- Bộ máy nhà nước Việt Nam 6 cơ quan bao gồm : Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân, Viện Kiểm soát nhân dân, Chính quyền địa phương - Cơ quan có chức năng lập pháp : Quốc
Trang 1Nguyễn Thị Phương Uyên – BA002 -MSSV: 31221021495– Tiết chiều thứ 6
BTVN
1 Bộ máy nhà nước VN có mấy loại cơ quan? Cơ quan nào có chức năng lập pháp? chức năng hành pháp? chức năng tư pháp?
- Bộ máy nhà nước Việt Nam 6 cơ quan bao gồm : Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân, Viện Kiểm soát nhân dân, Chính quyền địa phương
- Cơ quan có chức năng lập pháp : Quốc hội
- Cơ quan có chức năng hành pháp : Chính phủ
- Cơ quan có chức năng tư pháp: tòa án nhân dân
2 Vai trò của chủ tịch nước VN giống /khác với Tổng thống Hoa Kỳ?
- Giống : Đều là người đứng đầu Nhà nước
- Khác
Chủ tịch nước Việt Nam là người đứng đầu nhà nước Việt Nam nhưng không đứng đầu cơ quan chức năng hành pháp
Tổng thống vừa đứng đầu nhà nước Mỹ vừa đứng đầu cơ quan hành pháp nước này
3 Bộ máy chính quyền địa phương của VN được tổ chức theo bao nhiêu cấp đơn vị hành chính lãnh thổ? Nước ta có bao nhiêu thành phố trực thuộc tỉnh? Thành phố trực thuộc tỉnh có gì khác với thành phố trực thuộc TW?VD
- Bộ máy chính quyền địa phương của Việt Nam được tổ chức theo 3 cấp hành chính :
Cấp tỉnh
Cấp huyện
Cấp xã
- Nước ta có 79 thành phố trực thuộc tỉnh
- Thành phố trực thuộc tỉnh nằm dưới sự quản lý của tỉnh và chỉ tương đương cấp huyện còn thành phố trực thuộc trung ương nằm dưới sự quản lý của Trung Ương
và tương đương cấp tỉnh
- Ví dụ: TP trực thuộc tỉnh: TP Nha Trang-tỉnh Khánh Hòa
Trang 2TP trực thuộc trung ương: TP Đà Nẵng
4.Cơ quan nào ở VN thực hiện quyền công tố? Hãy liệt kê các Tòa án nhân dân cấp cao.
- Cơ quan ở VN thực hiện quyền công tố là : viện kiểm sát nhân dân các cấp
- Các Tòa án nhân dân cấp cao:
Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội
Tòa án nhân dân cấp cao tại thành phố Hồ Chí Minh
Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng
5 Ai được gọi là cán bộ, công chức nhà nước ? Công chức khác với viên chức như thế nào?
- Cán bộ là công dân Việt Nam được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ,
chức danh theo nhiệm kỳ trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước,
tổ chức chính trị xã hội ở trung ương, ở tỉnh thành phố trực thuộc trung ương, ở
quận, huyện, thị xã trực thuộc tỉnh, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách
Nhà nước
- Công chức là công dân Vệt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh tương ứng với vị trí việc làm trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt
Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện, trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội Nhân dân mà không phải sĩ quan, quân dân, chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng, trong cơ quan, đơn vị thuộc công an nhân dân mà không phải là sĩ quan phục vụ theo chế độ chuyên nghiệp, công nhân công an, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước
- bổ nhiệm và giữ chức danh theo nhiệm
kì
- Làm việc theo chế độ chuyên nghiệp,
trong biên chế và hưởng lương từu ngân
sách nhà nước
-Thực hiện các công việc nhân danh
quyền lực nhà nước, thực hiện các nhiệm
vụ quản lí và phải chịu trách nhiệm về
công việc của mình trước Đẳng và Nhà
nước, trước nhân dân và đơn vị quản lí
- phân theo các chức danh nghề nghiệp
- Làm việc tại các đơn vị sự nghiệp công lập theo chế độ hợp đồng làm việc
- Thực hiện các công việc do đơn vị quản lsi giao cho, mang tính chuyên môn
nghiệp vụ, không có tính quyền lực Nhà nước Phải chịu mọi trách nhiệm với đơn
vị quản lí viên chức
Trang 36.Cơ quan nào có thẩm quyền ban hành văn bản QPPL? tên VB là gì? cho ví dụ.
Cơ quan có thẩm quyền ban hành các văn bản qui phạm pháp luật :
Quốc hội
Ủy ban thường vụ Quốc hội
Chủ tịch nước
Chính phủ
Thủ tướng Chính phủ
Hội đồng thẩm phán TAND tối cao
Chánh án TAND tối cao
Viện trưởng VKSND tối cao
Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quang ngang bộ
Tổng kiểm toán nhà nước
Hội đồng nhân dân cấp tỉnh
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
Hội đồng nhân dân cấp huyện
Ủy ban nhân dân cấp huyện
Hội đồng nhân dân cấp xã
Ủy ban nhân dân cấp xã
Tên văn bản :
Hiến pháp
Bộ luật, luật (sau đây gọi chung là luật), nghị quyết của Quốc hội
Pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội; nghị quyết liên tịch giữa Ủy thường vụ Quốc hội với Đoàn Chủ tịch Ủy ban trung ương Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam; nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Đoàn Chủ tịch Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Lệnh, quyết định của Chủ tịch nước
Nghị định của Chính phủ; nghị quyết liên tịch giữa Chính phủ với Đoàn Chủ tịch Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Quyết định của Thủ tướng Chính phủ
Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao
7.Không phải cơ quan trong BMNN thì có quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật hay không ? Tại sao?
Trang 4Trong Luật số 17/2008/QH12 của Quốc hội: Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật tại chương I, điều 1:
Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản do cơ quan nhà nước ban hành hoặc phối hợp ban hành theo thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục (quy định trong Luật số 17/2008/QH12 của Quốc hội hoặc Luật ban hành văn bản QPPL của HĐND, UBND, trong đó có quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung, được Nhà nước bảo đảm thực hiện để điều chỉnh các quan hệ xã hội
Văn bản do cơ quan nhà nước ban hành hoặc phối hợp ban hành không đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật này hoặc trong Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân thì không phải là văn bản quy phạm pháp luật
=> Căn cứ theo trên, những cơ quan không nằm trong BMNN vẫn có quyền ban hành văn bản QPPL nhưng những văn bản đó chỉ mang tính tham khảo vì không có tính quy phạm
8.Tổ chức nào sau đây không có quyền ban hành văn bản QPPL: Ủy ban
thường vụ quốc hội, Ủy ban dân tộc, Ủy ban pháp luật Ủy ban tư pháp, Ủy ban nhân dân TPHCM, Ủy ban Chứng khoản NN, Bộ Kế hoạch và đầu tư, Bộ tài chính, Bộ Chính trị, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, Tổng cục Thuế, Tổng cục Hải quan, Bảo hiểm Xã hội?
Tổ chức không có quyền ban hành văn bản QPPL là :
Ủy ban dân tộc
Ủy ban pháp luật
Ủy ban tư pháp
Ủy ban Chứng khoản NN
Tổng cục Thuế
Tổng cục Hải quan
Bảo hiểm Xã hội
9 Liệt kê các loại quyền cá nhân được bảo hộ theo HP 2013.
Quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội
Quyền bình đẳng trước pháp luật
Quyền sống
Quyền bất khả xâm phạm về thân thể
Quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình
Quyền bảo vệ danh dự, uy tín của mình
Trang 5 Quyền bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác
Quyền có nơi ở hợp pháp
Quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở
Quyền tự do đi lại và cư trú ở trong nước, có quyền ra nước ngoài và từ nước ngoài về nước
Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, theo hoặc không theo một tôn giáo nào
Quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình
Quyền bầu cử (đủ 18t) và quyền ứng cử vào Quốc hội, Hội đồng nhân dân (đủ 21t)
Quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội, tham gia thảo luận và kiến nghị với cơ quan nhà nước về các vấn đề của cơ sở, địa phương và cả nước
Quyền biểu quyết khi Nhà nước tổ chức trưng cầu ý dân (đủ 18t)
Quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về
những việc làm trái pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân
Người bị bắt, tạm giữ, tạm giam, khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án trái pháp luật có quyền được bồi thường thiệt hại về vật chất, tinh thần và phục hồi danh dự
Quyền sở hữu về thu nhập hợp pháp, của cải để dành, nhà ở, tư liệu sinh hoạt,
tư liệu sản xuất, phần vốn góp trong doanh nghiệp hoặc trong các tổ chức kinh
tế khác
Quyền sở hữu tư nhân và quyền thừa kế
Quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm
Quyền được bảo đảm an sinh xã hội
Quyền làm việc, lựa chọn nghề nghiệp, việc làm và nơi làm việc
Quyền kết hôn, ly hôn
Quyền được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe, bình đẳng trong việc sử dụng các dịch vụ y tế và có nghĩa vụ thực hiện các quy định về phòng bệnh, khám bệnh, chữa bệnh
Quyền và nghĩa vụ học tập
Quyền nghiên cứu khoa học và công nghệ, sáng tạo văn học, nghệ thuật và thụ hưởng lợi ích từ các hoạt động đó
Quyền hưởng thụ và tiếp cận các giá trị văn hóa, tham gia vào đời sống văn hóa, sử dụng các cơ sở văn hóa
Quyền xác định dân tộc của mình, sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ, lựa chọn ngôn ngữ giao tiếp
Quyền được sống trong môi trường trong lành và có nghĩa vụ bảo vệ môi trường.
Trang 610 Người nước ngoài có thể được bảo hộ quyền gì khi sinh sống, học tập và làm việc tại VN, Cho ví dụ
- Người nước ngoài nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú tại Việt Nam có
các quyền sau đây:
Được bảo hộ tính mạng, danh dự, tài sản và các quyền, lợi ích chính đáng theo pháp luật Việt Nam trong thời gian cư trú trên lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
Người có thẻ tạm trú được bảo lãnh ông, bà, cha, mẹ, vợ, chồng, con vào Việt Nam thăm; được bảo lãnh vợ, chồng, con dưới 18 tuổi ở cùng trong thời hạn thẻ tạm trú nếu được cơ quan, tổ chức mời, bảo lãnh người đó đồng ý;
Người có thẻ thường trú được bảo lãnh ông, bà, cha, mẹ, vợ, chồng, con vào Việt Nam thăm;
Người đang cư trú hợp pháp tại Việt Nam được đi lại trên lãnh thổ Việt Nam, được kết hợp du lịch, thăm người thân, chữa bệnh không phải xin phép; trường hợp vào khu vực cấm hoặc khu vực hạn chế đi lại, cư trú thực hiện theo quy định của pháp luật;
Thuyền viên trên các tàu, thuyền nhập cảnh Việt Nam được đi bờ trong phạm
vi tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi tàu, thuyền neo đậu; trường hợp
đi ra ngoài phạm vi trên hoặc xuất cảnh khỏi lãnh thổ Việt Nam qua các cửa khẩu khác thì được xét cấp thị thực;
Vợ, chồng, con cùng đi theo nhiệm kỳ của thành viên cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự, cơ quan đại diện tổ chức quốc tế thuộc Liên hợp quốc,
cơ quan đại diện tổ chức liên chính phủ được lao động nếu có giấy phép lao động, trừ trường hợp không thuộc diện cấp giấy phép lao động; được học tập nếu có văn bản tiếp nhận của nhà trường hoặc cơ sở giáo dục;
Người đang học tập tại các trường hoặc cơ sở giáo dục theo điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế được kết hợp lao động nếu có văn bản cho phép của nhà trường hoặc cơ sở giáo dục;
Người không quốc tịch thường trú ở nước ngoài được nhập cảnh Việt Nam du lịch, thăm người thân;
Người không quốc tịch cư trú tại ViệtNam có nhu cầu xuất cảnh được Bộ Công an xem xét cấp giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế
Như vậy, có thể thấy đối với công dân nước ngoài sinh sống trên lãnh thổ Việt nam họ sẽ được pháp luật Việt Nam bảo vệ tính mạng, danh dự, tài sản và các quyền, lợi ích chính đáng theo pháp luật Việt Nam Nước ta đề cao nhân
Trang 7quyền và trong hiến pháp hay các quy định của Luật khác cũng rất đề cao vấn
đề này, chính vì thế nên điều đầu tiên được nhắc tới về quyền chính là được bảo vệ tính mạng danh sự cho người nước ngoài, tính mạng, sức khỏe, thân thể con người vô cùng quan trọng Quyền sống là quyền cơ bản và quan trọng nhất của con người, đây cũng là một trong những nội dung quan trọng của Nhân quyền
Ngoài ra người nước ngoài được cơ quan quản lý xuất nhập cảnh tại cửa khẩu cấp giấy chứng nhận tạm trú trên lãnh thổ Việt nam khi có đăng kí tạm trú phù hợp với mục đích nhập cảnh trên lãnh thổ Việt nam Thời hạn tối đa được chứng nhận tạm trú là 12 tháng theo quy định của pháp luật
Người nước ngoài có quyền nhập cảnh Việt Nam du lịch, thăm người thân Ví
dụ như người thân của là người Việt Nam định cư ở nước ngoài, còn quốc tịch Việt Nam Vì vậy, người thân của bà cần đến cơ quan đại diện ngoại giao Việt Nam tại nước ngoài đại sứ quán Việt Nam tại nơi mà người thân của bà đang định cư và để xin cấp hộ chiếu Việt Nam Sau đó, người thân của bà có thể sử dụng hộ hiếu để nhập cảnh Việt Nam Sau khi về nước, người thân của bà đến Công an Quận, huyện là nơi sẽ xin đăng ký thường trú để được giải quyết theo quy định
11 Công dân VN có những đặc quyền nào mà người nước ngoài không được hưởng?
Trong một số quan hệ xã hội người nước ngoài bị hạn chế một số quyền thậm chí không được hưởng một số quyền như công dân nước sở tại, ví dụ như quyền bầu
cử, ứng cử và các quyền theo học các trường an ninh, quân sự … những quy định này rất dễ có trong quy định của các nước nhằm bảo vệ lợi ích và an ninh quốc gia
BÀI TẬP TÌNH HUỐNG
1/
Căm tức việc chị Bích buôn bán đồ ăn sáng kê bàn ghế cản trở lối đi, nâng nền
nhà cùng mặt hẻm cao làm cho việc ra vào nhà của gia đình Hảo khó khăn, hai
gia đình thường xuyên xảy ra cự cãi ===> Hảo nảy sinh ý định giết chết cả nhà chị Bích
3 giờ ngày 13/2/2018, Hảo chuẩn bị sẵn can chứa một lít xăng và một ổ khóa
Trang 8đến trước cửa nhà chị Bích ngồi chờ đến khi tất cả thành viên trong nhà chị Bích (8 người) ngủ say Hảo khóa trái cửa, lấy xăng tạt vào cửa rồi bật lửa châm cây mồi ném vào cửa đã đổ xăng gây cháy nhà Hai người trong gia đình chị Bích bị thương tích lần lượt là 3% và 2%
Trong quá trình điều tra, Hảo có biểu hiện bệnh lý tâm thần nên Công an TP Cần Thơ đã trưng cầu giám định tâm thần Theo kết luận giám định pháp y tâm thần đối với Hảo trước, trong, sau khi phạm tội và hiện tại, đương sự có bệnh lý tâm thần, rối loạn nhân cách dạng phân liệt Về năng lực, tại thời điểm phạm tội và
hiện tại đương sự hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi do bệnh
lý tâm thần
Ngày 31/7/2018, TAND TP Cần Thơ xét xử sơ thẩm, tuyên phạt Hảo (35 tuổi) 13 năm tù về tội giết người Tài sản thiệt hại do bị cháy gần 2 triệu đồng Do giá trị tài sản thiệt hại chưa đủ yếu tố cấu thành tội hủy hoại tài sản nên Công an
phường An Lạc ra quyết định xử phạt hành chính đối với Hảo
Tòa công nhận việc gia đình bị hại không yêu cầu bị cáo bồi thường các khoản
thiệt hại tài sản và chi phí điều trị
a Hãy xác định năng lực hành vi và tư cách pháp lý của Hảo.
- Hảo có bệnh lý tâm thần, rối loạn nhân cách dạng phân liệt Về năng lực, tại thời điểm phạm tội và hiện tại đương sự hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành
vi do bệnh lý tâm thần mất năng lục hành vi dân sự (điều 22 BLDS năm 2015)
- Tư cách pháp lý của hảo là tư cách bị đơn
b Liệt kê các loại hành vi pháp lý và chủ thể tương ứng trong tình huống.
Trang 9 Gia đình bị hại không yêu cầu bị
cáo bồi thường (chủ thể: chị Bích
và gia đình)
Công an TP Cần Thơ đã trưng
cầu giám định tâm thần (chủ thể:
CATP Cần Thơ)
TAND TP Cần Thơ xét xử sơ
thẩm (chủ thể: TAND TP Cần
Thơ)
Công an phường An Lạc ra quyết
định xử phạm hành chính đối với
Hảo (chủ thể: CA phường An
Lạc)
Hảo khóa trái cửa, lấy xăng tạt vào cửa rồi bật lửa châm cây mồi ném vào cửa đã đổ xăng gây cháy nhà (chủ thể: Hảo)
Hảo nảy sinh ý định giết cả nhà chị Bích (chủ thể: Hảo)
c Xác định các loại vi phạm PL và chế tài được đề cập trong tình huống:
Vi phạm hình sự => 13 năm tù giam về tội giết người
Vi phạm hành chính => Công an phường An Lạc ra quyết định xử phạm hành chính đối với Hảo 2 triệu đồng do giá trị tài sản thiệt hại chưa đủ
để yếu tố cấu thành tội hủy hoại tài sản
Vi phạm dân sự => Gia đình bị hại không yêu cầu bồi thường
d Phân tích cấu thành đối với hành vi vi phạm PL của Hảo.
- Chủ thể vi phạm
Hảo, 35t
Bị rối loạn nhân cách dạng phân liệt Về năng lực, tại thời điểm phạm tội
và hiện tại đương sự hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi do bệnh lý tâm thần
- Mặt chủ quan:
Lý do: Căm tức việc chị Bích buôn bán đồ ăn sáng kê bàn ghế cản trở lối
đi, nâng nền nhà cùng mặt hẻm cao lên làm cho việc ra vào nhà của gia đình Hảo khó khăn, hai gia đình thường xuyên xảy ra cự cãi ===> Hảo nảy sinh ý định giết cả nhà chị Bích
Lỗi: Cố ý trực tiếp
Mục đích: Giết chết cả nhà chị Bích
- Khách thể: Việc làm của Hảo đã xâm hại:
Quan hệ tài sản
Quyền sống
Quyền được bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm
Trang 10 Gây nguy hiểm cho xã hội, đe dọa an toàn xã hội nói chung
- Mặt khách quan:
Phương tiện gây án: can chứa một lít xăng và một ổ khóa
Địa điểm: nhà của gia đình chị Bích
Thời gian: 3 giờ ngày 13/2/2018
Hành vi gây nguy hiểm: Ngồi chờ trước cửa nhà chị Bích đến khi tất cả
thành viên trong gia đình chị Bích (8 người) đã ngủ say Hảo khóa trái cửa, lấy xăng tạt vào cửa rồi bật lửa châm cây mồi ném vào cửa đã đổ xăng gây cháy nhà
Hậu quả: Hai người trong gia đình chị Bích bị thương tích lần lượt là 3%
và 2% Tài sản thiệt hại do bị cháy gần 2 triệu đồng
e Từ sự kiện của tình huống, hãy nhận xét sự khác nhau giữa các loại trách
nhiệm pháp lý.
Điểm khác nhau giữa các loại trách nhiệm pháp lý
Trách nhiệm hình
sự
Trách nhiệm dân
sự
Trách nhiệm hành
chính
Trách nhiệm kỷ
luật
Khái
niệm
Trách nhiệm
hình sự là trách
nhiệm pháp lý áp
dụng đối với các
cá nhân, pháp
nhân thương mại
vi phạm pháp
luật phải chịu
những hậu quả
pháp lý bất lợi về
hành vi phạm tội
của mình
Trách nhiệm dân sự
là trách nhiệm pháp
lý mang tính tài sản được áp dụng đối với người vi phạm pháp luật dân sự nhằm bù đắp về tổn thất vật chất, tinh thần cho người bị hại
Trách nhiệm hành chính là loại trách nhiệm pháp lý đặt
ra đối với các cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính hay nói cách khác TNHC là trách nhiệm thi hành nghĩa vụ do pháp luật hành chính quy định và trách nhiệm phát sinh do
vi phạm nghĩa vụ đó
Trách nhiệm kỷ luật
là trách nhiệm pháp
lý áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức do vi phạm kỷ luật, vi phạm quy tắc hay nghĩa vụ trong hoạt động công vụ hoặc
vi phạm pháp luật
mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự
Chủ
thể áp
quan đơn vị, xí