Giải pháp hoàn thiện cơ chế quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước đối với các cơ quan hành chính nhà nước ở tỉnh xayabuly cộng hoà dân chủ nhân dân lào,

Đặc điểm của chi thường xuyên.M ột là: Chi thường xuyên của NSNN gắn liền với hoạt động thường xuyên của Nhà nước đó là thực hiện các nhiệm vụ kinh tê, chính trị xã hội mà Nhà nước đảm

J BLOC VÍÊN NGÂN BANG * I11

LIS TI X Â Y VÔNG VÃN XÂY

GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN c o CHÉ QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÁC CO QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

Ở TỈNH XAYABULY CỘNG HOÀ DÂN CHỦ

NHÂN DÂN LÀO

Chuyên ngành: Kinh tế, tài chính - Ngân hàng

Mã số: 60.31.12

LU Ậ N V Ă N TH ẠC SỸ KINH TÉ

Nguòi hưóng dẫn khoa học: PGS-TS LÊ THỊ TUẤN NGHĨA

VIẾNG C H Ă N - 2 0 1 0

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ rang.

Tác giả luận văn

Lis Ti Xây Vômg Văn Xây

P H Ầ N M Ỏ Đ Ầ U 1

C h ư ơ n g 1: M Ộ T S Ó V Á N Đ Ẻ c o B Ả N V È Q U Ả N L Ý C H I T H Ư Ờ N G

X U Y Ê N C Ủ A N G Â N S Á C H N H À N Ư Ớ C Đ Ó I V Ó Ì c o

Q U A N H À N H C H Í N H N H À N Ư Ớ C 4 1.1 H O Ạ T Đ Ộ N G C Ủ A c ơ Q U A N H À N H C H ÍN H N H À N Ư Ớ C V À

C O Q U A N H À N H C H ÍN H N H À N Ư Ớ C Ỏ T ỈN H

X A Y A B U L Y C Ộ N G H Ò A D Â N C H Ủ N H Â N D Â N L À O 68 3.1 CẢI C Á C H H À N H C H ÍNH C Ô N G V À Q U A N Đ IỂ M ĐỔI MỚI c ơ

3 2 N H Ũ N G Đ IỀ U K IỆN T H ự C H IỆN H O À N TH IỆN c ơ CHẾ Q U Ả N L Ý

CHI T H Ư Ờ N G X U Y Ê N N G Â N SÁ C H N H À N Ư Ớ C DỐI VỚI c ơ

3 2 1 Đ iề u k iệ n đ ố i v ớ i đ ổ i n g ũ cá n b ộ q uản lý 75

3 2 2 Đ iề u k iệ n đ ố i v ớ i c ô n g cụ q u ản lý 75

3 2 3 Đ iề u k iệ n v ề m ặ t p háp lý 7 7 3.3 C Á C GIẢI PH Á P H O À N TH IỆN c ơ CHÉ Q U Ả N LÝ CHI T H Ư Ờ N G

Viết tắ t D iễn g iả i

C H D C N D C ộng hòa dân chủ nhân dân

N S T W N gân sách trung ương

U B N D Ư y ban nhân dân

P H Ầ N M Ỏ Đ Ầ U

1 T ính cấp thiết của để tài nghiên cứu

T r o n g đ iề u k iệ n n ề n k in h tể c ò n lạ c h ậu , p h ổ b iến là k in h tế tự n h iên

v à n ử a tự n h iê n , ch ỉ đ áp ứ n g y ê u cầu tự c u n g tự cấ p , n ền k in h tế bị c h ia cắt,

k h ép k ín , h ậu q u ả c h iê n tranh đ ê lại n h iều v ấ n đ ề n ặ n g n ề, n g â n sá ch nhà

n ư ớ c ( N S N N ) L à o n ó i c h u n g v à N S N N tỉnh X a y a b u ly n ó i r iê n g tro n g thời

g ia n 1 9 7 5 - 1 9 8 6 lu ô n bị th â m h ụ t n g h iê m trọ n g , ch ín h sá ch tài ch ín h tiền tệ

c ò n lỏ n g lẻ o , c h ư a th ự c sự q u ản lý n g u ồ n th u -c h i N S N N

S a u Đ ạ i h ộ i IV Đ ả n g n h â n dân c á c h m ạ n g L à o k ết th ú c th á n g 6 năm

1 9 8 6 , Đ ả n g đã đ ê ra c h ín h sá ch “M ở c ử a đ a p h ư ơ n g ” , c ũ n g ch ín h từ thời

đ iê m n à y Q u ô c h ộ i v à c h ín h p h ủ L à o đ ã c ô n g b ổ n h ữ n g L u ật rất phù h ọ p ch o

s ự p h á t triên k in h tê x ã h ộ i, đ ó là L uật k h u y ế n k h ích đầu tư tro n g n ư ớ c , L uật

N h à v à đât, L u ậ t th u ê đât, L uật N S N N L à o n ă m 1 9 9 4 T ừ đ ó n ền k in h tế củ a

C H D C N D L à o đ ã p h á t triển v ớ i n h ịp đ ộ tă n g trư ở n g trư ơ n g đ ổ i n h anh phù

h ọ p v ớ i s ự h ò a n hập v ớ i trào lư u phát triển k in h tế củ a th ế g iớ i.

C ũ n g tro n g th ờ i g ia n n à y c ô n g tác quản lý ch i N S N N n ó i ch u n g , quản

lý c h i th ư ờ n g x u y ê n N S N N đ ố i v ớ i c ơ q u an h ành ch ín h nhà n ư ớ c n ó i riên g

c ũ n g n g à y c à n g đi v à o n ền n ế p , g ó p p hần n â n g c a o h iệu qu ả sử d ụ n g kinh

p h í N S N N T u y n h iê n đ â y m ớ i c h i là n h ữ n g k ểt q u ả ban đầu v à v ẫ n c ò n đ a n g tro n g g ia i đ o ạ n th í d iê m , câ n c ó sự x e m x é t, đ anh g iá m ộ t c á c h to à n d iện ,

k h á ch q u a n tìn h h ìn h th ự c h iệ n v à k ết q u ả đ ạt đ ư ợ c , từ đ ó rút ra n h ừ n g thành

c ô n g , c ũ n g n h ư n h ữ n g h ạ n c h ế tồ n tại v à tìm ra n g u y ê n n h ân trên c ơ sở đ ó c ó

n h ữ n g b iệ n p h áp n h ă m tiê p tụ c m ở rộ n g v à p h át h u y h ơn n ữ a h iệ u q u ả củ a

c ô n g tá c n à y T ro n g b ố i cả n h đ ó , tác g iả m ạ n h g iả lự a c h ọ n n g h iê n cứ u đề tài: “GIẢI PH ÁP H O À N T H IỆN c o CHÉ QUẢN LÝ CHI T H Ư Ờ N G XUYÊN

NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CẮC c o QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

Ở XAYABULY CỘNG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO”.

v ớ i c á c c ơ q uan h à n h c h ín h n h à n u ớ c tro n g m ộ t th ờ i g ia n dài tru ớ c đ â y , luận

v ă n đ ã k h ă n g đ ịn h sự c â n th iê t phải th ụ c h iện đ ô i m ớ i c ơ c h ế q uản lý chi

th u ờ n g x u y ê n c h o c á c c ơ quan n ày.

p h a p tư ch ủ trư ơ n g n h ận th ứ c đ ên c ơ c h ê , c h ín h sá ch c ũ n g n h ư c ô n g tác tổ

c h ư c h iẹ n , n h a m m ơ rộ n g v à n â n g c a o h iệ u q u ả s ử d ụ n g k in h p h í quản lý chi

th ư ờ n g x u y ê n N S N N đ ố i v ớ i c á c c ơ q uan h àn h ch ín h n h à n ư ớ c.

5 Bố cuc của luân văn • •

N g o a i p h an m ơ đ âu , k ê t lu ậ n v à d anh m ụ c tài liệ u th am k h ả o luận v ăn

đ ư ợ c c h ia th à n h 3 ch ư ơ n g :

C h u ô n g 1: M ọt so vân đê CO’ bản vê quản lý chi thường xuyên ngân sách

nhà nước đôi vói cơ quan hành chính nhà nước.

C hương 2: Thực trạng quản lỷ chi thường xuyên ngân sách nhà nước đối

với cơ quan hành chính nhà nước tỉnh Xayabuly Cộng hòa Dân chủ N hân dân Lào giai đoạn 2005-2009.

C hư ong 3: Các giải pháp hoàn thiện cơ ch ế quản lý chi thường xuyên

ngân sách nhà nước đổi với cơ quan hành chính nhà nước ở tỉnh Xayabuỉy, Cộng hòa Dân chủ N hân dân Lào.

Chương 1 MỘT SỚ VÁN ĐÈ CO BẢN VÈ QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN CỦA NGÂN SÁCH NHÀ NUÓC ĐÓI VỚI CO QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NUÓC

1 1 H O Ạ T Đ Ộ N G C Ủ A C O Q U A N H À N H C H Í N H N H À N Ư Ớ C V À

N G U Ồ N K I N H P H Í T R A N G T R Ả I C Á C C H I P H Í H O Ạ T Đ Ộ N G

N h à n ư ớ c x ã h ộ i ch ủ n g h ĩa là n h à n ư ớ c củ a d ân , d o dân v à vì dân c ó

c h ư c n a n g to c h ư c q u an lý x ã h ộ i n ó i ch u n g , đ ặ c b iệ t là quản lý n ền k in h tế

n h iê u th à n h p h â n d ự a trên c h ế đ ộ c ô n g hữu x ã h ộ i ch ủ n g h ĩa v à trên c o s ở s ở

h ư u to a n dân H o ạ t đ ộ n g củ a c á c c ơ q uan n h à n ư ớ c n h ằ m th ự c h iệ n c h ế đ ộ dan c h u x a h ọ i ch u n g h ĩa , đ ảm b ả o q u y ê n d ân ch ủ củ a n hân dân la o đ ộ n a đã

đ ư ợ c n h â n d ân th ự c h iệ n q u y ề n c ô n g dân, c ũ n g n h ư n g h ĩa v ụ đ ố i v ớ i N h à

d ân la o đ ộ n g , đ ộ n g v iê n , lchu yến k h íc h tự d o n g h iê n cứ u , sá n g c h ế phát

m in h , s a n g tá c, p h ê b ìn h đi đ ô i v ớ i n â n g c a o trách n h iệm củ a n g ư ờ i c ô n g dân

x â y d ự n g C H X H

- về tư tưởng: thự c h iện q u y ền tự d o tư tư ở n g , q u y ền đ ư ợ c nhận th ô n g tin

m ọ t ea ch dân ch ủ v à c ô n g k h ai, q u y ên phát b iểu ý k iến , tranh luận th ẳn g thắn

- C ơ q u a n h à n h c h ín h n h à n ư ớ c đ ều trực tiế p h o ặ c g iá n tiế p trực th u ộ c

c ơ q u a n q u y ê n lự c n h à n ư ớ c; ch ịu sự lãn h đ ạ o , g iá m sát, k iể m tra củ a cá c c ơ

q u a n q u y ề n lự c n h à n ư ớ c ở cấ p tư ơ n g ứ n g; ch ịu trách n h iệ m v à b áo c á o c ô n g

th u ộ c v à o th ê c h ê c h ín h trị, h ìn h th ứ c n h à n ư ớ c v à từ n g g ia i đ o ạ n p h át triển

c ủ a lịc h sử

C h ứ c n ă n g c h ín h trị: N h iệ m v ụ c ơ b ả n củ a H C N N là th ự c thi n h ữ n g

m ụ c tiê u c h ín h trị Đ â y là c h ư c n ă n g c ơ bản củ a c ơ q u an H C N N c ò n đ ư ợ c

g ọ i là c h ứ c n ă n g th ô n g trị T h e o tiế n g L atin c ổ h à n h ch ín h (a d m in tra tio n )

v ừ a c ó n g h ĩa là ca i trị, lại v ừ a c ó n g h ĩa là p h ụ c v ụ T ất cả c á c q u ố c g ia trên

th ế g iớ i đ ều p h ả i th ô n g q u a h ệ th ố n g tổ c h ứ c H C N N c ó h iệ u lự c n h ư c ô n g

an, an n in h , q u ố c p h ò n g , q u ân sự , tìn h b á o đ ể đ iề u k h iể n cá c c h ứ c n ă n g

m a n g tín h b ăt b u ộ c , k h ố n g c h ế , p h ò n g n g ự , b ả o v ệ v à trấn áp, n h ằm g iữ g ìn trật tự x ã h ộ i, an n in h q u ố c g ia Đ â y là c h ứ c n ă n g k h ô n g th ể th iế u đ ư ợ c đối

VƠI n ê n h à n h c h ín h củ a bât c ứ q u ô c g ia n à o trên th ế g iớ i

S ự p h a n b iẹ t m a n g tín h ch â t tru y ên th ô n g c ơ b ản g iữ a “c h ín h trị” v à 'hanh c h in h c h ín h là n ăm ở s ụ p h ân b iệ t g iữ a v iệ c đặt ra n h ữ n g m ụ c tiêu và

v iẹ c đ ặ t ra k ê h o ạ c h đ ê th ự c h iệ n m ụ c tiêu đ ó N h ư v ậ y , c h ín h trị là sự th ể

h iẹ n y c h í q u ô c g ia , tứ c là đ ê ra n h ữ n g đ ư ờ n g lố i, n h iệ m v ụ c ơ bản, là p h ác

h ọ a , lự c h ọ n n h ữ n g m ụ c tiêu p h át triển q u ố c g ia H à n h ch ín h là s ự th ự c h iện

y c h i q u o c g ia , tư c la đ ê ra c á c ch ín h sá ch , k ê h o ạ ch th ự c h iện n h ữ n g m ụ c tiê u d o g iớ i c h ín h trị đ ã v ạ c h ra.

V iệ c đ ịn h ra k ế h o ạ c h c ủ a ch ín h p h ủ -c ơ quan H C N N c a o n h ất b a o g ồ m rât n h iê u h ìn h th ứ c k h á c n h a u D ư ớ i đ â y là n h ữ n g n ộ i d u n g h o ạ t đ ộ n g đ ịn h ra

n h ư n g k e h o ạ c h lớ n củ a c h ín h p h ủ ở hâu h ết c á c n ư ớ c trên th ế g iớ i'

Đ in h k e h o ạ ch v e v iẹ c sử d ụ ng, khai thác và d u y trì cá c n gu ồn tài n g u yên

n ư ơ c C h ư c n a n g k in h tê củ a n ên H C N N th ô n g q u a c á c b ộ phận quản lý k in h

tế c ủ a c h ín h p h ủ (n h ư c á c B ộ , c á c n g à n h ) đ ể lãnh đ ạ o , tổ c h ứ c v à quản lý

k in h te -x a h ọ i C h ư c n ă n g k in h tê tro n g n ê n H C N N củ a p hần lớ n c á c n ư ớ c trên th ế g iớ i là: Đ ịn h ra c h iế n lư ợ c , k ế h o ạ c h p h át triển x ã h ội v à n ền k in h tế

y eu ; p h o i h ọ p h ai h o a n h ữ n g m ô i quan h ệ k in h tê v à k ê h o ạ ch p h át triển g iừ a

c á c n g à n h , c á c đ ịa p h ư ơ n g , c á c x í n g h iệ p , ch ỉ đ ạo v à th ú c đ ẩ y s ự h ọ p tác

Đ ịn h ra c h iế n lư ợ c, q u y h o ạ ch , k ế h o ạ ch tổ n g thê phát triển k h oa h ọ c, văn hóa,

g iá o dục; đ ịn h ra v à b an b ô cá c ch ín h sách , v ă n bản pháp q u y quan trọng trong quan ly k h o a h ọ c -k ỹ thuật quan trọng; ch ỉ đ ạo g iá m sát, h iệp đ ồ n g các n gành

n g h iên cư u k h o a h ọ c -k ỹ thuật v à cá c đơn v ị g iá o dục; phát triên đ ội n gũ cán b ộ

c ó n ă n g lự c, n h ằm n â n g c a o h iệ u quả củ a ch ứ c n ă n g v ă n h ó a tổ ch ứ c H C N N ,

th u c đ â y sự p h át triên củ a k h o a h ọ c , văn hóa, g iá o d ụ c, n â n g c a o ch ất lư ọ n g văn

h ó a , tư tư ở n g củ a to à n dân tộ c, x â y d ự n g x ã h ội văn m inh.

C h ứ c n ă n g x ã h ộ i: L à m ộ t c h ứ c n ă n g rộ n g , b a o h àm tro n g n h iều h o ạ t

đ ộ n g củ a c ơ q u a n H C N N T h e o q uan đ iể m củ a ch ủ n g h ĩa M á c, tất cả n h ữ n g

c h ư c n a n g q u an lý c ủ a c á c c ơ q u an H C N N đ ô i v ớ i c á c “c ô n g v iệ c c h u n g ” trên m ộ t p h ạ m v i r ộ n g đ ều g ọ i là ch ứ c n ă n g x ã h ộ i C h ứ c n ă n g x ã h ộ i tron g

- Đ ịn h ra c h iế n lư ợ c p h át triển h ệ th ố n g p h ú c lợ i x ã h ội.

- R a c á c băn bản p h á p q u y đ ể đ iều c h ỉn h v à k iệ n toàn th ể c h ế q uản lý

p h ú c lợ i x ã h ộ i h ợ p lý v à h o à n ch ỉn h

- M ở m a n g c á c c ô n g v iệ c p h ụ c v ụ x ã h ộ i, g iả i q u y ế t tố t c á c v ấ n đ ề c ó liê n q u a n đ ến lợ i ích h ợ p p h á p v à q u y ề n b ìn h đ ẳ n g củ a c ô n g dân.

N S N N c u n g cấ p đ ể c á c c ơ q u a n b ả o đ ảm h o ạ t đ ộ n g , th ự c h iệ n c h ứ c n ă n g

n h iệ m v ụ c ủ a m ìn h N g o à i n g u ồ n n g â n sá ch n h à n ư ớ c cấ p , c ơ q uan hành

c h m h n h a n ư ơ c đ ư ợ c n h à n ư ớ c c h o p h ép khai th ác m ộ t s ô k h o ả n thu b ố su n g

n g u ô n tài c h ín h h o ạ t đ ộ n g v à tran g trải m ộ t p h ần ch i p h í khi th ự c h iệ n n h iệm

v ụ v à tự c h ịu trách n h iệ m v à h iệ u quả sử d ụ n g n g u ồ n tài ch ín h đ ó.

1.1.2.1 N guồn từ ngân sách nhà nuớc

K in h p h í N S N N cấp c h o cá c c ơ quan H C N N g ồ m có: kinh phí hoạt đ ộ n g

v à cá c k h o ả n chi đầu tư phát triển K inh phí h oạt đ ộ n g củ a cá c c ơ quan H C N N

d o N S N N câp th u ộ c v ề ch i th ư ờ n g x u y ê n n ên n ó c ó đặc đ iểm : m a n g tính ổn

đ ịn h cao; th ể h iệ n tín h ch ất tiêu dùng; n ộ i d u n g , c ơ cấu ch i, m ứ c đ ộ chi g ắn liền

VƠI c ơ cau to ch ư c b ộ m á y n h à n ư ớ c v à sự lựa ch ọ n củ a N h à n ư ớ c trong v iệ c

c u n g cấp cá c h à n g h óa c ô n g c ộ n g B ê n cạnh đ ó , k in h phí hoạt đ ộ n g d o N S N N cấp c h o cá c c ơ quan H C N N c ò n c ó m ộ t sổ đ ặc đ iểm sau:

C á c h o ạ t đ ộ n g q u ả n lý H C N N c ó p h ạm v i rộ n g , liê n quan đ ến tất cả

c á c h o ạ t đ ộ n g k in h tê, c h ín h trị, x ã h ộ i D o a n h n g h iệ p v ớ i m ụ c tiêu thu lợi

n h u ậ n tô t đ a c ó th ê d ù n g ch ỉ tiêu tỷ su ấ t lợ i n h u ận , c ổ tứ c, g iá c ổ p h iếu

doanh thu, v.v để đánh giá một cách rõ rang hiệu quả hoạt động, nhưng đánh giá xem chi NSNN tăng lên hay giảm xuống có tác động như thể nào đen việc điêu hành kinh tê xã hội trong điều kiện các nhân tố chính trị, kinh

tê, văn hóa, xã hội luôn luôn vận động thì các chỉ tiêu trên không thể dùng được Hiệu quả kinh tê có tính rõ rang, nhưng hiệu quả xã hội chưa có thước

đo chuân mực Giữa đầu vào và đầu ra trong các hoạt động hành chính không có mối quan hệ rõ rang đã gây khó khăn cho việc đánh giá chỉ tiêu trong lĩnh vực này Tuy nhiên, việc đánh giá kết quả công tác của các cơ quan HCNN la can thiêt và có thê hoàn thiện dân từnơ bước

1.1.2.2 N guồn tài trợ

Cơ quan HCNN có nhiệm vụ cung cấp các dịch vụ hành chính công cho

xã hội các cơ quan này được phép thu một số khoản thu về phí và lệ phí nhưng

số thu đó là không đáng kể Để huy động thêm các nguồn tài chính hỗ trợ NSNN thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tể xã hội, Nhà nước cần phải huy động thêm các nguôn tài chính trong xã hội bằng cách thành lập các quỹ tài chính nhà nước, đó là nguồn tài trợ Nguồn tài trợ của cơ quan HCNN gồm có: tài trợ trong nước và tài trợ quốc tể Nguồn tài trợ là các khoản đóng góp tự nguyện, viện trợ không hoàn lại của chính phủ; là một phần huy động từ các nguồn tài chính trong xã hội, chủ yếu là nguồn tài chính tạm thời nhàn rỗi của cac tô chức kinh tê-xã hội và các tầng lóp dân cư

Nguon tai trợ la các khoản tiên tập trung do Nhà nước thành lập, quản

lý và sử dụng nhằm cung cấp nguồn lực tài chính cho việc xử lý nhũng biến động bất thường trong quá trình phát triển kinh tể-xã hội và để hỗ trợ thêm cho NSNN trong trường hợp khó khăn về nguồn lực tài chính

Tài trợ quốc tế của Nhà nước bào gồm hai giác độ lớn: các khoản tài trợ quốc tế cho Nhà nước và các khoản tài trợ quốc tế từ Nhà nước Nhà nước (Chính phủ) nhận tài trợ quốc tế các khoản viện trợ không hoàn lại và

các khoản vay quốc tế (cho vay ưu đãi ODA) Các khoản tài trợ này đã có ý nghĩa rât tích cực trong việc giúp các chính phủ bù đắp được bội chi NSNN,

mở rộng giới hạn chi tiêu Bên cạnh đó các khoản tài trợ này có thể mang lại nhưng bât lợi nhât định cho quôc gia Vì vậy, đòi hỏi phải biết tranh thủ cá nguon tai trợ quôc tê, nhưng cũng phải biết sử dụng chúng có hiệu quả tiết kiệm, phát huy thê mạnh của nguồn tài trợ này

1.1.23 N guồn cung cẩp dịch vụ công

Hàng hóa dịch vụ công cộng gồm có hai loại thuần túy và loại không thuần túy Quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, chiếu sáng công cộng phong bẹnh, thông tin là những hàng hóa, dịch vụ công cộng thuần túy Trong khi đó, khảm chữa bệnh, nhất là các bệnh thông thường, giáo dục đào tạo, dạy nghê, cung câp cơ sở hạ tâng, kinh doanh truyền tải thônu, tin là những hàng hóa, dịch vụ công cộng không thuần túy

Với những hàng hóa, dịch vụ công cộng thuần túy thì chỉ có Nhà nước

là duy nhât đủ tư cách pháp nhân, đủ khả năng (thông qua thu thuế và chi NSNN) cung câp cho xã hội, bảo đảm lợi ích chung của cộng đồnơ Đối với hang hóa, dich vụ công cộng không thuần túy, nhà cung cấp có thể là Nhà nước, có thê là tư nhân, có thể cả Nhà nước và tư nhân cùng cung cấp Với những hàng hóa, dịch vụ công cộng không thuần túy, nhà cung cấp có thể thiết lập hệ thống thu phí sử dụng để kiểm soát, không cho người không đóng góp hưởng hàng hóa, dịch vụ đó (như vé vào cửa, phí giao thông ) Nhưng chê độ thu phí sử dụng sẽ làm giảm sổ người sử dụng và hàng hóa dịch vụ công cộng đó dễ bị rơi vào tình trạng ở dưới mức sử dụng không có lợi chung cho cộng đồng Hơn nữa, với các hàng hóa, dịch vụ công cộno khong thuân túy, khi áp dụng chê độ thu phí sử dụng cũng cần xem xét hiệu quả tổng hợp, cần tính toán mức chi phí bỏ ra để duy trì chế độ thu phí sử

dụng co quá tôn kém không, nhât là khi so với lợi ích kinh tế xã hội có thể có được nếu không áp dụng hệ thống thu phí.

Trên thực tế cho thấy Nhà nước với tư cách là chủ thể, ngân sách là công cụ phân phối; Nhà nước sử dụng quyền lực chính trị của mình thực hiện quá trình phân phôi, sử dụng quỹ tiền tệ tập trung cho các mục đích đầu

tư, tiêu dùng gọi là chi ngân sách.

Do có tính đa dạng và phức tạp nên chi NSNN có rất nhiều khoản mục khac nhau, no được phan chia thành nhiêu nhóm, tiêu nhóm, mục tiểu mục khac nhau Hẹ thong cac khoản chi ngân sách bao gôm các khoản chi và tỷ trọng của chúng được hiểu là cơ cấu chi NSNN

Chi tiêu của NSNN diễn ra trong phạm vi rộng, đa dạng về hình thức, trong quản lý NSNN ở Việt Nam hiện nay người ta chủ yếu phân loại nội dung chi cua nó theo một sô nhóm lớn, như: chi đầu tư phát triển, chi thươno

xuyến, chi trả nợ, chi viện trợ và chi khác Một trong những nội dung quan trọng, cân thiết của chi NSNN nhằm giúp các cơ quan công quyền thực hiện các chức năng, nhiệm vụ được giao theo đường lối, chính sách của Đảng pháp luật của Nhà nước đó là c h i t h u ò n g x u y ê n

1.2.1.1 K hái niệm, đặc điểm chi thường xuyên đổi với cơ quan hành

Quá trình phân phổi là quá trình Nhà nước tiến hành cấp phát vốn tiền

tệ từ NSNN để hình thành các loại quĩ khác nhau trước khi đi vào sử dụng

Quá trình sử dụng là quá trình Nhà nước trực tiếp chi dùng các khoản tiên từ NSNN cho các mục tiêu, kế hoạch đã xác định mà không trải qua việc hình thành các loại quĩ trước khi đưa vào sử dụng

Việc phân biệt giữa hai quá trình đó có ý nghĩa quan trọng trong việc quản lý các khoản chi thường xuyên của NSNN Bởi vì, khi tổ chức thực hiện việc điều hành chi thường xuyên giữa hai quá trình đó có một khoảng cách nhât định về mặt thời gian Trong điều kiện nền kinh tế ngày càng phát triên, các khoản chi thường xuyên có quy mô ngày càng lớn nhằm đáp ứng nhu câu ngày càng tăng của con người; Nhà nước cần phải phối hợp chặt chẽ giữa hai quá trình phân phối và sử dụng để bổ sung và hoàn thiện cơ cấu các khoản chi một cách hợp lý, phù họp với từng thời kỳ đổi mới của đất nước

Vậy, chi thường xuyên của NSNN đối với cơ quan hành chính nhà nước cũng là quá trình phân phối và sử dụng quỹ NSNN nhằm duy trì hoạtđộng của bộ máy các cơ quan công quyền trên các lĩnh vực chính trị kinh tế-

xã hội, ngoại giao, quốc phòng, an ninh

Đặc điểm của chi thường xuyên.

M ột là: Chi thường xuyên của NSNN gắn liền với hoạt động thường

xuyên của Nhà nước đó là thực hiện các nhiệm vụ kinh tê, chính trị xã hội

mà Nhà nước đảm đương trong từng thời kỳ

H a i là: Đại bộ phận các khoản chi thường xuyên mang tính ổn định

khá rõ nét Những chức năng vốn có của Nhà nước như: Bạo lực, trấn áp và

tô chức quản lý các hoạt động kinh tê, xã hội đều đòi hỏi phải được thực thi cho dù có sự thay đôi vê thê chế chính trị Đe đảm bảo cho Nhà nước có thể thực hiện được các chức năng Tất yếu phải cung cẩp nguồn vốn từ NSNN cho nó Mặt khác tính ổn định của chi thường xuyên còn bắt nguồn từ tính ổn định trong từng hoạt động cụ thể mà mồi bộ phận cụ thể thuộc guồng máy của Nhà nước phải thực hiện

B a la: xét theo cơ câu chi NSNN ở từng niên độ và mục đích sử dụng

NSNN có hiệu lực tác động trong khoảng thời gian ngắn và mang tính chất tiêu dùng xã hội Nếu chi đầu tư phát triển nhằm tạo ra các cơ sở vật chất-kỹ thuật cần thiết để thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế trong tương lai, thì chi thường xuyên lại chủ yếu đáp ứng cho các nhu cầu chi để thực hiện các nhiệm vụ của Nhà nước về quản lý kinh tế, quản lý xã hội ngay trong năm ngân sách hiện tại

Bon là: Phạm vi mức độ chi thường xuyên của NSNN gắn chặt với cơ

cau to chưc của bộ máy nhà nước và sự lựa chọn của Nhà nước trong việc Nhà nước, nên tất yếu quá trình phân phổi và sử dụng vổn NSNN luân phải hương vào việc đảm bảo sự hoạt động bình thường của bộ máy nhà nước đó Nêu một khi bộ máy quản lý nhà nước gọn nhẹ, hoạt độnu có hiệu quả thì sổ chi thường xuyên cho nó được giảm bớt và ngược lại Hoặc quyết định của Nhà nước trong việc lựa chọn phạm vi và mức độ cung ứng các hàng hóa

công cộng cũng sẽ có ảnh hưởng trực tiếp đến phạm vi và mức độ chi thường xuyên của NSNN.

N ăm là: Chi thường xuyên của NSNN hầu hết !à những khoản chi có

tính chất không hoàn trả trực tiếp Các khoản chi thường xuyên đối với cơ quan hành chính nhà nước bao gồm các khoản chi tiền lương, tiền công- chi mua săm hàng hóa, dịch vụ và các khoản chi thường xuyên của các cấp, các ngành, chi cho các hoạt động văn hóa-xã hội, giúp đỡ người nghèo đó là những khoản chi không hoàn lại cho Nhà nước

Thực hiện chức năng tô chức quản lý các hoạt động kinh tế, xã hội của mình, thì NSNN tất yếu phải xuất quĩ đề phục vụ cho các hoạt động đó v ề

cơ bản, chi thường xuyên mang tính chất chi tiêu dùng xã hội, cho nên để đảm bảo cho tất cả các lĩnh vuẹc của Nhà nước hoạt động một cách bình thường thì Nhà nước cân phải lựa chọn để xác định rõ phạm vi, nội dung cơ cấu chi thường xuyên cho phù hợp và ổn định trong từng thời kỳ Nhà nước không nên bao câp tràn lan qua ngân sách mà cần phải tiến tới tổ chức cơ chế khoán chi đề sử dụng ngân sách tiết kiểm, hiệu quả

Sau là: Phương pháp xác định sô chi thường xuyên, căn cứ vào quy

định của thủ tướng chính phủ, Bộ Tài chính hướng dẫn về yêu cầu, nội dunu thời hạn lập dự toán NSNN và dựa vào sổ kiểm tra và văn bản hướng dẫn lập

dự tóan kinh phí v ấ n đề quan trọng trong dự toán chi thường xuyên là phải xác định được sô chi thường xuyên Hiện nay có hai phương pháp xác định

so chi thường xuyên đó là phương pháp tông hợp và phương pháp tính theo các nhóm mục chi Đối với định mức sử dụng được tiến hành theo xác định nhu cầu chi cho mồi mục, tổng hợp chi theo các mục đã được xác định, xác định khả năng về nguồn tài chính có thể đáp ứng cho nhu cầu chi và cân đổi giữa khả năng và nhu cầu chi thường xuyên dể quyết định định mức chi cho cac mục; đôi với định mức phân bô thì được tiến hành theo xác định đối

tượng tính định mức, đánh giá và phân tích tình hình thực tế chi theo định mức chi nhằm xem xét tính phù hợp của định mức hiện hành, xác định khả năng nguôn tài chính có thê huy động đế đáp ứng nhu cầu chi thường xuyên

và thiêt lập cân đôi tông quát và quyết định mức phân bổ theo mỗi đổi tượng tính định mức

Bây /à: Mang tính pháp lý, quốc hội là cơ quan quyền lực cao nhất

quyêt định qui mô, nội dung, cơ cấu chi NSNN nói chung và chi tiêu thường xuyên nói riêng trong việc phân bổ nguồn lực tài chính cho các mục tiêu Vì thê, quản lý chi thường xuyên mang tính pháp lý rất cao, được quy định chặt chẽ trong luật NSNN Chính phủ là cơ quan hành pháp có nhiệm vụ quản lý điêu hành các khoản chi thường xuyên theo đúng trật tự ưu tiên của luật định Thực hiện chức năng này, Nhà nước sử dụng các khoản chi thường xuyên đê phục vụ các hoạt động của ba cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp, đặc biệt là duy trì các hoạt động an ninh, quốc phòníỉ nhằm bảo vệ các thành quả của Nhà nước và thể hiện sức mạnh, quyền lực của giải cấp thống trị Đặc diêm này có ý nghĩa rất quan trọng trong việc phân định trách nhiệm giữa các cơ quan có thâm quyên của Nhà nước, tránh được sự phân tán quyên lực khi điều hành chi thường xuyên của NSNN

1.2.1.2 N ội dung chi thường xuyên ngăn sách nhà nước đối với các cơ

quan hành chỉnh nhà nước

+ Neu xét từng lĩnh vực chi

Nêu phân loại theo tiêu thức này, thì nội dung chi thường xuyên của NSNN bao gồm:

- Chi cho các hoạt động sự nghiệp thuộc lĩnh vực văn hóa-xã hội

- Chi cho các hoạt động sự nghiệp kinh tế của Nhà nước

- Chi cho các hoạt động quản lý nhà nước

Khoản chi này phát sinh ở hầu hết các ngành trong nền kinh tế quốc dân Bởi với chức năng quản lý toàn diện mọi hoạt động kinh tế, xã hội nên

bộ máy quản lý nhà nước đã được thiết lập từ trung ương đến địa phương và

có ở mọi ngành kinh tế quổc dân, cụ thể là:

Đê thực hiện quyên lập pháp, bộ quản lý nhà nước được thiết lập ở cấp trung ương co quoc hội, câp địa phương có hội đông nhân dân các cấp

Đe thục hiện quyên hành pháp, bộ máy quản lý nhà nước được thiết lập ở cấp trung ương có chính phủ và các Bộ, ngành giúp chính phủ thực hiẹn chưc năng quản lý nhà nước vê từng ngành, từng lĩnh vực cụ thể

Đê thực hiện quyên hành pháp, bộ máy của nhà nước được thiết lập ở cap đìa phương co uy ban nhân dân các câp và các cơ quan giúp ủy ban nhân dan moi cap đo thực hiện chực năng quản lý nhà nước về từng ngành từng linh vực cụ thê, như: Sở văn hóa-thông tin giúp ủ y ban nhân dân tỉnh quản

lý nhà nước về hoạt động văn hóa-thông tin trên địa bàn toàn tỉnh Sở nông nghiẹp va phat tnên nông thôn giúp Uy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nước

vê hoạt động sản xuât nông nghiệp, thủy lợi và diện tích các loại đất đai sử dụng cho mục đích này.v.v

Bộ máy quản lý nhà nước về tư pháp được thể hiện thông qua cơ cấu

to chưc cua 2 cơ quan: Viện kiêm sát và tòa án Hai cơ quan này cũng được

tô chức theo một hệ thống dọc từ trung ương đến tận các địa phương

Ngoài các cơ quan nhà nước thuộc hệ thống công quvền như trên, trong đieu kiẹn nươc la được xêp vào cơ câu tô chức của bộ máy quản lý nhànước còn có tổ chức Đảng Cộng sản Việt Nam và các tổ chức chính trị-Đoàn thể-xã hội

Tât cả các cơ quan quản lý nhà nước trên muốn tồn tại và hoạt động để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước thì về cơ bản phải trông cậy vào sự cấp phát nguồn kinh phí từ NSNN

- Chi cho quốc phòng - an ninh và trật tự, an toàn xã hội.

Chi khac: ngoai cac khoan chi lớn được săp xêp vào 4 lĩnh vưc trên còn có một số khoản chi khác cũng được xểp vào cơ cấu chi thườnơ xuyên như: chi trợ giá theo chính sách của Nhà nước.v.v Mặc dù, nếu xét riêng tưng khoan chi nay thì nó không phát sinh đêu đặn và liên tục trong các thang cua năm ngân sách; nhưng nó lại được coi là những giao dịch thường niên tất yếu của Nhà nước

ra, ở một số đơn vị đặc thù là các trường còn có khoản chi về học bổnơ cho học sinh và sinh viên theo chế độ nhà nước đã quy định cho mồi loại trường

cụ the va mức học bông mà môi sinh viên được hưởng cũng được tính trong

cơ cấu chi thường xuyên thuộc nhóm mục này

- Các khoản chi vê nghiệp vụ chuyên môn

Hoạt động nghiệp vụ chuyên môn trong các đơn vị hành chính-sự nghiẹp được đảm bảo băng nguôn kinh phí thường xuyên của NSNN ở mồi

nganh rat khác nhau Nêu như ở cơ quan công chứng nhà nước hoạt động

nghiẹp vụ chuyên môn là xãc nhận tính họp lệ, họp lý của các loại giấy tờ cho mỗi tổ chức, cá nhân có nhu cầu; thì ở các đơn vị sự nghiệp giáo dục và đào tạo là hoạt động giảng dạy, học tập và nghiên cứu khoa học; ở các đơn vị

s ự nghi ẹp Y tê lại là hoạt động phòng bệnh, khám bệnh và chữa bệnh;.v V

Được tính vào chi hoạt động chuyên môn phải là những khoản chi

mà xét theo nội dung kinh tế của nó phải thực sự phục vụ cho hoạt động

này Vi dụ: các chi phí về nguyên liệu, vật liệu, chi phí về năng lượng nhiên liệu, chi phí cho nghiên cứu, hội thảo khoa học; chi phí về thuê mượn chuyên gia, giáo viên để tư vấn hay đào tạo cho đội ngũ nghiên cứu chi phí đê tiến hành khảo sát, tham quan học tập những điển hình tiên tiến

vê nghiên cứu và ứng dụng quy trình công nghệ của một số hoạt động nào đó;.v.v

Chính vì vậy, trong quá trình hạch toán các khoản chi thường xuycn phát sinh tại đơn vị hành chính-sự nghiệp rất cần phải có sự phân định theo nội dung kinh tế của nghiệp vụ phát sinh một cách rõ rang chuẩn xác Nhờ đó mà công tác thống kê, phân tích đánh giá tình hình quản lý và

sử dụng kinh phí ở mồi đơn vị mới có thể lột tả được mức độ quán triệt nguyên tăc tiêt kiệm và hiệu quả đã đạt được ở mức độ nào Một đơn vị được đánh giá là quản lý và sử dụng kinh phí chi thường xuyên có hiệu quả khi tỷ trọng chi nghiệp vụ chuyên môn trong tổng số chi của đơn vị đóluôn phải được ưu tiên sau khi đã trang trải các nhu cầu chi cho con ngườỉ theo quy định

- Các khoản chi mua sắm sửa chữa

Trong quá trình hoạt động, các đơn vị hành chính-sự nghiệp còn dược NSNN cấp kinh phí để mua sắm thêm các tài sản (kể cả tài sản cố định) hay sửa chữa các tài sản đang trong quá trình sử dụng, nhàm phục vụ kịp thời cho nhu câu hoạt động và nâng cao hiệu suất sử dụng của các tài sản đó Các nhà kinh tê đêu khuyên cáo rằng: Nếu biết chi những đồng tiền để đáp ứng ngay cho các nhu câu duy tu, bảo dưỡng tài sản trong quá trình sử dụng một cách đúng lúc, kịp thời thì sẽ góp phần tích cực trong việc kéo dài tuổi thọ của tài sản, chât lượng phục vụ của tài sản không bị sụt giảm; và vị thế hiệu quả của vốn đầu tư được nâng cao đáng kể

Việc phân loại theo nội dung kinh tế là tiêu thức được dùng phổ biến

nhất trong mồi khâu của chu trình NSNN Đặc biệt trong điều kiện hiện nay đòi hỏi việc quản lý và điều hành NSNN phải theo NSNN hiện hành thì vấn đề cụ thể hóa từng nội dung chi phải được thể hiện ngay trong dự toan Mặt khác thông qua, việc phân loại chi thường xuyên theo nội dung kinh tê các nhà quản lý có thê thu thập được các tong tin một cách chính xác vê tình hình quản lý biến chế và quỹ lương; tình hình quản lý và sử dụng kmh phi đa hương vao việc nâng cao hiệu quả chi thưÒTig xuvên đạt

ở mức độ nào? Và tình hình tuân thủ các chính sách chế độ chi NSNN tại mỗi đơn vị thụ hưởng bất cấp có thể nảy sinh trong quá trình chấp hành dự toan trong đo co nguyên nhân từ các chính sách chê độ chi thường xuyên hay do cơ che quan ly đoi VỚI khoản chi này.v.v đê kíp thời có đươc các biện pháp nhăm hạn chê những sai lệch do bất cập đó có thể gây ra

1 2 2 V a i tr ò c ủ a ch i thu'0'ng x u y ê n n g â n s á c h n h à nưó'c đ ố i v ó i c á c CO’

q u a n h à n h c h ín h n h à nu'ó’c

Qua nghiên cứu nội dung chi thường xuyên đối với hoạt động của cơ quan HCNN cho thay các khoản chi đó trực tiêp hoặc gián tiếp liên quan đến việc củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các cơ quan HCNN, đến vấn đề cung cầu hàng hóa, dịch vụ trên thị trường Chính vì vậy, chi thường xuyên của NSNN đối với hoạt động của các cơ quan HCNN đóng vai trò hết sức quan trọng, xét trên nhiều phương diện

T h ứ n h ấ t về phương diện hoạt động của các cơ quan HCNN

- Chi thường xuyên của NSNN đảm bảo nguồn tài chính cần thiết để duy trì hoạt động của các cơ quan HCNN

Như phân trên đã chỉ rõ, sự tồn tại của các cơ quan HCNN trong hệ thong chinh tn cua Nha nước là một đòi hỏi khách quan Nhờ những hoạt đọng cua cac cơ quan HCNN mà hệ thông pháp luật của Nhà nước, các

chủ trương đường lối của Đảng cầm quyền mới được tổ chức triển khai thực hiện trong đời sổng kinh tế xã hội của đất nước Không thể hình dung được một đất nước một ngày thiếu vắng các cơ quan HCNN và những hoạt động của chúng Có thể nói nếu các cơ quan HCNN không tồn tại khong hoạt động, thì mọi hoạt động kinh tế xã hội của đất nước sẽ rổi loạn N gày nay, trong nền kinh tế thị trường với chức năng kinh tể xã hội cua đât nước ngày càng mở rộng, thì tổ chức và hoạt động của các cơ quan HCNN ngày càng phức tạp và trở nên hết sức quan trọng.

Tính tất yếu trong hoạt động của các cơ quan HCNN phải có nguồn kinh phí Quy mô, cơ cấu chi thường xuyên không chịu sự ảnh hưởng thụ động của chủ trương cải cách bộ máy hành chính mà nó có tác độnu, tích cực đên việc điêu tiêt nội hàm của công cuộc cải cách hành chính, đảm bảo cho cong cuộc cải cách hành chính đạt được hiệu quả cao

T h ứ h a i, trên phương diện điều tiết cầu hàng hóa trên thị trường

Cho dù các khoản chi NSNN cho các cơ quan hành chính không phai hương vào mục tiêu chính điêu tiêt cung cầu hàng hóa trên thị trường, nhưng thông qua quy mô, cơ cấu chi về tiền lương, về mua sắm hang hoa, dịch vụ phục vụ cho hoạt động của các cơ quan HCNN có tác đọng khong nhỏ đôi với sự vận động cung cầu hàng hóa trên thị trường Bởi lẽ chi thường xuyên của NSNN thực chất là Nhà nước đưa một khoản tiên vào khâu lưu thông qua việc trả lương và mua sắm hàng hóa, dịch vụ làm cho quan hệ tiền hàng trong nền kinh tể thị trường có những thay đổi nhât định Khi mà quan hệ tiền hàng có sự thay đổi, tất yểu sẽ dẫn đến nhưng bien động vê giá cả Sự biên động về giá cả dẫn đến sự thay đổi về cung cầu hàng hóa, dịch vụ

Chính vì vậy, trong khi hoạch định chính sách chi thường xuyên của NSNN cho hoạt động của các cơ quan HCNN cần hết sức quan tâm đến vai

trò này, đảm bảo cho chính sách chi thường xuyên của NSNN đối vói cơ quan HCNN thực sự là một trong nhũng công cụ điều tiết quan hệ cung cầu theo hướng có lợi cho quá trình phát triển kinh tế xã hội Các cơ quan HCNN không phải là các cơ quan kinh tế mà là cơ quan quản lý, tổ chức việc thi hành pháp luật, nên nguồn kinh phí trang trải cho hoạt động của nó chủ yếu lấy từ NSNN Do đó, các khoản chi thường xuyên của NSNN là điều kiện khong the thiêu được đê các cơ quan HCNN tô chức các hoạt động của mình

- Chi thường xuyên của NSNN là một trong những công cụ quan trọng

đê điều tiết mọi hoạt động của các cơ quan HCNN

Từ đâu thê kỷ XX đên nay, với quan điểm khuyểch đại quá mức vai trò can thiệp của Nhà nước trong nên kinh tế thị trường, xu hướng chung ớ các

nước là bộ máy hành chính nhà nước ngày càng phình to, nhất là ở cấp cơ sở

Hiệu quả tồi, xa rời dân chúng ngày càng phổ biến Tình hình đó gây phương hại cho thể chế chính trị của quốc gia, hạn chế động lực phát triển kinh tể, xã hội của đất nước

Đứng trước thực tê đó, một trào lưu chung của các nước là tiến hành công cuộc cải cách hành chính Mục tiêu của công cuộc cải cách hành chính của các nước là đảm bảo cho nên hành chính quốc gia hoạt động có hiệu quả phục vụ cho quá trình phát triên kinh tê, xã hội Nội hàm của công cuộc cải cách hành chính của các nước bao gồm:

+ Cải cách bộ máy của cơ quan hành chính nhà nước, theo hướng gọn nhẹ, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả

+ Cải cách mạnh mẽ các thủ tục hành chính đảm bảo cho các thủ tục hành chính thông thoáng không gây cản trở cho hoạt động kinh tế, hỗ trợ cho việc phát triển kinh tế, xã hội lành mạnh

+ Cải cách tài chính công, chú trọng đên việc sử dụng các nguồn lực công một cách có hiệu quả

1 3 Q U Ả N L Ý C H I T H Ư Ờ N G X U Y Ê N C Ủ A N G Â N S Á C H N H À

N Ư Ớ C Đ Ó I V Ớ I C O Q U A N H À N H C H Í N H N H À N Ư Ớ C

1 3 1 C o ’ c h ế c h i tiê u

* Các khoản chỉ thường xuyên

Khoản kinh phí quản lý hành chính giao cho các cơ quan hành chính nhà nước để thực hiện chế độ tự chủ được xác định và giao hàng năm trên cơ

sở biên chế được cấp có thẩm quyền giao, kể cả biên chế dự bị (nếu có) và định mức phân bô NSNN tính trên biên chế và khoản chi hoạt động nghiệp

vụ đặc thù theo chế độ quy định và tình hình thực hiện dự toán năm trước

- Các khoản chi thanh toán cho cá nhân: tiền lương, tiền công, phụ cấp lương, các khoản đong góp theo lương, tiền thường, tiền phúc lợi tập thể và các khoản thanh toán khác cho cá nhân theo quy định;

- Chi thanh toán dịch vụ công cộng, chi phí theo mướn, chi vật tư văn phòng phẩm, thông tin, tuyên truyền liên lạc

- Chi hội nghị, công tác phí trong nước, chi các đoàn đi công tác nước ngoài và đón các đoàn khách nước ngoài;

- Các khoản chi nghiệp vụ chuyên môn;

- Các khoản chi đặc thù của ngành, chi mua sắm trang phục (theo quy định của cơ quan có thấm quyền);

- Chi mua sắm tài sản, trang thiết bị, phương tiện, vật tư, sửa chữa tài sản cố định;

- Các khoản chi có tính chất thường xuyên khác

Các cơ quan nhà nước thực hiện chế độ tự chủ tài chính được chủ động

bô trí kinh phí trên cơ sở chê độ, định mức chi tiêu tài chính hiện hành của Nhà nước, nêu thấy cần thiết các cơ quan hành chính nhà nước được tự bố trí

số kinh phí được giao vào các mục chi cho phù hợp, được quyền điều chỉnh

giữa các mục chi, quyết định các mục chi trong phạm vi nguồn kinh phíđược sử dụng nhưng không được vượt quá mức chi tối đa do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định.

* Các khoản chi khác

Đoi VƠI các cơ quan hành chính nhà nước được cấp có thẩm quyền giao thu phí, lệ phí thì việc xác định mức phí, lệ phí được trích để lại bảo dam hoạt động phục vụ, thu căn cứ vào các văn bản do cơ quan có thẩm quyen quy định; Các khoản thu khác theo quy định của pháp luật (viện trợ, biêu tặng) được thực hiện theo cam kết với các nhà tài trợ

1 3 ,2 , Co' c h ê p h â n p h ô i p h â n ch i tiế t k iệ m đưo'c

Kết thúc năm ngân sách, sau khi đã hoàn thành các nhiệm vụ công việc được giao, cơ quan hành chính nhà nước thực hiện chể độ tự chủ có sổ chi thực tê thâp hơn dự toán kinh phí quản lý hành chính được giao thực hiện chê độ tự chủ thì phần chênh lệch này được xác định là kinh phí quản lý hành chính tiết kiệm được

Nguôn kinh phí tiêt kiệm trong năm được sử dụng:

Bo sung thu nhập cho cán bộ công chức Hệ số tăng thêm quỹ tiền lương tối đa không quá 1 lần so với mức tiền lương cấp bậc, chức vụ của đơn

vị Đơn vị xây dựng phương án chi trả cho từng cán bộ công chức (hoặc cho từng bộ phận trực thuộc) theo nguyên tắc phải gắn với hiệu quả, kết quả công việc của từng người (hoặc của từng bộ phận trực thuộc)-

- Chi khen thưởng, phúc lợi cho cán bộ, công

chức-Lạp dự phong ôn định thu nhập đôi với cơ quan mà khả năng tiết kiểm kinh phí không ổn định

- Sô kinh phí tiết kiệm được, cuối năm chưa sử dụng hết được chuyển sang năm sau tiêp tục sử dụng Thủ trưởng các cơ quan quản lý hành chính

th ự c h iệ n c h ê đ ộ tự ch r q u y ế t đ ịn h p h ư ơ n g án s ử d ụ n g k in h p h í tiết k iệ m n êu trên sa u k h i th ô n g n h ất ý k iế n b ằ n g v ă n bản v ớ i tổ ch ứ c c ô n g đ o à n c ơ quan + C ơ c h ế q u ả n lý ch i th ư ờ n g x u y ên :

1.3.3 Nguyên tắc chi trục tiếp qua kho bạc nhà nuó*c

C h i trực tiê p q u a K B N N là p h ư ơ n g th ứ c th an h toán ch i trả c ó sự tham

g ia c ủ a 3 b ên : d o n vị s ử d ụ n g N S N N , K B N N v à n g ư ờ i đ ư ợ c h ư ở n g b ằn g

h ìn h th ứ c th an h toán k h ô n g d ù n g tiền m ặt C á ch th ứ c tiến h àn h cụ thể là'

Đ ơ n v ị sử d ụ n g N S N N ủ y q u y ề n c h o K B N N trích tiền từ tài k h oản củ a m ìn h

đ ê c h u y ê n trả v à o tài k h o ả n c h o n g ư ờ i đ ư ợ c h ư ở n g ở m ộ t tru n g g ia n tài

1.3.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến CO’ chế quản lý chi thưòng xuyên của

ngân sách nhà nước đối vói CO’ quan hành chính nhà nuóc

cua cac chu the kinh te-xa hội, vạch ra phạm vi hay giới hạn cho phép các CỊuyet đinh, nhac nhơ cac chủ thê những quyêt định nào là có thê và những quyêt định nào là không thể Qua đó hướng suy nghĩ và hành động của mọi thành viên vào thực hiện mục tiêu chung Đồng thời định hướng việc huy đọng, phan bo va sư dụng các nguôn lực đê giải quyêt các vấn đề một cách kịp thời và có hiệu quả.

L3.4.2 N hiệm vụ được giao hàng năm của cơ quan hành chỉnh nhà nước

C á c n g u ô n k in h p h í g iữ v ị trí trọ n g y ế u tro n g v iệ c đảm b ả o sự tồ n tại

xuat được cap có thâm quyên giao, các cơ quan hành chính nhà nước căn

cứ vào nhiệm vụ cụ thê đê thực hiện các kế hoạch dự kiến thu chi nguồn kinh phí từ đó có cơ chế quản lý chi thường xuyên phù hợp cho từng năm nhăm nâng cao hiệu quả quản lý tài chính, đồng thời mở rộng tính độc lập

tự chu cua cac cơ quan hành chính trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của mình do đó có thể nói nhiệm vụ được giao hàng năm của các cơ quan hành chinh nha nươc găn liên với cơ chê quản lý chi thường xuyên ở những mức độ khác nhau.

khau cua to chuc bộ máy quản lý và sự phân công tô chức chỉ đạo phối họp giưa cac bọ phạn, đay la vân đê đặt ra đôi với trình độ quản lý của lãnh đạo

cơ quan hành chính nhà nước trong lĩnh vực tài chính.

Nêu lãnh đạo cơ quan hành chính nhà nước có trình độ quản lý về tài chính tốt, phát huy hết chức năng của nó thì mang lại hiệu quả kinh tể cao thu nhập của cán bộ, công chức được nâng cao hơn, họ sẽ gắn bó với cong viẹc nhieu hơn, chú tâm hơn và thực hiện tôt các nhiệm vụ được giao Ngược lại trinh đọ quản lý của lãnh đạo cơ quan hành chính nhà nước chỉ chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực chuyên môn của cơ quan mình, chưa thực sự quan tam đen công tác tài chính nội bộ, sẽ không kích thích tính sáng tạo của cán

bọ cong chưc, gay ra tình trạng lãng phí, thât thoát các nguồn tài chính không nâng cao được chất lượng, hiệu suất công việc Do đó trình độ quản lý tài chính của các lãnh đạo cơ quan hành chính nhà nước là nhân tổ không thể thiếu đối với cơ chế quản lý chi thường xuyên.

ỉ 3.4.4 Trình độ chuyên m ôn của cản bộ tài chính k ể toán

Con ngươi la goc re cua mọi sự thành công, con người có ảnh hưởng

rât ỉ ớn đên hoạt động của bộ máy cơ quan hành chính nhà nước Do vậy để nang cao va phát huy hiệu quả cơ chê quản lý chi thường xuyên thì trình độ, chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ tài chính kế toán, phẩm chất đạo đưc la nhan to cân thiêt đê củng cô vai trò quản lý chi thường xuyên

Việc đội ngũ cán bộ tài chính kế toán có trình độ, chuyên môn nghiệp

vụ cao, có khả năng tiêp thu những khoa học công nghệ tài chính hiện đại sẽ gop phan nang cao nang lực quản lý tài chính vì họ là những người tham mưu giúp thủ trưởng cơ quan hành chính những đề xuất, ý kiến phù hợp với hoạt động đặc thù của cơ quan dựa trên những chính sách, văn bản của cơ quan có thâm quyên quy định Đồng thời họ là người trực tiếp thực hiện các

cơ chê, chính sách đó giúp cho việc sử dụng các nguồn tài chính tiết kiệm cơ chê quản lý chi thường xuyên có hiệu quả.

Chuong 2

THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN

NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐÓI VỚI c o QUAN

HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC TỈNH XAYABULY CỘNG HOÀ DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO GIAI ĐOẠN 2005 - 2009

là Tỉnh trưởng (Tỉnh ủy viên, vừa là ủy viên trung ương Đảng) và 2 phó tỉnh trưởng Hiện nay, ƯBND tỉnh gồm có 8 phòng ban (như: tổ chức cán bộ, đoàn thành niên, Liên hiệp phụ nữ, công đoàn, mặt trận tổ quốc tỉnh, tuyên truyên, thanh tra và văn phòng; văn phòng tỉnh gồm có 4 bộ phận như: Quản trị tài chính; hành chính; nghiên cứu-tổng họp và văn thư) và có 12 huyện (UBND huyện có 8 phòng ban như: tổ chức cán bộ, đoàn thanh niên, Liên hiệp phụ nữ, công đoàn, mặt trận tổ quốc tỉnh, tuyên truyển, thanh tra và văn phòng) và 456 bản (làng) (nguồn: báo cáo tổng hợp hoạt động HCNN tỉnh Xayabuly năm 2008).

Theo Hiến pháp năm 1991 Điều 62,63,64 của CHDCND Lào được quy định: ở CHDCND Lào gồm có: tỉnh, thủ đô, huyện và bản (làng).

lỉnh và thủ đô gồm có Tỉnh trưởng, Phó tính trưởng và đô trưởng phó

đô trưởng; Huyện gồm có huyện trưởng, có phó huyện trưởng để giúp việc- bản có bản trưởng và phó bản trưởng giúp việc.

Chức năng và nhiệm vụ của tỉnh trưởng, đô trưởng và huyện trưởng như sau:

- Đảm bảo thực hiện nghiêm túc Hiến pháp và Luật pháp, tổ chức thực hiện mọi Pháp lệnh do cơ quan chính quyền cấp trên ban hành.

Chi đạo va kiem tra mọi hoạt động thực hiện của các ngành các rỊp trực thuộc phạm vi trách nhiệm của mình.

- Đinh chỉ việc thực hiện hoặc xóa bỏ các quyết định trái với pháp luật của tất cả ngành của cấp mình hoặc cấp dưới.

Xem xet va xư lý các khiêu nại, kiên nghị của nhân dân trong phạm

Con bản trướng có trách nhiệm tô chức thực hiện quy chế pháp luật và pháp lệnh của Nhà nước, bảo vệ ổn định và trật tự của bản, phát triển trở thành bản vững chắc toàn diện.

CHDCND Lào ở địa phương không có Hội đồng nhân dân, chỉ có đại biểu Quốc hội Đại biểu Quốc hội của CHDCND Lào có 17 khu vực- khu vực 7 là đại biêu Quôc hội ở tỉnh Xayabuly.

Đại biêu Quôc hội khu vực 7 tinh Xayabuly là cơ quan quyền lực của Nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ cua nhan dan, do nhan dan tinh Xayabuly bâu ra, chiu trách nhiêm trước nhan dan va cơ quan nhà nước câp trên Nhiệm vụ và quyền hạn của đại biểu Quôc hội khu vực 7 vê quản lý ngân sách nhà nước là:

- Chỉ đạo và phối hợp với sở tài chính trong việc tổ chức thu ngân sách theo quyên hạn và trách nhiệm của mình để đảm bảo nguyên tắc thu đầy đủ, đúng, thống nhất, công bằng, công khai theo pháp luật quy định.

Chi đạo quan ly viẹc to chức thực hiện nhiệm vụ chi ngân sách mang

lại hiệu quả, tiết kiệm và đúng theo quy định của pháp luật và dự toán ngàn sách năm.

- Tô chức thu, thưc hiện nhiệm vụ chi phải theo pháp luật, thống nhất trong lĩnh vực cả nước Không cho phép miễn giảm thuế, hải quan, không cho phép ra quyết định chi ngoài dự toán ngân sách, tạo nợ không đúng theo pháp luật quy định.

- Giam sát việc thực hiện ngân sách của ủy ban nhân dân cùng cấp và của cấp dưới thuộc mình quản lý; sau đó trình Tỉnh trưởng.

Đại biểu Quốc hội khu vực 7 lần thứ VI năm 2002-2006 được bầu cử

từ ngày 22 tháng 2 năm 2002 đến ngày 30 tháng 4 năm 2006 theo nghị định của Đại hội Đảng lần thứ VII Đại biểu Quốc hội gồm có 6 đại biểu, nữ 1 đại biêu; đại biêu độc lập có 1 đồng chí; có 3 bộ phận: quản trị-tài chính, nghiên cứu-tông họp và khiêu nại-kiển nghị.

Uy ban nhân dân là co quan hành chính nhà nước ở địa phươnơ Nhiệm

vụ, quyên hạn của Uy ban nhân dân tỉnh Xayabuly về quản lý NSNN

là Lập dự toán, phưong án phân bổ ngân sách và lập quyết toán ngân sách địa phương trình tỉnh trưởng.

- Quyêt định giao nhiệm vụ thu-chi ngân sách cho các co quan, đơn vị trực thuộc và cho cấp dưới.

- Kiêm tra, giám sát việc thực hiện nghị quyết về dự toán ngân sách địa phương của Tỉnh trưởng.