Luận văn thạc sĩ xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế của thành phố bắc kạn, tỉnh bắc kạn

Trong những năm gần đây, đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế ở nước ta đã góp phần quan trọng vào việc thực hiện các mục tiêu kinh tế, xãhội của đất nước.. Tình hình ngh

MỞ ĐẦU 1 CHƯƠNG I: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ CẤP HUYỆN, THÀNH PHỐ TRỰC THUỘC TỈNH 5

1.1 Khái quát về đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấphuyện, thành phố trực thuộc tỉnh 51.1.1 Khái niệm và phân loại công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện,thành phố trực thuộc tỉnh 51.1.2 Đặc điểm và vai trò của đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh

tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh 141.2 Yêu cầu và nội dung xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh 181.2.1 Yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ, công chức hiện nay 181.2.2 Nội dung xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tếcấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh 211.2.3 Những nhân tố cơ bản ảnh hưởng tới quá trình xây dựng đội ngũ công chứcquản lý nhà nước về kinh tế 371.3 Kinh nghiệm về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh

tế và bài học cho thành phố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan 391.3.1 Kinh nghiệm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp huyệncủa tỉnh Lai Châu 391.3.2 Kinh nghiệm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh

tế các huyện miền núi tỉnh Thanh Hoá 421.3.3 Bài học kinh nghiệm có thể vận dụng cho thành phố Bắc Kan, tỉnh BắcKan 45

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ CỦA THÀNH PHỐ BẮC KAN, TỈNH BẮC KAN 47

2.1 Khái quát chung về thành phố bắc kan, tỉnh Bắc Kan 472.1.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế, văn hóa xã hội của thành phố Bắc Kạn, tỉnh BắcKạn 47

Luận văn thạc sĩ Tài chính

2.1.2 Khảo sát đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp thànhphố ở thành phố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan, giai đoạn 2010-2014 512.2 Thực trạng xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tếcủa thành phố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan 622.2.1 Xây dựng chiến lược, quy hoạch cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh

tế của thành phố 622.2.2 Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ, công chức quản lý Nhà nước về kinh tế cấp huyện,thành phố 652.2.4 Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức 732.2.5 Bố trí, sử dụng, đề bạt, luân chuyển cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế của thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 772.2.6 Kiểm tra, đánh giá cán bộ, công chức QLNN về kinh tế của thành phố BắcKạn, tỉnh Bắc Kạn 802.2.7 Thực hiện chế độ, chính sách đối với đội ngũ cán bộ, công chức QLNN vềkinh tế của thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 822.2.8 Tổ chức bộ máy quản lý cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế ởthành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 842.3 Đánh giá về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tếthành phố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan 862.3.1 Nhưng kết quả đạt được trong xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lýnhà nước về kinh tế cấp huyện, thị 862.3.2 Những hạn chế trong xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước

về kinh tế tại thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 882.3.3 Nguyên nhân của thực trạng công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, công chứcquản lý nhà nước về kinh tế ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 89

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ CỦA THÀNH PHỐ BẮC KAN, TỈNH BẮC KAN 92

3.1 Phương hướng xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh

tế thành phố Bắc Kan đến năm 2020 923.1.1 Định hướng phát triển kinh tế của thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn đến năm2020 92

Luận văn thạc sĩ Tài chính

3.2 Giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế thànhphố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan 993.2.1 Hoàn thiện quy hoạch, cơ chế chính sách đối với công chức quản lý nhà nước

về kinh tế 993.2.2 Nhóm giải pháp đổi mới quy trình tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,công chức quản lý nhà nước về kinh tế thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 1033.2.3 Nhóm giải pháp sử dụng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinhtế 1093.2.4 Giải pháp về kiểm tra, đánh giá việc xây dựng và đội ngũ công chức quản lýnhà nước về kinh tế cấp huyện 112

KẾT LUẬN 116

Luận văn thạc sĩ Tài chính

Bảng 2.1: Số liệu cán bộ, công chức theo khối giai đoạn 2010-2014 52Bảng 2.2: Số liệu cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp thành phố theo cácphòng chức năng 55Bảng 2.3: Trình độ đào tạo đội ngũ cán bộ, công chức QLNN thành phố Bắc Kan 57Bảng 2.4: Cơ cấu đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp thành phố 61Bảng 2.5: So sánh chất lượng cán bộ quy hoạch khối QLNN 70

Luận văn thạc sĩ Tài chính

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Cán bộ, công chức là một trong các nguồn lực đầu vào, là người lãnh đạo,quản lý, dẫn dắt, có vai trò quyết định sự thành công hay thất bại của việc xây dựng

và thực thi chính sách

Kể từ khi tiến hành công cuộc đổi mới đất nước, nền kinh tế Việt Nam đã cónhững chuyển biến quan trọng, từ một nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung chuyểnsang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Vì thế chức năng, nhiệm

vụ của Nhà nước cũng có những thay đổi đáng kể Bối cảnh mới đặt ra nhiệm vụquan trọng hàng đầu là phải xây dựng được đội ngũ cán bộ, công chức nói chung vàcán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế nói riêng có đủ phẩm chất, trình độ

và năng lực trong quản lý nền kinh tế thị trường hiện đại

Trong những năm gần đây, đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế ở nước ta đã góp phần quan trọng vào việc thực hiện các mục tiêu kinh tế, xãhội của đất nước Tuy nhiên so với yêu cầu, nhiệm vụ mới đang đặt ra, chất lượngcủa đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế hiện nay chưa đáp ứngđược đòi hỏi của thực tiễn cả về số lượng và chất lượng Năng lực xây dựng chínhsách, tổ chức điều hành, thực thi công vụ còn hạn chế, thiếu cán bộ khoa học,chuyên gia giỏi, Một bộ phận không nhỏ cán bộ, công chức hạn chế về năng lực,suy thoái hóa về đạo đức chưa thật sự đáp ứng được yêu cầu, nhất là trong thời

kỳ đổi mới, hội nhập kinh tế hiện nay

Theo định hướng phát triển của Tỉnh Bắc Kạn, Thành phố Bắc Kạn tậptrung cụ thể hoá một cách cách thiết thực, khoa học nhằm thực hiện có hiệu quả 3

khâu đột phá là: cải cách hành chính; đào tạo nguồn nhân lực; nâng cấp hạ tầng

đô thị Tập trung xây dựng, triển khai các đề án, chương trình hành động phục vụ

nhiệm vụ phấn đấu xây dựng Thành phố Bắc Kạn thực sự đóng vai trò là trungtâm chính trị, kinh tế, hành chính của tỉnh và đồng thời là động lực phát triển Vìvậy, công cuộc xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội, củng cố hệ thống chính trị

Luận văn thạc sĩ Tài chính

trong sạch, vững mạnh là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách hàng đầu Đặc biệt làphải tập trung nhanh chóng xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, côngchức, nhất là đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế để đáp ứng

yêu cầu nhiệm vụ thời kỳ mới Xuất phát từ thực tế trên, tôi chọn đề tài: “Xây

dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế của Thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn” làm đề tài luận văn thạc sĩ, chuyên ngành Quản lý kinh

tế

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

- Ban Tổ chức Cán bộ Chính phủ (nay là Bộ Nội vụ, năm 1997), đề tài

cấp Bộ: Xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức;

- Vy Văn Vũ (2005) Luận án Tiến sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị - Hành

chính Quốc gia Hồ Chí Minh: Quy hoạch, đào tạo và sử dụng đội ngũ cán bộ,

công chức quản lý nhà nước về kinh tế tỉnh Đồng Nai;

- Trần Văn Tuấn, Bộ trưởng Bộ Nội vụ “Tiếp tục đổi mới tổ chức bộ máy

nhà nước và xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức trong tình hình hiện nay” Tạp chí Cộng sản, Số 22 (142)năm 2007; “Để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức” Tạp chí Cộng sản, Số 22 (166) năm 2008;

- Đỗ Đình Sơn (2009), Luận văn Thạc sĩ Kinh doanh và quản lý, Học viện

Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh: Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức

quản lý nhà nước về kinh tế thành phố Bắc Kan, tỉnh Bắc Kan.

Trần Đình Thảo (2010), Luận văn Thạc sĩ Kinh tế, Học viện Chính trị

-Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh: Xây dựng đội ngũ công chức quản lý nhà

nước về kinh tế ở huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam

Các công trình trên đã đề cập đến nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn trongviệc xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức nói chung, về đội ngũ cán bộ, côngchức quản lý nhà nước về kinh tế nói riêng Tuy nhiên, cho đến nay chưa cócông trình nào nghiên cứu về đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế ởthành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

Luận văn thạc sĩ Tài chính

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn

Mục đích nghiên cứu của luận văn là trên cơ sở làm rõ một số vấn đề lý luận

và đánh giá đúng thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tếthành phố Băc Kan, luận văn đề xuất với lãnh đạo tỉnh và thành phố Băc Kan một

số giải pháp bổ sung, sửa đổi, điều chỉnh những mặt còn hạn chế, khiếm khuyết, bấtcập trong công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tếthành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

Để đạt mục đích trên, Luận văn có nhiệm vụ:

- Hệ thống hóa có bổ sung những vấn đề lý luận cơ bản về xây dựng đội ngũcông chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thị, thành phố trực thuộc tỉnh ởViệt Nam

- Phân tích thực trạng đội ngũ công chức quản lý nhà nước về kinh tế thànhphố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn; đánh giá những ưu điểm, tồn tại hạn chế và xác địnhnguyên nhân

- Đề xuất các giải pháp chủ yếu nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chứcquản lý nhà nước về kinh tế thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn này là việc xây dựng đội ngũ cán bộ,công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh BắcKạn chỉ bao gồm các cán bộ, công chức làm việc trong HĐND, UBND và các phòng,ban, ngành thuộc UBND thành phố thực hiện chức năng quản lý nhà nước về kinh tế;xét trên hai nội dung chủ yếu:

- Tổ chức xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế ở các khâutuyển dụng, đánh giá, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, đề bạt, bổ nhiệm, luân chuyển

và bộ máy quản lý cán bộ công chức

- Cơ chế chính sách đối với đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế

Luận văn thạc sĩ Tài chính

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu tại thành phố Bắc Kan , tỉnh Bắc Kạn.Thời gian nghiên cứu, khảo sát thực trạng trong giai đoạn từ năm 2011 - 2015 và đềxuất giải pháp đến năm 2020

5 Phương pháp nghiên cứu của luận văn

Luận văn sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sửcủa chủ nghĩa Mác-Lênin, vận dụng vào điều kiện thực tế tại địa phương Ngoài ra,trong Luận văn còn sử dụng một số phương pháp khác như: phân tích, tổng hợp, hệthống, so sánh, thống kê trên cơ sở những tài liệu, tư liệu, báo cáo, kết luận,… củađịa phương và cả nước, kế thừa có chọn lọc kết quả các công trình nghiên cứu cóliên quan

6 Dự kiến đóng góp về mặt khoa học của luận văn

- Luận giải sự cần thiết phải xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lýnhà nước về kinh tế thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn trong giai đoạn hiện nay

- Đánh giá đúng thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước vềkinh tế thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

- Đề xuất các giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhànước về kinh tế thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung củaluận văn được kết cấu thành 3 chương

Luận văn thạc sĩ Tài chính

CHƯƠNG I MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ CẤP HUYỆN, THÀNH PHỐ TRỰC THUỘC TỈNH

1.1 Khái quát về đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

1.1.1 Khái niệm và phân loại công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

1.1.1.1 Khái niệm cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

Khái niệm về cán bộ

Thuật ngữ “cán bộ” được sử dụng khá lâu tại các nước xã hội chủ nghĩa và baohàm một diện rất rộng các loại nhân sự thuộc khu vực nhà nước và các tổ chứcchính trị, tổ chức chính trị xã hội Thuật ngữ khi đó thường dùng là “cán bộ, côngnhân viên chức”, bao quát tất cả những người làm công hưởng lương từ nhà nước,

kể từ những người đứng đầu một cơ quan tới các nhân viên phục vụ như lái xe, bảo

vệ hay lao công tạp vụ

Do những điều kiện lịch sử nhất định, suốt một thời gian dài trong đời sốngchính trị - pháp lý ở Việt Nam tồn tại một tập hợp khái niệm “cán bộ, công nhân,viên chức” không có sự phân biệt rạch ròi từng khái niệm cũng như quy chế pháp lýđối với từng nhóm Pháp lệnh cán bộ công chức năm 1998 (sửa đổi bổ sung năm2003) đề cập tới ba đối tượng cán bộ, công chức, viên chức nhưng không thể hiện rõ

ai là cán bộ, ai là công chức, ai là viên chức mà quy định chung các đối tượng “cán

bộ, công chức” là công dân Việt Nam, trong biên chế Có thể nói, thuật ngữ cán bộđược sử dụng như là một ước lệ, chưa thể hiện tính chất hành chính, chưa rõ nộihàm của khái niệm Đây cũng là một hạn chế của Pháp lệnh cán bộ, công chức

Luận văn thạc sĩ Tài chính

Cụ thể hóa Pháp lệnh cán bộ, công chức, Chính phủ đã ban hành các Nghị định

số 114/2003/NĐ-CP về cán bộ, công chức xã, phường, thị trấn; Nghị định số115/2003/NĐ-CP về chế độ công chức dự bị; Nghị định số 116/2003/NĐ-CP vềtuyển dụng, sử dụng và quản lý cán bộ, công chức trong đơn vị sự nghiệp của Nhànước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội; Nghị định số 117/2003/NĐ-CP vềtuyển dụng, sử dụng và quản lý cán bộ, công chức trong các cơ quan nhà nước Trên

cơ sở nghiên cứu quy định của pháp lệnh và các nghị định, chúng ta có thể hiểu cán

bộ là “những người do bầu cử để đảm nhiệm chức vụ theo nhiệm kỳ trong các cơquan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, ở cấp tỉnh vàcấp huyện”

Cùng với xu hướng toàn cầu hóa về kinh tế, những thành tựu của sự phát triểnkinh tế - xã hội chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, tăng cường mở rộng giao lưuhợp tác nhiều mặt với các nước, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại,đồng thời, công cuộc cải cách hành chính ngày nay đặt ra nhu cầu chuyên biệt hóatrong sự điều chỉnh pháp luật ngày càng rõ nét, đòi hỏi phải có sự thống nhất vềnhận thức trong sự phân định các khái niệm có liên quan Luật cán bộ, công chứcđược Quốc hội ban hành tháng 11/2008, có hiệu lực từ ngày 01/01/2010 đã quyđịnh cụ thể:

Cán bộ là công dân Việt Nam, được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức

vụ, chức danh theo nhiệm kỳ trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhànước, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, ở tỉnh, thành phố trực thuộc trungương (sau đây gọi chung là cấp tỉnh), ở huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh(sau đây gọi chung là cấp huyện), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhànước [44]

Quan niệm về công chức

Công chức là thuật ngữ được sử dụng phổ biến ở nhiều quốc gia trên thế giới

để chỉ những người được tuyển dụng, bổ nhiệm vào làm việc thường xuyên trongcác cơ quan nhà nước và hưởng lương từ ngân sách nhà nước Tuy nhiên, do tínhđặc thù của từng quốc gia nên quan niệm về công chức ở các nước không hoàn toàn

Luận văn thạc sĩ Tài chính

thống nhất Sự khác nhau này thể hiện trong các quan điểm dưới đây:

- Quan điểm thứ nhất thường xuất phát ở các nước xã hội chủ nghĩa Do đồngnhất hoạt động công vụ với hoạt động quản lý của Đảng, đoàn thể dẫn đến quanniệm về khái niệm công chức không chỉ bao gồm các đối tượng làm việc trong cơquan nhà nước (cả lập pháp, hành pháp và tư pháp) mà cả trong các tổ chức Đảng,đoàn thể, thậm chí trong cả các đơn vị sản xuất

- Quan điểm thứ hai cho rằng, công chức bao gồm những người làm việc trong

bộ máy nhà nước nói chung, tương ứng với quan niệm công vụ là hoạt động củatoàn bộ bộ máy nhà nước (bao gồm hoạt động của công chức trong cơ quan quyềnlực, xét xử, kiểm sát và cơ bản nhất là trong các cơ quan quản lý nhà nước)

- Quan điểm thứ ba cho rằng, công chức bao gồm những người hoạt độngtrong các cơ quan hành chính, sự nghiệp của Nhà nước và bộ máy phục vụ của các

cơ quan nhà nước khác, giữ một công vụ thường xuyên, ổn định

- Quan điểm thứ tư thuần túy cho rằng, công chức chỉ bao gồm những đốitượng phục vụ trong bộ máy hành chính, giữ một chức vụ thường xuyên và ổn định,quan niệm này xuất phát từ chỗ coi công vụ nhà nước chỉ là hoạt động của các cơquan hành chính

Từ những quan niệm trên về công chức, mà ở những nước khác nhau cũng cónhững quy định khác nhau về đối tượng này

ở Pháp, khái niệm công chức rất rộng, người công chức được phân thành hailoại Loại thứ nhất là những nhân viên công chức làm việc thường xuyên trong bộmáy nhà nước, bị chi phối bởi Luật công chức; loại thứ hai là những nhân viên côngchức bị chi phối bởi Luật lao động, bởi bản hợp đồng và luật tư Họ được nhà nướchoặc cộng đồng lãnh thổ bổ nhiệm vào một công việc thường xuyên trong các công

sở hay công sở tự quản, kể cả các bệnh viện [42]

ở Trung Quốc, một nước theo thể chế Cộng hòa dân chủ nhân dân, chế độ mộtĐảng lãnh đạo, khái niệm công chức nhà nước dùng để chỉ những người công táctrong các cơ quan hành chính nhà nước các cấp, từ nhân viên phục vụ Gồm hailoại: Công chức lãnh đạo là những người thừa hành quyền lực hành chính nhà nước,

Luận văn thạc sĩ Tài chính

được bổ nhiệm theo các trình tự luật định, chịu sự điều chỉnh của Hiến pháp, Điều

lệ công chức và Luật tổ chức chính quyền các cấp; và công chức nghiệp vụ là nhữngngười thi hành chế độ thường nhiệm, do cơ quan hành chính các cấp bổ nhiệm vàquản lý căn cứ vào Điều lệ công chức, họ chiếm tuyệt đại đa số công chức nhànước, chịu trách nhiệm quán triệt, chấp hành chính sách và pháp luật [42]

ở Mỹ, công chức bao gồm tất cả những nhân viên trong ngành hành chính củaChính phủ, kể cả những người được bổ nhiệm về Chính trị như Bộ trưởng, Thứtrưởng, trợ lý Bộ trưởng, người đứng đầu các cơ quan Chính phủ Tuy nhiên, kháiniệm công chức trong diện điều chỉnh của Luật Công chức lại không bao gồmnhững công chức được bổ nhiệm về chính trị, họ được gọi là công chức chứcnghiệp Đặc điểm của công chức Mỹ là không mang tính thường xuyên liên tục màtồn tại hệ thống thải loại; việc tuyển chọn, bổ nhiệm công chức chủ yếu theo côngtrạng thực tế, công chức chỉ được tuyển dụng vào một công việc cụ thể mà không

có con đường chức nghiệp [42]

ở Cộng hòa Liên bang Đức, công chức Đức bao gồm những nhân viên làmviệc trong các cơ quan, tổ chức văn hóa, nghệ thuật giáo dục và nghiên cứu khoahọc quốc gia, nhân viên công tác trong các doanh nghiệp công ích do nhà nướcquản lý, các nhân viên, quan chức làm việc trong các cơ quan chính phủ, giáo sư đạihọc, giáo viên trung học, tiểu học, bác sỹ, hộ lý bệnh viện, nhân viên lái xe lửa…[42]

ở Việt Nam, khái niệm công chức được hình thành gắn liền với sự phát triểncủa nền hành chính nhà nước Văn bản có tính pháp lý đầu tiên quy định về côngchức là Sắc lệnh số 76/SL do Chủ tịch Hồ Chí Minh ký ngày 20/5/1950, tại Điều 1quy định “công chức là những công dân Việt Nam được chính quyền nhân dântuyển để giữ một chức vụ thường xuyên trong các cơ quan chính phủ, ở trong hayngoài nước, trừ trường hợp riêng biệt do Chính phủ quy định” Sau đó, do nhu cầu

bổ sung nhân lực trong bộ máy nhà nước ngày càng tăng, thực tiễn khi đó không có

đủ nguồn nhân lực phù hợp với những tiêu chuẩn quy định đối với công chức theoQuy chế nên suốt một thời gian dài sau đó, chế độ công chức dần được thay thế

Luận văn thạc sĩ Tài chính

bằng chế độ “cán bộ, công nhân viên chức” bao gồm tất cả những người làm việctrong các cơ quan nhà nước, cơ quan Đảng, tổ chức xã hội, các đơn vị kinh tế nhànước Tất cả đều thuộc biên chế nhà nước, được gọi là “cán bộ, công nhân viên chứcnhà nước” chung chung, không phân biệt ai là cán bộ, công nhân, viên chức theo cáchquan niệm có tính truyền thống đã hình thành trước đó Do vậy, pháp luật không tiếptục đi theo hướng điều chỉnh có tính chuyên biệt đối với từng đối tượng lao độngphục vụ trong các cơ quan, tổ chức sự nghiệp của nhà nước

Thuật ngữ công chức được sử dụng trở lại tại Nghị định số 169/HĐBT ngày25/5/1991 của Hội đồng Bộ trưởng về công chức báo hiệu xu hướng mới trong sựđiều chỉnh của pháp luật đối với hoạt động công vụ và về công chức Theo quy địnhtại Nghị định số 95/1998/NĐ-CP ngày 17/11/1998 và Nghị định số 117/2003/NĐ-

CP ngày 10/10/2003 “về tuyển dụng, sử dụng và quản lý cán bộ, công chức trongcác cơ quan nhà nước” nhằm cụ thể hóa Pháp lệnh cán bộ công chức 1993 và sửađổi bổ sung năm 2003, công chức nói tại nghị định này và các văn bản hướng dẫnthi hành đã đề cập một cách rõ ràng hơn về khái niệm cán bộ, công chức nhưng vẫnchưa có sự phân biệt giữa công chức hành chính với công chức sự nghiệp

Trước yêu cầu khách quan của tiến trình cải cách nền hành chính nhà nước vàđòi hỏi chuẩn hóa đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước, Luật Cán bộ, công chức củanước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã được Quốc hội thông qua ngày13/11/2008, có hiệu lực từ ngày 01/01/2010 đã quy định rõ: Công chức là công dânViệt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong cơquan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở trungương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân màkhông phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơquan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyênnghiệp và trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập của ĐảngCộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, trong biên chế và hưởnglương từ ngân sách nhà nước; đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý củađơn vị sự nghiệp công lập thì lương được bảo đảm từ quỹ lương của đơn vị sự

Luận văn thạc sĩ Tài chính

nghiệp công lập theo quy định của pháp luật [44].

Từ quy định trên, ta thấy khái niệm công chức theo pháp luật Việt Nam cóđiểm khác biệt lớn so với các nước, công chức không chỉ bao gồm những người làmviệc trong hệ thống hành chính nhà nước mà còn bao gồm cả những người làm việccho các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội như các Ban Xây dựng Đảng;các tổ chức đoàn thể (ủy ban Mặt trận Tổ quốc, Hội Liên hiệp phụ nữ, Hội Nôngdân, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Công đoàn ViệtNam); các cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân, Công an nhân dân Đây là đặctrưng cơ bản nhất của công chức nước ta, xuất phát từ đặc thù của thể chế chính trị

và tổ chức bộ máy nhà nước, Đảng, đoàn thể của nước ta Theo đó, công chức đượcphân loại dựa trên các tiêu chí sau:

* Theo trình độ đào tạo: Công chức được chia làm ba loại:

- Công chức loại A: là người được bổ nhiệm vào ngạch yêu cầu trình độ đàotạo chuyên môn giáo dục đại học và sau đại học

- Công chức loại B: là người được bổ nhiệm vào ngạch yêu cầu trình độ đàotạo chuyên môn giáo dục nghề nghiệp

- Công chức loại C: là người được bổ nhiệm vào ngạch yêu cầu trình độ đàotạo chuyên môn dưới giáo dục nghề nghiệp

Cách phân loại này có ý nghĩa nhất định về lý luận và thực tiễn trong việc tiêuchuẩn hóa trình độ chuyên môn của công chức, khuyến khích họ phấn đấu học tập,nâng cao trình độ, thăng tiến theo chức nghiệp

* Theo ngạch công chức: gồm bốn loại:

- Công chức loại A: gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viêncao cấp hoặc tương đương;

- Công chức loại B: gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viênchính hoặc tương đương;

- Công chức loại C: gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viênhoặc tương đương;

- Công chức loại D: gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch cán sự hoặc

Luận văn thạc sĩ Tài chính

tương đương và ngạch nhân viên.

* Theo vị trí công tác: Công chức được phân ra làm hai loại:

- Công chức lãnh đạo, chỉ huy;

- Công chức chuyên môn, nghiệp vụ

Việc phân loại công chức như trên là việc làm có ý nghĩa thiết thực về mặt

lý luận và thực tiễn đối với việc cơ cấu, quy hoạch, quản lý công chức trong hoạtđộng công vụ Trên cơ sở cách phân loại này để có những tiêu chí khác nhau trongviệc đánh giá, sử dụng, đề bạt, xử lý công chức vi phạm một cách thích hợp, đápứng yêu cầu của công cuộc đổi mới xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủnghĩa của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân

* Cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện

Để có thể đưa ra khái niệm công chức QLNN về kinh tế cấp huyện, ta có thểxem xét từ khái niệm công chức nói chung

Ở Việt Nam, Hiến pháp năm 1946 ra đời là cơ sở pháp lý cho việc xây dựngchế độ công chức mới Ngày 20/5/1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ban hành Sắc

lệnh số 76/SL về thực hiện quy chế công chức Sắc lệnh đã chỉ rõ: “Công chức là

những công dân Việt Nam được chính quyền nhân dân tuyển để giữ một chức vụ thường xuyên trong cơ quan Chính phủ ở trong hay ở ngoài nước, đều là công chức theo quy chế này, trừ trường hợp riêng biệt do Chính phủ quy định”.

Nghị định số 169/HĐBT, ngày 25/5/1991 của Hội đồng Bộ trưởng quy định

về công chức Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam như sau: “Công chức

là công dân Việt Nam được tuyển dụng và bổ nhiệm một công vụ thường xuyên trong một công sở nhà nước ở trung ương, địa phương, ở trong nước hay ngoài nước đã được xếp vào một ngạch, bậc, hưởng lương do ngân sách nhà nước cấp”

[56, tr.8]

Theo Luật Cán bộ, Công chức số 22/2008/QH12, được Quốc hội nước Cộnghoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá XII, kỳ họp thứ 4 thông qua ngày 13 tháng 11năm 2008, có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2010,

Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch,

Luận văn thạc sĩ Tài chính

chức vụ, chức danh trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chứcchính trị - xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộcQuân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhânquốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩquan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp và trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sựnghiệp công lập của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội(sau đây gọi chung là đơn vị sự nghiệp công lập), trong biên chế và hưởng lương từngân sách nhà nước; đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị

sự nghiệp công lập thì lương được bảo đảm từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp cônglập theo quy định của pháp luật [30, tr.8-9]

Như vậy, có thể thấy rằng, công chức Nhà nước ở Việt Nam là những người

có đủ các điều kiện sau:

i) Là công dân Việt Nam; ii) Được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức

vụ, chức danh trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, đơn vịQuân đội, Công an…; iii) Hưởng lương từ ngân sách Nhà nước hoặc được bảo đảm

từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập

Theo Điều 4, Luật Cán bộ, Công chức (2008), cán bộ cũng là công chứcnhưng được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm, giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ.Những người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập mà không phải là cán bộhoặc công chức thì được coi là viên chức

Cụ thể là, viên chức (theo Dự thảo Luật Viên chức), là những người đượctuyển dụng theo hợp đồng làm việc, được bổ nhiệm vào một chức danh nghềnghiệp, chức vụ quản lý (trừ các chức vụ quy định là công chức) Viên chức làngười thực hiện các công việc hoặc nhiệm vụ có yêu cầu về năng lực, kỹ năngchuyên môn, nghiệp vụ trong các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc các lĩnh vực giáodục, đào tạo, y tế, khoa học, công nghệ… như bác sĩ, giáo viên, giảng viên đại học

Ở đây, có thể thấy, công chức và viên chức khác nhau ở bốn điểm: i) Côngchức vận hành quyền lực Nhà nước, làm nhiệm vụ quản lý Viên chức thực hiệnchức năng xã hội, trực tiếp thực hiện nghiệp vụ; ii) Công chức được tuyển dụng

Luận văn thạc sĩ Tài chính

thông qua thi tuyển, bổ nhiệm, có quyết định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyềnthuộc biên chế Viên chức được tuyển dụng bằng hình thức xét tuyển, ký hợp đồnglàm việc; iii) Công chức hưởng lương từ ngân sách Nhà nước theo ngạch, bậc, cònviên chức hưởng lương một phần từ ngân sách, phần còn lại là nguồn thu sự nghiệp;iv) Công chức làm việc trong các cơ quan Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, cònviên chức làm việc trong các đơn vị sự nghiệp và đơn vị sự nghiệp của các tổ chức

xã hội

Công chức quản lý nhà nước về kinh tế là công chức Nhà nước, được tuyểndụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong các cơ quan quản lý nhà nước

về kinh tế, từ trung ương đến cơ sở

Ở Trung ương, các cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế bao gồm các cơquan lập pháp, hành pháp và tư pháp Đó là Quốc hội, Chính phủ, các bộ có chứcnăng quản lý nhà nước về kinh tế (Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ CôngThương, Bộ Lao động TB&XH, Bộ Kế hoạch - Đầu tư…) và các vụ, cục, phòngban thuộc các bộ thực hiện chức năng quản lý chuyên ngành…; Bộ Công an, Toà

án, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao, Thanh tra Chính phủ… thực hiện chức năngthanh tra, kiểm tra, kiểm soát các hoạt động kinh tế

Ở địa phương, cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế có ở cấp tỉnh, cấp huyện

Đó là các cơ quan theo ngành dọc, ở địa phương (tỉnh, huyện)

Cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế ở cấp huyện bao gồm HĐND, UBND,các phòng, ban thực hiện chức năng tham mưu cho HĐND, UBND về quản lý nhànước về kinh tế Đó là các cơ quan như Văn phòng HĐND và UBND, Văn phòngUBND (nơi thí điểm không tổ chức HĐND), phòng Tài chính - Kế hoạch, phòngTài nguyên và Môi trường, phòng Lao động Thương binh và Xã hội, phòng Côngthương, phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, phòng Văn hoá Thông tin -Thể thao, phòng Kinh tế, phòng Quản lý đô thị, Thanh tra Nhà nước…

Từ những phân tích trên, chúng ta có thể xác định khái niệm công chứcQLNN về kinh tế cấp huyện như sau:

“Công chức QLNN về kinh tế cấp huyện là những công chức Nhà nước,

Luận văn thạc sĩ Tài chính

được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong các cơ quan QLNN về kinh tế cấp huyện”.

Công chức QLNN về kinh tế cấp huyện, trước hết, họ là công chức Nhànước, họ phải hội đủ những tiêu chí đã quy định trong Luật Cán bộ, Công chức(2008) như đã phân tích ở trên Tuy nhiên, những công chức Nhà nước này đượctuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh và làm việc trong các cơ quanQLNN về kinh tế cấp huyện (như đã nói ở trên) Những công chức này không baogồm công chức là lãnh đạo, quản lý làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập

Công chức QLNN về kinh tế cấp huyện được xem xét trong luận vănnày là những công chức làm việc trong cơ quan QLNN về kinh tế ở tất cả các huyện(thị xã, thành phố) trong một tỉnh

1.1.2 Đặc điểm và vai trò của đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước

về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

1.1.2.1 Đặc điểm của đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thị trực thuộc tỉnh

Là một bộ phận của công chức QLNN về kinh tế, công chức QLNN về kinh

tế cấp huyện cũng có những đặc điểm chung của công chức QLNN về kinh tế Đólà:

- Phần lớn cán bộ, công chức đã được rèn luyện, thử thách qua quá trình đấutranh giải phóng dân tộc, và xây dựng đất nước, có bản lĩnh chính trị vững vàng,trung thành với sự nghiệp cách mạng

- Kiến thức, trình độ và năng lực hoạt động thực tiễn của đội ngũ cán bộ,công chức từng bước trưởng thành về mọi mặt

- Phần lớn cán bộ, công chức đã được trang bị kiến thức về lý luận chính trị,quản lý nhà nước, pháp luật, ngoại ngữ, tin học và các kiến thức xã hội khác

- Năng động, thích ứng nhanh với cơ chế mới

Bên cạnh những đặc điểm chung đó, đội ngũ công chức QLNN về kinh tếcấp huyện còn mang những nét riêng, đó là:

Thứ nhất, đội ngũ công chức QLNN về kinh tế cấp huyện phần lớn là người

Luận văn thạc sĩ Tài chính

địa phương.

Họ có quan hệ dòng tộc và tình cảm gắn bó với địa phương về nhiều mặt Cónhiều yếu tố đan xen, chi phối trong bản thân mỗi người công chức: họ vừa là ngườiđịa phương, cùng sinh ra và lớn lên với những người dân trong vùng, vừa là ngườiđại diện Nhà nước thực thi công vụ Các yếu tố này vừa thống nhất, vừa mâu thuẫnvới nhau, chi phối các hoạt động của họ theo chiều hướng cả tích cực và tiêu cực.Thể hiện ở chỗ, vì là người địa phương nên họ gắn bó với quê hương và có tâmhuyết để cống hiến và xây dựng quê hương Bên cạnh đó, cũng vì là người địaphương nên họ dễ bị chi phối bởi tình cảm cá nhân trong quá trình thực hiện nhiệm

vụ, có thể dẫn tới làm sai lệch các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước

Thứ hai, đội ngũ công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện hoạt động trên một địa bàn rộng

Địa bàn cấp huyện thường là rộng và gắn với sản xuất nông nghiệp, mật độdân cư không đông, nhiều nơi có kết cấu hạ tầng cơ sở chưa đồng bộ, việc đi lại từtrung tâm huyện lỵ tới các khu vực dân cư có nơi còn gặp nhiều khó khăn, nhất là ởcác huyện miền núi, vùng sâu, vùng xa Vì vậy, công chức QLNN về kinh tế cấphuyện gặp nhiều khó khăn trong việc tổ chức, triển khai thực hiện chính sách

Thứ ba, kết quả hoạt động của công chức QLNN về kinh tế ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân địa phương.

Xuất phát từ vai trò trực tiếp chuyển tải và triển khai thực hiện đường lối đổimới kinh tế của Đảng và Nhà nước tới nhân dân, đội ngũ công chức có năng lựccông tác, có chuyên môn, nghiệp vụ thì việc triển khai thực hiện sẽ có hiệu quả.Ngược lại, nếu đội ngũ công chức quản lý nhà nước về kinh tế yếu về năng lực vàchuyên môn, nghiệp vụ thì việc chuyển tải và cụ thể hoá các đường lối chính sáchtrong thực tiễn sẽ không đạt hiệu quả, thậm chí còn làm sai các quy định của Nhànước về quản lý kinh tế

Thứ tư, công chức QLNN về kinh tế cấp huyện phải giải quyết một khối lượng công việc hàng ngày rất lớn.

Quản lý nhà nước về kinh tế ở cấp huyện là cấp gần cơ sở nhất với rất nhiều

Luận văn thạc sĩ Tài chính

nội dung, nhiều lĩnh vực Hoạt động của đội ngũ công chức quản lý nhà nước vềkinh tế gắn trực tiếp với người dân địa phương cũng như các tổ chức kinh tế trênnhiều mặt Vì vậy, áp lực về khối lượng công việc cần giải quyết cũng như áp lựcyêu cầu về thời gian cần hoàn thành là rất lớn, nhất là các lĩnh vực nhạy cảm dễ nảysinh tiêu cực và khiếu kiện như lĩnh vực đất đai, đền bù thu hồi đất để giải phóngmặt bằng phục vụ phát triển công nghiệp và các mục tiêu phát triển kinh tế - xãhội…

1.1.2.2 Vai trò đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế

Huyện được xem như là địa bàn phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp hoặc ngưnghiệp là chủ yếu gắn bó với công nghiệp tạo thành một bộ phận quan trọng trong

cơ cấu kinh tế lãnh thổ của tỉnh Chính quyền cấp huyện là cấp trung gian giữa cấptỉnh và cấp cơ sở Chính quyền huyện phát huy vai trò quản lý hành chính nhà nước

để hướng dẫn, khuyến khích phát triển các cơ sở tiểu thủ công nghiệp, các tổ chứcdịch vụ; đẩy mạnh hoạt động sản xuất, kinh doanh kể cả xuất nhập khẩu để tạonguồn thu cho sự phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện [44, tr.338-339]

Mặt khác, Việt Nam đang bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiệnđại hoá, hội nhập kinh tế quốc tế, phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xãhội chủ nghĩa, vai trò quản lý kinh tế của Nhà nước ngày càng tăng Trong điều kiện

đó, đội ngũ công chức QLNN về kinh tế cấp huyện có vai trò hết sức quan trọng

Thứ nhất, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện giúp cấp uỷ, chính quyền địa phương sử dụng, khai thác và nắm bắt có hiệu quả các nguồn lực

và tiềm năng của địa phương.

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, thực trạng về các nguồn lực, các điềukiện kinh tế - xã hội, tiềm năng của địa phương như dân số, lao động, việc làm, dulịch, dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp, tài nguyên thiên nhiên… được họ nắm bắt đểtham mưu cho cấp uỷ, chính quyền địa phương đưa ra các phương án hoạt động tối

ưu nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các nguồn lực đó

Bên cạnh đó, trong quá trình thực hiện chức năng QLNN về kinh tế ở địaphương, các công chức QLNN về kinh tế cấp huyện cũng chính là những người

Luận văn thạc sĩ Tài chính

phát hiện ra và dự báo những cơ hội và khó khăn, thách thức của địa phương tronghiện tại và tương lai Từ đó, họ tham mưu với chính quyền địa phương để đề ranhững biện pháp cụ thể nhằm giải quyết những khó khăn, thách thức đã, đang và sẽxảy ra và nắm bắt những cơ hội, thời cơ để phát triển kinh tế, xã hội của địaphương.

Thứ hai, công chức QLNN về kinh tế cấp huyện trực tiếp triển khai thực hiện đường lối đổi mới trong lĩnh vực kinh tế, biến đường lối trở thành hiện thực trong cuộc sống, đồng thời góp phần hoàn thiện đường lối đó

Công chức QLNN về kinh tế cấp huyện vừa là người đại diện cho Nhà nướctrong việc quản lý, điều hành lĩnh vực kinh tế - xã hội ở cấp huyện vừa là người trựctiếp lãnh đạo, tổ chức thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, thực thi công

vụ, cũng như tiến hành tổ chức, triển khai các chương trình kinh tế - xã hội của địaphương

Thứ ba, công chức QLNN về kinh tế cấp huyện là người đại diện Nhà nước thực thi công vụ.

Công vụ là một loại hoạt động nhân danh quyền lực nhà nước (quyền lựccông) Nói đến công vụ là nói đến trách nhiệm của cán bộ, công chức thực hiệnquyền và nghĩa vụ nhằm mục tiêu phục vụ người dân và xã hội Nền công vụ củamỗi quốc gia luôn phải tương thích với thể chế chính trị và tổ chức bộ máy nhànước hiện hành Các quốc gia có thể chế chính trị và tổ chức bộ máy nhà nước khácnhau thì quan niệm về hoạt động công vụ cũng có những điểm khác nhau Tuynhiên, xét đến cùng thì bản chất và mục tiêu cuối cùng của hoạt động công vụ đềugiống nhau [47] Như vậy, công vụ là lao động đặc thù của đội ngũ công chức trong

bộ máy nhà nước, trong đó có đội ngũ công chức QLNN về kinh tế cấp huyện, nhândanh quyền lực công để thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước, thi hành pháp luật,đưa pháp luật vào cuộc sống và phục vụ nhân dân

Thứ tư, là cầu nối giữa Nhà nước với nhân dân và các tổ chức kinh tế, giữa cấp tỉnh với cơ sở.

Cơ quan QLNN về kinh tế cấp huyện là cơ quan cấp thấp trong hệ thống tổ

Luận văn thạc sĩ Tài chính

chức bộ máy cơ quan QLNN về kinh tế Vì vậy, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ,công chức QLNN về kinh tế cấp huyện phải làm việc trực tiếp với người dân, vớicác tổ chức, các thành phần kinh tế ở địa phương Qua đó, một mặt họ tuyên truyền,phổ biến và triển khai thực hiện các đường lối, chính sách của Nhà nước trong lĩnhvực kinh tế, mặt khác họ có thể nắm bắt những tâm tư, nguyện vọng của nhân dân,thực trạng hoạt động và những khó khăn, vướng mắc của các doanh nghiệp, các tổchức kinh tế… đối với chính quyền địa phương và Nhà nước Từ đó, họ tổng hợp,phản ánh đến chính quyền địa phương và cơ quan QLNN về kinh tế cấp trên làmcăn cứ xây dựng cơ chế, chính sách thích hợp, tạo điều kiện phát triển kinh tế vànâng cao đời sống nhân dân địa phương, tạo môi trường hoạt động thuận lợi và cạnhtranh lành mạnh cho các chủ thể kinh tế ở địa phương.

1.2 Yêu cầu và nội dung xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

1.2.1 Yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ, công chức hiện nay

Tại hội nghị Ban Chấp hànhTrung ương Đảng lần thứ ba (khoá VIII), Đảng ta

đã xác định mục tiêu xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức của thời kỳ công nghiệphoá, hiện đại hoá là: “Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức các cấp từ Trung ươngđến cơ sở, đặc biệt là cán bộ đứng đầu, có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chínhtrị vững vàng trên cơ sở lập trường giai cấp công nhân, đủ về số lượng, đồng bộ về

cơ cấu, bảo đảm sự chuyển tiếp liên tục và vững vàng giữa các thế hệ cán bộ nhằmthực hiện thắng lợi nhiệm vụ công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, giữ vữngđộc lập tự chủ, đi lên chủ nghĩa xã hội; bảo đảm có đủ nguồn cán bộ để mỗi nhiệm

kỳ có thể đổi mới khoảng 30%- 40% số cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thểcác cấp, cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang; phấn đấu đến năm 2020 số cán bộ cótrình độ đại học, cao đẳng trở lên bằng khoảng 4% dân số cả nước nhằm đáp ứngyêu cầu, nhiệm vụ mới của nền công vụ chuyên nghiệp Cụ thể:

- Về số lượng: Trên cơ sở phân định rõ từng loại cán bộ, công chức với các loại

lao động khác để xác định số lượng cán bộ, công chức nhà nước một cách hợp lýdựa trên dân số và trình độ, yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội của đất nước

Luận văn thạc sĩ Tài chính

- Về cơ cấu: Trên cơ sở xác định rõ chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, tổ

chức bộ máy nhà nước trong những điều kiện mới để xây dựng cơ cấu đội ngũ cán

bộ, công chức khoa học, hợp lý về trình độ, ngạch bậc, lứa tuổi, giới tính, dân tộc trong cả đội ngũ và trong mỗi cơ quan, đơn vị

- Về chất lượng: Để thực hiện tốt công cuộc xây dựng đất nước trong thời kỳ

mới, đội ngũ cán bộ, công chức phải đáp ứng các yêu cầu sau:

+ Về năng lực:

• Năng lực chuyên môn: Trước hết, cán bộ, công chức phải có kiến thức

chuyên môn về lĩnh vực được giao trách nhiệm quản lý; có kiến thức cơ bản vềquản lý nhà nước, về pháp luật từ đó có ý thức tuân thủ pháp luật, áp dụng pháp luậtkhi thi hành công vụ, có sự chủ động, linh hoạt xử lý các vấn đề trên cơ sở phápluật; Có bản lĩnh nghề nghiệp, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm về hành vicông vụ của mình Chủ động xây dựng kế hoạch thực hiện nhiệm vụ; có chính kiến,phát kiến tham mưu đề xuất với lãnh đạo trong các lĩnh vực được giao Mặt khác,phải có trình độ ngoại giao, ngoại ngữ, tin học để có thể sử dụng tốt các phương tiệnkhoa học kỹ thuật hiện đại và thực hiện tốt việc giao dịch với các đối tác nướcngoài

• Năng lực tổ chức quản lý: Người cán bộ, công chức phải là người có bản

lĩnh, có khả năng quan sát nắm được các nhiệm vụ từ tổng thể tới chi tiết để tổ chứccho hệ thống hoạt động đồng bộ có hiệu quả; Bình tĩnh, tự chủ nhưng quyết đoándứt khoát trong công việc, có kế hoạch làm việc rõ ràng và tiến hành công việc nhấtquán theo kế hoạch; Năng động, sáng tạo, phản ứng nhanh nhạy, dám nghĩ, dámlàm, dám chịu trách nhiệm, luôn biết lường trước mọi tình huống có thể xảy ra, biếttập trung dồn đúng tiềm lực vào các khâu yếu, biết tận dụng thời cơ có lợi cho hệthống; Có tác phong đúng mực, thông cảm và hiểu cấp dưới, có thái độ chân thành,đồng thời hướng cho cấp dưới tác phong cộng tác, giúp đỡ lẫn nhau; Biết sử dụngđúng người, đánh giá đúng người, biết xử lý tốt các mối quan hệ trong và ngoài hệthống, quan hệ tốt, đúng mực với người dưới quyền và với cấp trên

+ Về phẩm chất chính trị, đạo đức:

Luận văn thạc sĩ Tài chính

Trong mọi giai đoạn cách mạng, phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị là yêucầu quan trọng cơ bản nhất đối với đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là trong bốicảnh hiện nay, quá trình hội nhập kinh tế quốc tế kèm theo những mặt trái của cơchế kinh tế thị trường cùng các tác động tiêu cực nảy sinh hàng ngày đặt ra yêu cầuđội ngũ cán bộ, công chức phải tuyệt đối trung thành với chủ nghĩa Mác- Lê nin, tưtưởng Hồ Chí Minh, quan điểm đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật củaNhà nước, tích cực trong công cuộc đổi mới đất nước; Có bản lĩnh và kiên địnhtrong công việc được giao; Biết biến nhận thức chính trị của mình thành nhận thứccủa mọi người, tạo được lòng tin và lôi cuốn mọi người tham gia Tùy từng vị trí,thẩm quyền của mỗi cán bộ, công chức khác nhau mà yêu cầu về phẩm chất chínhtrị cũng khác nhau Cán bộ, công chức giữ cương vị càng cao, phạm vi ảnh hưởngcàng rộng thì bản lĩnh chính trị càng phải vững vàng, nhất là các cán bộ, công chức

có nhiệm vụ đề ra chủ trương, đường lối, các chính sách của Nhà nước

Đạo đức công vụ của người cán bộ, công chức gồm: đạo đức cách mạng, đạođức cá nhân và đạo đức nghề nghiệp; trong đó đạo đức cách mạng là nền tảng, làgốc, là sức mạnh của người cán bộ, công chức Đạo đức cách mạng thể hiện ở: tinhthần yêu nước nồng nàn, tận tụy phục vụ nhân dân, kiên định mục tiêu độc lập dântộc và chủ nghĩa xã hội, phấn đấu thực hiện có hiệu quả đường lối của Đảng, chínhsách và pháp luật của Nhà nước; Cần, kiệm, liêm chính, chí công, vô tư Đạo đức cánhân của người cán bộ, công chức trước hết thể hiện ở ý thức, niềm tin vào địnhhướng xã hội chủ nghĩa, quyết tâm thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hộicông bằng, dân chủ, văn minh; tôn trọng, giữ gìn kỷ luật, kỷ cương, sống và làmviệc theo pháp luật, có lối sống lành mạnh, không tham ô, lãng phí, có trách nhiệmcao trong thi hành công vụ, có lòng nhân ái, vị tha, ứng xử đúng đắn trong quan hệgia đình, bè bạn và trong xã hội, có tinh thần hướng thiện, hiếu học Đạo đức nghềnghiệp của người cán bộ, công chức thể hiện trước hết ở lòng say mê, cần mẫn, tinhthần trách nhiệm và đề cao kỷ luật trong thi hành công vụ

+ Về văn hóa:

Văn hóa ứng xử là một trong những yếu tố phản ánh trình độ văn hóa của một

Luận văn thạc sĩ Tài chính

cơ quan, tổ chức, cá nhân; là cơ sở để hình thành tác phong, phong cách của ngườicán bộ, công chức; là nền tảng tạo nên tư chất, cốt cách của người cán bộ, côngchức Do đó, trong giao tiếp và ứng xử, cán bộ, công chức phải có thái độ lịch sự,tôn trọng đồng nghiệp; Ngôn ngữ giao tiếp phải chuẩn mực rõ ràng, mạch lạc,không nói tục, nói tiếng lóng; phải lắng nghe ý kiến của đồng nghiệp, thực hiện dânchủ và đoàn kết nội bộ Trong giao tiếp và ứng xử với nhân dân, cán bộ, công chứcphải có tác phong lịch sự, giữ gìn uy tín, danh dự cho cơ quan, tổ chức, đơn vị vàđồng nghiệp; nhã nhặn, lắng nghe ý kiến, giải thích, hướng dẫn rõ ràng, cụ thể vềcác quy định liên quan đến giải quyết công việc; Không được có thái độ hách dịch,nhũng nhiễu, gây khó khăn, phiền hà khi thi hành công vụ.

Như vậy, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ, công chức trong điều kiện hiệnnay là vừa phải có phẩm chất chính trị, đạo đức, vừa có năng lực chuyên môn và tổchức điều hành Thực tế cho thấy, nếu có đội ngũ cán bộ, công chức tài giỏi thì mọichủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước vào cuộc sống được thuậnlợi và đạt hiệu quả cao; nếu đội ngũ cán bộ, công chức có phẩm chất chính trị vàphẩm chất đạo đức yếu kém sẽ gây nên độc đoán, chuyên quyền, tiêu cực, thamnhũng, khiến cho tài sản Nhà nước sẽ bị thất thoát, lòng tin của người dân bị giảmsút, kinh tế đình trệ và tình hình xã hội bị rối loạn Do vậy, Đảng và Nhà nước cầntạo mọi điều kiện thuận lợi để đội ngũ cán bộ, công chức phát huy khả năng phục

vụ, cống hiến nhiều nhất cho đất nước, đáp ứng yêu cầu của công cuộc xây dựng,phát triển đất nước trong thời kỳ mới

1.2.2 Nội dung xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, thành phố trực thuộc tỉnh

1.2.2.1 Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Khâu đầu tiên, hết sức quan trọng trong công tác cán bộ là việc xác định cho

rõ hệ tiêu chuẩn của từng loại hình cán bộ, công chức Đây có thể coi là thước đo, làcăn cứ để thực hiện các khâu trong công tác cán bộ Nếu không xây dựng được hệtiêu chuẩn phù hợp sẽ rất khó tiến hành quy hoạch, đào tạo, bố trí, sử dụng, đánh giá

Luận văn thạc sĩ Tài chính

cán bộ một cách chuẩn xác.

Tiêu chuẩn đánh giá cán bộ, công chức là những yêu cầu cụ thể, chi tiết đặt

ra cho mỗi loại cán bộ, công chức trên cơ sở những quy định về đức, về tài mà mỗicán bộ, công chức cần có Dựa vào những tiêu chuẩn này, các cơ quan quản lý cóthẩm quyền xem xét đánh giá, quy hoạch, đào tạo, sử dụng, bổ nhiệm, cán bộ,công chức hoặc để các thành viên tham gia bầu cử lựa chọn người để bầu vào cơquan lãnh đạo; mặt khác cũng là căn cứ, là mục tiêu để mỗi cán bộ, công chức tựrèn luyện, phấn đấu nhằm hoàn thiện bản thân

Việc xây dựng và cụ thể hóa tiêu chuẩn cán bộ, công chức phải được xuấtphát từ những quan điểm, nguyên tắc cơ bản của Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhànước về công tác cán bộ; đồng thời phải căn cứ vào yêu cầu, nhiệm vụ cách mạngtrong từng thời kỳ nhất định, vào vai trò, chức năng nhiệm vụ của từng loại tổ chức,từng chức danh cán bộ

Tiêu chuẩn chung của cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận,huyện trong thời kỳ mới của sự nghiệp cách mạng, trước hết là “có tinh thầnyêu nước sâu sắc, tận tụy phục vụ nhân dân, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc

và chủ nghĩa xã hội, phấn đấu thực hiện có kết quả đường lối của Đảng, chínhsách và pháp luật của Nhà nước Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư Khôngtham nhũng và kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng Có ý thức tổ chức kỷluật Trung thực, không cơ hội, gắn bó mật thiết với nhân dân, được nhân dântín nhiệm Có trình độ hiểu biết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối củaĐảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; có trình độ văn hóa, chuyên môn,

đủ năng lực và sức khỏe để làm việc có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụđược giao” [51] Các tiêu chuẩn đó có quan hệ mật thiết với nhau Coi trọng cảđức và tài, trong đó đức là “gốc”

Trong thực tế, cần lưu ý phân biệt rõ giữa điều kiện và tiêu chuẩn cán bộ, côngchức Điều kiện là những yếu tố cần, yếu tố bắt buộc phải có đối với mỗi cán bộ, côngchức; tiêu chuẩn bao hàm nội dung rộng hơn, đầy đủ hơn, là thước đo chất lượng của cán

Luận văn thạc sĩ Tài chính

bộ, công chức Khắc phục tình trạng lấy điều kiện cần có của cán bộ, công chức nhưbằng cấp, học vị, độ tuổi, quá trình công tác,… để thay thế cho những tiêu chuẩn nhưphẩm chất đạo đức, kiến thức, năng lực công tác, …

Đối với cán bộ giữ chức vụ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thể nhân dân ởquận, huyện còn phải: Có bản lĩnh chính trị vững vàng trên cơ sở lập trường giai cấpcông nhân, tuyệt đối trung thành với lý tưởng cách mạng, với chủ nghĩa Mác - Lê-nin và tư tưởng Hồ Chí Minh Có năng lực dự báo và định hướng sự phát triển, tổngkết thực tiễn, tham gia xây dựng đường lối, chính sách, pháp luật; có khả năngthuyết phục được nhân dân tổ chức thực hiện Có ý thức và khả năng đấu tranh bảo

vệ quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước Gươngmẫu về đạo đức, lối sống Có tác phong dân chủ, khoa học, có khả năng tập hợpquần chúng, đoàn kết cán bộ Có kiến thức về khoa học lãnh đạo quản lý Bên cạnh

đó, cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đoàn thể cần được học tập có hệ thống ở cáctrường của Đảng; có kinh nghiệm qua hoạt động thực tiễn [51]

1.2.2.2 Quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Trong Chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đấtnước, Đảng ta đã chỉ rõ: “Quy hoạch cán bộ là một nội dung trọng yếu của công táccán bộ, đảm bảo cho công tác cán bộ đi vào nền nếp, chủ động, có tầm nhìn xa, đápứng cả nhiệm vụ trước mắt và lâu dài ”[8]

* Mục đích của công tác quy hoạch cán bộ là:

- Tạo sự chủ động, có tầm nhìn chiến lược trong công tác cán bộ; khắc phục tìnhtrạng hẫng hụt trong đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, bảo đảm tính kế thừa, phát triển

và sự chuyển tiếp liên tục, vững vàng giữa các thế hệ cán bộ, giữ vững đoàn kết nội bộ

và sự ổn định chính trị

- Chuẩn bị từ xa và tạo nguồn cán bộ dồi dào làm căn cứ để đào tạo, bồi dưỡng,xây dựng đội ngũ cán bộ đảm nhận các chức danh lãnh đạo, quản lý các cấp trong hệthống chính trị vững vàng về chính trị, trong sáng về đạo đức, thành thạo về chuyênmôn, nghiệp vụ, có trình độ và năng lực, nhất là năng lực trí tuệ và thực tiễn tốt, đủ về

Luận văn thạc sĩ Tài chính

số lượng, đồng bộ về cơ cấu, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đạihoá đất nước [4].

Quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện làquá trình thực hiện đồng bộ các chủ trương, biện pháp để tạo nguồn và xây dựngđội ngũ trên cơ sở dự báo nhu cầu cán bộ nhằm đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ chínhtrị của địa phương Quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấpquận, huyện phải xuất phát từ mục tiêu, kế hoạch hoạt động của toàn bộ hệ thốngquản lý Xuất phát từ chức năng quản lý và cơ cấu tổ chức bộ máy để xây dựng quyhoạch, từ đó xác định số lượng cán bộ, công chức từ nguồn bên trong và nguồn bênngoài hệ thống; có kế hoạch tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng và đánhgiá cán bộ, công chức bên cạnh công tác quy hoạch

* Yêu cầu quy hoạch cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

- Tuân thủ các nguyên tắc về công tác cán bộ của Đảng Nắm vững các quanđiểm, mục tiêu, nguyên tắc, tiêu chuẩn và các giải pháp về công tác cán bộ của thời kỳđổi mới

- Quy hoạch đảm bảo tính hệ thống giữa các cấp, lấy quy hoạch cấp dưới là cơ

sở cho quy hoạch cấp trên, quy hoạch cấp trên tạo điều kiện thực hiện tốt quy hoạchcấp dưới Quy hoạch cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện phải gắnvới quy hoạch chung, mặt bằng chung của đội ngũ cán bộ, công chức toàn quận, huyện

và các khâu trong công tác cán bộ nhằm đạt được cơ cấu cán bộ hợp lý, bố trí kết hợp 3

độ tuổi, đảm bảo tính hiệu quả, khả thi cao

- Trên cơ sở phân tích thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hiện có và nguồncán bộ, dự báo được yêu cầu sắp tới để có phương án quy hoạch mang tính hệ thống,

cơ bản, lâu dài, phát hiện những cán bộ trẻ có triển vọng từ hoạt động thực tiễn Tạomôi trường bình đẳng về điều kiện và cơ hội để cán bộ được rèn luyện, phấn đấu vàtrưởng thành

- Quy hoạch đảm bảo tính khoa học, thực tiễn và khách quan, vừa tạo nguồn đểđào tạo, xây dựng đội ngũ cán bộ, vừa tạo động lực thúc đẩy cán bộ phấn đấu vươn lên;vừa mang tính nhất quán, khoa học nhưng không cứng nhắc, khép kín Thực hiện quy

Luận văn thạc sĩ Tài chính

hoạch “động” và “mở” một cách linh hoạt, một chức danh có thể quy hoạch nhiềungười, một người có thể quy hoạch nhiều chức danh, đồng thời phải luôn xem xét,đánh giá để bổ sung, điều chỉnh hàng năm.

* Quy trình quy hoạch cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

- Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện: từnhững yêu cầu chung đối với cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện đãtrình bày ở phần trên (mục 1.2.2.1) mỗi địa phương căn cứ vào thực trạng đội ngũ cán

bộ, điều kiện về kinh tế, văn hóa, xã hội tại địa phương mình để xây dựng những tiêuchuẩn cụ thể làm căn cứ đánh giá, quy hoạch cán bộ, công chức QLNN về kinh tế

- Trên cơ sở tiêu chuẩn cán bộ, yêu cầu nhiệm vụ chính trị và kết quả công tác

cụ thể, tiến hành điều tra, khảo sát, đánh giá, phân tích thực trạng tình hình đội ngũ cán

bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện trên các mặt: số lượng, chất lượng(trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, QLNN, quản lý kinh tế ), cơ cấu(giới tính, tuổi, ngành, vùng, )

- Dự báo nhu cầu cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện chotừng thời kỳ được căn cứ vào nhiệm vụ chính trị, mô hình tổ chức và cơ chế quản lý

Dự báo nhu cầu cán bộ, công chức không chỉ là về số lượng hoặc các chức danh màquan trọng hơn là cơ cấu cán bộ, công chức và đặc biệt là yêu cầu về năng lực, trình độchuyên môn, lý luận chính trị, tin học, ngoại ngữ, …

- Xác định nguồn bổ sung cho đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấpquận, huyện Đối tượng của nguồn bổ sung được xác định theo phương châm “động” làsau mỗi kỳ kiểm điểm, đánh giá cán bộ, công chức có điều chỉnh bổ sung nhân tố mới,đồng thời đưa ra khỏi quy hoạch những cán bộ không còn đủ tiêu chuẩn; và “mở” lànguồn cán bộ quy hoạch không chỉ khép kín trong mỗi địa phương, đơn vị mà được mởrộng không hạn chế ở cơ quan, đơn vị với điều kiện đáp ứng được các tiêu chuẩn vàyêu cầu đặt ra Khi lập nguồn bổ sung cần chú ý đến các đối tượng chính sách: con emgia đình có công với cách mạng, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số, …

- Quy trình xây dựng quy hoạch phải đảm bảo mở rộng dân chủ, khách quantrong việc phát hiện nguồn, lấy kết quả nhận xét đánh giá cán bộ thường xuyên và định

Luận văn thạc sĩ Tài chính

kỳ hàng năm làm cơ sở để lựa chọn cán bộ đưa vào quy hoạch Quy hoạch phải đạtđược cơ cấu hợp lý như bố trí kết hợp giữa 3 độ tuổi, thực hiện trẻ hóa, độ tuổi trungbình khóa sau thấp hơn khóa trước, có tỷ lệ cán bộ nữ, cán bộ trẻ, cán bộ dân tộc thiểu

số thích hợp

- Thực hiện và quản lý quy hoạch: trên cơ sở quy hoạch cần xây dựng và thựchiện tốt các kế hoạch tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, kế hoạch luânchuyển cán bộ, công chức và kế hoạch sắp xếp, bố trí cán bộ dự nguồn vào các vị trítheo yêu cầu quy hoạch

- Kiểm tra, tổng kết, nhằm nâng cao chất lượng công tác quy hoạch: qua kiểmtra, đánh giá để kịp thời có những biện pháp xử lý tình huống và điều chỉnh quy hoạch;sau mỗi nhiệm kỳ tiến hành tổng kết, rút kinh nghiệm nhằm nâng cao hiệu quả công tácquy hoạch cán bộ, công chức

1.2.2.3 Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Đào tạo là quá trình tác động đến con người nhằm làm cho họ lĩnh hội và nắmvững những tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, … một cách có hệ thống để chuẩn bị cho họthích nghi với cuộc sống và khả năng tiếp nhận một sự phân công lao động nhất định,góp phần vào việc phát triển xã hội, duy trì và phát triển nền văn minh loài người Về

cơ bản, đào tạo là giảng dạy và học tập trong nhà trường, gắn với giáo dục đạo đức,nhân cách Ngoài ra, trình độ được đào tạo (trình độ học vấn) còn phụ thuộc vào việc tựđào tạo của mỗi người, thể hiện ở việc tự học tập và tham gia các hoạt động xã hội, laođộng sản xuất và tích lũy kinh nghiệm Chỉ khi nào quá trình đào tạo được biến thànhquá trình tự đào tạo một cách tích cực, tự giác thì việc đào tạo mới có hiệu quả cao.Tùy theo tính chất chuẩn bị cho cuộc sống và cho lao động, người ta phân biệt đào tạochuyên môn và đào tạo nghề nghiệp Hai loại này gắn bó và hỗ trợ cho nhau với nhữngnội dung do các đòi hỏi của sản xuất, của các quan hệ xã hội, của tình trạng khoa học,

kỹ thuật và văn hóa của đất nước quy định [27]

Trong nhiều trường hợp, hai khái niệm “đào tạo” và “bồi dưỡng” được sử dụngđồng thời Theo nghĩa gốc, đào tạo là “làm cho trở thành người có năng lực theo những

Luận văn thạc sĩ Tài chính

tiêu chuẩn nhất định, còn bồi dưỡng là “làm tăng thêm năng lực phẩm chất” Nghĩa làhai hoạt động này cùng hướng tới một mục tiêu nhưng có điểm khác nhau là đào tạo làcông việc biến cái “không” thành cái “có”, cái chưa đủ “chuẩn” thành đủ “chuẩn”, cònbồi dưỡng là công việc làm tăng thêm giá trị cái đã có.

Như vậy, đào tạo cán bộ, công chức là việc cử họ tham gia các khóa học(thường là hơn 12 tháng) nhằm học tập các kỹ năng nghề nghiệp hay kiến thức liênquan đến một lĩnh vực cụ thể, để họ có khả năng đảm nhận được một công việc nhấtđịnh; bồi dưỡng cán bộ, công chức là việc tham gia các lớp học ngắn hạn (thường làdưới 12 tháng) nhằm nâng cao trình độ, kỹ năng đã được đào tạo

Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận,huyện trong giai đoạn hiện nay được tập trung theo hướng sau:

+ Đào đạo, bồi dưỡng kiến thức về lý luận chính trị, bao gồm những hiểu biết

về đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước

+ Đào đạo, bồi dưỡng kiến thức về chuyên môn, nghiệp vụ của ngành, lĩnh vực

mà cán bộ, công chức đang công tác

+ Đào đạo, bồi dưỡng kiến thức về quản lý hành chính nhà nước, quản lý kinh

tế Nhóm kiến thức này cũng tập trung theo hướng liên quan trực tiếp đến ngành, lĩnhvực công tác

Ngoài ra, để đáp ứng yêu cầu xây dựng nền hành chính hiện đại, cán bộ, côngchức QLNN về kinh tế nói chung và cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận,huyện nói riêng còn cần phải được trang bị đầy đủ những kiến thức về ngoại ngữ, côngnghệ thông tin và đặc biệt là kiến thức về khoa học quản lý hiện đại, kinh tế thị trường,hiểu biết về luật pháp, thông lệ quốc tế,

1.2.2.4 Tuyển dụng, bố trí sử dụng, đề bạt, luân chuyển đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

* Tuyển dụng cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

Tuyển dụng cán bộ, công chức là khâu quan trọng, mở đầu trong công tác tổchức - cán bộ Nếu làm tốt công tác tuyển dụng sẽ lựa chọn được những người có đủnăng lực, phù hợp với vị trí, chức danh công tác, góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ

Luận văn thạc sĩ Tài chính

cán bộ, công chức nói chung cũng như cán bộ, công chức QLNN về kinh tế nói riêng.

Những yêu cầu cơ bản của việc tuyển dụng cán bộ, công chức nói chung: + Xuất phát từ nhu cầu công việc mà tuyển người phù hợp

+ Bảo đảm tiêu chuẩn chức danh cần tuyển

+ Bảo đảm công minh, bình đẳng và thực hiện công khai

Để đảm bảo công khai, công bằng và khách quan công tác tuyển dụng cán bộ,công chức phải được thực hiện thông qua hình thức thi tuyển Việc tuyển dụng phảiđược thông báo, đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng, đồng thời niêm yếtcông khai tại địa điểm tiếp nhận hồ sơ của cơ quan, đơn vị tuyển dụng Việc thực hiệnchế độ ưu tiên trong tuyển dụng và xét tuyển (thông qua kiểm tra sát hạch bằng hìnhthức vấn đáp) cũng phải được tuân thủ chặt chẽ theo đúng quy định đối với một số đốitượng cụ thể

Nội dung thi tuyển cần phải bám sát yêu cầu chức danh cần tuyển, xác định yêucầu đối với công việc đó là gì, thực hiện như thế nào, kiến thức cơ bản và kỹ năng cầnthiết để hoàn thành công việc đó Ngoài ra, cần chú trọng kiến thức hành chính nhànước và sự hiểu biết về chức năng, nhiệm vụ của tổ chức mà thí sinh dự tuyển

Ngoài yêu cầu chung về trình độ đào tạo theo tiêu chuẩn chức danh đã quyđịnh, mỗi đơn vị, địa phương còn cần có thêm quy định cụ thể (không trái vớiquy định của Nhà nước cấp trên) cho phù hợp với đặc điểm của mỗi loại cán bộ,công chức hay đặc thù của địa phương, đơn vị mình Thực tế hiện nay, phần lớncác cơ quan, đơn vị đều tổ chức cả hai hình thức thi viết và thi vấn đáp Có nơi

áp dụng hình thức thi trắc nghiệm trong tuyển dụng cán bộ, công chức, trong đókết hợp cả đánh giá kỹ năng thực hành với đánh giá phong cách, ngoại hình vàkhả năng giao tiếp, đây là những yêu cầu cần thiết đối với mỗi cán bộ, côngchức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện trong điều kiện hiện nay

Trong thời gian qua, hình thức thi tuyển các chức danh lãnh đạo bước đầu đượcthực hiện thí điểm ở một số địa phương Cách làm này đã cho thấy có nhiều ưu điểm,được sự chấp nhận của xã hội và trực tiếp tác động đến đội ngũ cán bộ, công chức.Việc thi tuyển đã tạo ra động lực thúc đẩy cán bộ, công chức tích cực tham gia học tập

Luận văn thạc sĩ Tài chính

nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực quản lý, điều hành; động viên, khuyến khíchđược đội ngũ cán bộ, công chức có tuổi đời trẻ, có trình độ và năng lực; huy động, khơidậy nguồn lực từ bên ngoài tổ chức đăng ký dự tuyển; khắc phục tình trạng đề bạt, bổnhiệm cán bộ khép kín trong từng cơ quan, đơn vị; những cán bộ, công chức trẻ thực sự

có năng lực, trình độ và phẩm chất đạo đức không còn phải “xếp hàng” chờ đợi

* Bố trí sử dụng đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

“Cơ quan sử dụng cán bộ, công chức là cơ quan, tổ chức, đơn vị được giao thẩmquyền quản lý, phân công, bố trí, kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của cán

bộ, công chức” [29]

Mục tiêu của việc bố trí, sắp xếp, phân công công tác cho cán bộ, công chức làphát huy tối đa khả năng của từng cá nhân nhằm tạo ra sức mạnh tập thể và đạt đượchiệu quả cao Sử dụng cán bộ, công chức đúng người, đúng việc, sẽ tạo cơ hội cho từng

cá nhân tự rèn luyện, nâng cao trình độ, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, đồng thời

là cơ sở để phát huy sức mạnh tập thể Khi bố trí cán bộ, công chức phải làm cho họnhận thức đầy đủ chức năng, trách nhiệm, quyền hạn và các mối quan hệ công tác củamình Sau khi bố trí cán bộ, công chức phải thường xuyên theo dõi và kịp thời pháthiện những chỗ mạnh, chỗ yếu, những điểm chưa phù hợp để kịp thời uốn nắn hoặc sắpxếp lại

Ngày nay, chúng ta cần học tập và làm theo quan điểm, lời dạy của Bác Hồtrong việc sử dụng cán bộ, Người nói “Thả cho họ làm, thả cho họ phụ trách, dù sailầm chút ít cũng không sợ”[19, tr.276] Trong sử dụng cán bộ cần mạnh dạn, tạođiều kiện để cán bộ được làm việc, được cọ xát với thực tiễn, tất nhiên người lãnhđạo phải vạch ra cho người thực thi phương hướng, kế hoạch, tạo điều kiện chongười được giao nhiệm vụ thi thố tài năng, dám nghĩ, dám làm, từ đây người lãnhđạo kịp thời uốn nắn những khuyết điểm bộc lộ qua công việc của cấp dưới

Việc bố trí, sử dụng cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện tronggiai đoạn hiện nay cần nhấn mạnh một số quan điểm sau:

- Cơ quan, đơn vị sử dụng cán bộ, công chức và cá nhân phụ trách công tác cán

bộ cần quán triệt sâu sắc quan điểm, chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về

Luận văn thạc sĩ Tài chính

công tác cán bộ; phải luôn nắm bắt được các chủ trương, chính sách mới, hiểu rõ vàthực hiện đúng các quy định của Nhà nước, chủ động, sáng tạo, luôn đúc kết kinhnghiệm thực tiễn để góp phần đổi mới, hoàn thiện chế độ, chính sách đối với cán bộ,công chức trong thời kỳ mới

- Bố trí cán bộ, công chức phải bảo đảm tiêu chuẩn, phù hợp với sở trường Cónghĩa là phải xem xét các yếu tố: tiêu chuẩn cán bộ và phẩm chất, năng lực, nguyệnvọng, cá tính của cán bộ Trong sử dụng cán bộ, công chức phải đảm bảo thực sự dânchủ, phát huy trí tuệ tập thể

- Tạo điều kiện để cán bộ, công chức được làm việc, cọ xát thực tiễn nhằm pháthuy tính độc lập, sáng tạo trong công việc của mỗi cá nhân; kiểm tra, kịp thời uốn nắn,điều chỉnh, rút kinh nghiệm để hoàn thiện năng lực, phẩm chất của cán bộ, công chức

- Trọng dụng người tài, không phân biệt đối xử với người có tài dù họ ở tronghay ngoài Đảng Tất cả những người có tài, có đức, có tinh thần trách nhiệm, ý thức tậpthể cao, phấn đấu vì lợi ích của nhân dân đều phải được trọng dụng và sử dụng phùhợp

- Kết hợp hài hòa giữa đóng góp của cán bộ, công chức với chế độ chính sáchtiền lương và các đãi ngộ khác Thực hiện thưởng, phạt rõ ràng, công bằng, kịp thời;kết quả của công tác bố trí, sử dụng cán bộ, công chức phải được đánh giá trên cơ sởchất lượng, hiệu quả công việc của cán bộ, công chức

- Phải căn cứ vào quy hoạch cán bộ và chiến lược phát triển kinh tế, xã hội củađịa phương để bố trí, sử dụng cán bộ, công chức nhằm chuẩn bị tốt nguồn nhân lực cóchất lượng cao cho các ngành kinh tế được xác định là ngành mũi nhọn của địaphương

* Đề bạt, bổ nhiệm cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

Bổ nhiệm là việc cán bộ, công chức được quyết định giữ một chức vụ lãnh đạo,

quản lý hoặc một ngạch theo quy định của pháp luật [29]

Đề bạt là giao cho cán bộ, công chức giữ chức vụ cao hơn chức vụ đương

nhiệm [29]

Trong đề bạt, bổ nhiệm cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện

Luận văn thạc sĩ Tài chính

phải thực hiện tốt những nội dung sau:

- Cán bộ, công chức được đề bạt, bổ nhiệm phải đảm bảo những tiêu chuẩn theoquy định, trong quy hoạch, đã được đào tạo, bồi dưỡng những kiến thức cần thiết và đãqua thử thách trong thực tiễn công tác

- Đề bạt, bổ nhiệm phải trên cơ sở xây dựng cơ cấu nhân lực của tổ chức và sựđòi hỏi của công vụ và nguồn nhân lực hiện có của tổ chức Chú trọng những người ưu

tú xuất thân từ giai cấp công nhân, nông dân, trí thức, chiến sĩ lực lượng vũ trang, con

em gia đình có công với nước Đề bạt cán bộ, công chức phải theo nguyên tắc “vì việcđặt người”, “có lên, có xuống”, “có vào, có ra”

- Thực hiện đầy đủ các bước trong quy trình đề bạt, tránh những sai sót chủquan, thiên vị, cảm tính Cán bộ, công chức sau khi đề bạt phải tiếp tục được đào tạo,bồi dưỡng và tạo điều kiện, giúp đỡ trong thực hiện nhiệm vụ được giao

* Điều động, luân chuyển cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện Điều động là việc cán bộ, công chức được cơ quan có thẩm quyền quyết định

chuyển từ cơ quan, tổ chức, đơn vị này đến làm việc ở cơ quan, tổ chức, đơn vị khác[29]

Ở nước ta, cơ quan lãnh đạo, quản lý ở các cấp đều có quyền điều động cán bộ,công chức theo sự phân cấp về thẩm quyền quản lý cán bộ, công chức Cơ quan chuyêntrách về công tác tổ chức - cán bộ có nhiệm vụ tham mưu, giúp cơ quan lãnh đạo vànghiên cứu nhu cầu điều động, nội dung, nhiệm vụ công vụ, địa chỉ và thời gian thihành, khả năng đảm nhiệm và điều kiện hoàn thành nhiệm vụ, hoàn cảnh của cán bộ,công chức cần điều động Khi xét thấy có sự phù hợp gữa nhu cầu điều động và khảnăng của cán bộ, công chức thì trình cơ quan có thẩm quyền quyết định điều động Cán

bộ, công chức được điều động có quyền trình bày nguyện vọng của mình để cơ quan cóthẩm quyền xem xét, cân nhắc trước khi ra quyết định; khi đã có quyết định điều độngthì phải nghiêm chỉnh chấp hành, nếu không sẽ bị xử lý kỷ luật theo Pháp lệnh cán bộ,công chức hoặc các điều lệ của tổ chức mà người đó là thành viên

Luân chuyển là việc cán bộ, công chức lãnh đạo, quản lý được cử hoặc bổ

nhiệm giữ một chức danh lãnh đạo, quản lý khác trong một thời hạn nhất định để tiếp

Luận văn thạc sĩ Tài chính

tục được đào tạo, bồi dưỡng và rèn luyện theo yêu cầu nhiệm vụ [29].

Luân chuyển cán bộ, công chức thực chất là việc điều động, tăng cường cán bộ,công chức nhưng được thực hiện một cách chủ động theo quy hoạch và kế hoạch đàotạo đội ngũ cán bộ, công chức lãnh đạo và quản lý cho trước mắt và lâu dài Điều động

và tăng cường đôi khi phải thực hiện trong những tình huống bị động, chắp vá, thiếuquy hoạch, không thực hiện được theo quy trình đánh giá và phân công cán bộ, côngchức nên có thể dẫn tới kém hiệu quả, khó khăn cho cán bộ, công chức được điều động

và địa phương nơi tiếp nhận

Nghị quyết số 11-NQ/TW ngày 25-01-2002 của Bộ Chính trị nhấn mạnh việcluân chuyển cán bộ, công chức lãnh đạo, quản lý nhằm tạo điều kiện để rèn luyện, bồidưỡng, thử thách cán bộ, công chức, giúp cho cán bộ, công chức trưởng thành nhanh

và toàn diện hơn, đáp ứng yêu cầu trước mắt và lâu dài của toàn bộ hệ thống chính trị,từng bước điều chỉnh cán bộ, công chức một cách hợp lý hơn, tăng cường cán bộ, côngchức cho những nơi có yêu cầu cấp bách; tạo nên những bước đột phá góp phần đổimới sâu sắc công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức lãnh đạo, quản lý và khắcphục một số hạn chế trong công tác cán bộ

1.2.2.5 Đánh giá cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Đánh giá cán bộ để làm rõ phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực, trình độchuyên môn, nghiệp vụ, kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao Kết quả đánh giá là căn

cứ để bố trí, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật và thực hiện chính sáchđối với cán bộ [29]

Việc đánh giá cán bộ được thực hiện hàng năm (vào thời gian cuối năm),trước khi bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm, quy hoạch, điều động, đào tạo, bồi dưỡng,khi kết thúc nhiệm kỳ, thời gian luân chuyển

* Nội dung đánh giá cán bộ, công chức:

- Chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhànước;

- Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, tác phong và lề lối làm việc;

Luận văn thạc sĩ Tài chính

- Năng lực lãnh đạo, điều hành, tổ chức thực hiện nhiệm vụ;

- Tinh thần trách nhiệm trong công tác;

- Kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao

* Quy trình đánh giá cán bộ, công chức:

- Cán bộ, công chức viết bản tự nhận xét công tác

- Tập thể nơi cán bộ, công chức làm việc tham gia góp ý bản tự nhận xét

- Sau khi tham khảo ý kiến nhận xét, phân loại của tập thể, thủ trưởng trực tiếpquản lý cán bộ, công chức đánh giá và quyết định xếp loại cán bộ, công chức theo cácmức độ: Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, hoàn thành tốt nhiệm vụ, hoàn thành nhiệm

vụ nhưng còn hạn chế về năng lực và không hoàn thành nhiệm vụ

- Đối với cán bộ, công chức lãnh đạo thực hiện việc tự phê bình trước cơ quan,đơn vị; cán bộ, công chức trong cơ quan, đơn vị góp ý kiến và cấp trên trực tiếp đánhgiá, quyết định xếp loại theo phân cấp quản lý cán bộ của cấp tỉnh

Kết quả phân loại đánh giá cán bộ được lưu vào hồ sơ cán bộ và thông báođến cán bộ, công chức được đánh giá Những trường hợp cán bộ, công chức hainăm liên tiếp hoàn thành nhiệm vụ nhưng còn hạn chế về năng lực hoặc có hai nămliên tiếp, trong đó một năm hoàn thành nhiệm vụ nhưng còn hạn chế về năng lực vàmột năm không hoàn thành nhiệm vụ thì cơ quan, tổ chức có thẩm quyền bố trícông tác khác Cán bộ, công chức hai năm liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ thì

cơ quan, tổ chức có thẩm quyền miễn nhiệm, cho thôi làm nhiệm vụ [29]

Việc đánh giá cán bộ, công chức phải thực hiện theo nguyên tắc tập trungdân chủ; bảo đảm khách quan, khoa học và kết luận theo đa số trên cơ sở tiêu chuẩncán bộ, công chức, viên chức và kết quả hoàn thành chức trách nhiệm vụ được giao

Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: Muốn đánh giá đúng cán bộ phải có quanđiểm toàn diện, cụ thể và lịch sử Theo Người: “Xem xét cán bộ, không chỉ xem ngoàimặt mà còn phải xem tính chất của họ Không chỉ xem một việc, một lúc mà phải xemtoàn cả lịch sử, toàn cả công việc của họ” [19, tr.278]

Đánh giá cán bộ không đúng gây ảnh hưởng tiêu cực đến tất cả các khâu củacông tác cán bộ, phá vỡ quy hoạch, luân chuyển cán bộ không đạt được mục tiêu,

Luận văn thạc sĩ Tài chính

lãng phí đào tạo, bồi dưỡng, ảnh hưởng xấu tới chất lượng đội ngũ cán bộ, côngchức và đặc biệt là làm mất đi cơ hội có thể sử dụng được người có tài, có đức

Trong tình hình hiện nay, khi sự nghiệp đổi mới đất nước ngày càng đi vàochiều sâu, nhiệm vụ chính trị đặt ra ngày càng khó khăn, phức tạp, đòi hỏi Đảng taphải xây dựng được một đội ngũ cán bộ ngang tầm với yêu cầu nhiệm vụ của thời

kỳ mới Vấn đề đánh giá cán bộ lại càng nổi lên quan trọng và vẫn là khâu khó nhấttrong công tác tổ chức, cán bộ Trước những diễn biến phức tạp của tình hình quốc

tế, nhất là trước những tác động tiêu cực của mặt trái kinh tế thị trường và hoạt độngchống phá của kẻ thù bằng “Diễn biến hoà bình” đã làm cho không ít cán bộ, đảngviên có chức, có quyền, thoái hoá, biến chất, vi phạm nguyên tắc, chế độ sinh hoạtĐảng, làm xói mòn lòng tin của nhân dân đối với Đảng

Để khắc phục tình trạng yếu kém, tiêu cực nêu trên phải bằng sức mạnh tổnghợp với nhiều giải pháp có tính đồng bộ và mang tính khả thi cao, trong đó đánhgiá, sử dụng đúng cán bộ là một biện pháp rất quan trọng Đặc biệt là khi đánh giácán bộ phải luôn luôn quán triệt những nguyên tắc cơ bản về công tác cán bộ củaĐảng và tư tưởng Hồ Chí Minh để có quan điểm, phương pháp đánh giá kháchquan, khoa học

1.2.2.6 Chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Chính sách cán bộ nói chung là hệ thống các quan điểm, chủ trương, mụctiêu, của Đảng và Nhà nước Việt Nam về công tác cán bộ, công chức, kèm theocác giải pháp để thực hiện các mục tiêu đó nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ, côngchức đồng bộ, có chất lượng đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị trong mỗi thời

kỳ Chính sách đối với cán bộ, công chức bao gồm: chính sách tuyển dụng, bổnhiệm và miễn nhiệm cán bộ, công chức; chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,công chức; chính sách tiền lương; chính sách khen thưởng, kỷ luật cán bộ, côngchức; chính sách bảo vệ cán bộ, công chức và các chính sách đãi ngộ khác đối vớicán bộ, công chức

Chính sách cán bộ là một trong những chính sách lớn của Đảng và Nhà nước,

Luận văn thạc sĩ Tài chính

có tầm quan trọng đặc biệt Trong điều kiện một Đảng cầm quyền, Đảng thống nhấtlãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ, chính sách cán bộ là chính sáchthống nhất trong hệ thống chính trị Mỗi lĩnh vực, bộ phận hợp thành của hệ thốngchính trị có thể vận dụng chính sách cán bộ chung để thực hiện cho phù hợp vớiđiều kiện cụ thể, qua đó góp phần bổ sung, hoàn chỉnh chính sách ấy [20].

Chính sách cán bộ là nhân tố quyết định tạo động lực phát huy mọi khả năngcủa cán bộ, công chức trong quá trình công tác Hệ thống chính sách cán bộ đượcchia làm hai nhóm gồm:

+ Nhóm chính sách đãi ngộ về vật chất, tinh thần như việc làm, thu nhập, chế

độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, điều kiện làm việc, chế độ nghỉ dưỡng, sách,báo…

+ Nhóm chính sách tuyển chọn những cán bộ ưu tú để đào tạo, bồi dưỡng,khuyến khích phát triển tài năng; chính sách phát hiện, thu hút nhân tài, chính sáchvùng, miền, tôn giáo, thương bệnh binh, gia đình có công với cách mạng

Chế độ, chính sách đối với đội ngũ cán bộ, công chức QLNN về kinh tế nóichung và cán bộ, công chức QLNN về kinh tế cấp quận, huyện nói riêng những nămgần đây đã được Đảng và Nhà nước ta quan tâm, phần nào bảo đảm lợi ích vật chất

và động viên tinh thần cho cán bộ, công chức Cụ thể là những chính sách về tinhgiảm biên chế, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả lao động; chính sách mởrộng bảo hiểm xã hội và cải cách tiền lương theo hướng tiền lương phải thật sự trởthành bộ phận cơ bản trong thu nhập của cán bộ, bảo đảm tái sản xuất mở rộng sứclao động Trong đó chú trọng cải cách tiền lương theo quan điểm coi chính sách tiềnlương là chính sách đầu tư cho con người, cho phát triển kinh tế - xã hội, điều chỉnhtiền lương tương ứng với nhịp độ tăng thu nhập xã hội

Ngoài ra có chính sách tôn vinh những người có công với nước, những người

có tài, có đóng góp lớn cho sự nghiệp đổi mới Biểu dương, khen thưởng kịp thờinhững cán bộ có thành tích xuất sắc trong lao động, quản lý, có phát minh, sángkiến trong quá trình công tác, đi đôi với khuyến khích lợi ích vật chất; đồng thời cóchính sách phát hiện, lựa chọn những cán bộ, công chức ưu tú có đủ điều kiện để

Luận văn thạc sĩ Tài chính

đào tạo, bồi dưỡng tạo nguồn cán bộ quản lý trong tương lai.

Trong giai đoạn hiện nay, chính sách cán bộ, nhất là các chính sách liên quanđến lợi ích vật chất có vị trí quan trọng hàng đầu Không xem nhẹ động lực tinhthần, công tác chính trị tư tưởng, cùng các phong trào thi đua… nhưng không thểphủ nhận ý nghĩa quyết định của lợi ích vật chất Sự phân phối các lợi ích vật chấtmột cách công khai, công bằng, xứng đáng với cống hiến là một động lực tinh thầnrất lớn Mọi cách tiếp cận quan liêu trong sử dụng và đãi ngộ tài năng, mọi sự càobằng, bình quân chủ nghĩa, kể cả bình quân chủ nghĩa trong khen thưởng, đều triệttiêu cả động lực vật chất và động lực tinh thần của người lao động

1.2.2.7 Quản lý đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước về kinh tế cấp quận, huyện

Cơ quan quản lý cán bộ, công chức là cơ quan, tổ chức, đơn vị được giaothẩm quyền tuyển dụng, bổ nhiệm, nâng ngạch, nâng lương, cho thôi việc, nghỉ hưu,giải quyết chế độ, chính sách và khen thưởng, kỷ luật đối với cán bộ, công chức[29]

Quản lý cán bộ, công chức là một khâu của công tác nhân sự trong hệ thốngchính trị nước ta, thuộc trách nhiệm trực tiếp của các cơ quan có thẩm quyền vềlãnh đạo và quản lý trong hệ thống chính trị, với sự tham mưu của các cơ quanchuyên trách về công tác nhân sự ở các cấp từ Trung ương tới cơ sở Nguyên tắcquản lý cán bộ, công chức là Đảng Cộng sản Việt Nam thống nhất lãnh đạo và quản

lý đội ngũ cán bộ, đồng thời phát huy đầy đủ trách nhiệm của các tổ chức thànhviên trong hệ thống chính trị; đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ, tập thể các cơquan lãnh đạo và quản lý có thẩm quyền (theo phân công, phân cấp) ra quyết định

đi đôi với việc thực hiện đầy đủ trách nhiệm cá nhân cán bộ lãnh đạo phụ trách côngtác này

Việc quản lý cán bộ, công chức được thực hiện theo quy định phân cấp củaĐảng và của Nhà nước Việt Nam Trong đó UBND cấp quận, huyện trong phạm vinhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện việc quản lý nhà nước về công chức theophân cấp của tỉnh ủy, thành ủy trực thuộc Trung ương và Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh

Luận văn thạc sĩ Tài chính