Tiểu Luận - Lịch Sử Đảng Cộng Sản Việt Nam - Đề Tài - Những Nội Dung Cơ Bản Của Đường Lối Công Nghiệp Hóa 1960-1985

Đặc điểm lớn nhất là từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội không trải qua phát triển chủ nghĩa tư bản, mặt khác, vừa phải xây dựng CNXH vừa phải chiến đấ

Những nội dung cơ bản của đường lối công nghiệp hóa

1960-1985

Nội Dung

Khái niệm công

nghiệp hóa

01

Bối cảnh lịch sử

02

Công nghiệp

hóa giai đoạn

1960-1975

03

Công nghiệp hóa giai đoạn 1975- 1985 04

Khái niệm công nghiệp

hóa

01

Công nghiệp hóalà quá trình

chuyển đổi căn bản, toàn diện các hoạt động sản xuất từ sử dụng sức lao động thủ công là chính sang sử dụng một cách phổ biến sức lao động dựa trên sự phát triển của công nghiệp cơ khí

Bối cảnh lịch sử

02

1 Đường lối công nghiệp hóa đất nước đã được hình thành từ Đại hội III (tháng 9-1960) của Đảng Thực hiện công nghiệp hóa được 4 năm (1960 – 1964) thì đế quốc Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại

ra miền Bắc Đất nước phải trực tiếp thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ : Miền Bắc vừa chiến đấu chống chiến tranh phá hoại, vừa xây dựng kinh tế, miền Nam thực hiện cách mạng giải phóng dân tộc Khi đất nước vừa thống nhất (1975), cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội được vài năm thì lại xảy ra chiến tranh biên giới phía bắc, rồi kết thúc cuộc chiến này lại kéo theo sự cấm vận của Mỹ

2 Đặc điểm lớn nhất là từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội không trải qua phát triển chủ nghĩa tư bản, mặt khác, vừa phải xây dựng CNXH vừa phải chiến đấu chống Mỹ

Công nghiệp hóa giai

đoạn

1960-1975`

03

Mục tiêu và phương hướng của công nghiệp hóa xã

hội chủ nghĩa (1960 – 1975)

Mục Tiêu

Đại hội III của Đảng khẳng định: muốn cải

biến tình trạng kinh tế lạc hậu của  nước ta,

không có con đường nào khác ngoài  con

đường công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa.  Tức

là khẳng định tính tất yếu của công nghiệp

hóa đối với công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã

hội ở nước ta. 

Mục tiêu cơ bản của công nghiệp hóa xã hội

chủ nghĩa được Đại hội III của Đảng  xác định

là xây dựng một nền kinh tế xã hội chủ nghĩa

cân đối và hiện đại; bước  đầu xây dựng cơ sở

vật chất và kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội Đó

là mục tiêu cơ bản, lâu dài, phải thực hiện qua

nhiều giai đoạn.  

Phương Hướng

Ưu tiên phát triển công nghiệp nặng một cách hợp lý;  

Kết hợp chặt chẽ phát triển công nghiệp với phát triển nông nghiệp;  

Ra sức phát triển công nghiệp nhẹ song song với việc ưu tiên phát triển công  nghiệp

nặng;  

Ra sức phát triển công nghiệp Trung ương, đồng thời đẩy mạnh phát triển công 

nghiệp địa phương.  

Nội dung cơ bản đường lối công nghiệp hóa

1960-1975

*1960-1975: Miền Bắc tiến lên xây dựng

XHCN,miền Nam tiếp tục chống Mỹ

Năm 1960, Đại hội Đảng III xác định chúng ta

thực hiện ba cuộc cách mạng là cách mạng

quan hệ sản xuất, cách mạng khoa học kỹ

thuật và cách mạng tư tưởng văn hóa

Hội nghị Trung ương 10 trong nước là chính;

đẩy mạnh xuất khẩu, tạo điều kiện nhập

khẩu máy móc và kỹ thuật phục vụ cho công

nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa.

Hội nghị lần thứ 19 Ban Chấp hành Trung

ương Đảng khóa III đã xác định ưu tiên phát

triển nặng một cách hợp lý trên cơ sở phát

triển nông nghiệp và công nghiệp nhẹ, xây

dựng kinh tế trung ương đồng thời phải phát

triển kinh tế địa phương, kết hợp kinh tế với

quốc phòng để đảm bảo ổn định phát triển

● Hội nghị lần thứ 22 Ban Chấp hành Trung

ương Đảng khoá III, Nghị quyết chỉ rõ cần

phải nắm vững và vận dụng đúng các phương châm chỉ đạo:

- Vừa khôi phục vừa phát triển kinh tế, kết

hợp kinh tế với quốc phòng, kết hợp nhiệm

vụ trước mắt với nhiệm vụ phát triển kinh

tế lâu dài.

- Phát triển sức sản xuất, đồng thời củng cố

và hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa.

- Tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc, nhằm mục tiêu công nghiệp hoá xã hội chủ nghĩa.

- Nêu cao tinh thần độc lập tự chủ, tự lực cánh sinh là chính, đồng thời tích cực tranh thủ sự giúp đỡ quốc tế, mở rộng quan hệ kinh tế với nước ngoài.

Nội dung cơ bản đường lối công nghiệp hóa

1960-1975

Miền nam (1960-1975): từ năm 1954 sau khi hiệp định Giơ nevo được kí kết Mĩ

dựng chính quyền Ngô Đình Diệm Khuyến khích đầu tư trong nước và nước

ngoài vào Sài Gòn và các vùng phụ cận; họ đầu tư vào công nghiệp, đặc biệt là công nghiệp nhẹ và công nghiệp dược phẩm như: năng lượng, cơ khí và luyện

kim, công nghiệp vật liệu xây dựng, nhựa, cao su, xà phòng,… Như vậy, con đường công nghiệp hóa ở miền nam phần nào dựa trên cơ sở thị trường chủ yếu từ công nghiệp nhẹ, chế biến và kinh tế phụ thuộc nhiều từ viện trợ.

Đặc trưng CNH Miền Bắc:

+ CNH từ một nền nông nghiệp lạc hậu,công nghiệp yếu ớt và què quặt

+ Đất nước bị chia cắt làm hai miền + Nhận được sự giúp đỡ,viện trợ từ các nước XHCN

Nội dung cơ bản đường lối công nghiệp hóa

1960-1975

Kết quả, hạn chế, nguyên nhân

Kết quả

-Tỉ trọng giá trị sản phẩm

nông nghiệp trong tổng sản

phẩm xã hội tăng

- Nông nghiệp giảm

- Dành 80% tổng số vốn đầu

tư cho công nghiệp nặng

-Từ cuối những năm 1960 đến

1970 loại hình công nghiệp

hóa hướng về xuất khẩu khá

thành công

Hạn chế

Cách thức công nghiệp hóa lúc đó tập trung vào công nghiệp nặng là chưa hợp lí, không thể phát triển công nghiệp nặng một cách tùy tiện, mà cần căn cứ vào thực tiễn và nhu cầu thị trường

Nguyên nhân

Đại hội 3 nhấn mạnh dựa theo phe XNCN để tiến lên theo hướng thực hiện một bước công nghiệp hóa XHCN thì phải ưu tiên phát triển công nghiệp nặng, làm cho công nghiệp giữ vị trí chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân do vậy phải xây dựng một cơ cấu công nghiệp hiện đại phải phát triển điện lực, công nghiệp gang thép, công nghiệp chế tạo cơ khí làm tiền đề

để đổi mới kĩ thuật, nâng cao năng suất,…

Công nghiệp hóa giai

đoạn

1975-1985

04

Mục tiêu

Mục tiêu và phương hướng của công nghiệp hóa xã hội

chủ nghĩa (1960 – 1975)

Phương hướng

Đẩy mạnh công nghiệp hóa

xã hội chủ nghĩa, xây dựng

cơ sở vật chất- kĩ thuật của

chủ nghĩa xã hội, đưa nền

kinh tế nước ta từ sản xuất

nhỏ lên sản xuất lớn xã hội

chủ nghĩa

- Ưu tiên phát triển công nghiệp nặng một cách

hợp lí trên cơ sở:

+ Nông nghiệp + Công nghiệp nhẹ

- Kết hợp xây dựng công nghiệp và nông nghiệp

cả nước thành một cơ cấu kinh tế công – nông

nghiệp.

- Vừa xây dựng kinh tế trung ương vừa phát triển

kinh tế địa phương

- Kết hợp kinh tế trung ương với kinh tế địa phương trong một cơ cấu kinh tế quốc dân

thống nhất

- Phải lấy nông nghiệp là mặt trận hàng đầu

- Ra sức phát triển công nghiệp sản xuất hàng tiêu

dùng

- Việc xây dựng và phát triển công nghiệp nặng trong giai đoạn này cần làm có mức độ, vừa sâu sắc, nhằm phục vụ thiết thực, có hiệu quả cho nông nghiệp và công nghiệp nhẹ.

Đại hội 4:

Ưu tiên phát triển công nghiệp nặng một

cách hợp lí trên cơ sở phát triển công

nghiệp nhẹ và nông nghiệp

Nội dung, đặc trưng cơ bản đường lối CNH

1975-1985

Đại hội 5:

Trong 5 năm 1981-1985 và những năm 1980 cần tập trung sức phát triển nông

nghiệp, coi nông nghiệp là mặt traahn hàng đầu, đưa nông nghiệp một bước lên sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa, ra sức mạnh sản xuất hàng tiêu dùng và tiếp tục xây dựng một số ngành công nghiệp nặng quan trọng; kết hợp nông nghiệp, công nghiệp hàng tiêu dùng và công nghiệp nặng trong

cơ cấu công-nông nghiệp hợp lí

Kết quả, hạn chế, nguyên nhân

Kết quả

Tỉ trọng công nghiệp tăng từ

20.2% đến 30% năm 1985

Năm 1985, công nghiệp nhóm

A chiếm 32.7%,công nghiệp

nhẹ chiếm 67.3%, tiểu thủ

công nghiệp 43.5%,…

+ Nhiều khu công nghiệp lớn

đã hình thành, trường học, đại

học cao đẳng đc hình thành

+ Điện năng được ưu tiên đầu

tư về cơ sở vật chất kĩ thuật

+ Một số ngành khác như luyện

kim, cơ khí, khai thác than,…

tăng đáng kể

Hạn chế

+ Cơ sở vật chất kĩ thuật còn lạc hậu + Công nghiệp then chốt còn nhỏ,

chưa được đồng bộ hóa + Phát triển công nghiệp nặng gây tốn kém trong khi đất nước còn

nghèo + Lực lượng sản xuất chưa đáp ứng

đc nhu cầu lương thực, thực phẩm + Đất nước nghèo, kém phát triển rơi vào khủng hoảng kinh tế - xã hội

Nguyên nhân

+ Chủ quan: do những sai lầm trong mục tiêu việc xác định mục tiêu, trong nhận thức và chủ trương công nghiệp hóa, về

cơ sở vật chất- kĩ thuật Chỉ ưu tiên phát triển công nghiệp nặng mà không quan tâm đến các lĩnh vực khác đặc biệt là kinh tế trong khi đất nước còn nghèo Do duy lí cơ chế quản lí tập trung quan liêu bao cấp đã lỗi thời Nền kinh tế thành phần nhà nước can thiệp quá sâu vào quản lí lí kinh doanh của các đơn vị kinh tế làm giảm tính độc lập, sự sáng tạo…

+ Khách quan: tiến hành công nghiệp hóa từ 1 nước nghèo , lạc hậu vừa bị chiến tranh tàn phá vừa không thể tập trung sức người cho CNH Sau khi đất nước thống nhất không được nhận viện trợ từ các nước xã hội chủ nghĩa

Tổng kết

Nhìn chung trong thời kỳ 1960-1985 chúng ta đã nhận thức và tiến hành công nghiệp hóa theo kiểu cũ với các đặc trưng cơ bản sau đây:

- Công nghiệp hóa theo mô hình nền kinh tế khép kín, hướng nội và thiên về phát triển công nghiệp nặng

- Chủ yếu dựa vào lợi thế về lao động, tài nguyên đất đai và nguồn viện trợ của các nước xã hội chủ nghĩa, chủ lực thực hiện công nghiệp hóa là Nhà nước và doanh nghiệp nhà nước; việc phân bổ nguồn lực để công nghiệp hóa chủ yếu bằng cơ chế kế hoạch hóa tập trung quan liêu trong nền kinh tế thị trường

- Nóng vội, giản đơn, chủ quan duy ý chí, ham làm nhanh, làm lớn, không quan tâm đến hiệu quả kinh tế xã hội

Bài học

+ Cần nhận thức được sự cần thiết của nền kinh tế nhiều thành phần trong thời

kì quá độ lên XHCN ở nước ta, đặc biệt là

thành phần kinh tế tư nhân.

+ Cần sự tổ chức và thực hiện các chủ trương của Đảng một quán triệt đầy đủ.

+ Không nóng vội, vội vàng.

+ Cần tập trung giải quyết các vấn đề về lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng trong nước đáp ứng được nhu cầu của

nhân dân.

+ Cần xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu

bao cấp.

This presentation template was created by

Slidesgo , including icons by Flaticon , infographics & images by Freepik

Thanks

Do you have any questions ?