Tác nhân gây nhiễm trùng tiểu và tình hình đề kháng kháng sinh tại bệnh viện chợ rẫy 2013

Tác nhân gây nhiễm trùng tiểu và tình hình đề kháng kháng sinh tại Bệnh viện Chợ Rẫy 2013. Nhan đề dịch tiếng Anh. Nguồn trích. Tạp chí Y học TP Hồ Chí Minh. Tác nhân gây nhiễm trùng tiểu và tình hình đề kháng kháng sinh tại Bệnh viện Chợ Rẫy 2013. Nhan đề dịch tiếng Anh. Nguồn trích. Tạp chí Y học TP Hồ Chí Minh.

TAC NHAN GAY NHIEM TRUNG TIEU vA TINH HINH DE KHANG

KHANG SINH TAI BENH VIEN CHO RAY 2013

Tidn Thi Thanh Nga*

TOMTAT

Ddt van lU: Nham ddnh gid thuc trang ve nhiem triing tim b nhung benh nMn nam vien tqi cdc klioa 1dm

sdng ve khia canh zn khuah hgc va su di khdng Ididng sinh vdi cdc khdng sinh dang diing trong dieu tri Hen nay

tqi Binh znen Chg RSy

Phucmgphdp: Qua Mi cuu kei qud cay ducmg tinh cm 708 man nieac tieu trong ndm 2013

Kii qud: Cdc vi Idiuan diian ti li cao Id E coli, Enterococcus fijecalis, Pseudomonas aeniginosa, Klebsiella

sp, vd Adnetobacter baumanii, Enterococcus faedum

Kei ludn: Mdc do de khdng khdng sinh ciia cdc tdc nhan gay iiMem triing tieu ngdy cdng gia tdng vdi cdc

khdng sinh dang sie dung.Viec su dung kMng sinh trmg dieu trinhOm triing tiai ^n than trgng vd theo hudng

dan dieu tri de tranh tinh trqng lam tdng muc do dekhdng Ididng sinh im duy tri tuoi thg cua cdc kMngsinh hien

CO trong khi chd dgi cdc kMng sinh mdi tMy the

Tir khoa: nhiem triing tiai, de kMng khdng sinh

ABSTRACT

THE PATHOGENS URINARY TRACl' INFECTION AND ANTIMICROBIAL RESISTANCE AT

CHORAY HOSPITAL IN 2013

Tran Thi Thanh Nga * Y Hoc TP Ho Chi Minh * Vol 18 - Supplement of No 4- 2014:119 -122

Objective: To evaluate the situation of UTI of dinical zoards in microbiological asped as zveU as tM

resistance to available antimicrobials which current used at Choray hospital

Methods: Through retrospective from culture positive results of urine samples 708 in 2013

Results: TM high percentage of bacteria is E coli, Enterococcus faecalis Pseudomonas aeruginosa,

Kldfsiella sp, vd Adnetobacter baumanii, Enterococcus faedum

Coficluticms:TM resistance to available antimicrobials of these uropatMgais increased day by day.TM

antimicrobials in tM treatmmt of UTI sMuld be used pnidmtly and fallowed tlie treatment guideline to avoid tM

increasing tM level of antimicrobial resistance and preserve tM Ufa of available antimicrobials whie waiting

fan-tM repladng of fan-tM new ones

Key words: Urinan/ trad infrction (UTI), Antimicrobial resistance

DAT VAN DE nguoc bang quang nieu quan, dat sonde tieu luu

hoac CO tien hanh nhirng thu thuat 6 duong tieu,

^Jhiem trimg Heu (NTT) la mot benh ly ^^ ^ _ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ Lupus do he thong,

thuong gap 6 benh vien cung nhu trong cong ^ ^ j ^ ^ ^ ^ _ ^ ^ ^ corticosteroid, soi nieu,

dong, NTT duoc dinh ngMa la nude tieu co vi t j ^ i,^ jh"an kinh co ton thuong bang quan^n

khuah (bacteriuha) vo su hien dien cua cac tneu ^ ^ j ^ ^^ ^ ^ ^^^ ^^^ ^ ^ _j„ ^^

Chung lam sang Co nhieu yeu to nguy co lien ^^ ^ g ^^ ^^ ^^ ^^^^^ ^ ^ ^ ^ ^ ^

quan den NTT: nghen Be duong heu, trao

•Khoa Vi Sinh BV Chd Kay

Tdc gia Uen Inc BS CKI Tran Thi Thanh Nga DT 0908185491 Email: ngatrancrh@gmail.com

vien nhiem trung tieu gap tren benh nhan npi va

ngoai khoa, ke ca benh nhan noi tni va ngoai tni,

nhung benh nhan nam vien dai ngay, dac biet la

nhung b^nh nhan dupe dat sonde tieu lim rat de

bi nhiem trung Chiing toi trong nghien cihi nay

voi muc dich danh gia thuc trang ve nhiem

trimg tieu 6 nhiing benh nhan nam vien tai cac

khoa lam sang ve khia canh vi khuah hpc va sir

de khang khang sinh voi cac khang sinh dang

dimg trong dieu tri hien nay de nham xay dung

mot phac do dieu tri thich hgp cho nhiem trung

tieu t ^ benh vien Cho Riy

P H l / O N G PHAP NGHIEN CUtJ

Muc tieu nghien ciiu: khao sat ti 1^ cac

mau cay nuoc heu duong tinh ciia cac khoa

lam sang t?i B^nh vi?n Chp Ray voi chan doan

nhiem trung tieu va ti le ciia cac loai vi khuah

la tac nhan gay benh, dong thoi danh gia miic

do de khang khang sinh ciia cac vi khuan nay

theo tung nam Phuong phap hoi ciiu

(retrospechve study): thu thap so lieu ciia cac

mau nuoc tieu oia cac khoa lam sang giii den

khoa vi sinh co ket qua cay duong tinh va

dupe lam khang sinh do ket hpp vol cac dii

li^u CO dupe tir lam sang Thoi gian thuc hien

01/2013 - 12/2013 tai khoa Vi Sinh b?nh vien

Chp Ray So lieu thu thap dupe trinh bay duoi

dang cac bang bieu va ti le phan tram

KETQUA

Trong thoi gian nam 2013 co tat ca 3.540 mlu

nuoc tieu dupe giii den khoa vi sinh, ket qua cay

duong tinh 708 mau vdi ti le tning binh 20%

Ket qua khao sat ve cac tac nhan gay nhiem

trung tieu va miic do de khang vol cac khang

sinh dang dimg nhu sau:

Bdng 1: Cdc tdc nlidn gay binh chii yeii trong nhiem

triing tieu 2013

STT

5

6

V i K h u d n

Aanetobacter baumannii Enterococcus fcteaum

n = 708

35

29

%

4,95

4,10 1

STT

1

2

3

4

V i K h u i n

Esdienc^ia coli

Enterococcus faecalis

Pseucfomonas aenjginosa

Klebsiella sp

n = 708

375

49

47

45

%

52,96 6,93 6,65 6,36

Cac vi khuan khac < 4%: Klebsiella

pneumoniae, Proteus vulgaris, Pseudomonas sp Providencia, S saprophyticus, S epidermidis, S coagulase negative, S aureus, Stenotrophomonas maltophilia, nam Candida sp

Bdng 2: Di Ididng Ididng sinh ciia E coli z>d Klebsiella

sp

Ecoll

Amikacin Ampicillin Cefepime Ce^>odo>dme Ceftazidime Ceftnaxone Ciprofloxacin Ertapenem Gentamicin Imipenem Levofloxacin Meropenem

N e t l m i a n Nitrofurantoin Ticarcillin

Trimethopnm / sulfamethoxazole

<KR 7,1 97.3 33,4 79,1 54,0 74,9 79,8 8.0 57,1 6,7 31,6 7,2 11,2 4,0

61,4

73,6

l^el>slella sp

Amikacin Ampicillin Cefepime Cefpodoxime Ceftazidime Ceftnaxone Cipnafloxacin Ertapenem Gentamicin Imipenem Meropenem Netilmicin Nitrofurantoin Ticarcillin Trimethoprim / sulfametiioxazole

%R 27,9 100,0 48,9 71,1 84,4 68,9 73,3 37,8 60,0 31,1 37,8 35,6 28,9 71,1

72,7

E coli de khang cao vol Quinolone va cac

cephalosporin the he 3,4 Vi khuan nay con nhgy cam tot voi nhom Carbapenem, nitiohirantoine, Piperacilline/Tazobaetam, amikadne,

netilmycine Klebsiella sp de khang cao voi tat ca

cac loai khang sinh dang dimg, chi con nhay cam voi nhom Carbapenem 6 miic dp 30 %

Bdng 3; De Ididng Ididng sinh cua Enterococcus

faecalis vd Enterococais faedum

Enterococcus faecalis

Azifliromyan Doxycycline Fosfomycin Gentamicin

% R

91,8 22,4 8,2 46,9

Enterococcus faecium

Azittiromyan Doxycydine Fosfomycin Gentamicin

% R

100,0 51,7 65,5 86,2

wmmn'

Y Hoc TP Ho Chi Minh * Tap 18 * Phu ban ciia So 4 * 2014 Nghien cihi Y hpc

Enterococcus

faecalis

Levofbxaan

Nitrofurantoin

Vancomycin

% R

63,3

8,9

4,1

Ent^ococcus

faecium

[.evofloxacin

Nitrofurantoin

Vancomycin

% R

100,0 30,8 24,1

Enterococcus faecalis va Enterococcus faedum de

khang cao voi tat ca cac loai khang sinh dang

dimg, chi con nhay cam duy nhat voi

Vancomycin, Nitrohirantoin, Fosfomycin

Bdng 4: ESc khdng khang sinh cita Pseudomonas

aeruginosa vd Adnetobader baumanii

Pseudomonas

aeruginosa

Amikacin

Cefepime

Ceftazidime

Ciprofkixaan

Colistin

Fosfomycin

Gentamicin

Imipenem

Meropenem

Netilmicin

Ticarcillin

%R

60,0

70,2

68,1

72,3

0,0

81,0

69,6

53,2

69.6

61,7

85,1

Adnetobacter

baumanii

A m i k a a n Cefepime Ceftazidime Ciprofloxacin Colistn Doxycydine Gentamicin Imipenem Meropenem Netilmicin Ticarcillin Tnmethoprim /

sulfamethoxazole

% R

62,9 88,6 85,7 82,9 2,9 30,3 80,0 65,7 65,7 60,0 80,0

76.5

Psaidomonas aeruginosa va Adnetobacter

baumanii de khang cao voi tat ca cac loai khang

sinh dang dimg chi con nhay cam voi Colistin

BAN LUAN

Ket qua ciia nghien ciiu hoi ciiu t^i Benh

vien Chp Riy cho thay ti le cay duong tinh a i a

nuoc tieu khoang 20% trong so benh nhan

nhap vien voi chan doan la nhiem trimg tieu

Ket qua a i a nghien ciiu nam 2013 voi ket qua

cay nuoc tieu duong tinh cho thay cac tac

nhan gay benh thuang gap nhat la: Escherichia

coli, Enterococcus faecalis, Pseudomonas

aeruginosa, Klebsiella sp, vd Adnetobacter

baumanii, Enterococcus faecium theo thii tij

Klebsiella pneumoniae, Proteus vulgaris,

Pseudomonas sp Providencia, S saprophyticus, S

epidennidis, S coagulase negative, S aureus,

Stmotrophomonas maltophilia, nam Candida sp

chiem ti le thap khoang 4% - 1% cho moi loai

vi khuain

Tinh hinh de khang khang sinh cua cac vi khuSm Gram am, dac biet la cae vi khuah Gram

am tiei men beta lactamase pho rpng (ESBL) nhu

£ coli hoac Klebsiella hoac cac vi khuan khong len

men khang voi cac khang sinh dang dimg hien nay lam kho du tru khang sinh de dieu tri ngay cang giam trong nhiem trimg noi ehung va nhiem trimg nieu noi rieng Theo ket qua mot so nghien a i u trong nuoQ va ket qua theo doi giam

sat \i khuan tiong nhieu nam qua aia khoa vi

sinh benh vien Chp Ray, ti le cac vi khuain Gram

am tiet ESBL kha cao tCr 40-60%, ti le nay cung phii hpp voi nghien aiu SMART tai vimg chau

A Thai Binh Duong

Ve tac nhan gay benh trong nhiem trimg tieu

chii yeu la vi khuan Gram anf'\ trong n ^ e n

a i u oia chiing toi £ coli diing hang dau chiem ti

1§ > 50%, ti le nay ciing phii hgp voi bao cao aia Hsueh PR tai Hoi nghi ve nhiem trimg tieu co bi&i chiing ciia Vimg Chau A Thai Binh Duong

to chiic tai thai Lan nam 2011'-'> trong do ghi

nhan £ coli chiem ti le cao 6 cac nuoe Viet nam,

Trung Quoc va An Dp, mot dac diein quan trpng

doi voi E coli trong nhiem trimg tieu ia co su de

khang cao voi Fluoroquinolone Trong nghien

a i u cua chiing toi ti le de khang vdi Gprofloxadn 79.8%

Voi cac vi khuah khac thupc nhom

Enterobacteriaceae nhu Klebsiella ciing de khang

cao vol cae thuoc khang sinh hien eo, ehi co colistine va cae khang sinh thupc nhom Carbapenem con nhay cam cao voi cac vi khuan thupc nhom nay

Bao cao tai Hoi nghi nhiem trimg nieu vimg Chau A Thai binh Duong cung cho tfiay voi cac

vi khuah khong len men nhu Pseudomonas

aeruginosa va Adnetobader baumanii khong co

thuoc nao ttiuoc nhom Carbapenem nhu hnipenem, Meropenem co hieu luc tren 80% va

tren 31% voi Adnetobader baumanii.'^^ Trong

nghien ciiu aia chiing toi cho thay vdi

Pseudomonas aeruginosa nhom Carbapenem chi

con hieu luc tir SCo den <70 De giai thich hien

tupng giam khang tuong doi ciia Pseudomonas

aeruginosa, can phai xac dinh gen cac chimg nay

bang Voi Adnetobader baumanii chi con hieu luc

khang sinh < 50% Nhu vay da khang thuoc

(multidrug resistance) trong nhiem triing tieu

dang la mpt van de giong nhu cae nhiem trimg

khac eho khu vuc chau A'^*"-'

Tl 1? nhiem trimg tieu do nhom cau khuan

Gram duong co ti le thap va thuong lien quan

den van de thu fhu|t, thuong gap la do

Enterococcus sp (Enterococcus faecalis; Enterococcus

faedum) Tuy nhien hi#n nay nhiem trimg voi

nhom VI khuah Gram ducmg nay cung tro nen

quan trpng truoc het la vi vi khuan chi nhay chii

yeu voi Vancomydne va co kha nang chuyen di

vat heu di truyen khang Vancom}'cine tii'

Enterococcus eho Staphylococcus lam cho nguy

CO xuat hi§n nhom VRSA cang ngay cang cao, vi

vay ehi dinh thuoe khang sinh cho nhom nay can

than trong va chi nen dimg trong fhoi gian ngan

KET LUAN

Ti 1^ cay duong tinh aia tong so mau nuoe

tieu giri den khoa vi sinh nam 2013 khoang 20%

tuong duong voi ket qua 5 nam tir 2007-2011'^

Cae tae nhan gay benh dupe xac dinh Id E Coli,

Enterococcus sp., Klebsiella sp, Psmdomonas

aeruginosa, vd Adnetobader baumanii; tiiii tu oia

cac VI khuah nay co the thay doi theo timg nam

nhung diing dau trong nhiem trimg tieu van la

E coli chiem khoang > 50%, cac vi khuan khae it

gap hon chiem ti 1? thap hem khoang 1% Cac vi

khuan dudng rupt hp Enterobaderiacea (E coli,

Klebsiella, Proteus mirabilis ) tie't men Beta

Lactamase pho rpng (ESBL) va cac vi khuah

khong len men nhu Psmdomonas sp.;

Adnetobacter baumanh hien tai la nhung vi khuah

da khang, de khang cao voi cac khang sinh dang

dimg, nhat la cac khang sinh hp Quinolone, hp

Beta lactams, hp Carbapenem cung cd khuynh

hudng bl tang de khang trong nhirng nam gan

day Dac biet vdi Pseudomonas aeruginosa,

Adnetobacter baumanu khang vdi tat ca khang

sinh hien cd, chi con nhay cam duy nhat vdi Colistin Nhiem trimg tieu vdi nhdm vi khuah

Gram duong nhu Enterococais sp Staphylococcus

aureus hoac coagulase negative Staphylococais

cung khong cd nhieu lua chpn trong dieu tri, chii yeu chi con Vancomycine, Teicoplanin va Rifampicine, nen viec sir dung cac thuoc nay ciing can than trpng de tranh lam gia tang nhdm MRSA b-6 thanh nhdm VRSA

Trudc tinh hinh khang khang sinh ngay cang gia tang, van de dat ra cho cac bac si lam sang la lam the nao keo dai tuoi thp oia cac khang sinh con dang hieu luc Vi vay vi|c dieu tri nhiem trimg tieu Hen tai can chii y theo diing cac hudng dan dieu trj de tranh lam gia tang miic dp khang thuoc Can can nhac dieu tri khang sinh cho nhimg trudng hpp nude tieu cd vi khuah nhung khong cd bieu hien lam sang va cac trudng hpp lien quan den ngoai khoa de cd the dgt dupe ket qua dieu tri toi uu

TAI LIEU THAM KHAO

1 Burke A (2010) Cunha Urosepsis in critical care InfeciioAis diseases in Critical care p.286-294

2 Burite ]P, Yeo TW (20O4) Nosoconual urinaiy trad infections In: Mayhall CG, ed Hospital Efndemiology and Infection Control 3rd ed FTuladelphia, P A Lij^pincott Williams & Wtlkins,:267-286

3 Qarkson MR, Brenner BM (2005), Urinaiy tract infection, pyelonephritis, and reflux nephropathy The Kidney 7^ edition Elsevier P253-272

4 Concensus review of the e^ndeiuology aiui afiprcpriate atiliiracrobial dierapy of comphcated urinary tract infections inAsia-Paafic region (2011), Journal of Infection; 63(2) p,

114-123

5 Curao D (2008) TreatnYOit of recument urosepsis with tigecydine: a pharmacological perspective I Q m Microbiol; 46'1892-1893

6 Koomanaehai P, Tiengrun S, Kiratisin P, Thamlilaticul V (200?) Efficacy and safety of colistin {colistimeftiate sodium) for therapy of infections caused by multidrug-resifitant Pseudonuinas aeruginosa and Adnetobacter baumannu in Siriraj Hospital, Ban^(d(, Thailand Int J Infect Ete, 11402-406

7 Tian Quang Binh, Tran TW Thanh Nga (2013) Nhian trimg tieii: Vi sinh hoc va tinh hinh de khang khang a n h t^u b ^

t $ p ] 7 p h y ban, so 2-2013

Ngdy nhan bdi bdo: 13/5/2014 Ngdy phdn bien nhan xet bdi bdo: 01/6/2014 Ngdy bdi bdo dugc dang: 10/7/2014