh thu các trang trại chuyện trồng cây ăn quả
Trang trại ở huyện Lục
Nam
40.78 48.67 39.89
-Trang trại ở huyện Lục Ngạn 89.24 96.51 110.06
Trang 121.2 VỀ KẾT QUẢ VÀ HIỆU QUẢ KINH
DOANH CỦA CÁC TRANG TRAI.
Đối với trang trại kinh doanh tổng hợp thì doanh thu tăng lên theo các năm 2005-2009 và cao hơn các
trang trại chuyên trồng cây ăn quả
Hiệu quả doanh thu các trang trại có sự biến động
theo địa phương và mô hình kinh doanh của trang trại
Đối với trang trại chuyên trồng cây ăn quả doanh thu bình quân có sự biến động trái ngược ở 2 huyện Lục Nam và Lục Ngạn
Mô hình trồng cây ăn quả kết hợp với cây trồng vật nuôi khác ở Lục Nam có hiệu quả cao
Trang 13BẢNG 2: LỢI NHUẬN GIỮA CÁC MÔ
HÌNH TRANG TRẠI Ở CÁC HUYỆN
VÙNG CÂY ĂN QUẢ
Trang 141.3 TÍNH BỀN VỮNG CỦA TRANG TRẠI VÙNG CÂY
ĂN QUẢ
a) Về kinh tế
Đa số vùng cây ăn quả có sự bền vững về kinh
tế, đã có sự chuyển đổi phương thức kinh doanh
và trình độ công nghệ
Doanh thu chung theo các năm đã tăng thêm
Tính bền vững còn thể hiện rõ đối với các trang
trại trồng cây ăn quả ở huyện Lục Ngạn…
Trang 15Nhờ sự phát triển của trang trại số hộ giàu tăng lên và số hộ nghèo giảm đi, đời sống nhân dân ổn định.
Trang 161.3 TÍNH BỀN VỮNG CỦA TRANG TRẠI VÙNG CÂY
ĂN QUẢ
c ) Về môi trường
Các trang trại trồng cây ăn quả chủ yếu là cây
nhãn,vải,…có tán rộng nên độ che phủ lớn
Sự thay đổi theo mô hình chuyên trồng cây ăn quả với chăn nuôi đã tận dụng được các điều kiện của nhau và tạo tính ràng buộc trong canh tác
Đẩy mạnh áp dụng mô hình tiêu chuẩn VietGap
Trang 171.4 TÍNH THIẾU BẾN VỮNG CỦA TRANG TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ
a ) Về kinh tế
Phần lớn trang trại gặp khó khăn về đất sản xuất, vốn đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng,mở rộng quy
mô kinh doanh, cơ sở kỹ thuật …
Vùng cây ăn quả hình thành do tự phát thiếu quy hoạch
Sức cạnh tranh yếu
Hoạt động phòng trừ thiếu tính đồng bộ
Trang 181.4 TÍNH THIẾU BẾN VỮNG CỦA
TRANG TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ
a) Về kinh tế
• Chưa có nhiều vùng sản xuất tập trung gắn với
công nghiệp chế biến
• Ưu việt trong quan hệ trồng trọt và chăn nuôi
chưa khai thác
• Trình độ quản lý kinh tế , kiến thức sản xuất hạn hẹp
• Không có điều kiện tiếp nhận khoa học công nghệ
• Sự kết hợp trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm còn yếu
Trang 191.4 TÍNH THIẾU BẾN VỮNG CỦA
TRANG TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ
b) Về xã hội
Một số trang trại doanh thu thấp nên khó trở thành
hộ giàu: hệ thống giao thông liên xã kém, quy mô trang trại nhỏ nên không thu hút lao động
Trang 201.4 TÍNH THIẾU BẾN VỮNG CỦA TRANG
TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ
c) Về môi trường
Mô hình sản xuất tiêu chuấn VietGap còn hạn chế
Môi trường sản xuất ở Yên Thế chưa đảm bảo
Trang 212 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CÁC TRANG
TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ BẮC GIANG
2.1) Phương hướng phát triển bền vững các
trang trại vùng cây ăn quả
Phương hướng phát triển nông nghiệp tỉnh Bắc
Giang:
Đẩy mạnh sản phẩm hàng hóa với năng suất cao
Hình thành khu , vùng nông nghiệp sinh thái gắn
Trang 222.1) PHƯƠNG HƯỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CÁC TRANG TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ
Phương hướng phát triển trang trại:
- Phát huy lợi thế so sánh của từng vùng, từng địa phương
- Chăn nuôi , nuôi trồng thủy sản
- Phát triển trang trại bền vững theo hướng trang trại kinh doanh tổng hợp
Trang 232.2) CÁC GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG TRANG TRẠI VÙNG CÂY ĂN QUẢ BẮC GIANG
• Rà soát quy hoạch nông nghiệp và vùng cây ăn quả trên địa bàn tỉnh:
Giải pháp công nghệ và chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ:
Trang 24PHẦN 5: KẾT LUẬN
• Qua thực trạng của trang trại thì ta thấy vùng cây ăn quả
ở Bắc Giang đã phát triển bền vững nhưng vẫn còn có nhiều vấn đề ảnh hưởng đến sự phát triển làm cho các trang trại gặp nhiều khó khăn cần có sự can thiệp ngay của các cấp các ngành.
• Bằng chính những giải pháp phát triển bền vững trên
trang trại vùng cây ăn quả ở Bắc Giang sẽ được củng cố ngày càng phát triển ổn định hơn nữa nhằm cung cấp 1 khối lượng lớn sản phẩm phục vụ con người ở hiện tại và trong tương lai.
Trang 25ƯU, NHƯỢC ĐIỂM