(Tiểu luận) bài thảo luận nhóm đề tài 4 chấm dứt hôn nhân

Phân tích nội dung, ý nghĩa của quy định pháp luật về chấm dứt hôn nhân * Nội dung của chấm dứt hôn nhân theo quy định của pháp luật: Luật Hôn nhân và gia đình đã đề cập đến các trường h

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG: ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

KHOA: LUẬT

-

-BÀI THẢO LUẬN NHÓM

Đề tài 4: CHẤM DỨT HÔN NHÂN

Sau lần đi biển gặp cơn bão bất ngờ năm 2012, Cường không trở về, cho dù giađình đã tìm mọi cách liên lạc nhưng vẫn không có tin tức xác thực là còn sống nênđầu năm 2016, theo yêu cầu của Lan, Tòa án nhân dân quận Hải Châu thành phố

Đà Nẵng đã ra Quyết định tuyên bố Cường đã chết Bố mẹ của Cường yêu cầuchia thừa kế (không có di chúc) và ngôi nhà đã được bán đi với giá 3.980 triệuđồng Chiếc xe máy là tài sản riêng của Cường trị giá 10 triệu đồng Việc thanhtoán nợ với ngân hàng và chia thừa kế đã được hoàn tất vào cuối năm 2018

Tháng 3/2021, Lan đăng ký kết hôn với Điệp là người yêu cũ và cũng là bạn thâncủa Cường từ khi 3 người cùng học phổ thông Hai người đã chính thức về ở vớinhau sau khi tổ chức một bữa cơm mời hai gia đình và bạn bè vào giữa tháng4/2021

Đột nhiên, đầu tháng 5-2022, từ Malaysia, Cường bất ngờ liên lạc được với Lan

và kể rằng, khi gặp bão đã may mắn dạt vào một hòn đảo của nước này và đã đượcmọi người cứu sống, cưu mang mình từ đó Mặc dù biết là Lan đã kết hôn vớiĐiệp nhưng Cường mong muốn khôi phục quan hệ vợ chồng với Lan khi trở vềnước sau này Mọi người đều hết sức vui mừng Riêng Điệp thể hiện sự hy sinhcủa mình bằng tuyên bố ủng hộ nguyện vọng của Lan là được hồi hôn với Cường

CÂU HỎI THẢO LUẬN

Câu 1 Phân tích nội dung, ý nghĩa của quy định pháp luật về chấm dứt hôn nhân

Câu 2 Ai có nghĩa vụ trả khoản nợ 600 triệu đồng vay của Ngân hàng Nông

nghiệp và Phát triển nông thôn ? Giải thích rõ vì sao

Câu 3 Hãy tính phần tài sản mà mỗi người được hưởng khi chia thừa kế trong

trường hợp Cường bị Tòa án tuyên bố là đã chết Nêu rõ căn cứ pháp lý cho ý kiếncủa mình

Câu 4 Phân tích những quy định pháp luật để xử lý trường hợp Cường bị Tòa án

tuyên bố là đã chết và khi Cường trở về

Câu 5 Để khôi phục quan hệ vợ chồng của Cường với Lan, cần phải thực hiện

những thủ tục pháp lý như thế nào?

Bài làm

Câu 1 Phân tích nội dung, ý nghĩa của quy định pháp luật về chấm dứt hôn nhân

* Nội dung của chấm dứt hôn nhân theo quy định của pháp luật:

Luật Hôn nhân và gia đình đã đề cập đến các trường hợp chấm dứt hôn nhân baogồm: chấm dứt hôn nhân do một bên vợ, chồng chết hoặc có quyết định của Tòa

án tuyên bố vợ, chồng đã chết và trường hợp ly hôn

Về chấm dứt hôn nhân do một bên vợ, chồng chết hoặc có quyết định của Tòa ántuyên bố vợ, chồng đã chết , luật quy định về thời điểm chấm dứt hôn nhân, giảiquyết tài sản của vợ chồng; quan hệ nhân thân, tài sản khi vợ, chồng bị tuyên bố

đã chết mà trở về

Về chấm dứt hôn nhân do ly hôn Thì ly hôn là chấm dứt quan hệ hôn nhân dotheo bản án, quyết định của Tòa án Luật quy định về quyền yêu cầu giải quyết lyhôn, về trường hợp thuận tình ly hôn; ly hôn theo yêu cầu của một bên Giải quyết

ly hôn khi vợ, chồng có yêu cầu theo hướng nếu có căn cứ về việc vợ, chồng cóhành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ,chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thểkéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được Bên cạnh đó luật cũng quy định

về quyền, nghĩa vụ chăm sóc con sau khi ly hôn; chia tài sản khi ly hôn; … Cụthể:

Căn cứ điều 65, Luật hôn nhân và gia đình khi phát sinh một trong các sự kiện sau

sẽ làm chấm dứt quan hệ hôn nhân:

1) Vợ chồng ly hôn;

2) Một bên hoặc cả hai vợ chồng chết;

3) Một bên hoặc cả hai vợ chồng bị toà án tuyên bố là đã chết theo quy định củapháp luật dân sự

Chấm dứt hôn nhân có nghĩa là chấm dứt các quyền và nghĩa vụ về nhân thân và

về tài sản giữa vợ chồng Trường hợp chấm dứt hôn nhân do một trong hai vợchồng chết hoặc bị toà án tuyên bố là đã chết thì người vợ hoặc chồng còn sống cóquyền được thừa kế di sản của người chết hoặc bị coi là đã chết

- Căn cứ phát sinh, thay đổi, chấm dứt quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đình là

sự kiện pháp lý mà khi xuất hiện thì quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đình có thểphát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt

Sự kiện pháp lý có thể là sự biến pháp lý hoặc hành vi pháp lý

+ Sự biến pháp lý là những sự kiện có tính chất tự nhiên xảy ra không phụ thuộcvào ý chí của con người, làm phát sinh, thay đổi hay chấm dứt các quyền và nghĩa

vụ hôn nhân và gia đình Chẳng hạn, vợ hoặc chồng chết sẽ làm chấm dứt quan hệhôn nhân

+ Hành vi pháp lý là sự kiện nảy sinh do ý chí của con người (chủ thể của quan hệpháp luật) Hành vi pháp lý là hình thức biểu hiện ý chí của các chủ thể nhằm tácđộng tới quyền và nghĩa vụ hôn nhân và gia đình của các chủ thể Hành vi pháp lý

có thể là hành động hoặc không hành động

- Thông thường, để làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quan hệ pháp luật hôn nhân

và gia đình phải có sự xuất hiện từ hai sự kiện pháp lý trở lên

- Đề làm phát sinh, thay đổi hay chấm dứt quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đìnhcần phải có sự công nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền

- Quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đình còn có nhóm căn cứ làm phục hồi quan

hệ pháp luật hôn nhân và gia đình Đặc điểm của nhóm sự kiện làm phục hồi quan

hệ pháp luật hôn nhân và gia đình là không làm phát sinh một quan hệ pháp luậtmới mà chỉ làm phục hồi một quan hệ pháp luật đã bị chấm dứt trước đó.Một vài ví dụ về những sự kiện pháp lý phát sinh dẫn đến chấm dứt hôn nhân giữahai chủ thể là vợ và chồng

Anh Hòa và chị Mơ là vợ chồng hơn 10 năm nay Thời gian qua, chị Mơ đột nhiên phát bệnh tâm thần Sau thời gian dài điều trị không khỏi, anh Hòa từ việc yêu thương, chăm sóc vợ nay trở nên chán nản, thường xuyên có hành vi đánh đập, bạo hành vợ Nhìn cảnh con gái bị đánh đập dã nam, có lúc thương tích đầy người, bà Sang là mẹ chị Mơ rất thương xót con, nhiều lúc bà suy nghĩ hay để con gái ly hôn, để bà chăm sóc con Bà không biết với tư cách là người mẹ, bà có thể

đề nghị Tòa án cho con gái bà được ly hôn không?

*Phân tích:

Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13 quy định quyền yêu cầu giải quyết ly hôn như sau:

1 Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.

2 Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình

do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.

3 Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.

Theo quy định trên, chị Mơ bị bệnh tâm thần và đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng chị gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của chị Do đó, bà Sang là mẹ chị Mơ có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn Đây được coi là hành vi pháp lý trong quan hệ hôn nhân giữa anh Hoà, do có những hành động xâm hại đến những quyền cơ bản của chị Mơ

* Ý nghĩa của những quy định pháp luật về chấm dứt hôn nhân

Việc hôn nhân chấm dứt do vợ, chồng chết là hậu quả tất nhiên, chứng tỏ rằng hônnhân là quan hệ nhân thân giữa hai người Thủ tục đăng ký khai tử khi vợ, chồngchết theo quy định của pháp luật về hộ tịch Khi vợ, chồng chết quan hệ hôn nhânđương nhiên chấm dứt Các quyền và nghĩa vụ giữa vợ chồng phát sinh từ khi kếthôn sẽ chấm dứt Người chồng vợ còn sống vẫn được hưởng các quyền lợi phátsinh từ hôn nhân với người vợ, chồng đã chết

Một số trong các quyền đó tồn tại suốt đời, không phụ thuộc vào việc người đó cólấy vợ, lấy chồng khác hay không Đó là các quyền mà với tư cách là công dân,

vợ, chồng được hưởng (như quyền về họ, tên, dân tộc, quốc tịch, nghề nghiệp, chỗở…) Người chồng, vợ còn sống có quyền kết hôn với người khác theo nguyên tắc

tự do hôn nhân, phù hợp với quy định của pháp luật về điều kiện kết hôn và cấmkết hôn

Do đó, việc tuyên bố là chấm dứt hôn nhân giữa hai người vợ và chồng sẽ dẫn đếnnhững hậu quả pháp lý có lợi cho cả hai bên tuỳ vào từng điều kiện cụ thể:

1 Hậu quả pháp lý, ý nghĩa của việc chấm dứt hôn nhân khi vợ, chồng đã chết hoặc được toà án tuyên bố đã chết

+ Đối với tài sản chung của vợ, chồng sẽ được chia theo quy định của Luật hônnhân và gia đình và pháp luật về thừa kế Vợ chồng có quyền thừa kế tài sản củanhau theo quy định của pháp luật thừa kế

+ Trường hợp không có yêu cầu của những người thừa kế chia di sản của người

vợ, chồng đã chết thì bên còn sống có quyền quản lý di sản chung của vợ chồng,trừ trường hợp trong di chúc có chỉ định người quản lý di sản (khoản 2 Điều 31Luật Hôn nhân gia đình 2014)

+ Trường hợp cần phải chia di sản của người vợ, chồng đã chết thì theo yêu cầucủa những người thừa kế thì tài sản chung của vợ, chồng sẽ được chia đôi; phần tàisản của người vợ, chồng đã chết được chia theo quy định của pháp luật về thừa kế

+ Theo quy định của pháp luật về thừa kế thì vợ, chồng có quyền thừa kế tài sảncủa nhau theo di chúc hoặc theo pháp luật Nếu chia di sản thừa kế theo pháp luậtthì người chồng, vợ còn sống thuộc hàng thừa kế thứ 1 cùng với cha, mẹ và concủa người vợ, chồng đã chết (Điều 676 Bộ luật dân sự 2015). Người chồng, vợcòn sống là chủ sở hữu một phần tài sản của mình trong khối tài sản chung và mộtphần di sản thừa kế của người vợ, chồng đã chết, cùng với những người thừa kếkhác

Ví dụ như trong trường hợp sau:

Chị Yến và anh Bình kết hôn với nhau hơn 10 năm và có 2 con chung (01 trai, 01 gái) Qua thời gian chung sống, anh chị ngày càng phát sinh nhiều mâu thuẫn khó hàn gắn nên đã thuận tình ly hôn và Tòa án đã có quyết định ly hôn nhưng chưa

có hiệu lực pháp luật Trong thời gian này thì anh Bình bị tai nạn qua đời và không để lại di chúc Phía gia đình anh Bình lấy cớ anh Bình đã chết, hai người

đã ly hôn nên yêu cầu chị Yến phải trả tài sản của anh Bình trong khối tài sản chung của hai vợ chồng cho bố mẹ anh Bình Chị Yến không đồng ý vì còn phải nuôi hai con chung của anh chị, phía gia đình anh Bình có những hành vi gây áp lực với chị Bình về vấn đề này Chị Yến đề nghị cho biết, giữa chị và anh Bình đã chấm dứt quan hệ hôn nhân chưa và tài sản của anh Bình được giải quyết như thế nào?

tế 100% (19)

239

Sự phát triển của bộ máy nhà nước tron…Luật kinh

8

CHƯƠNG I-LÝ LUẬN Chung VỀ ÁP DỤNG…Luật kinh

16

đáp án luật lao động trắc nhiệm

5

Theo Điều 57 Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13 quy định về thời điểm chấm dứt hôn nhân và trách nhiệm gửi bản án, quyết định ly hôn như sau:

1 Quan hệ hôn nhân chấm dứt kể từ ngày bản án, quyết định ly hôn của Tòa án

có hiệu lực pháp luật.

2 Tòa án đã giải quyết ly hôn phải gửi bản án, quyết định ly hôn đã có hiệu lực pháp luật cho cơ quan đã thực hiện việc đăng ký kết hôn để ghi vào sổ hộ tịch; hai bên ly hôn; cá nhân, cơ quan, tổ chức khác theo quy định của Bộ luật tố tụng dân

sự và các luật khác có liên quan.

Ngoài ra khoản 1 Điều 650 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13 cũng có quy định thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp sau đây:

a) Không có di chúc;

b) Di chúc không hợp pháp;

c) Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế;

d) Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Điều 651 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13 quy định người thừa kế theo pháp luật:

1 Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây: a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con

đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội,

bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết

là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

ÔN TẬP LUẬT THƯƠNG MẠI QUỐ…Luật kinh

13

2 Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3 Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Căn cứ các quy định trên, anh Bình chết khi quyết định ly hôn giữa anh Bình và chị Yến chưa có hiệu lực pháp luật, nghĩa là giữa hai người vẫn còn quan hệ hôn nhân, vẫn là vợ chồng theo quy định pháp luật Theo đó, anh Bình chết không để lại di chúc nên tài sản của anh thuộc trường hợp phải chia theo pháp luật Hàng thừa kế thứ nhất được xác định gồm: Chị Yến (vợ), hai người con, cha, mẹ anh Bình Di sản anh Bình để lại được chia thành 05 phần bằng nhau cho những người nêu trên.

2 Ý nghĩa của việc chấm dứt hôn nhân do quyết định ly hôn của toà án

Ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có hiệu lựcpháp luật của Tòa án

Pháp luật về quyền ly hôn đã được trình bày chi tiết trong Luật hôn nhân và gia đình 2014, nhằm bảo vệ quyền lợi của các bên chủ thể nằm trong những mối quan

hệ thuộc đối tượng điều chỉnh của bộ luật này:

- Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn

- Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khimột bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhậnthức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình

do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe,tinh thần của họ

Để bảo vệ quyền lợi của người phụ nữ và đứa trẻ, pháp luật quy định chồngkhông có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặcđang nuôi con dưới 12 tháng tuổi

Luật hôn nhân và gia đình đã có những quy định minh bạch, đầy đủ, cụ thể hơn

về quyền yêu cầu giải quyết ly hôn, về cơ chế giải quyết ly hôn, về quyền, nghĩa

vụ của vợ chồng khi ly hôn và của cha mẹ và con khi ly hôn, cơ chế xử lý tài sảncủa vợ chồng khi ly hôn liên quan đến người thứ ba, liên quan đến tài sản đưa vào

kinh doanh Qua đó, bên cạnh việc bảo vệ tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp của vợ,chồng, con thì cũng bảo đảm sự ổn định của các quan hệ xã hội có liên quan.

Trong trường hợp, vợ/ chồng bị Tòa tuyên chết trở về thì Luật hôn nhân và giađình có những quy định để khôi phục đời sống của họ về tình trạng trước khi bịtuyên chết để họ có thể quay lại hòa nhập cũng như cải thiện cuộc sống và hônnhân của mình Ví dụ như các quy định về nhân thân, luật có những quy định như:Khi Tòa án ra quyết định hủy bỏ tuyên bố một người là đã chết mà vợ hoặc chồngcủa người đó chưa kết hôn với người khác thì quan hệ hôn nhân được khôi phục

kể từ thời điểm kết hôn, Trường hợp có quyết định cho ly hôn của Tòa án theo quyđịnh tại khoản 2 Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 (ly hôn theo yêucầu của một bên) thì quyết định cho ly hôn vẫn có hiệu lực pháp luật, Trường hợp

vợ hoặc chồng của người đó đã kết hôn với người khác thì quan hệ hôn nhân đượcxác lập sau có hiệu lực pháp luật,… Đồng thời, qua đây cũng thể hiện sự tôn trọng,

tự do ý chí của mỗi bên trong quyền mưu cầu hạnh phúc

Những quy định của pháp luật về quyền yêu cầu ly hôn đã thể hiện sự tiến bộtrong tư duy của các nhà làm luật về sự tự do ý chí của vợ chồng khi tình trạnghôn nhân không thể duy trì, hôn nhân không đạt được mục đích mà nó hướng tới.Nam- nữ có quyền tự do yêu đương, có quyền tự do kết hôn theo các nguyên tắcluật định Do đó, vợ chồng cũng có quyền tự do ý chí trong việc yêu cầu ly hônkhi họ thực sự bộc lộ ý chí của sự tự nguyện, pháp luật hoàn toàn không cấm họthực hiện quyền này mặc dù ly hôn là mặt trái của hôn nhân và gia đình, xã hộihoàn toàn không mong muốn điều đó xảy ra

Cả hai bên vợ hoặc chồng đều có quyền đơn phương ly hôn Điều này thể hiệnquyền tự do mưu cầu hạnh phúc của mỗi cá nhân

Pháp luật đã mở rộng thêm quyền yêu cầu ly hôn bao gồm cả cha, mẹ, người thânthích khác của vợ, chồng có quyền yêu cầu ly hôn đối với vợ, chồng trong một sốtrường hợp nhất định để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của vợ, chồng Điều nàyhoàn toàn phù hợp với một số vấn đề vướng mắc về vấn đề giải quyết ly hôn khi

mà thực tế có nhiều người vợ, chồng bị hạn chế năng lực hành vi dân sự và phảichịu nạn bạo hành gia đình do chính một bên vợ, chồng gây ra mà không thể tựmình thực hiện quyền yêu cầu ly hôn

Việc hạn chế quyền yêu cầu ly hôn của chồng đã có sự hoàn thiện theo hướng tiếpthu những quy định từ các Luật Hôn nhân và Gia đình trước đó một cách phù hợp, tiến bộ nhằm thực hiện nguyên tắc bảo vệ phụ nữ và trẻ em, bảo vệ phụ nữ có thai

và thai nhi thể hiện sự nhân đạo của pháp luật

Câu 2 Ai có nghĩa vụ trả khoản nợ 600 triệu đồng vay của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ? Giải thích rõ vì sao?.

Liên quan tới nghĩa vụ tài sản chung của vợ chồng, Điều 37 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: vợ chồng có các nghĩa vụ chung về tài sản sau:

1 Nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do vợ chồng cùng thỏa thuận xác lập, nghĩa

vụ bồi thường thiệt hại mà theo quy định của pháp luật vợ chồng cùng phảichịu trách nhiệm;

2 Nghĩa vụ do vợ hoặc chồng thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu củagia đình;

3 Nghĩa vụ phát sinh từ việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung;

4 Nghĩa vụ phát sinh từ việc sử dụng tài sản riêng để duy trì, phát triển khốitài sản chung hoặc để tạo ra nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình;

5 Nghĩa vụ bồi thường thiệt hại do con gây ra mà theo quy định của Bộ luậtdân sự thì cha mẹ phải bồi thường;

6 Nghĩa vụ khác theo quy định của các luật có liên quan

 Như vậy theo quy định trên thì vợ chồng cùng có nghĩa vụ trả nợ chung nếuviệc vay nợ đó xảy ra trong thời kỳ hôn nhân và:

 Do cả hai vợ chồng cùng thỏa thuận, xác lập và theo quy định hai ngườiphải cùng chịu trách nhiệm;

 Do một trong hai vợ chồng thực hiện nhưng để đáp ứng nhu cầu thiết yếucủa gia đình;

 Nghĩa vụ trả nợ phát sinh nhằm chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sảnchung;

 Việc vay nợ để tạo ra nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình

Tuy nhiên, không phải mọi khoản nợ phát sinh trong thời kỳ hôn nhân đều là nợchung của vợ, chồng Điều 45 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định các nghĩa

vụ tài sản riêng của vợ chồng bao gồm:

 Của mỗi bên vợ, chồng có trước khi kết hôn;

 Phát sinh từ việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản riêng mà nó khôngphải nguồn sống duy nhất của gia đình hoặc để duy trì, phát triển khối tàisản chung hoặc để tạo ra nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình;

 Phát sinh từ giao dịch do một bên xác lập, thực hiện mà không vì nhu cầucủa gia đình;

 Phát sinh từ hành vi vi phạm pháp luật của vợ, chồng

Năm 2010, hai vợ chồng cùng đứng tên trong một hợp đồng tín dụng vay 600triệu đồng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để đóng chiếc tàuđánh cá Thế chấp cho hợp đồng tín dụng này là ngôi nhà hai vợ chồng đang ở(Ngôi nhà này là tài sản chung của 2 vợ chồng do 2 vợ chồng xây dựng từ năm2007)

Khoản nợ này do vợ chồng anh Cường chị Lan cùng thỏa thuận vay để làm ăn nên

là khoản nợ chung của 2 vợ chồng Theo khoản 1 Điều 37 Luật HNGĐ 2014: Vợchồng có các nghĩa vụ chung về tài sản đối với nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do

vợ chồng cùng thỏa thuận xác lập, nghĩa vụ bồi thường thiệt hại mà theo quy định

của pháp luật vợ chồng cùng phải chịu trách nhiệm Ngoài ra, Điều 27 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 cũng khẳng định “Vợ, chồng chịu trách nhiệm liên đới về

các nghĩa vụ quy định tại Điều 37 của Luật này” Như vậy, anh Cường và chị Lan

có trách nhiệm liên đới trong việc thanh toán khoản nợ ngân hàng trên

Việc thực hiện nghĩa vụ liên đới được quy định tại Điều 288 BLDS 2015, theo đó:

 Nghĩa v liên đ i là nghĩa v do nhiêều ngụ ớ ụ ười cùng ph i th c hi n và bên cóả ự ệquyêền có th yêu cầều bầất c ai trong sốấ nh ng ngể ứ ữ ười có nghĩa v ph i th cụ ả ự

hi n toàn b nghĩa v ệ ộ ụ

 Trường hợp một người đã thực hiện toàn bộ nghĩa vụ thì có quyền yêu cầunhững người có nghĩa vụ liên đới khác phải thực hiện phần nghĩa vụ liênđới của họ đối với mình

 Trường hợp bên có quyền đã chỉ định một trong số những người có nghĩa

vụ liên đới thực hiện toàn bộ nghĩa vụ, nhưng sau đó lại miễn cho người đóthì những người còn lại cũng được miễn thực hiện nghĩa vụ

 Trường hợp bên có quyền chỉ miễn việc thực hiện nghĩa vụ cho một trong

số những người có nghĩa vụ liên đới không phải thực hiện phần nghĩa vụcủa mình thì những người còn lại vẫn phải liên đới thực hiện phần nghĩa vụcủa họ

Từ các quy định nêu trên sẽ có hai trường hợp như sau:

Trường hợp thứ nhất: Sau khi anh Cường chết, Ngân hàng (bên có quyền) yêu cầuchị Lan phải thực hiện toàn bộ nghĩa vụ trả nợ của 2 vợ chồng Theo yêu cầu củaNgân hàng, chị Lan có trách nhiệm thực hiện đúng và đầy đủ nghĩa vụ trả nợ choNgân hàng Khi đã thực hiện toàn bộ nghĩa vụ với Ngân hàng, chị Lan có quyềnyêu cầu “người có nghĩa vụ liên đới khác phải thực hiện phần nghĩa vụ liên đớicủa họ đối với mình” Theo khoản 2 Điều 72 BLDS 2015: Quan hệ tài sản củangười bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người đã chết; tàisản của người đó được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế Vì anhCường đã chết nên việc thực hiện phần nghĩa vụ tài sản của anh Cường được thựchiện theo hướng dẫn tại Điều 615 Bộ luật Dân sự về việc thực hiện nghĩa vụ tàisản do người chết để lại

Trường hợp thứ hai: Ngân hàng yêu cầu chị Lan thực hiện phần nghĩa vụ củamình; phần nghĩa vụ trả nợ của anh Cường được thực hiện theo quy định về việcthực hiện nghĩa vụ tài sản do người chết để lại tại Điều 615 Bộ luật Dân sự nhưnêu trên

Về việc thực hiện nghĩa vụ tài sản do người chết để lại nêu tại hai trường hợp nêutrên được quy định tại Điều 615 Bộ luật Dân sự:

 Những người hưởng thừa kế có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ tài sảntrong phạm vi di sản do người chết để lại, trừ trường hợp có thoả thuậnkhác

 Trường hợp di sản chưa được chia thì nghĩa vụ tài sản do người chết để lạiđược người quản lý di sản thực hiện theo thỏa thuận của những người thừa

kế trong phạm vi di sản do người chết để lại