SÁNG KIẾN KINH NGHIỆMVẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN VÀ SỬ DỤNG CÁC PHƯƠNG PHÁP, KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC TRONG DẠY BÀI 14: “CÔNG DÂN VỚI SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC”- MÔN GDCD LỚP
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN VÀ SỬ DỤNG CÁC PHƯƠNG PHÁP, KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC
TRONG DẠY BÀI 14: “CÔNG DÂN VỚI SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC”- MÔN GDCD LỚP 10 GÓP
PHẦN NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIỜ DẠY
Người thực hiện: Lê Thị Hiền Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh vực: GDCD
THANH HOÁ NĂM 2020
Trang 31 MỞ ĐẦU……… ….1…
1.1 Lý do chọn đề tài……… ……… ….1…
1.2 Mục đích nghiên cứu… ….1…
1.3 Đối tượng nghiên cứu của đề tài… ….3…
1.4 Phương pháp nghiên cứu… ….3…
2 NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM …3…
2.1 Cơ sở lý luận …3.…
2.2 Thực trạng của vấn đề …4.…
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề …4.…
2.3.1 Xác định kiến thức kỹ năng và các năng lực cần hướng tới trong bài học .…5.…
2.3.2 Xác định kiến thức liên môn tích hợp trong bài dạy. …5.… 2.3.3 Xác định các phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực được sử dụng để tích hợp các môn học khác vào dạy học môn GDCD .…5.…
2.3.4 Tiến hành dạy thử nghiệm …6.…
2.3.4.1 Lập kế hoạch bài dạy …6.…
2.3.4.2 Phân tích cách tổ chức dạy học và đánh giá hiệu quả dạy học .…16.…
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với các hoạt động giáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường .…17.…
2.4.1 Về lí luận …17.…
2.4.2 Về kết quả học tập: …18.…
3 KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ … ….19…
3.1 Kết luận…… ….19…
3.2 Kiến nghị… ….20…
Tài liệu tham khảo Danh mục đề tài SKKN
Trang 4MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài.
Luật giáo dục năm 2005, đã nêu “Mục tiêu giáo dục phổ thông là giúphọc sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẫm mỹ và các kỹnăng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và tính sáng tạo, hìnhthành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách vàtrách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục hoặc đi vào cuộc sống laođộng, tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc” [3]
Từ nội dung trong luật giáo dục cho ta thấy một đòi hỏi tất yếu của xãhội, của sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước là học đi đôi với hành, lýluận gắn liền với thực tiễn Để làm được điều đó đòi hỏi các thầy, cô giáo phảixác định đúng vai trò và trách nhiệm của mình trong việc đổi mới phương phápdạy học ở các bộ môn nói chung và môn GDCD nói riêng
Trong những năm gần đây, Bộ GD&ĐT đã có nhiều đổi mới nhiều vềphương pháp dạy học ở tất các môn khoa học tự nhiên cũng như khoa học xãhội Dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn là một trong những nguyên tắcquan trọng trong dạy học nói chung và dạy học GDCD nói riêng, đây được coilà một quan niệm dạy học hiện đại nhằm phát huy tính tích cực của học sinh,
đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục Phương pháp dạy học tích hợp liên môn giúp người học thấy được mối liên hệ hữu cơ giữa các lĩnh vực của đời sống xã hội, khắc phục được tính tản mạn, rời rạc trong kiến thức, giúp học sinh có những kiến thức tổng quan, mối liên hệ chặt chẽ về kiến thức của nhiều môn học khác nhau với môn GDCD, giúp cho học các em có hứng thú hơn, say
mê hơn đối với môn GDCD trong nhà trường hiện nay [2] Hơn nữa phương
pháp dạy học tích hợp liên môn trong GDCD và các kĩ thuật dạy học tích cựccòn giúp phát triển năng lực tư duy và hành động cho học sinh, luôn tạo ra cáctình huống để học sinh vận dụng kiến thức vào giải quyết các tình huống trongthực tiễn, dạy cho học sinh biết cách vận dụng kiến thức, kĩ năng của mình đểgiải quyết những tình huống cụ thể trong cuộc sống hiện tại
Từ suy nghĩ trên tôi thấy, để góp phần nâng cao hiệu quả, chất lượng dạy
học môn GDCD tôi đã chọn đề tài “Vận dụng kiến thức liên môn và sử dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học tích cực trong dạy bài 14: Công dân với
sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc - GDCD lớp 10 góp phần nâng cao hiệu quả giờ dạy” làm đề tài nghiên cứu của mình Qua nghiên cứu đề tài giúp
học sinh hiểu và vận dụng kiến thức của các môn học trong việc thể hiện tìnhcảm, tinh thần yêu nước và thực hiện trách nhiệm xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
1.2 Mục đích khi nghiên cứu.
Mục đích nghiên cứu của đề tài là:
- Thông qua bài học giúp cho cả giáo viên và học sinh ngoài kiến thức mônGDCD còn có thêm kiến thức từ các môn học khác như: Ngữ văn, Lịch sử, Âmnhạc, GDQP- AN… học sinh vận dụng kiến thức của các môn học hiểu sâurộng hơn về cuộc đấu tranh dựng nước và giữ nước của nhân dân ta
Trang 5- Đối với môn Ngữ văn: Những tình cảm, tình yêu đối với quê hương đất nướcqua những áng thơ, hình tượng văn học, tác phẩm văn học, những câu ca daotục ngữ ca ngợi tinh thần yêu nước, truyền thống cần cù sáng tạo trong laođộng.
- Đối với môn Lịch sử: Thông qua kiến thức đã học môn Lịch sử, các nhân vậtlịch sử, sự kiện lịch sử nói lên tinh thần yêu nước của dân tộc ta, truyền thốngyêu nước của cha ông được xuyên suốt chiều dài lịch sử của dân tộc, từ thờiPháp thuộc, đến kháng chiến chống pháp, chiến tranh chống đế quốc Mĩ xâmlược nói lên tinh thần đoàn kết, kiên cường bất khuất chống giặc ngoại xâm
- Đối với môn Âm nhạc: Các bài hát ca ngợi về tình yêu quê hương đất nước,
nói lên khí thế Cách mạng hào hùng của dân tộc, nói lên những tình cảm củamỗi người đối với tình yêu đất nước hướng các em về với cội nguồn, ông bà,cha mẹ, tổ tiên và nơi mình sinh ra, lớn lên gắn với kỷ niệm buồn vui đó chínhlà tuổi thơ, là quê hương, là đất nước của mình
- Đối với môn GDQP - AN: Dựa vào kiến thức môn GDQP- AN học sinh nêutrách nhiệm của thanh niên học sinh trong việc xây dựng nền quốc phòng toàndân và an ninh nhân dân Thực hiện trách nhiệm xây dựng và trách nhiệm bảo
vệ Tổ quốc Công dân, học sinh nắm được luật nghĩa vụ quân sự, luật bảo vệ tổ
quốc từ đó các em sẵn sàng tham gia nghĩa vụ quân sự, tham gia xây dựng vàbảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
- Đối với việc giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh: Thông qua bài học giúp các emhiểu được tư tưởng Cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, truyền thống cáchmạng của dân tộc Việt Nam từ đó giúp học sinh tiếp tục phát huy truyền thốngyêu nước, tinh thần cách mạng của nhân dân ta và thực hiện cuộc vận động họctập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
- Qua việc tích hợp kiến thức liên môn trong dạy học GDCD sẽ giúp giáo viêntiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những vấn đề đặt ra trong sách giáo khoa,biết liên hệ trực tiếp với tình hình địa phương đất nước từ đó bài học trở nênsinh động hơn, học sinh có hứng thú học tập hơn vì được tìm tòi, khám phánhiều kiến thức và được suy nghĩ sáng tạo, biết liên hệ và vận dụng thực tế tốthơn
- Góp phần đổi mới hình thức tổ chức dạy học, đổi mới phương pháp dạy học,đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá kết quả học tập, tăng cường hiệu quả
sử dụng thiết bị dạy học
- Phát triển tối đa năng lực, năng khiếu và thay đổi được nhận thức và hànhđộng của học sinh trong thực tiễn cuộc sống thông qua việc vận dụng kiến thứcliên môn trong bài học
- Nâng cao được kết quả học tập GDCD ở trường THPT, giúp các em hứng thú,tích cực chủ động trong học tập Biết tham gia các hoạt động xây dựng và bảo
vệ quê hương, đất nước của mình bằng những việc làm thiết thực, cụ thể phùhợp với khả năng của bản thân
Trang 6- Về thái độ các em biết yêu quý, tự hào về làng xóm, quê hương, đất nước và
truyền thống yêu nước của dân tộc Có ý thức học tập, rèn luyện để góp phầnvào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
1.3 Đối tượng nghiên cứu của đề tài.
Đề tài nghiên cứu và tổng kết hiệu quả thiết thực từ việc “Vận dụng kiến thức liên môn và sử dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học tích cực trong dạy bài 14: Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc - GDCD lớp 10 góp phần nâng cao hiệu quả giờ dạy”
Để có cơ sở đánh giá về hiệu quả của việc áp dụng SKKN vào thực tế dạyhọc tại trường, tôi chọn 4 lớp 10 của trường THPT Triệu Sơn 3
+ Năm học 2018 - 2019: 2 lớp thực nghiệm và lớp đối chứng 10D35, 10H35 + Năm học 2019 - 2020: 2 lớp thực nghiệm và lớp đối chứng 10E36, 10G36
Các lớp được giáo viên chọn tham gia thực nghiệm và đối chứng cho đềtài nghiên cứu có những nét tương đồng về giới tính, ý thức học tập của họcsinh, đặc biệt là năng lực và kết qủa học tập môn GDCD trước khi tác động
1.4 Phương pháp nghiên cứu.
Đề tài đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lí thuyết: Nghiên cứu tài liệu thamkhảo, sách giáo khoa
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Để thấy được thựctrạng của của phương pháp tích hợp kiến thức liên môn hiện nay trong dạy học
- Phương pháp thống kê, xử lí số liệu: Để biết được tỉ lệ điểm của học sinhtrước và sau khi áp dụng đề tài
- Phương pháp thực nghiệm: Tiến hành dạy thực nghiệm trên lớp học để kiểmnghiệm hiệu quả của sáng kiến
2 NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN.
2.1 Cơ sở lí luận.
Khoa học sư phạm nhấn mạnh dạy tích hợp là dạy cách tìm tòi sáng tạo vàcách vận dụng kiến thức vào các tình huống khác nhau Tức là, dạy cho họcsinh biết cách sử dụng kiến thức và kĩ năng của mình để giải quyết những tìnhhuống cụ thể, có ý nghĩa nhằm mục đích hình thành, phát triển năng lực Đồngthời chú ý xác lập mối liên hệ giữa các kiến thức, kĩ năng khác nhau của cácmôn học hay các phân môn khác nhau để bảo đảm cho học sinh khả năng huyđộng có hiệu quả những kiến thức và năng lực của mình vào giải quyết các tìnhhuống thích hợp
Tuy nhiên để hiểu sâu hơn, để nắm được những kiến thức vững hơn, chắchơn về lòng yêu nước, truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam trong suốtchiều dài lịch sử của dân tộc và trách nhiệm của thanh niên học sinh đối vớinhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Các em biết vận dụng những kiến thức
đó vào thực tiễn hiện nay thì học sinh không chỉ có các kĩ năng nhận biết, ghi
nhớ mà còn phải biết vận dụng kiến thức của các môn học Ngữ văn lớp 12,
Trang 7Lịch sử, GDQP-an ninh lớp 12, mới có thể hiểu sâu sắc được bài học Muốnvậy người giáo viên phải tổ chức các hoạt động dạy học tích cực, sử dụng các
kĩ thuật dạy học mới như: kĩ thuật khăn phủ bàn, kĩ thuật mảnh ghép để các
em có thể tiếp thu được kiến thức, bồi dưỡng kĩ năng, tư tưởng một cách hiệuquả nhất Từ đó có thể biến ý thức đạo đức thành những thói quen đạo đứctrong cuộc sống hàng ngày để thể hiện tình yêu quê hương đất nước và tráchnhiệm của công dân đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
2.2 Thực trạng của vấn đề nghiên cứu.
Trong thực tế giảng dạy của nhiều năm học gần đây, phương pháp tíchhợp liên môn đang trở thành một trong những nội dung đổi mới phương phápdạy học nói chung và phương pháp dạy học GDCD nói riêng Tuy nhiên vấn đềtích hợp liên môn trong dạy học thực hiện chưa đồng bộ ở từng giáo viên, nhiềugiáo viên còn ngại thực hiện do phải tìm hiểu sâu hơn kiến thức thuộc các mônhọc khác nhau, chưa khai thác triệt để các nguồn kiến thức của các môn học
khác nhau để làm phong phú, sinh động bài dạy Trong bài 14: ”Công dân với
sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”- GDCD lớp 10, muốn cho học sinh
hiểu và vận dụng kiến thức GDCD vào thực tiễn thì đòi hỏi giáo viên phải có
thêm kiến thức phân môn Ngữ văn lớp 12, Lịch Sử, GDQP-AN( lớp 11,12) âm nhạc còn học sinh thì phải phải biết vận dụng, phát huy kiến thức nhiều môn
học Tuy nhiên do phương pháp dạy học vẫn theo đơn môn nên đa phần giáoviên chỉ chú trọng đến việc khai thác nội dung kiến thức cơ bản của môn họchoặc nhắc đến một cách hình thức mà không tiến hành các phương pháp hỗ trợ
để các em hiểu sâu sắc kiến thức, kết hợp kiến thức liên môn để có thể đạt đượckết quả học tập tốt hơn
Phương pháp dạy học tích hợp liên môn không phải là phương pháp dạyhọc mới, nhưng đối với học sinh lớp 10 thì lâu nay các em đang quen với lốimòn là phương pháp đơn môn nên khi tiến hành phương pháp dạy học tích hợpkiến thức liên môn các em vẫn cảm thấy bỡ ngỡ, hơn nữa nhiều em còn hạn chếvề việc tiếp thu kiến thức của nhiều môn học cùng lúc, do đó sẽ trở thành quátải nếu giáo viên không biết phối hợp một cách nhịp nhàng các hình thức tổchức, phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực
Từ thực trạng trên, tôi đã nghiên cứu bài học và mạnh dạn thực hiện một
số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả bài dạy thông qua đề tài:“ Vận dụng kiến thức liên môn và sử dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học tích cực trong dạy bài 14: Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc - GDCD lớp 10 góp phần nâng cao hiệu quả giờ dạy” .
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
2.3.1 Xác định kiến thức kỹ năng và các năng lực cần hướng tới trong bài học:
Về kiến thức: Thông qua bài học giúp học sinh vận dụng kiến thức của cácmôn học trong việc thể hiện tình cảm, tinh thần yêu nước và thực hiện tráchnhiệm xây dựng và trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
Trang 8Về kỹ năng: Biết tham gia các hoạt động xây dựng và bảo vệ quê hương, đấtnước của mình bằng những việc làm thiết thực, cụ thể phù hợp với khả năngcủa bản thân.
Về thái độ: Yêu quý, tự hào về làng xóm, quê hương, đất nước và truyền thốngyêu nước của dân tộc Có ý thức học tập, rèn luyện để góp phần vào sự nghiệpxây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
Các năng lực hướng tới hình thành và phát triển ở học sinh: Năng lực nhận
thức, năng lực ứng xử, năng lực điều chỉnh hành vi, năng lực đánh giá bản thânvà người khác trong mối quan hệ với cộng đồng, xã hội Năng lực hợp tác, làmviệc theo nhóm
Năng lực tự học, năng lực tự quản lý, tự liên hệ các nội dung kiến thức có tínhchất liên môn, liên hệ các vấn đề gắn với thực tiễn cuộc sống
2.3.2 Xác định kiến thức liên môn tích hợp trong bài dạy.
Tích hợp với kiến thức Ngữ văn qua trích đoạn: “Sao chiến thắng” của
Chế Lan Viên; ” Hoa Chanh” của Nguyễn Bảo; ”Quê hương” của Đỗ TrungQuân, ”Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm; ca dao tục ngữ ca ngợi về tình yêuquê hương đất nước, để thấy được tinh thần đấu tranh anh dũng của nhân dân tatrong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước
Tích hợp với kiến thức Lịch Sử: Cuộc kháng chiến chống quânNguyên Mông; Thời kỳ Pháp thuộc; Cách mạng tháng Tám năm 1945; Cuộcđấu tranh chống Đế quốc Mĩ xâm lược Các anh hùng hào kiệt, danh nhân vănhóa như: Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, Anh hùng dân tộc Lê Lợi, Lý ThườngKiệt, Nguyễn Văn Trỗi, Võ Thị Sáu, Đại tướng Võ Nguyên Giáp các nhânvật lịch sử, sự kiện lịch sử nói lên tinh thần yêu nước của dân tộc ta, truyềnthống yêu nước của cha ông được xuyên suốt chiều dài lịch sử của dân tộc, từthời Pháp thuộc, đến kháng chiến chống pháp, chiến tranh chống đế quốc mĩXâm lược của nhân dân ta nói lên tinh thần đoàn kết, kiên cường bất khuấtchống giặc ngoại xâm
Tích hợp với kiến thức môn GDQP- AN học sinh nêu trách nhiệm củathanh niên học sinh trong việc xây dựng nền quốc phòng toàn dân và an ninhnhân dân Thực hiện tốt luật nghĩa vụ quân sự và tuyên truyền vận động mọingười cùng thực hiện tốt nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc
Tích hợp với kiến thức âm nhạc: bài hát ca ngợi về quê hương đất nướcnhư bài: ”quê hương” - nhạc Giáp Văn Thạch; bài ” Non nước hữu tình”-Thanh Sơn
Tích hợp với việc giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh: tư tưởng Cách mạngcủa Chủ tịch Hồ Chí Minh, giáo dục truyền thống cách mạng của dân tộc từ đógiúp học sinh tiếp tục phát huy truyền thống Cách mạng của nhân dân ta vàthực hiện cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
2.3.3 Xác định các phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực được sử dụng
để tích hợp các môn học khác vào dạy học môn GDCD.
Trang 9Các phương pháp dạy học tích cực: Miêu tả, phương pháp thảo luậnnhóm, trực quan, trình bày, giải quyết vấn đề
Kỹ thuật dạy học tích cực: kỹ thuật khăn phủ bàn, Kỹ thuật mảnh ghép,
kỹ thuật KWL, kỹ thuật đặt câu hỏi phát triển năng lực học sinh, học tập hợptác, giải quyết tình huống, trò chơi
2.3.4 Tiến hành dạy thử nghiệm.
2.3.4.1 Lập kế hoạch bài dạy.
I Mục tiêu dạy học:
1.Về kiến thức: - Thông qua bài học giúp học sinh vận dụng kiến thức của cácmôn học trong việc thể hiện tình cảm, tinh thần yêu nước và thực hiện tráchnhiệm xây dựng và trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
2.Về kỹ năng: - Biết tham gia các hoạt động xây dựng và bảo vệ quê hương, đấtnước của mình bằng những việc làm thiết thực, cụ thể phù hợp với khả năngcủa bản thân
3 Về thái độ: - Yêu quý, tự hào về làng xóm, quê hương, đất nước và truyềnthống yêu nước của dân tộc Có ý thức học tập, rèn luyện để góp phần vào sựnghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
II Các năng lực định hướng phát triển ở học sinh:
Năng lực nhận thức, năng lực ứng xử, năng lực điều chỉnh hành vi, năng lựcđánh giá bản thân và người khác trong mối quan hệ với cộng đồng, xã hội.Năng lực hợp tác, làm việc theo nhóm
Năng lực tự học, năng lực tự quản lý, tự liên hệ các nội dung kiến thức có tínhchất liên môn, liên hệ các vấn đề gắn với thực tiễn cuộc sống
III Các phương pháp và kỹ thuật có thể sử dụng:
Các phương pháp dạy học tích cực: Miêu tả, phương pháp thảo luậnnhóm, trực quan, trình bày, giải quyết vấn đề
Kỹ thuật dạy học tích cực: kỹ thuật khăn phủ bàn, Kỹ thuật mảnh ghép,
kỹ thuật KWL, kỹ thuật đặt câu hỏi phát triển năng lực học sinh, học tập hợptác, giải quyết tình huống, trò chơi
IV Chuẩn bị của giáo viên và học sinh.
1 Đối với giáo viên:
- Máy tính, máy chiếu trình chiếu powerpoint, tranh ảnh về tình yêu quê hương,đất nước con người Việt Nam
- Sách giáo khoa, sách giáo viên môn GDCD lớp 10 Tài liệu chuẩn KTKNmôn GDCD lớp 10, tình huống môn GDCD Sách GDQP lớp 10, 11, 12, kiếnthức lịch sử, văn học trong chương trình phổ thông, Luật quân sự, Hiến Phápnước Công hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992
- Bảng phụ, giấy Ao (kẻ sẵn khăn phủ bàn) để học sinh thảo luận nhóm
- Kiến thức các môn học tích hợp liên quan đến nội dung bài học
- Soạn giáo án Powerpoint, trình chiếu các slides
2 Đối với học sinh:
Trang 10- Nghiên cứu kỹ nội dung bài học.
- Sưu tầm tranh ảnh về quê hương đất nước, ca dao, tục ngữ ca ngợi quê hươngđất nước trong môn ngữ văn; Sự kiện lịch sử, hình ảnh, nhân vật lịch sử trongmôn Lịch sử; Bài hát về tình yêu quê hương, đất nước, về cách mạng trong âmnhạc; Luật bảo vệ Tổ quốc, luật nghĩa vụ quân sự trong môn GDQP - AN; tưtưởng Hồ Chí Minh đối với cách mạng của dân tộc Việt Nam
- Bút dạ để hoạt động nhóm
V Tổ chức các hoạt động học tập
- Ổn định lớp:
- Kiểm tra bài cũ: (3 phút)
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
1 Khởi động
*Mục tiêu:- HS tìm hiểu xem các em đã
biết được gì về lòng yêu nước
- Rèn luyện năng lực nhận thức cho HS
* Cách tiến hành: GV đọc:
“Sông núi nước Nam vua Nam ở Rành rành định phận ở sách trời
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời”
(Lý Thường Kiệt)
GV dẫn dắt giới thiệu bài mới: Tổ quốcViệt nam là Tổ quốc của chúng ta Đất nướcViệt nam đã phải trải qua bao thăng trầm,bao thử thách Nhân dân ta đã phải hi sinhbao xương máu của bao thế hệ để giữ gìn Tổquốc và xây dựng đất nước ngày càng tươiđẹp hơn Là công dân chúng ta có tráchnhiệm gì đối với sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc? Để trả lời cho câu hỏi này,chúng ta cùng tìm hiểu nội dung chủ đề:
Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc
Hoạt động 1: Tìm hiểu k/n lòng yêu nước
- Mục tiêu: Học sinh hiểu được thế nào là
lòng yêu nước và lòng yêu nước được bắtnguồn từ đâu
- PP/KT: Đàm thoại, trực quan, vận dụngkiến thức liên môn
- GV đặt vấn đề: Yêu nước là phẩm chất
đạo đức quan trọng nhất của công dân đối
1.Lòng yêu nước.
a)Lòng yêu nước là gì?
Trang 11- GV ? Hãy đọc và nhận xét đoạn thơ nói lên
điều gì? Tình cảm của tác giả đối với Tổquốc như thế nào?
HS thảo luận và nêu ý kiến:
- Nói lên lòng yêu nước
- Tình cảm của tác giả đối với đất nước là
tình yêu Tổ quốc sâu sắc thiêng liêng nhưngrất gần gũi thân thương, bình dị
GV? Vậy lòng yêu nước là gì?
- HS trả lời và nêu ví dụ:
- Minh họa bằng thơ về tinh thần sẵn sàng
hy sinh thân mình phục vụ lợi ích của Tổquốc
- GV mở nhạc: bài hát Quê hương
“GV? Lòng yêu nước được bắt nguồn từđâu? (Phụ lục 1)
- GV kết luận: Những tình cảm đó dần dần
phát triển thành tình cảm gắn bó với làngxóm, với quê hương và được nâng lên thànhlòng yêu nước
Lòng yêu nước bắt nguồn từ:
Yêu nơi mình lớn lên Yêu thành quả
Lao động Yêu gia đình
người thân
*Khái niệm:
Lòng yêu nước là tình yêu quêhương, đất nước và tinh thầnsẵn sàng đem hết khả năng củamình phục vụ lợi ích của Tổquốc
Vd:
-“ Tiếng em thì thầm ngày đêm vẫn nhắc:
Khi Tổ quốc cần, chúng mình biết hy sinh!
Giữ lấy cầu ao
Hôm nay trở về một chân anh mất.
Nhưng quê hương tất cả vẫn còn.
( Hoa Chanh- Nguyễn Bảo)
- Quê hương là chùm khế ngọt Cho con trèo hái mỗi ngày Quê hương là đường đi học Con về rợp bướm vàng bay
Quê hương nếu ai không nhớ
Sẽ không lớn nổi thành người”
(Thơ: Đỗ Trung Quân – Nhạc:Giáp Văn Thạch) (Phụ lục 1)
* Lòng yêu nước bắt nguồn từ:
+ Tình cảm bình dị nhất như:yêu gia đình, yêu người thân+ Yêu những thành quả laođộng do mình tạo ra
+ Yêu nơi mình đã sinh ra, lớnlên
Vd: Anh đi anh nhớ quê nhà
Nhớ canh rau muống nhớ càdầm tương
Trang 12Hoạt động 2: Truyền thống yêu nước của
dân tộc Việt Nam
PP/KT: Nêu vấn đề, trò chơi
- GV: Người Việt nam yêu đất nước, tình
yêu đó được hình thành và hun đúc trongcuộc đấu tranh giữ nước, trong lao động
- GV yêu cầu học sinh đọc: Chủ Tịch Hồ
Chí Minh nói về truyền thống yêu nước:
" Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước, đó là
truyền thống quý báu của dân tộc ta Từ xưa đến nay mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh
mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi nguy hiểm, khó khăn,
nó nhấn chìm tất cả bè lũ bán nước và lũ cướp nước " (Hồ Chí Minh toàn tập - t6, tr171) (Phụ
lục 2)
- GV hỏi: Từ nhận xét của Chủ Tịch Hồ Chí Minh và bằng kiến thức môn Lịch sử em hãy chứng minh về truyền thống yêu nước của nhân dân ta từ xưa đến nay? (Phụ lục 3)
HS trả lời:
GV kết luận: => Truyền thống yêu nước
của nhân dân ta được xuyên suốt chiều dàilịch sử của dân tộc Việt Nam
Hoạt động 3: Tìm hiểu các biểu hiện của
lòng yêu nướcPP/KT: Thảo luận nhóm, sơ đồ tư duy, kỹthuật khăn phủ bàn (Phụ lục 7)
- GV hướng dẫn học sinh kỹ thuật khăn phủ bàn và chia lớp thành 5 nhóm thảo luận 5 vấn đề:
Kỹ thuật khăn phủ bàn
- GV chia lớp thành 5 nhóm, giao nhiệm vụ cho các nhóm ( 6 phút)
b) Truyền thống yêu nước củadân tộc Việt Nam
HS nêu ví dụ chứng minh:
- Cuộc kháng chiến chống quânNguyên Mông
- Thời kỳ Bắc thuộc
- Thời kỳ Pháp thuộc
- Cách mạng tháng Tám năm1945
- Kháng chiến chống thực dânPháp
- Cuộc đấu tranh chống Đếquốc Mĩ xâm lược
* Truyền thống yêu nước của dân tộc ta:
+Yêu nước là truyền thống đạođức cao quý và thiêng liêng củadân tộc Việt Nam
+ Yêu nước là cội nguồn củahàng loạt các giá trị truyềnthống khác của dân tộc
+ Lịch sử Việt Nam đã hun đúcnên tinh thần yêu nước của dântộc Việt Nam
* Lòng yêu nước của dân tộcViệt Nam được thể hiện:
Ý kiến chung cảnhóm Viết ý kiến cá nhân