TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂNKHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ BÀI TIỂU LUẬN MÔN HỌC: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH Đề bài: Phân tích luận điểm “Nước độc lập mà người dân không được hưởng hạnh phúc tự do
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
BÀI TIỂU LUẬN MÔN HỌC: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Đề bài: Phân tích luận điểm “Nước độc lập mà người dân không được hưởng hạnh phúc tự do thì độc lập cũng chẳng ý nghĩa gì” Làm rõ ý nghĩa luận điểm đối với Việt Nam hiện nay
Hà Nội, ngày 13 tháng 10 năm 2023
Lớp học phần: Tư tưởng Hồ Chí Minh_38
Họ và tên sinh viên: Đinh Hoàng Hiệp
Mã sinh viên: 11212202
Trang 2Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
MỤC LỤC
Nội dung
PHẦN 1 MỞ ĐẦU 3
PHẦN 2 NỘI DUNG 4
I Quan điểm của C.Mác và Leenin về độc lập dân tộc 4
II Quan điểm của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội 4
1 Quan điểm của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc 4
2 Quan điểm của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội 5
III Hạnh phúc, tự do là thước đo giá trị của độc lập dân tộc 6
IV Liên hệ với sự nghiệp đổi mới của nước ta hiện nay 7
V Trách nhiệm của thế hệ trẻ Việt Nam để kế thừa và phát triển tư tưởng độc lập, tự do, hạnh phúc của dân tộc 10
PHẦN 3 KẾT LUẬN 11
TÀI LIỆU THAM KHẢO 12
Trang 3Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
PHẦN 1 MỞ ĐẦU
“Tôi lớn lên khi đất nước không còn chia Bắc Nam
Chẳng biết chiến tranh là gì
Chỉ được nghe trong những câu chuyện của cha…”
Những dòng này đánh thức một tâm hồn trẻ tràn đầy tò mò về quá khứ, một quá khứ đầy khó khăn và đau thương, nhưng đã mang lại cho tôi một niềm tự hào và những giá trị quý báu Đó là một thời kỳ đặc biệt, khi mình đã sống trong một nước đoàn kết, không còn chia lẻ, và không phải đối mặt với hậu quả của chiến tranh
Nhưng bên cạnh niềm tự hào, chúng ta luôn cảm nhận được một trách nhiệm lớn lao Thế hệ trẻ không phải là nhân chứng của thời kỳ đó, nhưng chúng ta đang tiếp tục xây dựng và bảo vệ những giá trị mà cha ông đã đánh đổi bằng máu và nước mắt Bởi độc lập dân tộc với một đất nước chủ nghĩa xã hội là chưa đủ và không phải mục đích duy nhất, cuối cùng mà đất nước đó hướng đến
Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội là những vấn đề quan trọng được thể hiện rõ ràng và xuyên suốt quá trình hoạt động Cách mạng của Chủ tịch, Người khẳng định: “Nước độc lập mà người dân không được hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì.”
Sau đây là những phân tích dựa trên cơ sở “Phân tích mối quan hệ giữa độc lập dân tộc với con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh”
về luận điểm “Nước độc lập mà người dân không được hưởng hạnh phúc tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì” và làm rõ ý nghĩa của luận điểm này đối với Việt Nam hiện nay
Trang 4Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
PHẦN 2 NỘI DUNG
I Quan điểm của C.Mác và Leenin về độc lập dân tộc
Mác và Ăngghen nêu ra các quan điểm có tính chất phương pháp luận để giải quyết các vấn đề dân tộc Trên cơ sở đó, cùng với sự phân tích hai xu hướng của vấn đề dân tộc, V.I.Lênin đã nêu ra "Cương lĩnh dân tộc" tạo cơ sở cho đường lối, chính sách dân tộc cho các Đảng cộng sản trong thời đại đế quốc chủ nghĩa với ba nội dung cơ bản: các dân tộc hoàn toàn bình đẳng; các dân tộc được quyền tự quyết; liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc Đây được coi là cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác - Lênin Độc lập dân tộc phải đi đôi với liên kết dân tộc
Cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác - Lênin là một bộ phận không thể tách rời trong cương lĩnh cách mạng của giai câp công nhân; là tuyên ngôn về vấn đề dân tộc của đảng cộng sản trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải quyết đúng đắn mối quan hệ dân tộc Cương lĩnh đã trở thành cơ sở lý luận cho chủ trương, đường lối và chính sách dân tộc của các đảng cộng sản và nhà nước xã hội chủ nghĩa
II Quan điểm của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội
1 Quan điểm của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc
a Độc lập, tự do là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của tất cả các dân tộc
Căn cứ vào những quyền tự do, bình đẳng và quyền con người – “những quyền
mà không ai có thể xâm phạm được” đã được ghi trong bản Tuyên ngôn Độc lập của cách mạng Mỹ năm 1776, Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791, Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định những giá trị thiêng liêng, bất biến về quyền dân tộc: “Tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đằng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do
Đó là những lẽ phải không ai chối cãi được”
Trang 5Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
b Độc lập dân tộc phải gắn liền tự do, hạnh phúc của nhân dân
Theo Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc phải gắn với tự do của nhân dân Người đánh giá cao học thuyết “Tam dân” của Tôn Trung Sơn về độc lập và tự do: dân tộc độc lập, dân quyền tự do và dân sinh hạnh phúc Có thể thấy rằng, trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của Hồ Chí Minh, người luôn coi độc lập gắn liền với tự do, hạnh phúc cho nhân dân, như Người từng bộc bạch đầy tâm huyết: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”
c Độc lập dân tộc phải là nền độc lập thật sự, hoàn toàn và triệt để
Theo Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc phải là độc lập thật sự, hoàn toàn và triệt để trên tất cả các lĩnh vực Người nhấn mạnh: độc lập mà người dân không có quyền tự quyết về ngoại giao, không có quân đội riêng, không có nền tài chính riêng, thì độc lập đó chẳng có ý nghĩa gì
d Độc lập dân tộc gắn liền với thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ
Có thể khẳng định rằng tư tưởng độc lập dân tộc gắn liền với thống nhất Tổ quốc, toàn vẹn lãnh thổ là tư tưởng xuyên suốt trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Hồ Chí Minh Người luôn luôn băn khoăn, day dứt khi sự nghiệp đấu tranh thống nhất đất nước chưa hoàn thành Người nói: “Mỗi ngày mà Tổ quốc chưa thống nhất, đồng bào còn chịu nhiều gian khổ, là một ngày tôi ăn không ngon, ngủ không yên” Cho dù không được chứng kiến ngày toàn thắng của dân tộc, non sông thu về một mối, nhưng trước lúc đi xa, Hồ Chí Minh thể hiện niềm tin tưởng sắt đá: “Dù khó khăn, gian khổ đến mấy, nhân dân ta nhất định sẽ hoàn toàn thắng lợi Đế quốc Mỹ nhất định phải cút khỏi nước ta Tổ quốc ta nhất định sẽ thống nhất Đồng bào Nam-Bắc nhất định sẽ sum họp một nhà”
2 Quan điểm của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội
Chính vì trong tư tưởng Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc bao gồm cả nội dung dân tộc và dân chủ, độc lập phải gắn liền với thống nhất, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ và hơn nữa độc lập dân tộc cũng phải gắn liền với tự do, cơm no, áo ấm, hạnh phúc cho nhân dân Vậy nên khi nêu lên mục tiêu giải phóng dân tộc, Người cũng đã định hướng đến mục tiêu chủ nghĩa xã hội
Khi đề cao mục tiêu độc lập dân tộc, Hồ Chí Minh không coi đó là mục tiêu cuối cùng của cách mạng, mà là tiền đề cho cuộc cách mạng tiếp theo cách mạng xã hội chủ nghĩa Vì vậy, cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân càng sâu sắc, triệt
Trang 6Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
để thì càng tạo ra những tiền đề thuận lợi, sức mạnh to lớn cho cách mạng xã hội chủ nghĩa Vả lại, cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam đã được Hồ Chí Minh khẳng định là con đường cách mạng vô sản, vì vậy bản thân cuộc cách mạng này ngay từ đầu đã mang tính định hướng xã hội chủ nghĩa Độc lập dân tộc vì vậy không những là tiền đề mà còn là nguồn sức mạnh to lớn cho cách mạng xã hội chủ nghĩa
Không những vậy, chủ nghĩa xã hội còn là điều kiện để đảm bảo nền độc lập dân tộc vững chắc Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là “độc lập, tự do cho dân tộc, hạnh phúc cho nhân dân, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, trước hết là nhân dân lao động”, “chủ nghĩa xã hội là làm sao cho nhân dân đủ ăn, đủ mặc, ngày càng sung sướng, ai nấy được đi học, ốm đau có thuốc,…Tóm lại xã hội ngày càng tiên tiến, vật chất ngày càng tăng, tinh thần ngày càng tốt đó là chủ nghĩa xã hội.”
Chủ nghĩa xã hội xóa bỏ căn nguyên kinh tế sâu xa của tình trạng người bóc lột người do chế độ chiếm hưu tư nhân về tư liệu sản xuất sinh ra Nhờ đó, nó xóa
bỏ cơ sở kinh tế sinh ra ách áp bức con người về chính trị và sự nô dịch của con người về tinh thần, ý thức và tư tưởng Chỉ có chủ nghĩa xã hội, độc lập dân tộc mới đạt tới mục tiêu phục vụ lợi ích và quyền lực của mọi người lao động, làm cho mọi thành viên của cộng đồng dân tộ vượt qua tình trạng đói nghèo, lạc hậu
và tụt hậu trong tương quan với các dân tộc khác trong thế giới và ngày càng phát triển mạnh mẽ hơn để đạt tới sự bình đẳng trong các mối quan hệ giữa con người với con người, giữa cộng đồng dân tộc này với cộng đồng dân tộc khác Toàn bộ khả năng và điều kiện đảm bảo chỉ có thể được tìm thấy và giải quyết bằng con đường phát triển chủ nghĩa xã hội
III Hạnh phúc, tự do là thước đo giá trị của độc lập dân tộc
Có thể thấy, 3 vấn đề Độc lập – Tự do – Hạnh phúc phải luôn gắn liền với nhau, không thể tách rời Theo Hồ Chí Minh, trong điều kiện nước thuộc địa như Việt Nam thì trước hết phải đấu tranh giành độc lập dân tộc, nhưng nếu nước độc lập
mà dân không được hưởng hạnh phúc tự do thì đó vẫn là độc lập kiểu cũ, và vì vậy độc lập đó cũng chẳng có nghĩa lý gì Bởi, hạnh phúc tự do chính là thước
đo giá trị của độc lập dân tộc
Muốn có hạnh phúc, tự do thì độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội Người nhấn mạnh chỉ trong chế độ xã hội chủ nghĩa thì mỗi người mới có điều kiện để cải thiện đời sống, phát huy tính cách và sở trường riêng của mình, có điều kiện phát triển toàn diện Hạnh phúc, tự do theo quan điểm Hồ Chí Minh là
Trang 7Discover more
from:
LLTT1101
Document continues below
Tư tưởng Hồ Chí
Minh
Đại học Kinh tế…
999+ documents
Go to course
Bài tập lớn - Cơ cấu kinh tế thời kỳ quá…
Tư tưởng
Hồ Chí… 100% (28)
16
Phân tích luận điểm
Hồ Chí Minh: “Nước…
Tư tưởng
Hồ Chí… 100% (25)
15
Bộ câu hỏi trắc nghiệm Tư tưởng…
Tư tưởng
Hồ Chí… 100% (19)
40
Tóm tắt môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng
Hồ Chí… 100% (15)
18
Trang 8Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
người dân phải được hưởng đầy đủ đời sống vật chất và tinh thần do chủ nghĩa
xã hội đem lại Đời sống vật chất phải được xây dựng dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại, ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành Người dân từ chỗ có ăn, có mặc, có chỗ ở đến chỗ ăn ngon, mặc đẹp, đời sống sung túc Người đủ ăn thì khá giàu Người khá giàu thì giàu thêm
Tuy vậy, ngoài việc tăng trưởng kinh tế, thu nhập cao, ăn ngon, mặc đẹp thì chủ nghĩa xã hội còn phải gắn với việc không ngừng nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân Chủ nghĩa xã hội là giai đoạn phát triển cao hơn chủ nghĩa tư bản về mặt giải phóng con người khỏi mọi áp bức, bóc lột đem lại cho con người hạnh phúc, tự do Vì vậy, Hồ Chí Minh rất coi trọng vai trò của tư tưởng, văn hóa, đạo đức, lối sống Con người có hạnh phúc trong chế độ xã hội chủ nghĩa phải là những con người được giáo dục và có đạo đức Chế độ xã hội chủ nghĩa mang lại hạnh phúc cho con người phải là chế độ xa lạ với chủ nghĩa cá nhân, với những gì phản văn hóa và đạo đức Bác cho rằng, đời sống văn hóa tinh thần chính là lẽ sinh tồn và mục đích cuộc sống của chúng ta Trong kháng chiến ác liệt, Bác cũng nhấn mạnh “không sợ thiếu, chỉ sợ không công bằng; không sợ nghèo, chỉ sợ lòng dân không yên”
Có thể thấy, quyền sống, quyền độc lập, tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc đã được chủ tịch Hồ Chí Minh cụ thể hóa bằng những quyền cơ bản như: mỗi người dân đều “có quyền làm việc, có quyền nghỉ ngơi, có quyền tự do thân thể,
có quyền tự do ngôn luận, báo chí, hội họp, lập hội, biểu tình, có quyền tự do tín ngưỡng, theo hoặc không theo tôn giáo nào, có quyền bầu cử, ứng cử, Công dân đều bình đẳng trước pháp luật Đàn bà có quyền bình đẳng với đàn ông về các mặt chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và gia đình Nhà nước chú trọng đặc biệt việc giáo dục thanh niên về đức dục, trí dục và thể dục”
Nhìn chung, độc lập chính là nền tảng của tự do, hạnh phúc, con người có độc lập, tự do thì mới có hạnh phúc; ngược lại, quyền mưu cầu hạnh phúc gắn chặt với quyền tự do, độc lập của mỗi người Hạnh phúc là một hành trình tự do đi các giá trị và khi đạt được những giá trị, thỏa mãn với những thứ trở thành giá trị của mình, đó chính là hạnh phúc
IV Liên hệ với sự nghiệp đổi mới của nước ta hiện nay
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định, trong chủ nghĩa xã hội, nhân dân lao động
là người chủ duy nhất Đó là sự khác biệt về chất giữa chủ nghĩa xã hội với các chế độ xã hội trước đó Chế độ dân chủ là chế độ mà nhân dân làm chủ, dân chủ
là vấn đề thuộc bản chất của nhà nước ta Theo Hồ Chí Minh, dân chủ xã hội
BT lớn Tư tưởng Hồ Chí Minh_20212022
Tư tưởng
Hồ Chí… 100% (14)
14
Trắc nghiệm tư tưởng Hồ Chí Minh…
Tư tưởng
15
Trang 9Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
chủ nghĩa phải được phát huy trên tất cả các lĩnh vực, phải được thể chế bằng pháp luật, nâng cao trong quá trình phát triển kinh tế xã hội và nâng cao dân trí Thực hiện được như thế thì độc lập mới thật sự có ý nghĩa, thật sự vững chắc Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về chăm lo đời sống nhân dân đã được Đảng và Nhà nước ta vận dụng, cụ thể hóa trong Hiến pháp, Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011), trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm, 5 năm và kế hoạch hằng năm; thể hiện trong từng chế độ, chính sách phát triển kinh tế, xây dựng đời sống văn hóa, xã hội của đất nước, vì một nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh
Thực tế cho thấy, các chủ trương, chính sách về phát triển kinh tế - xã hội của Đảng và Nhà nước trong gần 35 năm đổi mới đã luôn hướng tới mục tiêu không ngừng “nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân” như Văn kiện Đại hội XII của Đảng đã khẳng định Theo đó, đời sống nhân dân tiếp tục được cải thiện; phát triển văn hóa, thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội đạt được những kết quả tích cực; công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân được chú trọng Chính phủ đề ra Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững (giai đoạn 2016 - 2020) với số vốn từ ngân sách trung ương là 41.449 tỷ đồng Ngoài
ra, Nhà nước còn bố trí 44.214 tỷ đồng để thực hiện chính sách giảm nghèo thường xuyên, hỗ trợ người nghèo về y tế, giáo dục, nhà ở, tín dụng…; 70% người dân Việt Nam đã được bảo đảm về mặt kinh tế, trong đó, 13% thuộc tầng lớp khá giả theo chuẩn thế giới, chính là những con số “biết nói”, góp phần từng bước đặt nền móng cho sự phát triển bền vững của Việt Nam trong tương lai
Trong bối cảnh đại dịch COVID-19 gần đây, Đảng và Chính phủ đã quyết định triển khai nhiều chính sách hỗ trợ cho những đối tượng cận kề bờ cùng đối diện với nguy cơ nghèo đói Chúng bao gồm những hộ gia đình nghèo, hộ gia đình cận kề bờ nghèo và đối tượng được bảo trợ xã hội - những người có thu nhập dưới mức 1 triệu đồng một tháng trong khoảng thời gian từ tháng 4 đến tháng 6 năm 2020 Tổng số tiền hỗ trợ từ ngân sách nhà nước đã đạt tới 62 nghìn tỷ đồng, và tổng số hộ gia đình được hỗ trợ là 2.244.000 hộ Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã tổ chức Lễ phát động toàn dân tham gia ủng hộ phòng, chống dịch COVID-19, kêu gọi các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân trong và ngoài nước cùng đồng bào Việt Nam ở nước ngoài, với tình cảm
và trách nhiệm đồng lòng tham gia ủng hộ phòng, chống dịch COVID-19 Tổng
số tiền và hiện vật đã được ủng hộ lên đến gần 1.600 tỷ đồng
Trang 10Đinh Hoàng Hiệp - 11212202
Những biện pháp này không chỉ đảm bảo cuộc sống của nhân dân và giúp họ vượt qua khó khăn do đại dịch COVID-19 gây ra, mà còn thể hiện chính sách nhân văn của Đảng, Nhà nước và Chính phủ, đồng thời thể hiện sự chăm sóc kịp thời đối với người nghèo và những người mất việc làm Điều này là minh chứng
rõ ràng cho bản chất tốt đẹp của xã hội
Để duy trì ổn định xã hội và khuyến khích sự sáng tạo của nhân dân, để đảm bảo rằng nhân dân không còn phải đối mặt với đói nghèo và sự thiếu hạnh phúc, chúng ta cần thực hiện các chủ trương và đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước và Chính phủ trong kinh tế nhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển xã hội Chúng ta cần thực hiện chúng một cách hiệu quả để trở thành động lực quan trọng để củng cố đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng cơ sở vững chắc để ngăn chặn
và đánh bại mọi âm mưu và hành động phá hoại của các thế lực thù địch và phản động
Trong tình hình đó, chúng ta không thể quên rằng chăm lo đời sống của nhân dân là trung tâm nhiệm vụ chính trị, là thước đo và tiêu chí đánh giá việc thực hiện trách nhiệm của Đảng và Nhà nước đối với nhân dân Để tiếp tục học tập và thực hành tư tưởng, đạo đức và phong cách của Hồ Chí Minh, đặc biệt là việc xây dựng ý thức tôn trọng nhân dân, phát huy tính dân chủ và chăm sóc đời sống của nhân dân theo tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh, chúng ta cần tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm
Một trong những nhiệm vụ đó là nâng cao nhận thức và cụ thể hóa việc học tập
và thực hành tư tưởng, đạo đức và phong cách của Hồ Chí Minh, đặc biệt là về việc chăm sóc đời sống của nhân dân, để kết nối nhiệm vụ chính trị của các cơ quan, địa phương, tổ chức và cá nhân Tích hợp nhiệm vụ này vào chương trình
và kế hoạch cụ thể của cơ quan, địa phương, đơn vị và cá nhân hằng năm, hằng quý, nhất là thành chuyên đề sinh hoạt tại chi bộ gắn với nhiệm vụ chuyên môn, bảo đảm sự thống nhất trong nhận thức và hành động của mỗi cấp ủy và mỗi cán
bộ, đảng viên
Hai là, gắn thực hiện nội dung chăm lo đời sống nhân dân với việc tập trung giải quyết những vấn đề trọng tâm, cấp bách tại mỗi địa phương, cơ quan và đơn vị Điều này cần diễn ra thông qua việc thực hiện các kế hoạch, dự án tương ứng với tình hình thực tế của mỗi địa phương, đặc biệt là những vùng còn khó khăn
và dân cư nghèo Cần phải kết hợp công tác xây dựng và chỉnh đốn Đảng với các cuộc vận động và phong trào thi đua yêu nước, nhằm hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ chính trị năm 2020 và trong các năm tiếp theo Điều này cũng đóng