Theo nghiên cứucủaKamolov& Kornaukhova 2021 chorằngtrong quá trình xếp hạngcác Đô thị cộng đồngthì06 tiêu chí chính được sử dụng: 1 Cơ sở hạ tầng kỹ thuật sốphát triển, 2Phát triếnnguồnl
Trang 1LV Th.s Nguyên Việt Lâm
Submission date: O8-Ju 1-2023 06:00PM (UTC+0700)
Submission ID: 2128074021
File name:
Word count: 24146
Character count: 107231
Trang 2CHU ÔNG 1: MỞ ĐẦU
1.1 Bối cảnhnghiên cứu
Việt Nam nói riêng và cácquốcgia Đông Nam Á nóichungđang tích cực xây dựng các đô thị thông minh Với cách nhìn nhận “đô thị thông minh’’ làxuthế pháttriền của tất cảcác đôthị trên toàn thế giới ChínhphủViệt Nam xác định pháttriểnđôthị thông minh, bồn vữnglà mộthướng đi có tính độtphá đế gópphầnnângcao tính cạnh tranh quốc gia Vìvậytrong cácnămqua, Chính phủ đã ban hành nhiềuchính sách thúc đẩy xây dựng và phát triển các“đô thị thôngminh” như: Quyếtđịnh950/QĐ-TTg phêduyệt Đồ án phát triểnđô thị thông minh bền vững Việt Nam giaiđoạn 2018 - 2025 định hướng đến năm 2030, Quyếtđịnh 749/QĐ-TTgphêduyệt “Chương trình Chuyếnđổisố quốc gia đến năm 2025, địnhhướng đến năm2030”(Quỳnh Nga, 2020)
Theo nghiên cứucủaKamolov& Kornaukhova (2021) chorằngtrong quá trình xếp hạngcác Đô thị (cộng đồng)thì06 tiêu chí chính được sử dụng: (1) Cơ sở hạ tầng kỹ thuật
sốphát triển, (2)Phát triếnnguồnlao động,(3) Phát tricn nen kinh tế, (4)Sự tham gia của người dân vào cácquátrình chuyển đổi kinh tế, (5) Đảmbảoquyền truy cập bình đẳng và miễn phí vào các công nghệ kỳ thuật sổ đế vượtquaxãhội và rào cản kinhtế, (6)Chấtlượngcuộcsổng bền vững, tính benvững của tăng trưởng và pháttriển kinh tể.Theonghiên cứu mới đâycủa Antwi-Afarivà cộng sự(2021) cũng đã hình thành khung sáu chiều đế hình thành “Đô thịthôngminh” bao gồm: (1) Conngười, (2) Kinhtế; (3)Quảntrị,(4) Sự sổng, (5) Môi trường, (6) Tínhdi động Nhữngnămgần đây, lượng bài nghiên cứu về “Đô thịthông minh” rất nhiều nhưnghiên cứucủa Gassmann và cộng sự (2019), Nilssen (2019),Ismagilova vàcộng sự (2019), Antwi-Afari và cộng sự (2021), Han &Kim(2021) cho thấy
“Đôthị thôngminh” là một xu thếkhôngthechổi cãi Các quốc quađang tích cựcnghiên cứu và hoàn thiện mô hình đềchuyếnđổisang “Đô thịthông minh”
Ngày nay, nhiều quốcgiatrên the giới đều đang hướng đếnxây dựng các “Đô thị thôngminh” Đôthịthôngminh cũng là sự lựa chọn thông minhduynhấtcóthểgiúp các thành phố quyhoạch, quản lý, điều hành thànhphốhiệu quả, mang lại cuộc sống xanh,tiệních, thịnh vượng, kếtnối cho người dânvà là bệ phóngthúc đẩy phát triền kinh tế xã hội
Trang 3Trong năm 2020, Giải thưởng “Đô thị thông minh” chính thức xuất hiện, tạo ra nguồn động lựcthúc đẩy cácsáng tạo công nghệsong hành cùng các sáng tạo về cơchế, chính sách, giúpcác Đô thị nhanh chóng trở thành những Thànhphổ có giátrị, có sức sổng, sứccạnh tranh, phát triển bồn vũng, đồng thời góp phần đẩy nhanh tiến trìnhchuyếnđổi sổquốc gia(Phương An,2020).
Theo Quyết địnhsổ 950/QĐ-TTg ngày 01 tháng 08 năm 2018của Thủ tướngChínhphủ thông qua “Đồán pháttriển đô thị thông minh bền vững Việt Nam giai đoạn 2018-
2025 định hướng đếnnăm 2030” thì trong giai đoạn 2018 - 2025 ưu tiênxâydụngcác nội dung cơ bản bao gồm: Quy hoạchđô thị thôngminh;Xây dựngvà quàn lý đô thị thôngminh; Cung cấp cáctiện ích đô thịthôngminh cho các tổ chức, cá nhân trong đô thịvớiCơ
sờ nền tảnglà Hệ thống hạ tầng kỳ thuật đôthị và hệ thống hạ tầng ICT trong đó bao gồm cơ
sờdữ liệu không gian đô thị thôngminh được kết nối liênthông và hệthống tích họphai hệ thống trên Không nằmngoài đề án đó,UBND TP HồChí Minhvừa ban hành kế hoạchvềcông táctuyên truyền chương trìnhtriến khai Đe ánxây dựng TP Hồ ChíMinh trở thành
“Đôthị thông minh”đến năm 2025(Hải Liên,2021)
Việc tạo ra các đô thịhiệu quả và thựcsự “thôngminh” có thế được coi là đònbẩychính cho phúc lợicộng đồng Mạng lưới “đô thị thông minh” có thếcung cấp các công cụ phùhợp để traoquyền chia sẽ dữ liệu trongcác đợt bùng phát hoặc thâmhọa, đãsự hiếu biết
và quản lýtoàn cầu tốt hơntrong cáctrường họp khẩn cấp (Allam và Jones, 2020) Ở Việt Nam,mục tiêu cụthế đến năm 2025 có ít nhất 3“đôthị thông minh” tại 3 vùng kinh tếtrọngđiếm phía Bắc, phíaNam và miền Trung Đennăm 2030, hình thành một số chuỗi “đô thị thôngminh”tại cáckhu vực kinh tế trọng điểm phía Bắc,phía Nam và miền Trung;từng bước kết nổi với các“đô thị thông minh” trong khu vực và thế giới Tầm nhìnđến năm
2045, đặt mục tiêu đưaViệtNam trở thành mộttrong những trungtâmsản xuấtvà dịch vụ thông minh,trung tâm khởi nghiệp, đổi mới sángtạođi đầu thuộc nhóm khuvựcchâuÁcónăng suất lao độngcao, đủ năng lực làm chủvà ápdụngcông nghệ hiện đại trong tấtcả các lĩnhvực kinh tế-xã hội,môitrường,quốcphòng,an ninh (Quỳnh Nga, 2021) Năm 2021,bốnđô thị được trao giải thưởng “Đô thị thôngminh” vớinhũng nỗ lựcrất lớn trongcáclĩnhvựcĐiều hànhvàquản lý,cung cấp dịchvụcông, du lịchthông minh,y tế thông minh, môitrường và hấp dần khởi nghiệp Dùdiễn ra trong giai đoạn dịch Covid-19 bùngphátmạnh
Trang 4mẽnhất tại Việt Nam, “Smart City VietnamAward 2021” vần nhận được sự quan tâm từ nhiều đơn vịlàcác cơ quan chính quyềnđịa phương và nhiều doanhnghiệpđangxâydựng,phát triền các giảipháp dànhcho“đô thị thông minh” Điềunày cho thấy công cuộc pháttriển “đôthị thông minh”, và chuyến đổi sổtạicácđôthịđang rất đượcquan tâm và đầu tư (Nam Anh,2021).
Mặc dù, khái niệm “đô thịthôngminh”, xuấthiệngần 20 năm trên thế giới, nhưng đến nayvầncònnhiều tranh luậnvà chưacó sự thốngnhất(NguyễnTiến Hùng,2019) Các nhà nghiên cứu như Kamolov & Kornaukhova (2021), Antwi-Afarivà cộng sự(2021) đã đưa ra được nhữngmôhình sáu nhân tố tác động đến “Đôthị thôngminh” Riêng Han & Kim (2021)thìlựa chọn một nhân tố làcôngdânkết hợp 2 yếu tố phụ làchínhquyềnquản
lý và giao thôngthông qua mô hình SSL cho thấy việc xây dựng “Đôthị thôngminh” trong tươnglaiđặtconngười vào vịtrí trungtâm Tuycó rất nhiềuđề tài nghiên cứu vềđô thị thông minh, thành phổ thôngminh nhưng ở ViệtNam lạikhá ít và nếu có thì cũng nghiêncứutrong một không gian lớn màkhôngcụthể một nơinào cả Việc áp dụng mô hình trênthế giới vào tình hình thực tế tại Việt Nam nóichung và tạikhuđô thị Vinhomes Grand Park nói riêng làchưaphùhợpdo có sự khác biệt vềkinh tế, văn hóa, xã hội Vì vậy, việcnghiên cứu các yếu tố dựa trên nền tảng nhữngnghiêncứu đã có ở các nướctiên tiếntrênthếgiới,xemcó những yếu tố nào tác động trực tiếp đếnviệcphát triểnđô thịthông minhphù hợpvới tình hình tại khu đô thị Vinhomes Grand Park là vấn đề cấp thiết
1.2 Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu chung
Mục tiêu tổngquátcủađồ tài lànghiên cứu cácyếu tổ ảnh hưởng đến pháttriển “Đôthị thông minh” tại khu đô thị Vinhomes Grand Park dưới góc nhìn của cưdân sinh sống tạiđây
Trang 5Đe xuất và kiến nghị vớicác nhà quàn lý, các nhà làm chính sáchpháttriểnđô thị của khu đô thị Vinhomes Grand Parktrongvig! xâydựng một “đô thị thông minh” xanh, sạch, đẹp, có nềnkinh tếpháttriển bền vừng và đáp ứng nhu cầu về mQịmặtcủa người dânnhằmnâng cao nănglực quànlý, chấtlượng và hiệu quả các hoạt động kinh tế- xã hội, tạo ra môitrường,cuộc sống tươiđẹp cho ngườidân và doanh nghiệp.
1.3 Câu hỏi nghiên cứu
Các yếu tố nào tác động đến phát triền “đô thị thông minh”tại khu đô thị VinhomesGrand Park?
Mứcđộ ãnh hưởng của các yếu tổ đến “đô thị thông minh” tại khu đô thị Vinhomes Grand Park?
Nhũnghàmý nào dành cho các nhà quảnlý, các nhà làm chính sách đô thị của khu đô thịVinhomesGrand Park để góp phần phát triển “đôthị thông minh”?
1.4 Đốitượngnghiên cún
Đối tượng nghiên cún trực tiếp: các yếu tố ảnh hưởng đến pháttriển “đô thị thông minh” tại khu đô thị Vinhomes Grand Park
Đối tượng khảo sát: là nhữngcưdântrè cã nam và nữ,lànhữngđốitượngsớmtiếp cận vớicôngnghệ hiệnđại cócách nhìnkhách quan, độc lập,năngđộng,sángtạovàhiệnđại có thềđạidiện cho các cưdân trong khu đô thịVinhomesGrand Park
Trang 6o ,
Nghiên cún định tính được thực hiện thông quatônghợptài liệu, thảo luận với người
có chuyênmôn đế hoànthiện mô hình nghiên cứu, hiệu chinh và phát triển thang đo các yếu
tố tác độngđến pháttriền “đô thị thông minh” dưới góc nhìn của cư dân
, 0Phương phápnghiêncứuđịnh lượng: nghiêncứuchính thức được thực hiệnvới bảng câu hỏi được chỉnh sửatừ kết quả nghiên cứusơ bộ nhằm thu thập, phân tích dữliệu khảo sát, kiếm định mô hình nghiên cứu Tiến hành nghiên cứuchuyênsâu, đưa ra kết luận rõ ràng vè các vấn đề nghiêncứu và đồ xuấtkiến nghị cụ thế Đe tài sử dụng công cụ phân tích
dữliệu: thống kê mô tả và phân tích hồi quy bằng phần mềm SPSS2.0.Bàng câu hỏi do đổi tượngtự trả lời là côngcụ chính đế thuthậpdừliệu
1.7 Đónggóp của đề tài
1.7.1 về mặt lý thuyết
Tác giảtìm hiếu tài liệu, cơ sở lý thuyết, học thuyết, mô hình liên quanđến những yếu tổtác động đến pháttriển "đô thị thôngminh" Từ cácmôhình nghiên cứu trước đây của nhà khoa học, cácchuyêngiacũng như các học giả trong và ngoài nước, t^giàkế thừa nhùng yêu tố đã được minh chứng vàthựcnghiệm trong thực tiễn đê tiếp tựcđánh giá các yếutốảnh hường đến phát triền "đô thị thông minh" tại bối cảnhmột đất nước đang pháttriển như ViệtNam, đặcbiệtlà khuđôthịVinhomes Grand Park,Thành Phổ ThủĐức.Đồtài đóng góp thêm một phần tàiliệu tronglĩnhvực nghiêncứu định lượng,thông qua việcđánh giámô hình lýthuyết giãi thích các yếu tố tác động đến phát triền"Đô thị thông minh"tạikhu đô thịVinhomes GrandPark, Thành Phố Thủ Đức
Các thangđo trong môhình nghiên cứuđề xuấtcònmới tại ViệtNam, nghiên cứu này đãđiều chỉnh, kiếm định các thang đo trong môitrường Việt Nam thôngquadữ liệu khảo sát thực nghiệmtại khu đô thị Vinhomes Grand Park,Thành Phố Thủ Đức dưới gócnhìn của các cư dân, nên góp phần nghiên cứu úng dụng tại Việt Nam
Việc sừ dụng thống kê môtả thôngqua phần mềmSPSS 2.0 giúp cho câ những sinhviên các trườngđạihọcnếucónghiêncứu và tìm hiếu cũngsẽ dễ dàng đọc hiếu hơn.Các nhà nghiên cứuứngdụng trong lĩnhvực xây dựng và phát triển Đôthị cóđược sựkết hợp mới đế điều chình, bố sung và sửdụng cho các nghiêncứu của mìnhtại Việt Nam
Trang 71.7.2 về mặt thực tiễn
Thôngquaviệc xác địnhcác yếu tổ ảnh hưởng “Đô thịthôngminh”, nghiên cứu sẽcung cấp chocác nhà quản lý, các nhàpháttriền đô thịcó mộtcách nhìn cụthề11011 về quanđiếmcùa cưdân trongviệc phát triển“Đôthị thông minh” hiệnđại.Đồng thời tạo ra môitrường xanh để tăng cường khả năng cạnh tranh trong nền kinhtế tại khu đô thị Vinhomes Grand Park,Thành Phổ Thủ Đức để thu hút, thỏa mãn nhu cầu của người dân Nghiêncửucũngcungcấp mộthướng nghiên cứu mới cho các nhàquàn trịtrong việcthực hiện những nghiên cứu khác vớicác mặtpháttriển hiện đại, hội nhập Từ đó, ngày cànghoàn thiện
“Đô thị thôngminh” tại khu đôthị Vinhomes Grand Park,Thành Phố Thủ Đức hơn.1.8 Kct cấu cùa đè tài
Đồtài nghiên cứuđượctrình bày5 chương như sau:
Chương 1: Mở đầu
Trìnhbàykhái quát về lýdo nghiên cứu, xác định mục tiêu nghiên cứu,đưa ra câu hỏinghiên cứu, đối tượng và phạm vinghiên cứu, sauđó đưa ra phươngpháp nghiên cứu đế thực hiện đề tài Cuối cùng là ý nghĩa và kết cấu của đề tài
Chương 2: Cơsởlýluận
Tác giả sẽưình bày các khái niệm liên quanđến“đô thị thông minh”,“thànhphổ thông minh”, các lýthuyếtnghiên cứu liên quan đến đề tài Trên cơsở đó tácgiả đề xuất mô hình nghiên cứu
Chương 3:Phương phápnghiên cứu
Tác giả đề cập đếncách thức, phươngpháp thựchiện nghiên cứu, điều chỉnh thang
đo, phương pháp phân tích dữliệunghiêncứu
Chương 4:Kết quả nghiêncứu
Tác giảtrìnhbàykhái quát về thông tin mẫu khảo sát, phân tích vàđánhgiácác kếtquả nghiêncứu
Chương 5:Hàm ýquản trị
Trang 8'gcgiảtóm tắt cáckết quả nghiêncứu và đề xuất một số hàm ý quản trị Đồngthời,nêulên những hạn chế của nghiêncứu và đề nghị các hướng nghiên cứutiếp trongtương lai.
Tài liệuthamkhảo
Trang 90
CHƯƠNG 2 CO SỎ LÝ THUYẾT
2.1 Các khái niệmcơ bản về Đô thịthông minh
2.1.1 Khái niệm Đô thị và Thành phố
Ở Việt Nam, theo Nghịquyết sổ 1210/2016/UBTVQH13 ngày ngày 25tháng 05 năm2016của ủy banthường vụquốchộikhóaXIII quy địnhthì thành phốtrựcthuộctrungương đượcphân loạiđôthị theo tiêu chí đôthị loại đặc biệt hoặc đôthị loại I.Thànhphốthuộc tĩnh, thành phố thuộc thành phốtrựcthuộctrungươngđược phân loạiđôthị theotiêuchíđô thị loại I hoặcđôthị loạiII hoặc đô thị loại III Thị xã được phân loạiđôthị theo tiêu chíđôthị loạiIII hoặcđô thị loại IV.Thị trấnđược phân loại đô thị theo tiêu chíđô thịloại
IV hoặc đô thị loại V Khu vực dựkiến hình thành đôthị trong tươnglaiđược phân loạitheotiêu chíloại đô thịtương ứng
Cónhiều khái niệm về thành phố khác nhau trên thế giới Tại ViệtNam, theo Nghịquyết số 1211/2016/UBTVQH13 ngày ngày 25 tháng 05 năm 2016củaủy banthườngvụquốchội khóa XIII quyđịnh thế chế thành phốđượcxác định theo nghị quyết của ủy ban Thường vụ Quốchội hoặc Quốc hội dựatrên một số tiêu chínhấtđịnh như diện tích, dân số, tình trạngcôngtrìnhhạ tầng xã hộihay mức độ quan trọng về kinh tế, chính trị.về cơ bản,các đô thị từ loạiIIItrởlên là những thành phổ.Một số thành phố ở ViệtNam là đơn vịhành
^lính câp tình (câp 1),gọilà cácThành phôtrựcthuộctrunguợpg Các thành phô còn lại làđơn vị hành chính câp huyện (câp 2), gọi là Thànhphố thuộc thànhphổ trực thuộctrungươngvàThành phổ thuộc tình Ápdụng các khoản trong Điều 6 cùa NghịđịnhChínhphủ
số42/2009/NĐ-CP về việcphânloại Đô thị ngày 07tháng05 năm2009quyđịnhcác Tiêu chuẩnđế phân loại Đô thị, địa diem dâncưkhu đô thị Vinhomcs Grand Park,Thành PhốThùĐức, TP Hồ Chí Minhđù điều kiện đế trở thành khuđô thị khi xét cáctiêu chí: chứcnăng đô thị, quymô dânsổ, mật độ dân sổ, tỷ lệ lao độngphi nông nghiệp, hệ thốngcông trình hạ tầng đô thị và kiến trúc, cảnh quan tại khu đô thị (Nghị định Chínhphủ vềviệc phân loạiđô thị,2009)
Trang 10ThànhphốHồChí Minh làthành phố trực thuộc trung ương, đồng thời cũng được phân loại là đô thị loại đặc biệt Vậynên trongquá trìnhxâydựng mô hình“thành phốthôngminh”hay “đô thịthông minh” cho thànhphố Hồ Chí Minh gần như là giống nhau.
2.1.2 Khái niệm Đô thị thông minh
Trong các tài liệu nghiên cửu của cảtrong và ngoàinước thì đaphần không đề cập
rõ sự khác biệtgiữa “đô thịthông minh” và “thành phố thông minh”.Hầuhếtcác nguồn tìmkiếm trêninternet đều dùng chúngnhư là mộtsự thay thếcho nhau Đô thị thông minh và Thành phố thông minhlàhaikháiniệm gần như là giống nhau Tuynhiên,cảhai đều cósựkhác biệtriêngnhưng trong hầuhếtcác tài liệunghiên cứucủa cả trong vàngoàinước thìkhông đồ cập đến điều này Đa phầncác bài báo, nguồn tìmkiếm ưên internet đều dùngchúng như là một từ đồng nghĩa có thể thay thế được chonhau và từ“Đô thị thông minh” đượcsửdụng nhiềuhơn cả
Ngày nay, hơnmột nửadânsố thếgiới sổngở cácđôthị,vì vậyviệc triển khai các
“Đô thịthôngminh” đangđược coi là một chiến lượcđể giải quyết các vấn đồ đô thị hóa nhanhchóng(Bacic,2022)
Córất nhiều kháiniệm về “Đô thị thông minh” và các khái niệm nàyđược sử dụngkhông nhất quán với nhau Dướiđây, trình bày về khái niệm “Đôthị thông minh” của các nhà nghiên cứu trước:
Đô thị là thông minh“khi các khoản đầu tư vào vốncon người và xã hội cũng như cơ
sở hạ tầng truyền thông truyền thống (giao thông vận tải)và hiện đại (ICT)manglạihiệuquả bồnvững tăng trưởng kinh tế và chất lượng cuộcsống cao,với sự quản lý khôn ngoancác nguồn tài nguyên thiên nhiên, thông qua quản trị có sự tham gia của người dân” (Caragliuvàcộngsự, 2011)
“Đôthị thông minh”cóthểđượchiểu là một cộngđồng trong đócông dân, các công
ty kinh doanh,các tổ chức tri thứcvà các cơ quan của Đô thị họptác với nhau đề đạthiệuquả và tích hợp hệ thông, sự tham gia của ngườidân và liêntục cải thiện chất lượng cuộcsống (Snow vàcộngsự,2016)
Trang 11Cải thiện môi trường sốngvà nângcaochất lượng cuộcsống ngườidân là hai mục tiêu quan trọng của “Đô thị thông minh” vì người dân là người sửdụngchínhcác thiết bị và dịch vụ thông minh (HsiaopingYeh, 2017).
Năm 2014, Liên minh Viễn thông Quốc tế đã phân tích hơn mộttrăm định nghĩakhác nhau về “đô thị thôngminh”, qua phântích họ rút ra được: “Đô thị thông minh là đô thịsángtạosửdụng công nghệ thông tin và truyền thông và các phương tiện khác đề cải thiện chất lượng cuộc sống, hiệu quả của hoạtđộng, dịch vụđôthị và khả năng cạnh tranh, đồngthời đảm bảo đáp ứngnhu cầu của các thế hệ hiện tại và tươnglai về khíacạnh kinh tế,xãhội và môitrường” (Bacic, 2022)
“Đô thịthông minh” là một tập họp phứctạp của công nghệ (cơ sở hạ tầng phần cứng
vàphần mềm),con người (sáng tạo, đa dạng và giáo dục) và thế chế (quản trị và chính sách) (Nam vàPardo, 2011).“ĐÔthị thông minh” nênđược khámphá theo quan điểm toàn diện, không đánh giáquá cao khía cạnh công nghệ mà xem xét các khíacạnh kinhtế, xã hội,chính phù và môi trường (Stratigea, 2012; Albino và cộng sự, 2015; Neirotti và cộng sự,2014) như một tập hợp các yếu tố hồ trợ tíchhợp để cải thiệnđô thị và dịch vụ (Troisi và cộngsự,2022)
Tóm lại, chúng ta có thể suy luận quacác tài liệu hiện tại của các “Đô thị thôngminh”, haiđịnh nghĩa chính đã được đề xuấtđổ mô tảcácĐôthịnày là:Thứ nhất đặc trưngcho các “Đô thị thôngminh” bằng việcsử dụng rộngrãi ICT cho các cơ sở hạ tầng truyền thống để cải thiện sự tham gia của nguồn vốncon người và xãhội.Thứhai xác địnhcác “Đô thị thông minh” là cácĐôthị có cơ sờ hạ tầngvật lý, xã hội vàkinh tế thông minh đồng thời đảm bảo tính trung târp cua cưdân trong một môi trường bềnvững Ngoàira còn tậptrungtiếpcận các sángkiến, công nghệmớiđenâng cao hiệu quả và khả năng cạnh tranh của các
Đô thị
o'
2.13 Vai trò và lợi ích của việc xây dựng Đô thị thông minh
Theo tác giã Bacic vàcộng sự (2013), việc xâydựng “Đô thị thông minh” sẽ tạo ra cácgiá trị to lớn về mặt kinhtế và xã hộinhư:
• Nâng cao tính cạnh tranhtrong nền kinh tế Tăng cường họp tác, đổi mớivà pháttriển kinh tếtrên mọi mặt
Trang 12• Với hệthống quàn lý, công nghệmạng thông minh sẽ làm thúc đẩy kinh tế tăngtrưởng.
• Tư duy con người phát triển, sử dụng thành thạocác thiết bị kỹ thuật thông minhgiúpnâng cao sảnxuất kinh doanh
• “Đôthị thôngminh” màở đócóhiệu quảquản lý đô thị tốt, ngườidân ý thức ưongviệc bảo vệ môitrường,pháttriểnĐô thị xanh, sạch,hiệnđại
• Cácyếu tố về y tế, giáo dục, an ninh, chấtlượngnhàở, phúc lợi xã hội đều đượcđàmbảoan toàn và có mọiđiều kiện thuận lợi đế phát triển bèn vừng
Lợiích của “Đô thị thông minh” xét cho cùng làlàm người dân được cảmthấy cuộcsống hạnh phúc hơn, tiếp cận dịchvụ tốt hơn, sống trong môitrường an toàn, trong sạch hơn
vàkinh tếphát triển bồn vững hơn
Theo Campisi và cộngsựvào năm2021 những lợiíchliên quan đến sự phát triến của
“đô thịthôngminh” được mô tả ngắn gọnnhưsau:
• Các đô thị ra quyết định hiệuquả hơndựatrên dữ liệu lớn
• Sự tham gia của ngườidân và chính phủ nhiều hơn: Việc mở rộng cácdịch vụ kỹ thuật số trong các cộng đồnglàm cho các“đô thị thôngminh” trở nên hấp dẫn hơnđốivớingười dân và thúc đẩy trải nghiệm kếtnối đô thị,tăng cường sự thamgia củangười dân và
sựtin tường cùa các quanchức đôthị
• Cộng đồng an toàn hơn: Vận dụng nhữngtiếnbộ công nghệ và theođuổi quan hệđổi tác công tưgiúpgiảmhoạt động tộiphạm Việc sử dụngcác cảm biếnvà camera 24 giờ
cóthếmanglại cảm giác an toàn cho ngườidân
• Giảmdấu chânmôi trường: Cáctòanhà tiết kiệm năng lượng, cảmbiến chất lượng khôngkhí và các nguồnnăng lượngtái tạocung cap cho các đô thị những công cụ mới đe giâmdấuvếtsinh thái của các tác nhân tác động xấu đến môitrường
• Cải thiệnGiao thông vận tải: Hệ thống giao thôngkếtnổi có tiềmnăng lớn đế cải thiện giao thông trongđôthị Các công nghệ quản lýgiao thông tốtnhưtín hiệu giao thông thông minh, quàn lýbãi đậu xe thông minh, các ứngdụng và cảm biến đế theo dõi các vị trí
xe buýt,xelửa giúpcho đô thị phục vụ giao thông côngcộng của họ tốt hơnmặc dù dân
Trang 13số thường tăngtrưởng nhanh,giúp tối ưuhóa luồng giao thông, giâm ùn tắctrong giờ cao điểm
• Công bằngkỳthuật sổlớn hơn: Công nghệ “đô thị thông minh” có thếtạo ra môitrường bình đẳng hơn chongườidân nếu cácdịch vụ tốcđộ cao, chiphí thấp như điểmphátwifi công cộng đặt ở vị trí chiến lược trongđô thị đượctriểnkhai
• Cơhội mới đế phát triển kinh tế: Bằngcáchcung cấp một nền tảng dừliệumởvớiquyềntruy cập thông tin củađô thị, cácdoanh nghiệpcó thể đưa ra quyếtđịnh sáng suốt thông quaphântích dừliệu từ các công nghệ “đôthịthông minh” tổnghợp
• Dịch vụ công hiệu quả
• Cải thiện cơ sởhạtầng (Campisi vàcộngsự,2021)
Tóm lại, lợiích của “Đô thị thông minh” manglại cho người dân làđược trải nghiệm cuộcsống hạnh phúc hơn, khảnăngtiếp cận dịch vụnhanh hơn, sống trong môi trườngantoàn, trong sạch hơn vàkinhtếpháttriển bèn vững hơn
2.2 Cácmô hình nghiêncứu
2.2.1 Tiêu chuẩn đo lường Đô thị thông minh
Theo Giffinger và cộng sự (2014) đề xuất mô hình PLEEC(Plan for Energy Efficient Cities)có6phươngdiện chính dùng để đo lường“Đô thị thôngminh” là “kinh tếthôngminh”, “lưuđộng thông minh”,“môi trường thông minh”,“cư dân thông minh”,“cuộc sổng thông minh” và “quảnlýđô thị thông minh” Sáu phương diện trong môhình đã được
cụ thể hóa như sau:
Bảng 2.1: Sáu tiêu chuẩn đo lường “Đô thị thông minh”
“Kinh tế thôngminh”
Tinh thần sáng tạo
0
Chù doanh nghiệpHìnhảnh kinh tế và nhãn hiệu
Trang 14Sự linh hoạt cùa thị trườngnhân lực
Sự liên kếtquốctế
“Luu độngthông minh’’
Sự truy cập địa phương
Sự truy cập quốctế
Sự sằn có cơ sở hạtầng côngnghệ thông tinKhả năngphát triến bền vừng cúahệ thống giao thôngĐiều kiện môi trường
“Môi trường thông minh’’
Chất lượng không khí (không ônhiễm) Nhận thứcvề sinhthái học
Sự quản lýnguồntài nguyên bền vừng
“Cư dân thông minh”
Trìnhđộ học vấn, bằng cấpViệc học lâu dài
Đa dântộcSuy nghĩmở
Cơsở văn hóaĐiều kiện chăm sóc sứckhỏe
Antoàn cá nhân
“Cuộcsống thông minh” Chất lượng nhà ở
Cơsở giáo dụcKhảnăngtạo ra sự hấp dẫn du lịch Phúc lợi kinh tế
“Quảnlý đô thị thôngminh”
Thamgia vàocuộcsốngcộng đồngDịch vụcộng đồngvà xã hội
Trang 15Nguồn: Giffinger và cộng sự (2014)
Sự quản lý minh bạch
Trong nghiên cún của Gassmann và cộng sự (2019)chi ra “Đô thị thôngminh” được cấuthành bới sáu tiêu chuẩn là: (1) môi trường thôngminh, (2) đời sống thông minh, (3)kinh tế thông minh, (4) di chuyến thông minh, (5) quản lý đô thị thông minh, (6) cưdânthông minh
Nghiêncứu của Kamolov &Kornaukhova (2021) cho rằng trong quátrìnhxếp hạng cácĐôthị (cộngđồng), 06tiêuchíchínhđược sử dụng:(1)Cơ sở hạ tầng kỳ thuậtsốpháttriền, (2) Pháttriểnnguồnlaođộng,(3) Pháttriền kinh tế, (4) Sự thamgia của người dânvàocácquátrình chuyểnđổi kinhtế, (5) Đảmbảo quyền ưuy cập bìnhđẳng và miễnphí vào các công nghệ kỹ thuậtsố đy/ượt quaxãhội và rào cản kinh tế, (6) Chất lượng cuộcsống bền vững, tínhbên vững củatăngtrướngvàpháttriểnkinhtê
Nghiêncứu của Nguyễn Trọng Hoài và cộng sự (2018) đề xuấtkhung phân tích “đôthị thông minh” gồm sáu yếu tố: (1)Quảntrị thông minh, (2) Kinhtếthông minh, (3) Giao thôngthông minh, (4) Môitrường thông minh, (5)Người dân thông minh, (6) Cuộc sốngthông minh
Tại hội thảo“Báo cáo các hợp phần xây dựng đô thị thông minh tỉnh Kiên Giang ” đã xác định 6 nhân tố xây dựngmô hìnhthông minh là : (1) Kinh tếthông minh, (2) Đi lại thông minh, (3) Cưdân thông minh, (4) Môi trường thông minh, (5) Quản lý đô thị thôngminh và (6) Cuộc sống thông minh (TrungNghĩa,2019)
Bảng 2.2: Tổng hợp cácnhântố tác động “Đôthịthôngminh”
Tác giả Các yếu tố
Gassmann và cộng sự (2019)
Kamolov &
Kornaukhova (2021)
Nguyễn TrọngHoài và cộng sự(2018)
TrungNghĩa(2019)
Trang 16Nguồn: Tác già tổng họp
Di chuyến thôngminh - 8
Cơsở hạ tầng kỳthuật số
Phát triển nguồn lao động X
Sự tham gia của người
dân vàoquátrình trao đổi
2.2.2 Các mô hình “ Đô thị thông minh ” trên thế giói
Đô thị trên thế giới đã xác định để vận hành thông minh thì phai cần trơ thành“Đô thị thôngminh” Thực tiềngần đây đã có nhiềuĐôthị đã thành côngtrong việc đôthị hóanhờ chiến lược "Đô thị thông minh" Từphần 2.2.1 trên, ta có thế thấy được tiêu chuẩn của thành phố thôngminhvà đô thịthông minh cónhiều điểmtương đồng Vậy nên, ta đi tìmcác Đô thị,khuvực đã thành công trong việcđô thị hóanhờ chiến lược "Đô thị thông minh"
Trang 17Dưới đây là bảng liệt kê bởi tác giả tù’ nguồn “The Smart 21 Communities of the Year(2021)” về các Đô thị đã là "Đôthịthông minh".
Bảng2.3: CácĐô thị, khuvựcđã trở thành Đô thị, khuvực thông minh
Hà Lan Vùng Brabantse Kempen
Thụy Điển Jonkoping.
Đức Millheim an der Ruhr.
Bắc Mĩ Hoa Kỳ
Khu hồ Alexandria, Fairlawn, Philadelphia, Rochster, Hudson,Westerville,Marlborough San Diego, Arlington, Aurora, Columbus, Dubuque, Mitchell
Trang 18Nguồn: Tác già tống họp
Canada
Fredericton, Hamilton,Markham, Newmarket,Winnipeg,Abbotsford, Greater Victoria, Hạt Sarnia-Lambton, Kelowna, ThácNiagara, Olds,Quận Parkland,Pickering,
St Albert, thung lũng phía Tây, York, Edmonton, quận Grey, Nelson, New Wesminter, Ottawa, Lethbridge,Montreal,Oshawa,Serrey, Sherbrooke
Để CÓ thể thấy được nhiều hơn cácthành phố trên thế giới đãthay đối nhưthế nào nhờ chiến lược “Đô thị thông minh”,chúng ta hãy nhìn vào báo cáo “Report on Case Studies of Smart Cities International Benchmark” của ICFInternational(2015)mà cụ the Ờ đây làthành phố: Seoul,Toronto, Jakarta
2.2.2.1 Thành phố Seoul
Seoul làmột trongnhũng Đôthịdẫnđầu về quan lý điện từ K.C hoạch Smart Seoul(2015) đã đượcđưara đế khẳng định vị thế của Seoulvới tưcách là Đô thị dẫn đầucôngnghệcao và duy trì khảnăngcạnh tranh củathành phố Chínhquyền thành phố cũng thấy rằng sự mongđợi của côngdânngàycàng tăng với một số vấn đề bao gồm:khoảngcách số,
sự già hóa, giao thông, tính bền vững
Chiếnlược này là tích hợp CNTTvới các việc cungcấpdịch vụ Hầuhếtcácdịch vụ đều do chínhquyềnTrung ương hoặc Đô thịcungcấp.Các giải phápđược đưara như:
• Phồ cập công nghệ thôngtin cho người cao tuổi vàngườicóthu nhập thấp(200.000người/năm).Tính đến tháng 03/2012, Wi-Fi có trên tất cả các tàu điện ngầm của Seoulvớimụctiêu là cung cấp WiFi miền phí và liêntục cho người dân
Trang 19• Dịch vụ an toàn U-Seoul:sử dụng định vị và CCTV (Closed-circuit television) cho phépphụhuynh kiếm tra đườngđi của con em họ và cóthế thông báo chocơ quantrong trườnghợp khẩn cấp.
• Dịch vụ chăm sóc U-Health:được thiết kếđế cung cấpkhám sức khoổ và tru tiên chăm sóc y tế cho người khuyết tật và người caotuổi bị hạnchế về dichuyển Các ứng dụng trên điện thoạidi động ở Seoul cung cấp hơn 60 dịch vụ bao gồm xác định cácphòng vệ sinhcông cộng gần đó và cho phép công dânđồxuất các phương pháp
đế cảithiệnĐôthị
• OPIS (dịch vụ vận tải và thông tin) kết hợp thông tin từtất cả các phươngtiệnvậntảicông cộng và liênkếtvới hệthống tín hiệugiaothông đe ưu tiên cho cácphương tiện vậnchuyếncôngcộng Các màn hình kỹ thuật sốđượclắpđặttại các trạm tàu điện ngầm ở Seoul cung cấp hướngdần chi tiết và các tuyếnđường tốt nhất để thực hiệnkhibắt đầu điểmđi và diem đến
• T-Money: là loạitiền dưới dạng một tấmthè có thể thanh toán cho mọi phương tiện giao thông côngcộng
• Cửa hàngảo: cho phép khách hàngmua hàng từ màn hình hiên thị trong khiđợiở bến
xe buýt (sử dụng ứng dụng điện thoại thông minh có thếđọc mã vạch sànphẩm)
• Nhờđó mà Seoul đã đạtđược hàngloạt bước tiến mới, cụthế là:
• Kinh tế:thông tin côngcộnglàmcho tưnhân tạo ra các giải pháp cho nhu cầu cơ bản của công chúng ví dụ như ứng dụng xe buýttại Seoul(Seoul Bus'app) Giá trị kinh tếcủa thông tin công cộngđượcphát hành là 1,2nghìn tỷ Won
• Môi trường: 479.000hộgia đình trong 22.000tòanhà và 4 ngân hàng lớn ờ Seoul đã đăng ký vào ứng dụng tiếtkiệm năng lượng,nhằm mục đích giảm 2% khí thải CO2
và 0%lượngtiêu thụ năng lượngvàonăm2015.Cácbộ cảm biến điện thông minh
sẽ góp phần tiết kiệm 500 tỷ Won hay giảm tiêu thụ điệnnăng 10%
• Truy cập: Tháng2/2012, 78% dân số Seoul đã sửdụng thiếtbị thông minh Trung bình mỗi tháng có 5 triệungười truy cập vàocác ứng dụng dịch vụ công trênđiện thoạidiđộng,tăng 50,0% sovớinăm 2007
• An toàn công cộng: Seoul dựkiến nâng tỷ lệ giámsátantoàn công cộng từ 30,7%lên100%.Bằng cách áp dụng cácthiết bị cảm biến cho các tín hiệu báo động khẩn cấp,
tỷ lệ tội phạm dựkiến sẽ giảmhơn 10%
Trang 202.2.22 Thành phố Toronto
Toronto được đánh giá cao nhất về "Đô thị thông minh" ở Bắc Mỹ IBM(International Business Machines) đã mởmộtTrung tâm PhânTíchGiaiPháp Kinh Doanh tại Toronto, Torontocũng là một thành viên tích cực của C40(mộtmạnglướicácĐô thị lớn trên thế giới cam kết giải quyết vấn đề thayđổikhí hậu) đang tìmcáchchuyếnsangnềnkinh
tế ít khí thảicacbonic Khu vựctư nhânở Toronto đangtạora một sáng kiến mớivề phương tiện vận chuyến thông minh với hy vọng nângcao hiệu quả vận chuyếntrongkhu vực đô thị.Toronto gần đâycũng đã bắt đầu sử dụng khíđốttự nhiên từ các bãi rác đề cung cấp nhiên liệu cho xe tảithugomrác trong Đôthị Khi Torontođược công nhậnlà "Đô thị thông minh"nhấttrênthếgiới, cần phảicó thời gian đe đối phóvớinhũngvấn đề pháttriểnnhanhchóng như nhà ở giárẻ, tỷ lệsinhthấp và thất nghiệp tăng cao Họ bắt áp dụngnhiều chiến lược "Đô thị thông minh" để cải thiện nhũngvấn đề trên bằng cáccách như sau:
• Toronto có Liên minhDịchvụTài chính Toronto(TFSA) là một công ty tư nhân độc lập dành riêng cho việc xây dựngToronto làmtrung tâm dịch vụtài chính toàncầu.Toronto là trung tâmcủa ngành công nghiệp tài chính - ngân hàng, quỳ đầu tư vàphát triển, quỳ lương hưu và cáccôngty bảo hiếm ờ Canada
• Ngành công nghiệp tài chính là động lực chủ chốt của nền kinh tế Toronto vàCanada.Nótạo ra 13 tỷ đô la cho lợiíchtàichính cho Chínhphủ Canada, Ontario và Toronto Nó cũng hồ trợ trực tiếp và gián tiếp hơn 420.000 việc làm trên khắpCanada
• Toronto là nơicung cấp thôngtin công nghệ, khoa họcđời sổng, công nghiệp ôtô của Canada Nhiều việnnghiêncứu và trung tâm nghiêncứuhàng đầu cùa đấtnướcđềuđượcđặttại đây
• Xương sống của ngành ICT ở khu vực Toronto là cơ sở hạ tầng viễn thông, các đường ống dữliệuđược đầu tư vềchất lượng và luôn sằncó
• Torontotập trung mộtsốlượng lởn laođộngtrình độ học vấncao,với hơn 220.000người làmviệc trực tiếptại khu vựctài chính của Toronto Do đó Torontolà nơi có lực lượng lao động dịch vụ tàichính lớn thứhaiở Bắc Mỳ
Chiếnlược đến nay đã có nhiều thành công rô rệt, lực lượnglao động sáng tạo của Toronto đã tăng 34% kể từ năm 2001, gấp hơnhai lần tỷ lệ tổng sổ lao động Văn hóa và
Trang 21nghệ thuật đóng góp 11,3tỷ đô mồi năm cho GDP của Đô thị Toronto có tỷ lệtội phạmthấpnhất ở Canada.
2.2.23 Thành phố Jakarta
gởIndonesia,thuật ngữ " Đô thị thông minh"thư^g dùng đểchỉviệc sử dụng công nghệ thông tinvà truyên thông đê theo dõi, tự động hoá cơ sờhạ tâng và hoạt động của Đô thị.Cụ thể, nó bao gồm việcsử dụng cảmbiến không dây trong toànĐô thị để theo dõi vàthu thập dữ liệu đế cảitiến quy hoạch, tăng hiệu suất, giảm chi phí hoặc thậm chícung cấp các dịch vụ mới Khó khăn ờ đây làcầncómột khoản vốn đầu tưkhổnglồđế thực hiện các giải pháp dựa ưêncông nghệ thông tin và ttuyềnthôngtrên toàn quốc gia Theomột nghiên círugầnđây, lưu lượng dừ liệu của Indonesia dự báosẽ tăng lên 6 lần, từ 84 exabyte nămngoáilên656exabytevàonăm2020 Nhiều chiếnlược đã được xâydựng và cácgiải pháp
ờ đâyđã áp dụngnhư:
• Bộ trưởng Công nghệ Indonesia đang tìmcáchhợp thức hóa việc xây dựng mạng viễn thôngmới và yêu cầu ba hãng viễn thông lớn củanướcnày để trìnhkế hoạch của họ Nhằm đàm bảorằngviệc đẩy mạnh cơ sở hạ tầng viễn thông có hiệu quả trêntoàn quốc và không chì giới hạn tại Jakarta
• IndiHome là một gói dịch vụviễn thông gồm Interner tốcđộcao,truyền hình cáp và dịch vụ điệnthoạitại nhà
• Năm 2015,Telkom(công ty dịch vụ viễn thông lớn nhất ở Indonesia) đangxây dựng mộtmạng cáp quang có khảnăng phục vụ tới ba triệukhách hàng của góiIndiHome.Tất cả những điềunàylà một phần trong sángkiếnkết nổi toàn bộ quần đảo từ Aceh, Bắc Sumaưa đếnPapua ở Đông Indonesia
Nhờ những nồ lực này, mồi ngày hơn 2.000 khách hàng mới đăng ký dịch vụIndiHome của Telkom, theobáo cáo của công ty truyền thôngDetikcáp quang cho phép truyền dữliệu vớitốcđộ cao Điều đó có nghĩalà giảm "khoảng cách số" tại đảo quốc này,
cóthểcoi đây là xúc tác cho giáo dục, giảmbớt đikhác biệt về văn hoá giữacác hòn đảo.Trongmột số bài nghiên cứu khác cũngđược tác giả đã tổng hợp, phân tích điểm mạnh,điểmyếu ở một số mô hình “Đô thị thôngminh” tiêubiểunhưSingapore, Barcelona, Panipat
Trang 222.2.2 4 Thành phố Barcelona
Theo haitácgiả Bakici và cộng sự (2013) và Zygiaris (2013) đã phân tích chiến lượcxây dựng “Đô thị thông minh” ớ Barcelona - thành phố lớn thứ2 TâyBan Nha Barcelonađang triếnkhaicôngnghệ đếbiến mình thành một“Đôthị thôngminh” vàcạnhtranh trong nen kinh tế trithức toàn cầu, phân tích sự chuyền đổicủa Barcelona trong các lĩnh vực của
“Đô thị thông minh” về sự quân lý; trìnhđiều khicn (drivers),tắc nghẽn, điềukiện và tàisản “Đô thị thôngminh” đãđược bắtđầuthúc đẩy đổi mới,tạo ra các kênh truyền thông mới,tạo điều kiệntiếpcậntớithông tin cả ở địaphương và quốctếvà nâng cao hiệu quà dịch vụ côngcộng
Bốn nhân tổ chính trong mô hình“Đô thị thông minh” của Barcelona là quản trịthôngminh, kinh tế thông minh, cuộc sống thông minh và conngườithôngminh.Các sáng kiến “Đô thị thôngminh” đượcđưa ra và giải quyết triệt để, cải cách cụ thề ở tùng lĩnhvựcdựa vào yếutố chính đó là ICT đế phát triển cải tạotừng lĩnhvực Điểmyếu rút ra trong mô hình này là chưa thông qua phân tíchđịnh lượng khảosát ý kiếnsángtạo của người dânởBarcelona mà chì đứng trên quanđiếm cùa các nhà chính trị Bốn nhântố chính đượcđưa ra mangtính khái quát caonhưngvẫn còn thiếu một số nhân tổ để phát triển “Đô thị thông minh” một cách toàn diện
2.2.25 Thành phố Panipat
Theo nghiên cứucua Seta và cộng sự (2017)vềThànhphố Panipat - trung tâm đô thị chính của Panipat nằm trên vùng trungtâm phía đông của bang Haryana (Án Độ),Đô thị này sử dụng một vàicông nghệ thôngminhđế cải thiện các vấn đề cơsở hạ tầngnhư hệthốngthoát nước(để cải thiện quyhoạch,thiết kế,thicông xâydụng cốngthoát nước vàquản lý tốt hơn nướcmưa),hệ thốngcấpnước, thường xuyên theo dõi đặctính và vận tốcchấtthải lỏng bằng cách sử dụng công nghệ thông minh.Công nghệ thông tin có tiềm năng lớn trong việcgiámsát việc khai thácnước mưa,thunướcmưa, tái sử dụng nước, bảo quàn nước, sử dụng hệ thống điệntử đế xửlý chất thảirắn, cải thiện mạnglướiđiện, cải thiện giao thông.Hai nhân tố chính trongmô hình này là chính phủ thông minh (thế hiện trong các chính sách của chínhphủ Panipat như khuyến khích pháttriển cácsáng kiến thông minh, hình thành các ngôilàng thông minhđế phát triển du lịch, phát triển kinh tế ) và côngnghệthông minh (đây cũng là nhân tổ chính để cải thiệncác vấn đề nói trên).Hai nhân tố đưa ra
Trang 23đứng trên quan điếmcủa các nhà chínhtrị nên chưađược khách quan, đồng thời cáchnhìn nhậncác nhân tố tác độngđến "Đô thị thông minh”vẫn còn thô cứngchưa giải quyết triệt
đểđượccácvấn đề về môi trường, chất lượng cuộc sốngcủa người dân và đây cũng là điểm yếu của mô hình này
Từ việc phân tích cácmôhình “Đô thị thông minh” này có thểrút ra kinh nghiệmxâydựng“Đôthị thông minh” trên thếgiới nhưsau:
• Đôthịtùy theo những điều kiện và nhu cầu cụthể sẽ lựa chọncáchđiphù họp đế xây dựngmô hình “Đôthịthông minh” cho riêng địa phương mình, thước đo hiệu quả là cải thiệnmôitrường,điều kiện sống cho ngườidân,khiđời sống, điều kiện sống của ngườidân ngày một nâng cao, làm chohọ yêu quý môi trường sống xung quanh,chínhquyền gần gũi hơn với người dân, ngườidân tin tưởng vào sự quản lý, điềuhành của chính quyền, đó làmô hình “Đô thị thông minh” thiết thực nhất
• Việc pháttriển một Đô thị trở thành “Đô thịthông minh” đã vàđangtrở thành xu thếpháttriển mạnh mẽ của thời đại,nên trên thếgiới cho đến nay đã xuấthiệnkhánhiều
“Đô thịthôngminh”,có thồliệt kê như: Seoul,Barcelona, Panipat Thế nhưng ởcác thành phốnói trên cho đến nay vẫn chưa có môhìnhnghiêncứu định lượng nàophân tích cụthểsựtác độngcủa các yếu tố đến việcxây dựng, hình thành “Đô thị thông minh” dướigócnhìn của cưdân Cho nên, việc nghiêncứu kinh nghiệm xâydựng “Đôthị thông minh” giúp chúng ta hiểu rõhơn về sự tác động củacác yếu tố dưới góc nhìn của cáccư dân và từđórútrađượcbàihọc kinh nghiệmưong việc xây dựng“Đô thị thôngminh”tạiThànhphố Hồ ChíMinh
2.23 Các mô hình Đô thị thông minh trong nước
2.2.3.1 Thành phố Đà Nằng
Theo Anh Đào (2021),trongnăm2014quatư vấn của cácchuyêngiatập đoàn IBM,
Đà Nằngban hành “Đồ án xâydựngĐôthị thông minh hơn”làm cơ sở để các cơ quan thànhphố phối họpcác doanh nghiệp công nghệ thông tin trong nước và quốc tếtriển khaithí điểm các ứng dụng thôngminh.Năm 2018, Đà Nằngban hành kiến trúc tổng thể“Đô thị thông minh”, tập trung vào 6trụ cộtchính,gồm:quản trịthông minh,kinhtế thôngminh,môi trường thôngminh, đời sống thông minh, giaothôngthông minh và công dân thôngminh.Tính tới hiện tại, Đà Nằng đã hoànthành 12ưong số 13 nhóm mục tiêu đề ra đếnnăm
Trang 242020tại đề ánnêu trên, hoàn thành sớm 11 trong số 13nhiệm vụ giao các địa phươngđếnnăm 2025 tại đồ án phát triểnđô thị thông minh Việt Nam giai đoạn 2018- 2025, định hướng đến năm2030 của Chínhphủ.
Đà Nằngdẫn đầu cả nướctrong 11 nămliên tiếp(2009 - 2019) về Chỉ số sẵnsàng ứng dụng vàphát triển công nghệ thông tin (Vietnam ICT Index) Cuốinăm2020, tại Hiệp hội Phần mềm và dịchvụ Công nghệ thông tin ViệtNam (VINASA) (2020), Đà Nằng là đô thịduynhấtđược trao giải thưởngdanh giá dành chocác đô thị Là nơi được vinhdanh “Đôthịthông minh” Việt Nam2020, Đà Nằng được ghi nhận những thành tựu nổi bậtở nhiều hạng mục: Đô thị dịch vụ công thôngminh, Đô thị hạ tầng số thông minh, Đôthị hấp dẫnkhởi nghiệpđổimới sángtạo (ThanhHà,2020)
2.2.32 Thành phổ Bĩnh Dương
Cũng trong năm 2019, BìnhDương tiếp tục đăng cai và tổ chức thành côngDiễnđànHợp tác Kinh tế châu Á(Horasis) Horasis 2019đã nâng cao vị thếBìnhDươngtrên đường quốc tế, gópphầnmở rộngmối quan hệ hợp tác quốc tế củaBình Dương ưêncác lĩnh vựchọp tác đầu tư,thương mại, chủ độngquãngbá thương hiệu Bình Dương Đặcbiệt, năm
2019,tại Thành phố mớiBình Dương, tổ họpdự ánTrung tâm Thương mại Thànhphố mới Bình Dương(WTC BDNC) đã đạtcác tiêu chí để gianhậpHiệphộiTrungtâm Thương mại thế giới (gồm 330 thành viêntừ 90 quốc gia) Đây là bước ngoặtchiến lược, tạocơsở để độtphá trong dịch vụ vàthương mại quốc tế củatỉnh Trung tâm đangtừng bước được quyhoạch trongĐe án “đô thịthông minh”, sẽđóng góp mạnhmẽ vào việc xâydựngthươnghiệuvà uy tín cúa Bình Dương.WTC BDNC là côngtrìnhbiếu tượng, tăng giá trị cho khuvực, trở thành trung tâm dịch vụ tích hợpthương mạitoàn cầu, thu hút đổi tác, nhà đầu tư,nhân lực ưí thức, tạo điều kiện hìnhthành hệ sinh thái thương mại quốc tế, kết nối giaothương toànvùng.Từđó gắn kết với pháttriểnkhu khoa học công nghệ, bútphácôngnghệmới,mở ra nhiều cơ hội kinh doanhcho các ngành côngnghiệp(Mai Xuân, 2020)
_x0 .X '0Theo nội dung “Kê hoạch phát triên kinhtê - xã hội 05 năm giai đoạn 2021 -2025” vừa^rợcUBND tỉnh BìnhDương thông qualàphấn đấu ổn định vàtăng trường kinh tế cao hơn giaiđoạn2016 2020; đẩymạnhđổi mói mô hình tăng trưởng kinh tế gắn với thực hiện các đột phá chiến lược; bảo đàmansinh và phúc lợi xãhội,không ngừng nâng cao đời sốngvật chất và tinh thần cho nhân dân Xây dựng tỉnh BìnhDương ổn địnhvà pháttriển bền
Trang 25vừng theo hướng đô thị thông minh, văn minh, hiện đại, tạo nềntàng hướng đến mục tiêu năm 2030,Bình Dương trở thành trung tâm công nghiệp hiện đại, đến năm 2045 là “đô thị thôngminh” của vùng và cả nước (Yến Nhi, 2021).
2.2.3.3 Thành phố Huế
Pháttriển “đô thị thông minh”đã và đanglà xu thế tất yếu tại ViệtNam, trong đó
có Thừa Thiên - Huế Tỉnh đã triển khai Đe án“Phát triểndịch vụ Đô thị thông minhtrênđịa bàn Thừa Thiên Huế đến năm 2020, định hướngđến năm 2025”với việcáp dụng công nghệ thôngtin vàtruyền thông để nâng caochất lượng sống của người dân vàhoạt độngkinh doanh của các doanh nghiệp (Nguyền Công Hậu, 2020)
TheoĐề án, tỉnh đã thực hiệntriển khai ứngdụng Hue-S do Tiling tâm Giám sát, điều hành“Đô thị thông minh” tỉnh Thừa ThiênHuế điều hành Hiệnnay, Trung tâm hồ trợ hơn 10 dịch vụ chotới nayđều nhậnđược phảnhồi tích cực từ cộng đồng như: hướng tới hiện đại hóa hoạt động quản lýnhànước,hạn chế giấytờ và thủ tục hànhchính; phảnánh hiện trường; nhóm giải phápcameragiámsátđôthị; thông tin cảnhbáo;giámsát thôngtin báochíđịa phương; thê điện tửcông chức, viên chức;giám sátdịch vụhành chính công; giám sát quảngcáo điện từ; giám sát môi trường; giám sát an toàn thôngtin và giám sáttàu cá (Nguyễn Công Hậu, 2020)
ViệcThừa Thiên Huế pháttriển các dịch vụ “Đôthị thông minh” là sự khẳng định cho việc đổi mới cách thức làmviệc, tiếp cận và lấyngưòi dân, doanh nghiệp làm trungtâm Vì vậy, trongmột thời gian ngắn triển khai, tình đã đạt được nhiều kết quả nổi bật, đặc biệt là việc quản lý, giám sáttheo chếđộ tập trung kết hợp với việc theo dõi và xử lýdịch vụ công trực tuyến với các dịch vụ về “Đôthị thông minh” (Thừa Thiên Huế công bổ dịch vụ Trung tâm Giám sát điều hànhĐô thị thôngminh, 2022)
2.3 Kinh nghiệm từ các nghiên cứu trước đây
Theo nghiên cứu củaNilssen (2019) thì “đô thị thông minh” là một chủ đề ngày càngphổ biến trong pháttriền đô thị, khơidậy sựhàohứngvàcả hoài nghi.Tuy nhiên, bất chấp mức độ quantâm ngày càng tăng về cácđô thị thôngminh, khái niệmnày vẫn còn xa lạ.Dựa trênnhững đóng góp hiện có về sự thông minh của các đô thị và tài liệu về sựđổimới,bàibáo phát triểnmột loạt cácsáng kiến về “đô thị thông minh” dựa trên mức độ và cácloại
Trang 26đổimớimà chúngliên quan Loại hình nàyđược cấu trúc gồm bổnkhía cạnh của sựđổimới: (1) Công nghệ, (2) Tổ chức, (3) Hợp tác,(4) Thử nghiệm Sự pháttriển của “đô thịthôngminh”sau đó sẽ đượcsửdụng đế phân tíchdừ liệu thực nghiệm.Cácdừliệuchothấyrằng trường họpnày chứa các yếutốthuộccác chiều khác nhau,hồtrợnhu cầu về một loạihình “đô thị thông minh” là: đô thị đổimới nhiều mặt Sự pháttriển có thể được sử dụng nhưmột mô hình phân tíchcho các loại sáng kiến “đôthịthông minh” khácnhau, làm sángtỏloại hình nàolà trọng tâm trong việc pháttriển đô thịthông minh.
Theo nghiên cứu của Shichiyakh và cộng sự (2016)thì bấtkỳ “đô thị thông minh”nào cũngcần có một chiến lược phát triển dựa trên các cơ sởđại diệncho lý tưởng của tươnglaivà cơ hội Bài nghiêncứu đãđưa ra môhình nghiên cứu gồm 7 yếu tố là: (1) Diđộngthông minh, (2)sống thông minh, (3) Môi trườngthông minh, (4) Công dân thông minh, (5) Chính phủ thông minh,(6) Kinh tế thông minh,(7)Kiếnưúc và công nghệ thôngminh Bài nghiên đã cho thấycácnghiêncứu gần đây về đôthị thông minhtập trung vào các khíacạnh như công dân, chất lượng sống và tính bềnvững Kháiniệm và thực tiễn về “đô thịthôngminh”có tiềmnăng thực hiệnnhiều mục tiêu phát triển bền vững của Liênhọpquốc
Theo nghiêncửu củaIsmagilova và cộngSỊ^(2019) đã xác định 9 thành phần chính cúa “đô thị thông minh” bao gôm:(1) Năng lượng, (2) Nước,(3)Vậnchuyên,(4)Bảomật,(5) Dịchvụ,(6) Tích hợp, (7) Chính phủ, (8) Cưdân, (9) Hệ thống sinh thái Bài nghiêncứucho thấy sựphù hợp của chủ đề nàylàbất kỳ “đô thịthôngminh” nào cũng cần có mộtchiến lược phát triền phát triển trên cơ sở các đại diện lý tưởng của tương lai và các cơ hội
Đôthị thông minhphấnđấuđạtđượchaimụctiêu cơ bản Đầu tiên là tạo ra một môitrường sống chất lượng cao,được quyết định bởisự cạnh tranh ngày càng tăng về đầu tư và chấtxám Mụctiêu thứhailà đảm bảophát triển bền vững, tứclàtìm kiếm mô hình tíchhợp (kinh tế, xã hội, giao thông, nănglượng,môi trường, V.V.), sẽ đảm bảo sự tồn tại đànghoàngcho ít nhất một vàithế hệ công dân
Theo nghiêncứu của Antwi-Afarivà cộngsự (2021) đã hình thànhkhungsáu chiều
đế hình thành “Đô thịthông minh” bao gồm:(1)Con người, (2) Kinh tế; (3) Quảntrị,(4)Sựsống, (5) Môi trường,(6) Tính di động Dừliệu định lượng đượcthu thập từ các chuyên giabằngcách sử dụng bảng câu hỏikếtthúc, trong đó76 câutrả lời đượcthu thập Điểm sáng
Trang 27của nghiên cứu là đãxác định mức độthôngminh của các Đô thị đã xâydựngởcác nướcđang pháttriền Cải thiện cấu trúc và hệ thống đô thị đế đạt được trạng thái Đô thị thông minh.
Trongnghiêncứu của Han & Kim (2021)chìra 4yếu tổchính của một“Đôthị thông minh” ápdụng khungLối sống Thôngminh Bồn vững (SSL) là: (1) Đôthị thôngminhtậptrung, và vai trò của công dân; (2) Thực thế nhận thức trong Đô thị thôngminhtạo ra sựchấpnhận của công dân; (3) Vai trò củachính phủtrongĐôthị thông minh khuyếnkhíchcôngdânchấpnhận; (4)Sự chấp nhận của người dântrong Đô thị thôngminhtạo ra giá trị hướng đến con người Qua bài nghiêncứu cho thấy khíacạnhcông dân đã được đế ý hơn,khungSSLđã được phát triển và chú trọng hơn trước kia
2.4 Các yếu tốtác động đến Đô thịthôngminh
2.4.1 Kinh tế thông minh
Định nghĩa hoạt độngcủa một nền “kinh tếthôngminh” bao gồm các yếu tố xungquanh khả năngcạnhtranh kinh tế như đổi mới, kinh doanh,năng suất vàtính linhhoạt của thị trường lao động cũngnhưhội nhập trong thị trường quốcgia và toàncầu
Theo IBM Institute for Business Value (2009) thìHệ thống kinh doanh của một Đôthị bao gồm môi trườngquy định và chính sách và baogồm lập kế hoạch các quy định,sựcởi mở đốivớithươngmại vàđầu tư nướcngoài, pháp luật vè lao độngvà thịtrường sảnphẩm
Một loạt các nghiêncứu do IBM Institute for Business Value(2010) xác định“kinh
tếthông minh” là một trongnhữnghệ thống cốt lõi của các “Đôthịthông minh” hơn, bao gồm hệ thống dịch vụĐô thị, công dân, hệ thống kinh doanh, hệ thống giaothông, hệ thốngthông tin, hệ thống cấp nướcvà hệ thống năng lượng Khảnăng hệ thống kinh doanhthôngminh baogồm việcsử dụng ICTcủa các doanh nghiệp, quy trình kinhdoanh thông minhmớivà các lĩnh vựccông nghệ thôngminh Các sáng kiến “Đôthị thông minh” được thiết
kế đế phát triển năng lực công nghệ thông tin và thiết lập một chương trình nghị sự thay đổi theocác hoạtđộngcủa ngành và pháttriển kinh doanh.Tạora một môi trường phát triển công nghiệp thenchốtcho một Đôthịthôngminh.Kếtquả kinh tế của “Đô thị thông minh”
là tạora kinh doanh,tạoviệc làm, phát triển nguồn nhân lực và cải thiệnnăng suất
Trang 28TheoAntwi-Afarivà cộng sự (2021) thì kích thước nền kinh tế baogồm các chỉ số như “Khả năng đổi mới và tinh thần kinh doanh”;“Tính linh hoạt của thịtrườnglao động và sản lượng cao” cũng như “Khảnăngchuyểnđổisangthị trườngquốc tế”.
Hiện nay, “kinhtế thông minh”được coi làyếu tố không thể thiếu khi pháttriểnđôthị thông minh Điều này được chứng minh từ các nghiên cứu của Gassman vàcộng sự(2019), Kamolov và Komaukhova (2021), Nguyễn Trọng Hoàivà cộngsự (2018), Trung Nghĩa (2019).Các nghiên cứu này chothấy rằng,“kinh tế thông minh” là yếu tố cốt lõitrong việc phát triển một “đô thị thông minh”bền vừng, giúp cải thiệnchất lượng cuộc sống
và tạora những cơ hội kinh doanh mới
a _ ,
2.4.2 Quản lý đô thị thông minh
Sự hồtrợcúa chính phủ và chính sách quản lý là yếu tố cănbàn để thiết kế và thực hiệnmột“Đô thị thông minh” Theo IBM Institute for Business Value(2010) đã trình bày, chính phủ thông minh nhưlà một thành phần quan trọng cho "Đô thị thông minh",chínhphủ thông minh sẽ làm nhiều hơn là chiđiềuchỉnh các đầura của hệthống kinh tế và xã hội
Nó kết nối trực tiếp các công dân, cộng đồng vàdoanh nghiệp cùng nhau thúc đẩy tăngtrưởng, đổi mới và tiến bộ.Chính phủ thông minh hơn có nghĩa là mối quan hệ giữa cácbanngành và vớicộng đồng trở nênminhbạch và cóưách nhiệmhơn, quản lýnguồn lực hiệuquả hơn, công dân dề dàng tiếp cận thông tin quan trọng
Theo Mauher & Smokvina (2006) việc trở thành “Đô thị thông minh” đòi hỏi sự tươngtác của các thành phần công nghệ vớicác thành phần chínhtrị,thể chế và sự chuyếntiếp Thànhphầnchínhtrịđại diện cho các yếutốchính trị nội bộ (các chỉthị,hội đồng Đôthị, chính quyền Đô thị) đượchài hoà vóicácyếu tố ngoại sinh (áp lực quốc tế, nghịsự, các
dự án) vàđược xác minh theothực tiễn tốt nhất.Thành phầnthể chế cũng là điều kiện tiên quyết Thể chế rấtquan trọng khi có nó có sựsằn sàng bời nhưthế sẽ loại bó được những rào cán về quyđịnh và pháp luật Các thành phần chuyển tiếpbao gồm tầm nhìn, sựlãnhđạo, và
sựchuyến đổicơ cấu tổ chức
Trang 29thấy “quản lýđô thị thông minh” đóng vai trò quan trọngtrong việc đảm bảo sựliên kếtgiữacáchoạt động và yếu tố khác nhau của “đô thị thông minh” Cácyếu tốquản lý baogồm việc phát triền chính sáchvà chiến lược, quản lý dữ liệuvà thông tin, tăng cường sựtham gia của cộng đồng và đối tác,và quản lý và giám sáthoạt động đô thị thôngminh.
2.43 Môi trường thông minh
“Môi trường thông minh” vớicốt lõisử dụng các ứng dụng thông minh đểphát triển hiệu quả, bền vũng; chốngchọi với cácbiến đổimôi trườngtự nhiênvà góp phần quản lýtàinguyên thiên nhiên hiệu quả.“Môi trường thông minh” đượcđánhgiádựatrêncác tiêu chívề điều kiệnmôitrườngsống, vấn đề ô nhiễm và hiệu quảxửlýchất thãi thông qua việc
sử dụngcác nguồn năng lượng sạch, năng lượngtái tạo, quản lý mạng lướiđiện tiêu thụ,giám sát ô nhiễm, giám sát chất thải,cấpthoát nước, các công trình, tòanhàthông minh,tiêuthụ ítnăng lượng “Đô thị thôngminh” phảisửdụng “năng lượng thông minh” (SmartEnergy),phải áp dụng hệ thống công nghệ thôngtin và truyền thông trong cácmạnglướitruyền tải năng lượng (Energy Grids)khiđo lường,giám sát và kiểm soát ô nhiễm.Nhữngyếu tố này có tác độngvà thúc đẩy sự phát triển bền vừng của một “Đô thị thông minh” (Manville và cộngsự,2014)
Theo Seta và cộng sự (2017), cácsáng kiến “Đô thị thôngminh” đang tiến triểnvềmặtmôi trường.Nen tảng củakháiniệm về một “Đôthị thông minh”làsửdụngcôngnghệ
để tăng tính bền vữngvàquảnlý tài nguyên thiên nhiên tốt hon Đặc biệt quan tâm là bảovệtàinguyên thiên nhiên vàcơsở hạ tầng liên quan nhưđườngthủy, cống vàkhông gian xanh như côngviên.Cùngvới nhũng yếutốnàycó tác động đến tính bền vũng và tính sổng độngcủa một Đô thị Vì vậy chúng cần nên được xem xét khi kiểm tra các sáng kiến “Đô thị thôngminh”
9 .
Yêu tô “môi trường thôngminh” được Gas|mannvà cộngsự (2019), Kamolov và Komaukhova (2021), Trung Nghĩa (2019) đề cập đến trong nghiên cứu cùa mình Các nhà nghiên cứunàychorằngnhân tố này là một trong những yếu tố quan trọng và có tác độnglớn đếnsự phát triểncúa“đô thị thông minh” Việc phát triển “môi trường thông minh” bao gồm các giảiphápcôngnghệ thông minh để quản lývàtối ưu hóatàinguyên vàdịch
vụ môi trường trong đôthị, giúp cho “đô thị thông minh” trở nênbền vữnghơn
Trang 30s _ „
2.4.4 Cư dân thông minh
Theo Shichiyakh và cộngsự (2016), Ismagilova và cộngsự(2019), Antwi-Afari và
cộng sự (2021) đề có nhắc đến nhân tố con người (hay cưdân) Con người thông minh làmột nhân tố quan trọng của “Đô thị thông minh’ Khái niệm con người thôngminhbaogồmcác yếu tố khác nhau như áp lực vớihọc tập suốt đời, đa dạngdân tộc, tính linhhoạt,sángtạo, tiếp cận cái mới và thamgia vào cuộc sống cộngđồng
Vì vậy, muốn trở thành “cưdân thông minh”, conngườikhôngchinâng cao về trình
độ học vấn và chất lượng đào tạomà còn thúc đẩy tư duysángtạo và nănglựcđổimới, cũng như tăng cườngtươngtác, trao đổi để hướng đến một xã hộimở về thông tin Từ đó, cácvấn
đồ liên quan đến đô thị có thềđược giải quyết bằng các sáng kiến, nguồn nhân lực, hợp tác giữa cácbên liên quan vànhững ý tưởng khoa học mới của họ có the gọi đó là“Các giải pháp thông minh”
2.4.5 Lưu động thông minh (bao gôm hai yêu tô công nghệ và giao thông)
Côngnghệ là chìa khóađể trở thànhmột “Đô thị thôngminh” bởi sừ dụngcôngnghệthông tin và truyền thông sẽ làm thay đổi cuộc sống vàcông việc ưong Đô thị một cáchđáng kể (Hollands,2008) Một cơsở hạ tầng hoạt động tốt là hoàn toàn cầntlữếtnhưng không đủ đồ trở thành một “Đô thị thông minh” Cơsởhạtầng,ứngdụng CNTT, hệ thốngthông tin đang ngày càng chiếm vị trí quan trọng trong mô hình Đôthị thôngminh Nó nhưmột điềukiệntiên quyết ttong việc chuyểnđổi mô hìnhĐôthị thông minh (Ismagilovavà cộngsự,2019)
Không chi đápứng nhu cầu di chuyến mà giao thông và côngnghệ thôngtin thôngminh còn cung cấp thông tin chocon người thông qua các ứng dụng,nâng cấp hệ thống giao thôngsằn có trở nên hiệnđạivà bềnvững hơn Mạng lướigiao thông (Traffic network) phảiđảm bảo an toàn, sạchsẽ vàđặc biệtlà có tínhkếtnối linh hoạt và hiệu quảvới nhau giúp con ngườicó thổlựachọn, sừ dụng, thay đổi các phươngthứcphù hợp và tiết kiệm chi phínhất
Theo Washbum & Sindhu (2010)xem “Đô thị thôngminh” như là một tậphợp các công nghệ máy tính thông minh được áp dụng cho các cờ hạ tầng vàdịch vụquan trọng
Trang 31Công nghệ máy tính thông minh đề cập đến "mộtthế hệ mới củaphần cứng, phần mềm và công nghệ mạngtích họp cung cấp hệ thống CNTT với nhận thức thời gian thực về thế giớithực vàphântích nâng caogiúpmọi người đưa racác quyết định thông minhhơn về các lựachọnnhằmtối ưu hóa hoạt động kinh doanh",”Hệ thống giao thông thông minh” là việc ứng dụng kỳ thuật công nghệ, bao gồm các thiết bị cảm biến,điều khiển, điệntử, tin học và viễnthông trong lĩnhvựcgiao thông để điều hành và quản lý hệ thống giao thông vậntải.Yếu tổ “lưu độngthông minh” được coi là yếu tố quantrọng trong việc phát triển
“đô thị thông minh” hiện nay Điều này cũng được đề cậptới trong các nghiên cứu của Gassmann và cộngsự(2019), Kamolov và Komaukhova (2021), Nguyễn Trọng Hoài và
cộng^sỊi’ (2018), Trung Nghĩa (2019).Các tài liệucho thấy “lưuđộngthông minh” đề cập đênviệc sửdụng các công nghệ thông minh và dừ liệu đê quàn lý và cải thiện hệ thốnggiao thông trong đôthị, từ đó giúp choviệc di chuyển trở nên tiệnlợi, an toàn và bền vữnghơn
2.4.6 Cuộc sống thông minh
° a
Yêu tố này đượcđánh giádựa trên chât lượng cuộc sống của con người,chănghạn:nhu cầu sinhlý, sự an toàn, sức khỏe, vănhóa “Cuộcsốngthông minh” đáp ứng đầy đủ,tiện nghi,hiện đại, thoải mái và tiết kiệm nguồn lực cho con người “Cuộc sổng thôngminh”còn được hiểu là một môi trường lành mạnh và an toàn với nhà ở chấtlượng cao, ngườidân có vốnxãhộibiểu hiện qua mức độ gắn kết xã hội cao (Manville, 2014)
Theo Probst và cộng sự (2014) thì “Cuộc sổng thông minh” là một xu hướngbao gồm những tiến bộ tạo cho mọi người cơ hộiđược hướnglợi từnhữngcách sổngmới Nóbaogồm các giải pháp ban đầu và sáng tạonhằm làmcho cuộcsống trờnênhiệu quả hơn, kiếm soát được nhiều hơn, tiết kiệm,tích hợp và bền vừng Đây là một xu hướng bao gồmtất cả các khía cạnhcủa cuộc sốnghàng ngày từnơi cưtrú và nơi làmviệc đếncách mọingười được vận chuyển trongĐôthị Nói tóm lại,“cuộc sổngthôngminh” liên quanđến các tiêu chuẩnđược cải thiện trongnhiều khía cạnhcủacuộcsống, trongkhiphấn đấu chohiệu quả, tiết kiệm và giảm lượng khí thải carbon
Trang 32Gassmannvà cộngsự (2019), NguyễnTrọng Hoài và cộng sự (2018),TrungNghĩa(2019) cho thấy rằng “cuộcsổng thôngminh” baogồm cách sống hiện đại, tiên tiến,khoahọc và công nghệ, cóthểtạora sự thuận lợi cho sự pháttriển của “đôthị thông minh”.
2.5 ủng dụng các tiêu chuẩn đo lường phát triển đô thị thông minh tại khu đô thị Vinhomes Grand Park, Thành Phố Thủ Đức, TP Hồ Chí Minh.
Vớixu hướng monjynuon cómột cuộc sốnghiện đại, tiệnnghi làmchodânsố tậptrung ngày càng đông đúc tạicác thànhphốlớnnhư Hà Nội, Đà Nang, TP Hồ Chí Minh,khuđôthị Vinhomes Grand Park,Thành Phố Thủ Đức, TP Hồ Chí Minh cũng là một trongnhững lựa chọncủa họ Cácnhà quàn lýđô thị hiện nay đangđặt nhiềukỳ vọngvàoviệc triển khaicácgiãi pháp“đô thịthôngminh” nhằmgiải quyết nhữngyêu cầu của cư dân đô thị cũng như khắc phụcnhữnghậu quả mà đôthịđanggặpphải,chẳng hạnnhưtình trạngquá tải về dâ^số dẫn đến tắc nghẽn giao thông, ô nhiễm môi trườngvà giới hạn về tàinguyên Việc xây dựngđô thị thông minhđược kỳ vọng sẽ mang đen những giải pháp sángtạo và hiệu quả để giải quyết những thách thức này, quađótạora một môi trường sống tốt hơn và bền vừng hơnchocư dân đô thị
Tác giả đề xuất ứng dụng các tiêu chuẩnđã được nghiên cứu đổ đánh giá mức độđạt được củakhu đỆ thị Vinhomes Grand Park, Thành Phố Thủ Đức, TP Hồ Chí Minh trongthực tê Việc nàydựa trên các nghiêncửu trước đó và sẽ giúp xác định vị trí và đưa
ra các đềxuất mới đểtriển khaikhu đô thị nàymột cách hiệuquả
J Ấ ' .,
Một số bài nghiên cứu trên thê giới đã đượcthực hiện bởi nhiêu tô chức và việnnghiên cứu khác nhau, bao gồm McKinsey Global Institute, World Bank, và Harvard Business Review đã chì ra rằng các thànhphốvàvùng đô thị có nền kinh tế thông minh phátưiển sẽ có hiệu suất lao động cao hơn đến 15-30%, giảm chi phísản XU^1O-3O%,và tăng tổc độ tăng trưởng GDP trung bình hàng năm khoảng 1-2% Những “Đô thị thông minh” cóthểđạtđượcnhữngkếtquá này bằng cách sửdụng cáccông nghệ tiên tiến, tăng cườngđổi mớivà sáng tạo, thu hút đầu tư và tạoramôi trường kinh doanh thuận lợi Điều này có thể giúp cải thiện chất lượng cuộc sốngcủa người dânvà tạo ranhũngcơ hội mớicho phát triển kinhtếđịa phương
Trang 33Giaothông và công nghệ thôngtinthông minhcũng là một tiêu chuẩn đe đánh giámức độ pháttriền của cácđô thị Đe xác định đượcđô thị đã có giaothôngvà công nghệthông tin thông minh hay chưa, cần đánh giá các yếu tố bao gồm các giảipháp và ứngdụngcông nghệ hiện đại, sự kết nối giữacác phương tiện giao thông và định vị thôngminh, khả năngsửdụng các dừ liệuđể ra quyết định vàtạo điều kiệnthuận lợi cho cácdoanh nghiệp
và cộng đồng pháttriển sản phẩmcông nghệ, cùng với một môi trường sổngvà làmviệc thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, dựa vào nghiên cứunào đế đánh giá
Đa số các bài nghiên cứutrước về “đô thị thông minh”, chưacó một mức độ cụ thểnào đếđánh giá một môi trường là thông minh, mà đó là quá trìnhliên tục để cải thiện và tối ưu hóacáchoạt độngvà dịch vụ của thành phổ,đô thị Tuynhiên, có thề đánh giá một môi trường thông minh bao gồm số lượng thiết bị kết nối: Internet ofThings (IoT), sốlượng ứng dụng thông minhđược sử dụng, hoạt động trực tuyến và sửdụng công nghệthông tin, sự tham gia vàđóng góp của cư dântrong các hoạt động cộng đồng trực tuyến,
vàsựquantâm và đóng góp của cư dân vàoviệc phát triển các giảipháp thôngminh trongđịaphương
J 0
Tiêp đên là tiêu chuân đê đánh giá một cư dân thông minh theo nghiên cứu của Raffaele và cộng sựnăm 2013,đế đánh giá một cư dân thôngminh, có thổxem số lượng thiết bị loT,ứng dụng thôngminh được sử dụng, hoạt động trực tuyến và tham gia cộng đồng, cũng như sự đóng góp vào giải pháp giao thôngvà công nghệ thông tin thôngminh của địaphương (Damerivà Sabroux, 2014)
Theonghiên cứu của Tạp chí Kinh tế Thế giới (World EconomicForum) và Trungtâm Nghiên cứu ChâuÁ-Thái Bình Dương (Asia Pacific Research Center)đã chỉra rằng Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản, Đan Mạch vàPhần Lan là những quốc gia đã đạt được một số tiêu chí caotrong việcđạt đượccuộc sốngthông minh Các tiêu chí để cuộc sốngtrởnên thông minh bao gồm việc sửdụng côngnghệ thông minhvà InternetofThings đế giải quyết các vấn đề trong cyôc sống, tận dụng dịch vụ trực tuyến,tham gia cộng đồngtrực tuyến và chú trọng vào các vấn đề liên quan đến môi trường và bảo vệ tài nguyên(Baller vàcộng sự, 2016)
Trang 34Trong nghiên cứu về mô hình “đô thị thông minh” của các tác giàtrênthế giới được
đề cập trong bài đã chỉrarằng, để đảmbào một đôthị thực sự thông minh, cần phải có một
kế hoạch quản lý đôthị bền vừng và đáp ứngđược nhu cầu cùa người dân, trong đó quản
lý đôthị thông minh đóng một vaitròrất quan trọng.Việc quảnlý “đôthị thông minh” cần tập trung vào việc phát triển các giảipháp kỳ thuật số và triển khai các hệ thống thông tin
vàviễn thông hiệuquả, đồngthờităng cường sự tham gia của cộng đồngvàứngdụngcác công nghệmới để tối ưu hóa tài nguyên và nâng cao chấtlượng cuộc sổng của cư dântrong
đô thị