Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội

Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội

Mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu

Mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu lý luận và thực tiễn về ý thức bảo vệ môi trường nhằm đề xuất các biện pháp giáo dục cho học sinh tại Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội Mục tiêu là giúp học sinh phát triển ý thức tự giác bảo vệ môi trường ở mọi nơi, từ đó góp phần vào việc thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện nhân cách cho học sinh.

Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu cơ sở lý luận về giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội THCS.

- Đánh giá thực trạng giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội THCS.

- Đề xuất một số biện pháp giáo ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội.

- Tổ chức thử nghiệm biện pháp giáo dục ý thức bảo vệ sinh môi trường cho học sinh Liên đội THCS thông qua các hoạt động Đội.

Giả thiết khoa học

Các trường học đóng vai trò quan trọng trong việc giáo dục và rèn luyện học sinh về ý thức bảo vệ môi trường Qua việc thực hành hàng ngày, học sinh sẽ hình thành thói quen và kỹ năng giữ gìn môi trường, từ đó lan tỏa ý thức này đến gia đình, cộng đồng và nơi công cộng Điều này không chỉ tạo ra một thế hệ tương lai có trách nhiệm mà còn góp phần xây dựng một môi trường Xanh – Sạch – Đẹp, phù hợp với mục tiêu giáo dục toàn diện nhân cách cho học sinh.

Phương pháp nghiên cứu

Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu và phân tích tài liệu về môi trường và ý thức bảo vệ môi trường là cần thiết để xây dựng cơ sở lý luận cho giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh tại Liên đội Trung học cơ sở.

Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

Hệ thống câu hỏi điều tra được xây dựng nhằm thu thập thông tin về ý thức bảo vệ môi trường và giáo dục học sinh qua hoạt động Đội tại Liên đội THCS trong những năm qua Từ đó, chúng tôi sẽ phân tích và đề xuất các giải pháp cũng như khuyến nghị cho các cấp quản lý trường học, cán bộ, giáo viên và phụ huynh học sinh.

Phương pháp phỏng vấn sâu được áp dụng để thu thập thông tin từ cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh về ý thức bảo vệ môi trường trong Liên đội THCS Nội dung phỏng vấn được ghi chép với sự đồng ý của người tham gia.

Quan sát hành động, ý thức bảo vệ môi trường của học sinh Liên đội THCS để thu thập thông tin liên quan đến vấn đề nghiên cứu.

- Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Tác giả thực hiện thí nghiệm sư phạm nhằm nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của học sinh Liên đội THCS thông qua việc tổ chức các hoạt động đội, trò chơi, cuộc thi và thành lập câu lạc bộ.

Nhóm phương pháp thống kê và xử lý số liệu được áp dụng để phân tích dữ liệu về ý thức bảo vệ môi trường của học sinh, cũng như đánh giá thực trạng giáo dục ý thức bảo vệ môi trường trong Liên đội Trung học cơ sở.

Điểm mới trong quá trình nghiên cứu

Học sinh được hướng dẫn và thực hành phân loại rác hàng ngày trong lớp học, giúp các em rèn luyện thói quen và hình thành kỹ năng bỏ rác đúng nơi quy định.

Học sinh nhận thức được tác dụng của từng loại rác và cách xử lý hiệu quả, từ đó nhận ra rằng rác là nguồn nguyên liệu quý giá Các em có thể gom ống lon, chai nhựa và giấy vụn để bán gây quỹ cho Đội, lá cây có thể ủ thành phân bón cho hoa và cây, cành cây có thể sử dụng làm củi Ngoài ra, túi ni lông cũng nên được thu gom để tái chế thay vì vứt ra môi trường, vì chúng khó phân hủy và gây ô nhiễm.

Trong phong trào hoạt động Đội, các em đã tạo ra khí thế thi đua mạnh mẽ thông qua việc vẽ tranh tuyên truyền ý thức bảo vệ môi trường, thu gom rác để gây quỹ lớp, và chăm sóc bồn hoa, cây cảnh.

Nếu đề tài này được triển khai đồng loạt tại các trường học, nó sẽ góp phần hình thành những ngôi trường Xanh - Sạch - Đẹp, từ đó lan tỏa ra các xóm làng và xây dựng một đất nước Xanh - Sạch - Đẹp Đề tài này cũng giúp đào tạo những con người có ý thức và hành động bảo vệ môi trường, góp phần tạo nên một xã hội văn minh và một môi trường tự nhiên được gìn giữ và bảo vệ đúng cách.

PHẦN NỘI DUNG

Cơ sở lý luận

Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và nhân tạo có mối quan hệ với nhau, ảnh hưởng đến đời sống sản xuất, sự tồn tại và phát triển của con người cũng như tự nhiên, theo Điều 3 của Luật Bảo vệ môi trường Việt Nam năm 2005.

Theo Điều 1 của Luật Bảo vệ môi trường, môi trường được định nghĩa là tất cả những yếu tố tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến cuộc sống con người, bao gồm cả môi trường tự nhiên và môi trường xã hội.

Ô nhiễm môi trường là hiện tượng mà các yếu tố tự nhiên bị ảnh hưởng, dẫn đến sự thay đổi trong các tính chất vật lý, hóa học và sinh học, gây hại cho sức khỏe con người và sinh vật khác Nguyên nhân chính của ô nhiễm môi trường chủ yếu xuất phát từ hoạt động của con người, bên cạnh đó, một số hoạt động tự nhiên cũng góp phần làm ô nhiễm môi trường.

Giáo dục là một quá trình có tổ chức nhằm khơi gợi và biến đổi nhận thức, năng lực, tình cảm và thái độ của cả người dạy và người học theo hướng tích cực Mục tiêu của giáo dục là hoàn thiện nhân cách người học thông qua những tác động có ý thức từ bên ngoài, từ đó đáp ứng nhu cầu tồn tại và phát triển của họ.

Ý thức bảo vệ môi trường bao gồm các hoạt động nhằm duy trì sự trong lành và sạch đẹp của môi trường, cải thiện điều kiện sống và đảm bảo cân bằng sinh thái Điều này cũng liên quan đến việc ngăn chặn và khắc phục những tác động tiêu cực từ con người và thiên nhiên, đồng thời khai thác và sử dụng tài nguyên thiên nhiên một cách hợp lý và tiết kiệm.

Giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường cho học sinh là quá trình tác động vào nhận thức của các em thông qua các hoạt động giáo dục Mục tiêu là giúp học sinh hiểu biết, phát triển kỹ năng và hình thành hành vi đúng đắn trong việc bảo vệ môi trường.

1.2 Tầm quan trọng của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Trung học cơ sở:

Môi trường đóng vai trò quan trọng trong đời sống con người cũng như sự phát triển kinh tế và văn hóa của đất nước Hiện nay, môi trường đang trải qua những biến đổi tiêu cực, đặc biệt là các yếu tố tự nhiên như đất, nước, không khí, và hệ động thực vật Ô nhiễm môi trường đang ở mức độ nghiêm trọng hơn bao giờ hết.

Giáo dục bảo vệ môi trường là một vấn đề cấp bách và cần thiết trong giảng dạy tại trường Phổ thông Nó cung cấp cho học sinh kiến thức cơ bản về môi trường, ô nhiễm và biện pháp giảm thiểu ô nhiễm, từ đó hình thành ý thức và đạo đức mới đối với môi trường Việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh không chỉ mang lại tác dụng sâu sắc mà còn bền vững, giúp các em có thái độ và hành động đúng đắn trong việc bảo vệ môi trường.

THCS đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành công dân có ý thức bảo vệ môi trường Học sinh THCS không chỉ nhận thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường mà còn thực hiện những hành động thiết thực, ảnh hưởng tích cực đến các thế hệ khác Khi các em trở thành Đoàn viên, Đội viên với ý thức tốt trong việc bảo vệ môi trường, các em sẽ là tấm gương cho thanh thiếu niên và nhi đồng, góp phần làm chủ việc bảo vệ môi trường xung quanh như gia đình, làng xóm và bạn bè, đồng thời hỗ trợ người già trong cộng đồng.

Là Tổng phụ trách Đội, tôi nhận thức rõ tầm quan trọng của giáo dục bảo vệ môi trường trong việc giúp các em hình thành thói quen và hành vi ứng xử văn minh, lịch sự Việc bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên và xây dựng những xúc cảm tích cực sẽ góp phần hình thành nhân cách cho học sinh, đồng thời trang bị cho các em kỹ năng sống bảo vệ môi trường và sử dụng năng lượng một cách tiết kiệm và hiệu quả.

1.3 Nội dung giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh.

Thông qua các hoạt động giáo dục hàng ngày, đội ngũ giúp học sinh nhận thức đúng đắn về môi trường và tầm quan trọng của việc bảo vệ nó Học sinh sẽ hiểu rõ về ô nhiễm môi trường, cũng như nguyên nhân và hậu quả của vấn đề này.

Học sinh cần phát triển thói quen và hành vi cụ thể để bảo vệ môi trường Họ cũng nên tuyên truyền cho bạn bè và những người xung quanh về tầm quan trọng của việc nhận thức đúng về môi trường và khuyến khích hành động bảo vệ môi trường.

+ Có thái độ phê phán những hành vi xâm phạm, gây ô nhiễm môi trường. + Đội viên, Đoàn viên yêu thích những hoạt động bảo vệ môi trường.

+ Tích cực tham gia bảo vệ môi trường, có mong muốn tham gia học tập và nghiên cứu các đề tài về Bảo vệ môi trường trong tương lai.

Cơ sở thực tiễn

Năm học 2020-2021 Liên đội có 20 Chi đội với hơn 700 đội viên và đoàn viên.

Là một trong những liên đội có truyền thống lâu đời trong phong trào hoạt động Đội, liên đội này đã nhiều năm liền được công nhận là liên đội xuất sắc cấp Thị.

Công tác giáo dục thiếu niên trong những năm học qua đã triển khai đa dạng nội dung và hình thức, đáp ứng nhu cầu vui chơi, học tập và rèn luyện của các em Liên đội chú trọng phát huy vai trò của nhà trường trong cộng đồng, xây dựng môi trường sư phạm kết hợp giáo dục giữa nhà trường, gia đình và xã hội Đồng thời, tuyên truyền giáo dục đạo đức và lối sống văn minh cho đoàn viên, đội viên, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường qua các cuộc vận động như “Thiếu nhi Hà Tĩnh thi đua thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy” Các phong trào “Nghìn việc tốt”, “Trần Quốc Toản” và “Kế hoạch nhỏ” cũng được triển khai hiệu quả.

Liên đội đang đối mặt với một số thách thức, bao gồm cơ sở vật chất hạn chế cho học tập và hoạt động phong trào đội trong trường Đặc biệt, do trường mới chuyển địa điểm, khuôn viên, bồn hoa, cây cảnh và các cơ sở vật chất khác vẫn chưa được hoàn thiện Hơn nữa, một số giáo viên chủ nhiệm lớp chưa thực sự quan tâm đến lớp học và phong trào hoạt động Đội, ảnh hưởng đến sự phát triển chung của Liên đội.

Nhiều học sinh hiện nay chưa ý thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường, lớp học và không gian công cộng Một số em có thói quen xé giấy, ăn vặt, sử dụng túi nilon, ống lon và chai nhựa, dẫn đến việc vứt rác bừa bãi trong lớp học và sân trường Họ chưa có ý thức giữ gìn vệ sinh chung, không nhặt rác khi thấy và bỏ vào thùng đúng nơi quy định, cũng như chưa nhận thức được vai trò của cây xanh và tác hại của rác thải.

Việc đề xuất “Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội” là rất cần thiết, nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm của học sinh đối với môi trường.

Phân tích vấn đề cần nghiên cứu;

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh qua khảo sát phiếu điều tra học sinh:

- Mục tiêu khảo sát: Đánh giá nhận thức của học sinh về ý thức bảo vệ môi trường.

- Cách tiến hành khảo sát: Phát phiếu điều tra cho 30 em học sinh trong trường về ý thức bảo vệ sinh môi trường.

Kết quả: Khảo sát kiến thức và nhận thức về môi trường của học sinh:

Vào ngày 15/10/2021, một cuộc khảo sát đã được tiến hành thông qua việc điều tra ngẫu nhiên với 5 câu hỏi trắc nghiệm Kết quả khảo sát được thu thập từ bảng câu hỏi đã được chuẩn bị trước khi thực hiện đề tài.

Em hãy vui lòng cho biết một số suy nghĩ của em về môi trường bằng cách trả lời các câu hỏi dưới đây:

Câu 1: Trả lời đúng/ sai

STT Câu hỏi Đúng Sai

1 Trực nhật là việc cần thiết để giữ gìn lớp học sạch sẽ x

2 Vứt rác ra cửa sổ để giữ gìn lớp học sạch sẽ x

3 Không cần dội nước sau khi đi vệ sinh vì đã có lao công của trường dọn dẹp x

4 Trồng và chăm sóc cây xanh là việc làm cần thiết để bảo vệ môi trường ở trường học x

Khạc nhổ bừa bãi ngoài đường không ảnh hưởng đến môi trường x

6 Theo em hành động bỏ rác vào thùng rác ở nơi công cộng là hành động của người có ý thức bảo vệ môi trường? x

Người có ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường là người không vứt rác bừa bãi và đi vệ sinh đúng nơi quy định Họ sẽ không vứt giấy, vỏ bao bì đựng quà vặt hay bã kẹo cao su trong sân trường, hành lang, ngăn bàn và dưới nền lớp học Ngoài ra, họ cũng không viết hay vẽ lên tường ở những nơi công cộng.

Hút thuốc lá không chỉ gây hại cho sức khỏe của người trực tiếp hút mà còn ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của những người xung quanh Ngoài ra, việc hút thuốc còn góp phần gây ô nhiễm môi trường không khí Do đó, cả ba tác động này đều đúng.

Câu 4: Khi thấy bạn của mình vứt rác bừa bãi, không đúng nơi quy định em có nhắc nhở bạn không? a Có b Không, để thầy cô giáo nhắc nhở.

Câu 5: Em có thể làm gì để bảo vệ môi trường? (Nêu ngắn gọn)

Tính cần thiết Tính khả thi

Bình thường Ít cần thiết Khả thi Bình thường Ít khả thi

% Trả lời % Trả lời % Trả lời % Trả lời % Trả lời %

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh trong Liên đội qua khảo sát giáo viên đánh giá:

Khảo sát ý kiến của 20 giáo viên chủ nhiệm về ý thức bảo vệ môi trường của học sinh trong Liên đội (trên tổng số 20 lớp):

Câu hỏi 1: Đồng chí hãy đánh giá mức độ ý thức bảo vệ môi trường của học sinh qua các mục sau:

Bảng kết quả đánh giá:

Tổng số giáo viên Các nội dung đánh giá

Tốt Bình thường Chưa tốt

1 Ý thức giữ vệ sinh cá nhân của học sinh 22,3% 25,3% 52,4%

2 Ý thức giữ vệ sinh trong lớp học 10,5% 29,1% 60,4%

3 Ý thức giữ vệ sinh khu nhà vệ sinh 10,8% 20,5% 68,7%

4 Ý thức giữ vệ sinh khu sân trường 12% 21,6% 66,4%

5 Ý thức giữ vệ sinh tại gia đình 15,3% 24,9% 59,8%

6 Ý thức giữ vệ sinh khu dân cư 10,8% 19,6% 69,7%

Kết quả khảo sát từ 20 giáo viên chủ nhiệm cho thấy chỉ 13,61% học sinh thực hiện tốt vệ sinh cá nhân và ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường Đáng chú ý, 62,9% học sinh vẫn chưa có ý thức bảo vệ vệ sinh tại lớp học, khu công cộng và nơi cư trú.

Câu hỏi 2: Quan điểm của đồng chí về việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh trong Liên đội

Tổng số giáo viên Mức độ Quan điểm về việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội.

Kết quả trưng cầu ý kiến cho thấy 100% giáo viên trong trường đều nhất trí rằng giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh trong Liên đội là cần thiết và rất cần thiết Điều này tạo ra thuận lợi lớn trong việc nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh, vì tất cả giáo viên đều nhận thức rõ tầm quan trọng và tác dụng của việc này.

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh trong Liên đội qua quan sát và kiểm tra hàng ngày của bản thân – Giáo viên Tổng phụ trách đội:

Tại ngôi trường tôi công tác, tình trạng học sinh không giữ gìn vệ sinh học đường rất phổ biến, với nhiều em vứt rác bừa bãi như giấy, vỏ bánh mì, và túi bóng khắp nơi Hành động thiếu ý thức này đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến cảnh quan trường học và bầu không khí học tập Ngoài việc vứt rác, nhiều em còn có hành vi vẽ bậy trên bàn học và tường, thậm chí không khóa vòi nước sau khi sử dụng Nguyên nhân chính của tình trạng này là do thói lười biếng và lối sống ích kỷ, khi các em không coi trọng việc giữ gìn môi trường chung Dù các thầy cô giáo và ban cán sự lớp đã thường xuyên nhắc nhở, nhưng việc duy trì lớp học sạch đẹp vẫn gặp nhiều khó khăn do thói quen lâu năm.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, đất nước ta chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của nhiều mặt tích cực trong xã hội Tuy nhiên, bên cạnh đó, các vấn đề tiêu cực cũng ngày càng gia tăng, đặc biệt là ô nhiễm môi trường Ô nhiễm không khí và ô nhiễm nguồn nước đang trở thành những thách thức nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường tự nhiên và sự phát triển bền vững của đời sống con người, đặc biệt là trẻ em.

Gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành và nuôi dưỡng nhân cách của mỗi cá nhân Để thế hệ sau có ý thức bảo vệ môi trường, cần thiết phải có sự chung tay từ gia đình trong việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ em.

Nguyên nhân chính dẫn đến ô nhiễm môi trường là sự thiếu ý thức và thờ ơ của người dân Nhiều người cho rằng hành động của mình quá nhỏ bé, không đủ để gây hại cho môi trường Một số khác lại nghĩ rằng bảo vệ môi trường là trách nhiệm của nhà nước và chính quyền Cũng có người cho rằng ô nhiễm đã xảy ra thì mọi nỗ lực đều vô ích, và họ không cảm thấy bị ảnh hưởng Tuy nhiên, những suy nghĩ này đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến giáo dục và chính sách bảo vệ môi trường cho các thế hệ tương lai.

Vì vậy rất cần sự chung tay giáo dục từ phía gia đình các em học sinh.

Trong những năm qua, giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở nước ta chưa được coi trọng, chủ yếu chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền lý thuyết mà chưa lồng ghép vào quá trình giảng dạy Học sinh thường chỉ tham gia dọn vệ sinh đầu buổi mà không có ý thức lao động, dẫn đến hiệu quả giáo dục bảo vệ môi trường chưa cao Ngày 17/10/2001, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đề án “Đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào hệ thống giáo dục quốc dân” Để triển khai chủ trương này, ngày 31/01/2005, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ra Chỉ thị về việc tăng cường giáo dục bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động ngoại khóa và xây dựng mô hình trường học xanh - sạch - đẹp Tuy nhiên, để nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh, giáo viên cần áp dụng các phương pháp giảng dạy phù hợp và cung cấp thông tin cụ thể để học sinh hiểu rõ vấn đề.

Để cải thiện ý thức bảo vệ môi trường, cần đưa nội dung chi tiết về giáo dục môi trường vào chương trình học THCS, giúp học sinh có cái nhìn đúng đắn về môi trường và hậu quả của việc phá hoại nó Mặc dù tình trạng ô nhiễm môi trường ở Việt Nam, đặc biệt là tại địa phương tôi công tác, đang nghiêm trọng, nhưng vẫn có thể cứu vãn nếu mỗi người dân và học sinh cùng chung tay bảo vệ môi trường Điều này không chỉ vì tương lai của một Việt Nam xanh sạch đẹp mà còn vì cuộc sống của chính chúng ta và các thế hệ sau.

Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh Liên đội Trung học cơ sở thông qua các hoạt động Đội”

4.1 Tuyên truyền việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho cán bộ giáo viên nhà trường, cho cha mẹ học sinh và học sinh trong toàn trường.

Để nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các thành viên trong nhà trường, cha mẹ học sinh và học sinh về giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, cần thực hiện các biện pháp cụ thể trong Liên đội.

Tổng phụ trách cần tham mưu cho Ban giám hiệu và tổ trưởng chuyên môn trong việc lập kế hoạch tuyên truyền về ý nghĩa và tác dụng của giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho đoàn viên, đội viên trong Liên đội Điều này giúp cán bộ, giáo viên nhận thức rõ vai trò và trách nhiệm của mình trong việc giáo dục học sinh về bảo vệ môi trường Cần xây dựng kế hoạch tuyên truyền chi tiết, phân công và giao trách nhiệm cụ thể cho giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, và cha mẹ, đến từng em đội viên Qua đó, việc phối hợp giữa các lực lượng giáo dục học sinh sẽ diễn ra đồng bộ, chặt chẽ và hiệu quả hơn.

- Với cha mẹ học sinh:

Phối hợp với giáo viên chủ nhiệm để tuyên truyền ý nghĩa và tác dụng của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh là rất quan trọng Trong các buổi họp phụ huynh đầu, giữa và cuối năm học, cần giúp phụ huynh nhận thức rõ vai trò và trách nhiệm của họ trong việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho con em Qua đó, cha mẹ sẽ kết hợp chặt chẽ với nhà trường và giáo viên chủ nhiệm để thực hiện hiệu quả công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho các em, cả ở gia đình lẫn nơi cư trú.

- Với học sinh trong toàn trường:

Các buổi sinh hoạt dưới cờ và các hoạt động ngoại khóa do nhà trường tổ chức sẽ tích hợp tuyên truyền về vai trò và tầm quan trọng của ý thức bảo vệ môi trường, giúp học sinh nâng cao nhận thức và trách nhiệm trong việc bảo vệ môi trường chung.

Ngoài ra còn tuyên truyền qua các kênh như loa phát thanh vào đầu buổi, nhắc nhở học sinh vào các giờ sinh hoạt 15 phút hàng ngày

Kết quả cho thấy 100% cán bộ giáo viên và cha mẹ học sinh đã hiểu rõ kế hoạch, nội dung và phương pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường Hầu hết học sinh đã tích cực tham gia vào các hoạt động của lớp và Liên đội, nhằm rèn luyện ý thức bảo vệ môi trường cho bản thân.

4.2 Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh ở Liên đội thông qua hoạt động thường ngày của Liên đội.

Ô nhiễm môi trường có tác động nghiêm trọng đến đời sống con người và hệ sinh thái tự nhiên Việc nâng cao nhận thức cho học sinh về những tác hại này là rất quan trọng, từ đó khuyến khích các em thực hiện những hành động cụ thể, dù là nhỏ nhất, để bảo vệ môi trường.

Nội dung và cách tiến hành

Công tác tuyên truyền đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của môi trường đối với cuộc sống con người và sinh vật, cũng như khuyến khích ý thức bảo vệ môi trường của học sinh Dựa trên các văn bản hướng dẫn về bảo vệ môi trường, tôi đã sưu tầm tài liệu và hình ảnh liên quan để truyền đạt đến học sinh Các hình thức tuyên truyền bao gồm sinh hoạt dưới cờ, tiết sinh hoạt tập thể, và các hoạt động ngoài giờ Tôi đã phổ biến các văn bản hướng dẫn, giới thiệu tài liệu và hình ảnh về các vấn đề môi trường như nạn vứt rác bừa bãi, ô nhiễm nguồn nước do nước thải chưa qua xử lý, và tầm quan trọng của việc trồng cây xanh Đồng thời, tôi cũng so sánh hình ảnh thực tế với hành động của học sinh tại liên đội để tạo sự liên kết và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.

+ Giáo dục học sinh ý thức giữ gìn vệ sinh lớp học.

Lớp học là ngôi nhà thứ hai của các em, nơi các em cảm thấy thân thuộc và thoải mái Để duy trì môi trường sạch đẹp, tôi thường xuyên phối hợp với giáo viên chủ nhiệm hướng dẫn các em tham gia các hoạt động giữ gìn vệ sinh lớp học Các hoạt động này bao gồm trang trí lớp học để tạo không gian thoáng mát, quét dọn, lau chùi bàn ghế, và sắp xếp đồ đạc gọn gàng Ngoài ra, chúng tôi cũng đặt 3 sọt rác ở góc lớp để các em phân loại rác, từ đó thực hiện việc dọn dẹp và đổ rác đúng nơi quy định.

Các lớp đã tổ chức phân công các tổ thực hiện nhiệm vụ trực nhật hàng ngày, nhằm hình thành thói quen lao động và giữ gìn vệ sinh lớp học cho học sinh Bên cạnh đó, các tổ cũng được giao nhiệm vụ chăm sóc cây xanh và bồn hoa trước phòng học, tạo ra không gian “xanh” và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho các em.

Mỗi lớp học có từ hai đến ba thành viên tham gia “Câu lạc bộ xanh” do Liên đội thành lập, có nhiệm vụ thường xuyên nhắc nhở và theo dõi việc giữ gìn vệ sinh cũng như bảo vệ môi trường trong lớp.

Để giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh lớp học cho học sinh hiệu quả, cần thực hiện công tác kiểm tra và theo dõi thường xuyên Việc này bao gồm theo dõi từng học sinh và các tổ vào đầu giờ học và giờ ra chơi, do tổ trưởng và ban cán sự lớp thực hiện Kết quả kiểm tra sẽ là cơ sở để đánh giá ý thức giữ gìn vệ sinh của học sinh, đồng thời làm tiêu chí xếp loại thi đua cuối năm học Qua sự theo dõi của ban cán sự lớp và đội cờ đỏ, nhiều gương người tốt, việc tốt trong việc giữ gìn vệ sinh lớp học và bảo vệ môi trường đã được phát hiện.

+ Giáo dục học sinh ý thức giữ gìn quang cảnh trường học.

Sân trường là nơi diễn ra các hoạt động vui chơi và ngoại khóa của học sinh, được bao quanh bởi các bồn hoa và cây xanh Để duy trì quang cảnh sạch đẹp, tôi thường xuyên nhắc nhở và phối hợp với giáo viên chủ nhiệm, giáo viên trực tuần, cùng đội cờ đỏ tổ chức cho học sinh tham gia lao động vệ sinh Học sinh sẽ quét dọn sân trường và nhặt rác trong khoảng 5-10 phút vào giờ ra chơi theo kế hoạch Ngoài ra, tổng vệ sinh được thực hiện vào chiều thứ 6 hàng tuần.

Đầu năm học, tôi đã phân công các công trình măng non cho các lớp chăm sóc, với đội cờ đỏ theo dõi và chấm điểm, đánh giá thi đua vào cuối học kỳ và năm học Hằng ngày, các lớp thực hiện nhiệm vụ tưới nước, nhổ cỏ cho cây xanh trong khuôn viên trường Để nâng cao hiệu quả công tác này, tôi đã thành lập “Câu lạc bộ xanh” gồm những học sinh có ý thức bảo vệ môi trường, thường xuyên tham gia thu gom rác, tuyên truyền và dọn dẹp vệ sinh Các em cũng tích cực tham gia các hoạt động như “Thứ 7 tình nguyện”, “Chủ nhật xanh” và “Tết trồng cây” do nhà trường tổ chức.

+ Giáo dục học sinh ý thức giữ gìn vệ sinh nguồn nước.

Nước đóng vai trò thiết yếu trong đời sống con người và sinh vật, không chỉ để ăn uống mà còn trong sản xuất công nghiệp và nông nghiệp Tuy nhiên, nguồn nước hiện nay đang bị ô nhiễm do rác thải và nước thải từ sinh hoạt và các nhà máy Để bảo vệ nguồn nước, tôi đã nhắc nhở các em về ý thức giữ gìn vệ sinh nước ở nhà, trường học và nơi công cộng Tại trường, nhiều bể nước đã được lắp đặt để phục vụ nhu cầu vệ sinh hàng ngày như rửa tay, tưới cây và lau dọn lớp học Để duy trì vệ sinh nguồn nước, tôi đã yêu cầu các em không xả nước khi không cần thiết, không giẫm lên vòi nước, không vứt rác vào khu vực bể nước và phải khóa vòi nước sau khi sử dụng.

Để hình thành thói quen giữ gìn vệ sinh nguồn nước cho học sinh, tôi đã giao nhiệm vụ cho các tổ trưởng và ban cán sự lớp theo dõi việc lấy nước của các em Qua đó, chúng tôi có thể phát hiện những học sinh chưa ý thức trong việc bảo vệ nguồn nước, từ đó kịp thời nhắc nhở và uốn nắn để các em thực hiện tốt hơn trong tương lai.

+ Giáo dục học sinh ý thức giữ gìn khu vực nhà vệ sinh.

Hiệu quả của việc thực hiện đề tài

Sau một năm học tại trường Trung học cơ sở, tôi nhận thấy rằng hầu hết học sinh trong Liên đội đã có nhận thức tốt về vai trò của việc bảo vệ môi trường Các em thể hiện điều này qua hành động hàng ngày tại lớp, trường và nhà Tình trạng vứt rác bừa bãi đã giảm hẳn, với việc học sinh nhắc nhở nhau giữ gìn vệ sinh Học sinh đã tự ý thức khóa vòi nước sau khi sử dụng và cải thiện vệ sinh cá nhân Không gian lớp học luôn sạch sẽ, không có mạng nhện, và các em tích cực dọn dẹp Đội ngũ Ban chỉ huy liên đội và cán sự lớp gương mẫu trong các hoạt động bảo vệ môi trường Đội tình nguyện xanh hoạt động tích cực, tạo không khí thi đua giữa các lớp Các bồn hoa và cây cảnh được chăm sóc thường xuyên, với mỗi lớp có công trình "Vườn hoa em chăm" đẹp mắt Tại nhà, các em đã biết phân loại rác và gom rác đúng nơi quy định.

Sân trường và lớp học của trường tôi luôn sạch sẽ và thoáng mát, không còn tình trạng học sinh vứt rác bừa bãi Rác được phân loại và bỏ đúng nơi quy định, nhờ vào ý thức tự giác của từng học sinh Học sinh thi đua bảo vệ và chăm sóc bồn hoa, cây cảnh, và giữ gìn vệ sinh lớp học Hoạt động bảo vệ môi trường đã trở thành thói quen hàng ngày của các em, đặc biệt là đội ngũ trong “Câu lạc bộ xanh” Đề tài này đã giúp tôi và các em tham gia cuộc thi Sáng tạo khoa học kỹ thuật năm học 2020-2021, đạt Giải Nhì cấp Thị xã và được đánh giá cao về tính khả thi, ứng dụng và cần thiết trong giáo dục học sinh hiện nay.

Một bộ phận học sinh vẫn chưa nhận thức đúng về vai trò và tầm quan trọng của giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, dẫn đến việc thờ ơ với kỷ cương nề nếp của nhà trường và vi phạm nội quy Tuy nhiên, nhờ sự nhắc nhở kịp thời từ giáo viên, TPT đội và các bạn trong Ban chỉ huy Liên đội, các em đã dần dần nâng cao nhận thức và tích cực tham gia phong trào giữ vệ sinh chung.

BGH và giáo viên nhà trường nhận thức rõ vai trò quan trọng của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho đoàn viên, đội viên Họ đã tích cực triển khai các biện pháp nhằm giáo dục học sinh phát triển toàn diện, đáp ứng nhu cầu của xã hội.

Kết quả khảo sát sau khi thực hiện đề tài như sau:

(Công việc khảo sát được thực hiện vào ngày 29/3/2021 tại trường THCS tôi đang công tác và thực hiện đề tài này)

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh qua khảo sát phiếu điều tra 30 học sinh:

* Em hãy vui lòng cho biết một số suy nghĩ của em về môi trường bằng cách trả lời các câu hỏi dưới đây:

Câu 1: Trả lời đúng/ sai

STT Câu hỏi Đúng Sai

1 Trực nhật là việc cần thiết để giữ gìn lớp học sạch sẽ x

2 Vứt rác ra cửa sổ để giữ gìn lớp học sạch sẽ x

3 Không cần dội nước sau khi đi vệ sinh vì đã có lao công của trường dọn dẹp x

4 Trồng và chăm sóc cây xanh là việc làm cần thiết để bảo vệ môi trường ở trường học x

Khạc nhổ bừa bãi ngoài đường không ảnh hưởng đến môi trường x

6 Theo em hành động bỏ rác vào thùng rác ở nơi công cộng là hành động của người có ý thức bảo vệ môi trường? x

Người có ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường là người không vứt rác bừa bãi và đi vệ sinh đúng nơi quy định Họ không vứt giấy, vỏ bao bì đựng quà vặt hay bã kẹo cao su trong sân trường, hành lang, ngăn bàn và dưới nền lớp học Ngoài ra, họ cũng không viết hay vẽ lên tường ở những nơi công cộng.

Hút thuốc lá không chỉ gây hại cho sức khỏe của người trực tiếp hút mà còn ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của những người xung quanh Ngoài ra, việc hút thuốc còn góp phần gây ô nhiễm môi trường không khí Do đó, cả ba tác động này đều đúng.

Câu 4: Khi thấy bạn của mình vứt rác bừa bãi, không đúng nơi quy định em có nhắc nhở bạn không? a Có b Không, để thầy cô giáo nhắc nhở.

Câu 5: Em có thể làm gì để bảo vệ môi trường? (Nêu ngắn gọn)

Tính cần thiết Tính khả thi

Cần thiết Bình thường Ít cần thiết Khả thi Bình thường Ít khả thi

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh trong Liên đội qua khảo sát giáo viên đánh giá:

Khảo sát ý kiến từ 20 giáo viên chủ nhiệm về ý thức bảo vệ môi trường của học sinh trong Liên đội đã được thực hiện Các giáo viên được yêu cầu đánh giá mức độ ý thức bảo vệ môi trường của học sinh dựa trên các tiêu chí cụ thể.

Bảng kết quả đánh giá:

Tổng số giáo viên Các nội dung đánh giá

Tốt Bình thường Chưa tốt

1 Ý thức giữ vệ sinh cá nhân của học sinh 69,3% 20% 10,7%

2 Ý thức giữ vệ sinh trong lớp học 82% 13% 5%

3 Ý thức giữ vệ sinh khu nhà vệ sinh 68,5% 19,5% 12%

4 Ý thức giữ vệ sinh khu sân trường 87,3% 11% 1,7%

5 Ý thức giữ vệ sinh tại gia đình 41,3% 22,9% 35,8%

6 Ý thức giữ vệ sinh khu dân cư 32,7% 26,6% 40,7%

Kết quả khảo sát từ 20 giáo viên chủ nhiệm cho thấy 63,5% học sinh đã thực hiện tốt công tác vệ sinh cá nhân và ý thức giữ vệ sinh môi trường, tăng 49,9% so với trước khi thực hiện đề tài Chỉ còn 17,6% học sinh chưa có ý thức giữ vệ sinh và bảo vệ môi trường, giảm 45,3% so với thời điểm trước đó Đây là một con số ấn tượng.