ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THI MÔN TTHCM (MỚI) Phần 1: Câu 1: Anhchị hãy nêu khái quát cơ sở lý luận và phân tích tác động của chủ nghĩa Mác – Lênin đến việc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc Nhà văn hóa kiệt xuất, để lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc đó là tư tưởng Hồ Chí Minh. Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi. Nội dung: Cơ sở lý luận hình thành nên Tư tưởng HCM gồm những cơ sở sau: Một là: HCM đã kế thừa và phát triển các giá trị truyền văn hóa tốt đẹp của dân tộc suốt mấy nghìn năm lịch sử dưng nước và giữ nước. Hai là; HCM đã kế thừa và phát triển các giá trị tinh hoa văn hóa phương Đông và phương Tây. Ba là; HCM đã kế thừa và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin Tác động của chủ nghĩa MLN đến việc hình thành TTHCM. Chủ nghĩa Mác – Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, quyết định bản chất, nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh, là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh. Người khẳng định: “Chủ nghĩa Mác – Lênin đối với chúng ta…là mặt trời soi sáng con đường chúng ta đi tới thắng lợi cuối cùng, đi tới chủ nghĩa xã hôi…”. + Chủ nghĩa Mác Lênin là một học thuyết khoa học và cách mạng, nó phản ánh đúng quy luật khách quan vận động của lịch sử xã hội và đấu tranh xóa bỏ mọi hình thức nô dịch, xây dựng một xã hội mà ở đó không còn người bóc lột người và sự tự do của mỗi người là điều kiện cho sự tự do của tất cả mọi người. + Chủ nghĩa Mác Lênin là học thuyết giải phóng xã hội, giải phóng giai cấp, giải phóng con người với việc xác định rõ con đường, lực lượng, phương thức để đạt mục tiêu đó. + Chủ nghĩa Mác Lênin là một học thuyết mở, không ngừng được đổi mới, được phát triển trong dòng trí tuệ của nhân loại. Đối với Hồ Chí Minh, đến với chủ nghĩa Mác – Lênin cũng có nghĩa là đến với con đường cách mạng vô sản. Từ đây, Người thực sự tìm thấy con đường cứu nước chân chính, triệt để: “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” và “chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc; cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới”. Đến với chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng, quan điểm của Hồ Chí Minh có bước nhảy vọt về chất: kết hợp chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản, kết hợp dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; nâng chủ nghĩa yêu nước lên một trình độ mới trên lập trường của chủ nghĩa Mác – Lênin. Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, Hồ Chí Minh luôn khẳng định: Chủ nghĩa Mác – Lênin là chủ nghĩa chân chính nhất, khoa học nhất, cách mạng nhất. Đối với HCM, chủ nghĩa Mác – Lênin là cơ sở thế giới quan, phương pháp luận khoa học để giải quyết những vấn đề do thực tiễn đặt ra. Người không bao giờ xa rời chủ nghĩa Mác – Lênin, đồng thời kiên quyết chống chủ nghĩa giáo điều và chủ nghĩa xét lại. Như vậy, chủ nghĩa Mác – Lênin là một bộ phận hữu cơ bộ phận cơ sở, nền tảng của tư tưởng Hồ Chí Minh. Không thể đặt tư tưởng Hồ Chí Minh ra ngoài hệ tư tưởng Mác – Lênin, hay nói cách khác, không thể tách tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nền tảng của nó là chủ nghĩa Mác – Lênin.
Trang 1ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THI MÔN TTHCM (MỚI) Phần 1:
Câu 1: Anh/chị hãy nêu khái quát cơ sở lý luận và phân tích tác động của chủ nghĩa
Mác – Lênin đến việc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh.
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc - Nhà văn hóa kiệt xuất, để lại
cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc - đó là tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng vàphát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa vàphát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung: Cơ sở lý luận hình thành nên Tư tưởng HCM gồm những cơ sở sau:
- Một là: HCM đã kế thừa và phát triển các giá trị truyền văn hóa tốt đẹp của dân tộc suốt mấy nghìn năm lịch sử dưng nước và giữ nước
- Hai là; HCM đã kế thừa và phát triển các giá trị tinh hoa văn hóa phương Đông và phương Tây
- Ba là; HCM đã kế thừa và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin
* Tác động của chủ nghĩa MLN đến việc hình thành TTHCM
Chủ nghĩa Mác – Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, quyết định bản chất, nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh, là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng
Hồ Chí Minh Người khẳng định: “Chủ nghĩa Mác – Lênin đối với chúng ta…là mặt trời soi sáng con đường chúng ta đi tới thắng lợi cuối cùng, đi tới chủ nghĩa xã hôi…”.+ Chủ nghĩa Mác - Lênin là một học thuyết khoa học và cách mạng, nó phản ánh đúng quy luật khách quan vận động của lịch sử xã hội và đấu tranh xóa bỏ mọi hình thức nô dịch, xây dựng một xã hội mà ở đó không còn người bóc lột người và sự tự docủa mỗi người là điều kiện cho sự tự do của tất cả mọi người
+ Chủ nghĩa Mác - Lênin là học thuyết giải phóng xã hội, giải phóng giai cấp, giải phóng con người với việc xác định rõ con đường, lực lượng, phương thức để đạt mục tiêu đó
Trang 2+ Chủ nghĩa Mác - Lênin là một học thuyết mở, không ngừng được đổi mới, được phát triển trong dòng trí tuệ của nhân loại.
- Đối với Hồ Chí Minh, đến với chủ nghĩa Mác – Lênin cũng có nghĩa là đến với con đường cách mạng vô sản Từ đây, Người thực sự tìm thấy con đường cứu nướcchân chính, triệt để: “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” và “chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc; cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới”
- Đến với chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng, quan điểm của Hồ Chí Minh có bước nhảy vọt về chất: kết hợp chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản, kết hợp dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; nâng chủ nghĩa yêu nước lên một trình độ mới trên lập trường của chủ nghĩa Mác – Lênin
- Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, Hồ Chí Minh luôn khẳng định: Chủ nghĩa Mác – Lênin là chủ nghĩa chân chính nhất, khoa học nhất, cách mạng nhất Đối với HCM, chủ nghĩa Mác – Lênin là cơ sở thế giới quan, phương pháp luận khoa học để giải quyết những vấn đề do thực tiễn đặt ra Người không bao giờ xa rời chủ nghĩa Mác – Lênin, đồng thời kiên quyết chống chủ nghĩa giáo điều và chủ nghĩa xét lại
Như vậy, chủ nghĩa Mác – Lênin là một bộ phận hữu cơ - bộ phận cơ sở, nền tảng của
tư tưởng Hồ Chí Minh Không thể đặt tư tưởng Hồ Chí Minh ra ngoài hệ tư tưởng Mác – Lênin, hay nói cách khác, không thể tách tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nền tảng của nó là chủ nghĩa Mác – Lênin
Câu 2: Anh(chị) hãy nêu các thời kỳ hình thành và phát triển TTHCM từ năm 1890 đến năm 1969 và phân tích thời kỳ hình thành cơ bản tư tưởng về con đường cách mạng VN (1921-1930)
1 Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất,
để lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó
là tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
Trang 3* Nội dung: TTHCM được hình thành qua quá trình tìm tòi, xác lập, phát triển và
hoàn thiện gắn liền với tiến trình lịch sử của dân tộc, của nhân loại và sự vận động của lịch sử trong thời đại mới Trong đó giai đoạn 1921-1930 là giai đoạn hình thành cơ bản tư tưởng về con đường cách mạng VN
1) Các thời kì hình thành và phát triển TTHCM từ năm 1890-1969
* 1890-1911: hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng cách mạng
*1911-1920: tìm thấy con đường cứu nước, giải phóng dân tộc
*1921-1930: hình thành cơ bản tư tưởng về con đường CMVN
*1930-1941: Vượt qua thử thách, kiên trì giữ vững lập trường cách mạng
*1941-1969: Giai đoạn tư tưởng phát triển và hoàn thiện
2) Giai đoạn hình thành cơ bản tư tưởng về con đường cách mạng VN (1921-1930)-Đây là giai đoạn Nguyễn Ái Quốc có những hoạt động thực tiễn sôi nổi, phong phú
-Người hoạt động ở Pháp (1921-1923), Liên Xô (1923-1924), Trung Quốc 1927), Thái Lan (1928-1929)
(1924-+ Ở Pháp: Người tham gia hđ tích cực trong ban nghiên cứu thuộc địa của Đảng Cộng sản Pháp; tham gia sáng lập Hội liên hiệp thuộc địa và xuất bản cho tờ báo Người cùng khổ
+ Ở Nga: tháng 10/1923, tại maxcova, Người tham dự hội nghị Quốc tế nông vân và được bầu làm uỷ viên Đoàn chủ tịch hội Quốc tế Nông dân Năm 1924, Người tham dự đại hội V của Quốc tế Cộng sản và đại hội của 1 số tổ chức quốc tế
Người còn tham gia lớp học ngắn hạn tại trg đại học phương Đông Những hđ của NAQ tại Liên Xô đã giúp cho giai cấp công nhân trên thế giới và nhân dân Xô Viếtbiết nhiều hơn về tình cảm của công nhân, đặt nền móng cho tình hữu ái vô sản giữa nhân dân Liên xô và nhân dân VN
+ Ở Trung Quốc: tháng 6/1925, NAQ tổ chức hội VN cách mạng thanh niên, xuất bản tờ báo thanh niên, mở các lớp huấn luyện, đào tạo cán bộ và đưa họ về hoạt động trong nước Tháng 7/1925, Người cùng các đồng chí cách mạng trung quốc thành lập hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức Đây là thời kỳ NAQ tiến hành việc chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chức để sáng lập Đảng CS VN Tháng 2/1930,tại Hương Cảng, Người triệu tập hội nghị thống nhất 3 tổ chức cộng sản th hf ĐSCVN
Trang 4- Đây cũng là thời gian NAQ thông qua các tác phẩm có giá trị của mình như các bài viết trên báo Người cùng khổ, tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp (1925), Đường Cách Mệnh (1927), các bài viết trên báo thanh niên, cùng Cương Lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng (1930) Những tác phẩm đó là sự phát triển và hoàn thiện tư tưởng về cách mạng giải phónh dân tộc của người.
-Năm 1930, Nguyễn Ái Quốc từ Xiêm trở về TQ, với tư cách là đại diện Quốc tế cộng sản Đã triệu tập hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản.Thông qua những văn kiện chính: Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt, Điều lệ vắn tắt… Đến đây, Tư Tưởng HCM đã hình thành cơ bản
- Khi nói đến sự hình thành cơ bản tư tưởng HCM là nói đến những nội dung sau:
+ cách mạng GPDT trong thời đại mới, phải đi theo con đường CM vô sản, Giải phóng dân tộc phải gắn liền với giải phóng nhân dân lao động, giải phóng giai cấp công nhân
+ Cách mạng giải phóng dân tộc thuộc địa trước hết là cuộc “dân tộc cách mạng”, đánh đuổi giặc ngoại xâm, giành độc lập tự do
+ Cách mạng giải phóng dân tộc là sự nghiệp của toàn dân vì vậy cần xây dựng khối liên minh công nông làm động lực đồng thời phải thu hút tập hợp rộng rãi các giai cấp xã hội khác vào trận chiến đấu tranh chung của dân tộc
+ Cách mạng muốn thành công trước hết phải có Đảng lãnh đạo Đảng phải theo chủ nghĩa Mac-Lenin, phải có đội ngũ sẵn sàng hi sinh, chiến đấu vì lý tưởng của Đảng
và lợi ích tồn vong của dân tộc
+ Cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản ở chính quốc có mối quan hệ chặt chẽ với nhau
+ + Cách mạng giải phóng dân tộc có thể chủ động nổ ra giành thắng lợi trướng cáchmạng vô sản ở chính quốc
=> Đó là những quan điểm cách mạng, khoa học và sáng suốt, phù hợp vs nhu cầu thực tiễn khách quan của cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc ở VN, phù hợp xu thế của thời đại.Các văn kiện thể hiện rõ mối quan hệ và kết hợp nhuần nhuyễn quan điểm dân tộc và quan điểm giai cấp, quốc gia và quốc tế, trong đó thể hiện đậm nét yếu tố dân tộc theo lậptrường chủ nghĩa Mac-Lenin, yếu tố thể hiện sự độc đáo của CM VN đó là độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Đó là quan điểm xuyên suốt, cốt lõi toàn bộ hệ thống TTHCM
Câu 3: Anh(chị) hãy trình bày quan điểm Hồ Chí Minh về vấn đề độc lập dân tộc (4đ)?
Trang 5* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất ,đã để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng phong phú và sâu sắc Một trong những nội dung đó là TTHCM về vấn đề độc lập dân tộc
Một là: Độc lập, tự do dân tộc là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của các dân tộc.
+ Lịch sử dựng nước và giữ nước từ xưa tới nay của dân tộc Việt Nam gắn liền với truyền thống yêu nước, đấu tranh chống giặc ngoại xâm, dân tộc Việt Nam luôn mong muốn có được một nền độc lập dân tộc cho nhân dân và là giá trị thiêng liêng bất hủ của dân tộc mà HCM là hiện thân cho tinh thần ấy Người Khẳng định: “ Cái mà tôi cần nhất trên đời là đồng bào tôi được tự do, Tổ quốc tôi được độc lập”
+ HCM kế thừa, tiếp cận những tư tưởng về quyền độc lập dân tộc
Dân tộc Việt Nam con Rồng cháu Tiên có truyền thống yêu nước từ xa xưa, nhiều người tài giỏi đánh Bắc dẹp Nam để tiếng muôn đời Biểu hiện: Thời Hùng Vương, thể hiện trong bài thơ “Nam quốc sơn hà” của Lý Thường Kiệt trong cuộc kháng chiến chốngquân Tống được coi là bản tuyên ngôn dộc lập đầu tiên
HCM tiếp cận về độc lập dân tộc thể hiện trong Tuyên ngôn độc lập của Mỹ 1776:
“Mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được; trong những quyền ấy, có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc"
Tiếp cận của HCM về độc lập tự do trong Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền củaCách mạng Pháp 1791 “Người ta sinh ra tự do và bình đẳng về quyền lợi; và phải luôn luôn được tự do và bình đẳng về quyền lợi”
HCM tiếp cận tư tưởng về độc lập dân tộc trong bản Tuyên ngôn độc lập 1945: “Tất
cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyềnsung sướng và quyền tự do”
+ Tư tưởng HCM về độc lập dân tộc được thể hiện trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng 1930:
Về chính trị: đánh đổ đế quốc CN Pháp và bọn phong kiến, làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập Dựng ra chính phủ Công nông binh Đề cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, tự do Người khẳng định “không có gì quý hơn độc lập tự do”, “Độc lập dân tộc là mục tiêu chiến đấu, là ngồn sức mạnh của các dân tộc thuộc địa”
- Hai là:Độc lập dân tộc gắn liền với tự do, cơm no, áo ấm và hạnh phúc của nhân dân.
Trang 6Theo HCM, độc lập dân tộc phải gắn với tự do của nhân dân không phải bằng con đường cầu xin mà phải trải qua quá trình đấu tranh các mạng
Sau thành công của Cách mạng tháng Tám 1945 một lần nữa HCM khẳng định độc lập phải gắn với tự do, Người nói: “Nước độc lập mà dân không tự do hưởng hạnh phúc thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì”
Ngoài ra độc lập cũng phải gắn với cơm no, áo ấm và hạnh phúc của nhân dân Tư tưởng này thể hiện ngay sau thắng lợi của Các mạng tháng Tám trong tình thế đất nước đối phó với 3 giặc là giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm HCM yêu cầu “Chúng ta phải làm cho dân có mặc, có chỗ ở, làm cho dân có học hành”
- Ba là: Độc lập dân tộc phải là nền độc lập thật sự, hoàn toàn và triệt để.
Theo HCM độc lập dân tộc phải là nền độc lập thật sự, hoàn toàn, và triệt để trên tất cả các lĩnh vực (chính trị, kinh tế, văn hoá-xã hội, đối ngoại, an ninh, quốc phòng) Người nhấn mạnh: Nước độc lập mà người dân không có quyền tự quyết về ngoại giao, tài chínhriêng, quân đội riêng là vô nghĩa
- Bốn là: Độc lập dân tộc gắn liền với thống nhất toàn vẹn lãnh thổ
Đây là tư tưởng xuyên suốt trong cuộc đời hoạt động cách mạng của HCM, thể hiện trongcuộc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp: Đồng bào Nam bộ là dân tộc nước Việt Nam Sông có thể cạn, núi có thể mòn song chân lý đó không bao giờ thay đổi Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước Người cũng đã thể hiện niềm tin tuyệt đối vào sự thắng lợi
Câu 4: Trình bày khái quát các quan điểm của HCM về cách mạng giải phóng dân tộc và phân tích một quan điểm trong nội dung đó (4đ)
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
Trang 7* Nội dung Cách mạng giải phóng dân tộc của HCM gồm những nội dung cơ bản sau:
Một là, theo HCM Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con
đường cách mạng vô sản
- Để giải phóng dân tộc, cha ông ta đã sử dụng nhiều con đường, nhiều khuynh hướng chính trị khác nhau, sử dụng những vũ khí tư tưởng khác nhau nhưng rốtcuộc bị thực dân Pháp dìm trong bể máu HCM không tán thành con đường ấy, quyết tâm ra đi tìm con đường cứu nước mới
- Sau gần 10 năm tìm hiểu, khảo sát các cuộc cách mạng điển hình trên thế giới người nhận thấy:
+ CM Pháp cũng như CM Mỹ nghĩa là CM Tư bản, CM k đến nơi, tiếng là cộnghòa và dân chủ, kỳ thực trong thì nó tước lục công nông ngoài thì nó áp bức thuộc địa
+ Cách mạng tháng mười Nga không chỉ là một cuộc cách mạng vô sản, mà còn
là một cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Nó nêu tấm gương sáng về sự giải phóng các dân tộc thuộc địa và mở ra trước mắt họ thời đại cách mạng chống đế
quốc, thời đại giải phóng dân tộc Người khẳng định: “Muốn cứu nước, giải phóng dân tộc không có con đường nào khác ngoài con đường cách mạng vô sản”
Hai là, cách mạng giải phóng dân tộc trong điều kiện của Việt Nam muốn thắng lợi do
đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo
- Cách mạng trước hết là phải có Đảng
+ Cách mạng là sự nghiệp của dân chúng, nhưng dân chúng có được giác ngộ, được tổ chức, được lãnh đạo theo đường lối đúng đắn của đảng mới trở thành lực lượng to lớn
Trang 8+ Muốn làm cách mạng, “trước phải làm cho dân giác ngộ, phải giảng giải lý luận và chủ nghĩa cho dân hiểu” Vậy phải có đảng cách mệnh
Trong tác phẩm đường cách mệnh, người khẳng định: “trước hết phải có đảng cáchmệnh để trong thì vận động tổ chức cho dân chúng, ngoài thì liên kết với vô sản khắp mọi nơi
- Đảng Cộng sản Việt Nam là người lãnh đạo duy nhất
+ Đảng Cộng sản Việt Nam là một chính đảng của giai cấp công nhân và dân tộc Việt Nam lấy chủ nghĩa mác Lênin làm lòng cốt, có tổ chức chặt chẽ kỷ luậtnghiêm minh và liên lạc mật thiết với quần chúng
+ Với đường lối cách mạng đúng đắn, đảng đã quy tụ được lực lượng và sức mạnh của toàn bộ giai cấp công nhân và của cả dân tộc Việt Nam
Nhờ đó, ngay từ khi mới ra đời Đảng đã nắm ngọn cờ lãnh đạo duy nhất đối với cách mạng Việt Nam và trở thành nhân tố hàng đầu quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam
Ba là, cách mạng giải phóng dân tộc phải dựa trên lực lượng đoàn kết dân tộc, lấy liên
minh công nông làm nền tảng
- Xuất phát từ quan điểm lấy nhân dân làm gốc và cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, Người phê phán lấy ám sát cá nhân và bạo động, phương thức hoạtđộng hoặc suối nhân dân báo động mà không bày cách tổ chức Người khẳng định cách mạng là việc chung của cả dân chúng chứ không phải việc của 1,2 người Phải dựa vào dân, lấy dân làm gốc, có dân là có tất cả
- Lực lượng cách mạng
+ Trong tác phẩm đường cách mệnh người phân tích “dân tộc cách mệnh thì phân chia giai cấp, nghĩa sĩ, công, nông, thương đều nhất trí chống lại cường quyền.”
Trang 9+ trong cương lĩnh chính trị đầu tiên của đảng người xác định lực lượng cách mạng bao gồm cả dân tộc Trong đó, công nông là góc của cách mạng, tiểu tư sản tư sản dân tộc và một bộ phận giai cấp địa chủ là bạn đồng minh của cách mạng.
Bốn là, cách mạng giải phóng dân tộc cần tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả
năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc
- Quan điểm chủ nghĩa Mác-Lênin khẳng định thắng lợi của cách mạng thuộc địaphụ thuộc vào thắng lợi của cách mạng vô sản ở chính quốc
- Vận dụng công thức của mác: Hồ Chí Minh cho rằng công việc Giải phóng ở các nước thuộc địa, chỉ có thể thực hiện được bằng sự nỗ lực của chính mình, không nên ngồi chờ sự giúp đỡ từ bên ngoài
Năm là, Cách mạng giải phóng dân tộc phải được tiến hành bằng phương pháp cách
mạng bạo lực
- Các thế lực đế quốc đã sử dụng bạo lực để xâm lược và thống trị thuộc địa, đàn
áp dã man Vì thế con đường dành và giữ độc lập chỉ có thể là con đường cách mạng bạo lực
- Hình thức bạo lực: đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang Tùy theo tình hình
mà có những hình thức đấu tranh phù hợp
- Tư tưởng bạo lực cách mạng và tư tưởng nhân đạo Hòa Bình thống nhất biện chứng với nhau HCM luôn tranh thủ mọi khả năng có thể, để dành và giữ nền độc lập dân tộc mà ít mất mát, hy sinh, ít đổ máu nhất Người tìm mọi cách để hạn chế xung đột, chiến tranh giải quyết vấn đề trên cơ sở hoà bình, thương lượng, những bộ có nguyên tắc
Trang 10Câu 5: anh (chị) hãy trình bày quan điểm HCM về mục tiêu và động lực của CNXH
ở VN
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung: TTHCM về con đường tất yếu đi lên CNXH bao quát những vấn đề
cơ bản nhất, cốt lõi nhất trên cơ sở vận dụng sáng tạo quan điểm chủ nghĩa Mác-lênin Tưtưởng đó đã trở thành tài sản vô giá, cơ sở lí luận và kim chỉ nam cho việc kiên trì giữ vững định hướng XHCN của Đảng ta, đồng thời gợi mở nhiều vấn đề đi lên CNXH phù hợp với đặc điểm dân tộc và xu thế vận động của thời đại
* Quan điểm HCM về mục tiêu và động lực của CNXH
- Mục tiêu:
● Mục tiêu chung:
+ Làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào
ai cũng cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành
+ HCM quan niệm mục tiêu cao nhất của CNXH là “ko ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, trước hết là nhân dân lao động” Đó là sự tin tưởng cao
độ vào lí tưởng của dân Vì theo người muốn nâng cao đời sống nhân dân thì phải đi lên XHCN Mục tiêu nâng cao đời sống nhân dân đó là tiêu chí tổng quát để khẳng định và kiểm nghiệm tính chấtXHCN của các lý luận XhCN và chính sách thực tiễn
+ Chỉ rõ mục tiêu của CNXH, HCM khẳng định ưu việt của CNXH so với các chế độ
xã hội đã tồn tại trong lịch sử, chỉ ra nhiệm vụ giải phóng con người một cách toàn diện, theo các cấp độ: từ giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội đến giải phóng con người
Mục tiêu chính trị:
+ Có chế độ chính trị là do nhân dân lao động làm chủ Nhà nước là của dân, do dân
và vì dân Nhà nước có hai chức năng: Dân chủ với nhân dân và chuyên chính với kẻ thù của nhân dân
Trang 11+ 1 mặt, HCM nhấn mạnh phải phát huy quyền dân chủ và sinh hoạt chính trị của nhân dân; mặt khác lại yêu cầu cần phải chuyên chính vói thiểu số phản động chống lại lợi ích của nhân dân.
+ Để phát huy quyền làm chủ của nhân dân, cần thực hiện các hình thức dân chủ trực tiếp, nâng cao năng lực hoạt động của các tổ chức chính trị xã hội, tăng cường hiệu lực quản lý của các cơ quan lập pháp, hành pháp, tư pháp
Mục tiêu kinh tế:
+ Nền kinh tế mà chúng ta xây dựng là nền kinh tế xã hội chủ nghĩa, được tạo lập trên
cơ sở sở hữu xã hội về tư liệu sản xuất, với công- nông nghiệp hiện đại, KH-KT tiên tiến,đời sống vật chất tinh thần của nhân dân được nâng cao
+ Nền kinh tế xã hội chủ nghĩa cần phát triển toàn diện các ngành mà chủ yếu là công nghiệp, thương nghiệp, nông nghiệp Trong đó Công nghiệp và nông nghiệp là hai chân của nước nhà
+ Kết hợp các loại hình kinh tế là vấn đề rất được Hồ Chí Minh quan tâm Người nhấnmạnh chế độ khoán là một trong những hình thức của sự kết hợp lợi ích kinh tế
Mục tiêu Văn hóa xã hội
+ Văn hóa là mục tiêu cơ bản của cách mạng xã hội chủ nghĩa Văn hóa thể hiện trongmọi sinh hoạt tinh thần của xã hội: đó là xóa nạn mù chữ, xây dựng phát triển văn hóa nghệ thuật, thực hiện nếp sống mới, thực hành vệ sinh phòng bệnh, bài trừ mê tín dị đoan + Người khẳng định bản chất của nền văn hóa xã hội chủ nghĩa là phải xã hội chủ nghĩa về nội dung Nghĩa là phải phát huy bốn quốc quý báo của dân tộc, đồng thời học tập văn hóa tiên tiến của thế giới Phương châm xây dựng nền văn hóa mới là: dân tộc, khoa học, đại chúng
+ Hồ Chí Minh đặt nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng xã hội chủ nghĩa là đào tạo con người Trong lý luận xây dựng con người xã hội chủ nghĩa, người quan tâm trước hết đếnmặt tư tưởng xã hội chủ nghĩa Mỗi người phải biết trao dồi đạo đức cách mạng, đồng thời rèn luyện tài năng, đem tài năng cũng hiến cho xã hội Theo Hồ Chí Minh có tài mà không có đức là hỏng, có đức mà không có tài là vô dụng Vì vậy người luôn gắn nhân phẩm chính trị với trình độ chuyên môn nghiệp vụ
+ Bao quát tất cả những mục tiêu đó, Hồ Chí Minh khẳng định cuộc cách mạng xã hộichủ nghĩa là một cuộc chiến vừa khó khăn và sâu sắc nhất chúng ta phải xây dựng một xãhội hoàn toàn mới xưa nay chưa từng có trong lịch sử dân tộc ta
* Động lực:
Trang 12+ Để thực hiện được mục tiêu cần phát hiện những động lực và điều kiện đảm bảo cho những động lực đó thực sự trở thành sức mạnh thúc đẩy công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa, nhất là nguồn lực bên trong của chủ nghĩa XH
+ Động lực của chủ nghĩa xã hội theo quan điểm Hồ Chí Minh nhân tố tạo nên nguồn năng lượng kích thích sự tự vận động, tự phát triển, làm cho chủ nghĩa xã hội luôn luôn
có sức sống, sức hấp dẫn đối với mọi người lao động Động lực đó biểu hiện ở nhiều phương diện: vật chất và tinh thần, nội xinh và ngoại sinhĐộng lực của chủ nghĩa xã hội theo quan điểm Hồ Chí Minh nhân tố tạo nên nguồn năng lượng kích thích sự tự vận động, tự phát triển, làm cho chủ nghĩa xã hội luôn luôn có sức sống, sức hấp dẫn đối với mọi người lao động Động lực đó biểu hiện ở nhiều phương diện: vật chất và tinh thần, nội xinh và ngoại sinh
-Động lực bên trong:
+ Động lực quan trọng nhất và quyết định nhất chính là con người, là nhân dân lao động, nòng cốt là công - nông- trí thức Động lực con người có sự kết hợp
giữa sức mạnh cá nhân và sức mạnh cộng đồng HCM cho rằng không có một chế
độ xã hội nào coi trọng lợi ích chính đáng của 1 con người bằng chế độ XHCN+ Truyền thống yêu nước của dân tộc, sự đoàn kết cộng đồng, sức sáng tạo của dân
ta Đó là sức mạnh tổng hợp tạo nên động lực quan trọng của CNXH
+ Nhà nước đại diện cho ý chí và quyền lực của nhân dân, thực hiện chức năng quản
lý xã hội, đưa sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội đến thắng lợi Nguwoif đặc biệtchú trọng nâng cao hiệu lực của quản lý nhà nước, tính nghiêm minh, trong sạch, liêm khiết của cán bộ tổ chức
+ Động lực kinh tế: phát triển kinh tế, sản xuất kinh doanh, giải phóng mọi năng lực
sản xuất, làm cho mọi cá nhân, mọi gia đình đều giàu có, gắn liền kinh tế với kĩ thuật, kinh tế với xã hội
+ Động lực văn hóa, khoa học, giáo dục: đây là động lực tinh thần không thể thiếu
của chủ nghĩa xã hội
Tất cả những yếu tố nêu trên đều là những nguồn lực tiềm tàng của sự phát triển
Để những nguồn lực tiềm tàng đó phát huy sức mạnh thì sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển của xã hội Đây là hạt nhân trong
hệ động lực của CNXH
-Động lực bên ngoài:
Trang 13+ Ngoài các động lực bên trong, phải kết hợp với sức mạnh của thời đại, tăng cường đoàn kết quốc tế, chủ nghĩa yêu nước phải gắn liền với chủ nghĩa quốc tế của giai cấp công nhân, phải sử dụng tốt những thành quả khoa học kĩ thuật của thế giới.+ Giữa nội lực và ngoại lực, HCM khẳng định nội lực là yếu tố quan trọng nhất Chính vì thế HCM luôn nêu cao tinh thần độc lập tự chủ, tự lực cánh sinh là chính nhưng luôn tranh thủ sự giúp đỡ, hợp tác quốc tế, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh quốc tế để tạo thành sức mạnh tổng hợp xây dựng CNXH
+ Nét độc đáo trong phong cách tư duy biện chứng của HCM ở chỗ: Bên cạnh chỉ ra các nguồn động lực phát triển Người còn lưu ý cảnh báo và ngăn ngừa các yếu tố kìm hãm triệt tiêu nguồn lực vốn có của CNXH mà người gọi đó là “giặc nội
xâm” Các lực cản đó là: bệnh quan liêu, chủ quan duy ý chí; chia bè phái trong nội
bộ Đảng; chủ nghĩa cá nhân,…
+ TTHCM về mục tiêu, động lực của CNXH đã bổ sung và phát triển những quan điểm của chủ nghĩa M.L, đóng góp những luận điểm sáng tạo vào kho tàng lý luận M.L
+ Quan niệm của HCM về mục tiêu, động lực CNXH là sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa ML trong điều kiện cụ thể của VN; mang tính khoa học và tính cach mạng sâu sắc, triệt để đáp ứng đòi học của dân tộc, phù hợp xu thế phát triển của thời đại.Trở thành ngọn đuốc soi đường cho nhân dân ta đấu tranh cách mạng đi lên xây dựng CNXH VÀ GIÀNH ĐƯỢC THẮNG LỢI Thắng lợi của CM VN của công cuộc đổi mới và xây dựng CNXH là minh chứng hùng hồn cho đường lối của Đảng
ta về mục tiêu, động lực của CNXH
Câu 6: Anh(chị) hãy nêu quan điểm Hồ Chí Minh về tính tất yếu sự ra đời, phát triển của Đảng và vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam?
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung
Trang 14 Tính tất yếu sự ra đời, phát triển của Đảng:
Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời và phát triển là một tất yếu, phù hợp với quy luật vậnđộng của xã hội Việt Nam Hồ Chí Minh khẳng định tính tất yếu của sự ra đời, phát triển
và vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam là quan điểm nhất quán, xuyên suốttrong cả quá trình hoạt động cách mạng của Người Khi tham gia thành lập Đảng Cộngsản Pháp và trở thành người cộng sản đầu tiên của Việt Nam vào tháng 12/1920, Hồ ChíMinh bắt tay vào việc chuẩn bị về mọi mặt cho sự ra đời của Đảng Cộng sản VN
Vai trò:
Sức mạnh to lớn của nhân dân chỉ phát huy khi được tập hợp, đoàn kết và được lãnhđạo bởi một tổ chức chính trị là Đảng cộng sản Việt Nam Hồ Chí Minh khẳng định: “lựclượng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động là rất to lớn, là vô cùng, vô tận.Nhưng lực lượng ấy cần có Đảng lãnh đạo mới chắc chắn thắng lợi”, giai cấp mà không
có Đảng lãnh đạo thì không làm cách mạng được
Trong cuốn sách Đường cách mệnh xuất bản năm 1927 Hồ Chí Minh viết: Cáchmệnh trước phải có cái gì? Trước hết phải có Đảng cách mệnh, để trong thì tổ chức vàvận động dân chúng, ngoài thì liên lạc với dân tộc bị áp bức và giai cấp vô sản mọi nơi.Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng như người cầm lái có vững, thuyền mớichạy” Hồ Chí Minh cho rằng: “Muốn khỏi đi lạc phương hướng, quần chúng phải cóĐảng lãnh đạo để nhận rõ tình hình, đường lối và định phương châm cho đúng
Cách mạng là cuôc đấu tranh rất gian khổ Lực lượng kẻ đich rất mạnh Muốn thắnglợi thì quần chúng phải tổ chức rất chặt chẽ, ý chí phải kiên quyết Vì vậy, phải có Đảng
để tổ chức và giáo dục nhân dân thành một đội quân thật mạnh để đánh đổ kẻ địch, tranhlấy chính quyền Cách mạng thắng lợi rồi, quần chúng vẫn cần có Đảng lãnh đao” Sự rađời, tồn tại và phát triển của Đảng cộng sản Việt Nam phù hợp với quy luật phát triển của
xã hội, vì Đảng không có mục đích tự thân, ngoài lợi ích của giai cấp công nhân, củanhân dân lao động, lợi ích của toàn dân tộc Việt Nam, lợi ích của nhân dân tiến bộ trênthế giới, Đảng không có lợi ích nào khác
Vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam, tính quyết định hàng đầu từ sự lãnhđạo của Đảng đối với cách mạng Việt Nam đã được thực tế lịch sử chứng minh, không cómột tổ chức chính trị nào có thể thay thế được Mọi mưu toan nhằm hạ thấp hoặc nhằmxóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam đều xuyên tạc thực tế lịch sử cách
Trang 15mạng dân tộc ta, trái với lý luận lẫn thực tiễn, đều đi ngược lại xu thế phát triển của xãhội Việt Nam.
Câu 7: Trình bày quan điểm HCM về Nhà nước của dân, do dân, vì dân
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung
Một là, Nhà nước của nhân dân
- Theo quan điểm của HCM, NN của nhân dân là nhà nước mà tất cả mọi quyền lực trong NN và trong XH đều thuộc về nhân dân Người khẳng định: “Trong NN VN dân chủ cộng hòa của chúng ta, tất cả mọi quyền lực đều là của nhân dân” NN củanhân dân tức là “dân là chủ” Nguyên lý “dân là chủ” khẳng định địa vị chủ thể tối cao của mọi quyền lực là nhân dân
- Trong NN dân chủ, nhân dân thực thi quyền lực thống qua hai hình thức dân chủ trực tiếp và dân chủ gián tiếp Dân chủ trực tiếp là hình thức dân chhủ trong đó nhân dân trực tiếp quyết định mọi vấn đề liên quan đến vận mệnh của quốc gia, dân tộc và quyền lợi của dân chúng HCM luôn coi trọng hình thức dân chủ trực tiếp bởi đây là hình thức dân chủ hoàn bị nhất, đồng thời tạo mọi điều kiện thuận lợi để thực hành dân chủ trực tiếp
- Cùng với dân chủ trực tiếp, dân chủ gián tiếp hay dân chủ đại diện là hình thức dânchủ được sử dụng rộng rãi nhằm thực thi quyền lực của nhân dân Đó là hình thức
Trang 16dân chủ mà trong đó nhân dân thực thi quyền lực của mình thông qua các đại diện
mà họ lựa chọn, bầu ra và những thiết chế quyền lực mà họ lập nên Theo quan điểm của HCM, trong hình thức dân chủ gián tiếp:
Quyền lực nhà nước là “thừa ủy quyền” của nhân dân Tự bản thân nhà nước
không có quyền lực Quyền lực của nhà nước là do nhân dân ủy thác cho Do vậy, các cơ quan quyền lực nhà nước cùng với đội ngũ cán bộ của nó đều là
“công bộc” của nhân dân, nghĩa là “gánh vác việc chung cho dân, chứ kp để đè đầu dân” Ở đây HCM đã xác định rõ vị thế và mối quan hệ giữa nhân dân với cán bộ nhà nước trên cơ sở nhân dân là chủ thể nắm giữ mọi quyền lực
Nhân dân có quyền kiểm soát, phê bình nhà nước, có quyền bãi miễn những đại biểu mà họ đã lựa chọn, bầu ra và có quyền giải tán những thiết chế quyền lực
mà họ đã lập nên Đây là quan điểm rõ ràng, kiên quyết của HCM nhằm đảm
bảo cho mọi quyền lực, trong đó có quyền lực nhà nước, luôn nằm trong tay dân chúng Một nhà nước thật sự của dân, theo HCM luôn “mong đồng bào giúp đỡ, đôn đốc, kiểm soát và phê bình để làm trọn nhiệm vụ của mình là người đầy tớ trung thành, tận tụy của nhân dân” Trong nhà nước đó “nhân dân
có quyền bãi nhiễm đại biểu ấy tỏ ra k xứng đáng với sự tin tưởng tín nhiệm củanhân dân”, thậm chí nếu “chính phủ làm hại dân thì dân có quyền đuổi chính phủ”
Luật pháp dân chủ và là công cụ quyền lực của nhân dân Theo HCM, sự khác
biệt căn bản của luật pháp trong N VN mới với luật pháp của các chế độ tư sản,
pk là ở chỗ nó phản ánh được ý nguyện và bảo vệ quyền lợi của dân chúng Luật pháp đó là của nhân dân, là công cụ thực thi quyền lực của nhân dân, là phương tiện kiểm soát quyền lực nhà nước
Hai là, Nhà nước do nhân dân
Trang 17- Trong TTHCM, NN do nhân dân trước hết là NN do nhân dân lập nên sau thắng lợi của sự nghiệp cách mạng của toàn dân tộc dưới sự lãnh đạo của ĐCSCN Nhân dân cử ra tổ chức nên NN dựa trên nền tảng pháp lý của một chế độ dân chủ và theo các trình tự dân chủ với các quyền bầu cử, phúc quyết, v.v.
- NN do nhân dân còn có nghĩa “dân làm chủ” Người khẳng định rõ “Nước ta là nước dân chủ, nghĩa là nước nhà do nhân dân làm chủ” Nếu “dân là chủ” xác định
vị thế của nhân dân đối với quyền lực NN thì “dân làm chủ” nhấn mạnh quyền lợi
và nghĩa vụ của nhân dân với tư cách là người chủ
- Trong nhà nước do nhân dân làm chủ, NN phải tạo mọi điều kiện để nhân dân được thực thi những quyền mà Hiến pháp và pháp luật đã quy định, hướng dụng đầy đủ quyền lợi và làm tròn nghĩa vụ làm chủ của mình Người yêu cầu cán bộ, đảng viên phải thật sự tôn trọng quyền làm chủ của nhân dân
- NN do nhân dân cần coi trọng việc giáo dục nhân dân, đồng thời nhân dân cũng phải tự giác phấn đấu để có đủ năng lực thực hiện quyền dân chủ của mình
“Chúng ta là những người lao động làm chủ nước nhà Muốn làm chủ được tốt, phải có năng lực làm chủ” Không chỉ tuyên bố quyền làm chủ của nhân dân, cũng
k chỉ đưa nhân dân tham gia công việc NN, mà còn chuẩn bị và động viên nhân dân chuẩn bị tốt năng lực làm chủ, quan điểm đó thể hiện tự tưởng dân chủ triệt để của HCM khi nói về NN do nhân dân
Ba là, Nhà nước vì nhân dân
- NN vì nhân dân là NN phục vụ lợi ích và nguyện vọng của nhân dân, k có đặc quyền đặc lợi, thực sự trong sạch, cần-kiệm-liêm-chính Người yêu cầu các cơ quan NN, các cán bộ NN đều phải vì nhân dân phục vụ Người nói “Các công việc của chính phủ là phải nhắm vào một mục đích duy nhất là mưu tự do hạnh phúc cho mọi người Việc gì có lợi cho dân thì làm, việc gì có hại cho dân thì phải
tránh”
Trang 18- Theo HCM thước đo một NN vì dân là phải được lòng dân HCM đặt vấn đề với cán bộ NN phải “làm sao cho được lòng dân, dân tin, dân mến, dân yêu” Đồng thời chỉ rõ “muốn được dân yêu, muốn được lòng dân thì trước hết phải yêu dân, phải đạt quyền lợi của dân lên trên hết thảy, phải có một tinh thần chí công vô tư”
- Trong NN vì dân, cán bộ vừa là đầy tớ nhưng đồng thời phải vừa là người Lãnh đạo nhân dân
Là đầy tớ thì phải trung thành, tận tụy, cần-kiệm-liêm-chính, chí công vô tư, lo trước thiên hệ, vui sau thiên hạ
Là người lãnh đạo thì phải có trí tuệ hơn người, minh mẫn, sáng suốt, nhìn xa trông rộng, gần gũi nhân dân, trọng dụng hiền tài
Như vậy để làm người thay mặt nhân dân phải gồm đủ cả đức và tài, phải vừa hiền lại vừa minh Phải như thế thì mới có thể “chẳng những làm những việc trực tiếp
có lợi cho dân, mà cũng có khi làm những việc mới xem qua như là hại đến dân”, nhưng thực chất là vì lợi ích toàn cục, vì lợi ích lâu dài của nhân dân
Câu 8: Anh/chị hãy nêu quan điểm Hồ Chí Minh về các nguyên tắc xây dựng và hoạt động của Mặt trận dân tộc thống nhất.
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nôi dung: Một trong số đó là quan điểm Hồ Chí Minh về các nguyên tắc xây dựng
và hoạt động của Mặt trận dân tộc thống nhất
Mặt trận dân tộc thống nhất chính là nơi quy tụ mọi tổ chức và cá nhân yêu nước, tập hợp mọi người dân nước Việt, không chỉ ở trong nước mà còn cả những người Việt
Trang 19Nam định cư ở nước ngoài, dù ở bất cứ phương trời nào nếu tấm lòng vẫn hướng về quê hương đất nước, về Tổ quốc Việt Nam.
Theo Hồ Chí Minh, Mặt trận dân tộc thống nhất phải được xây dựng và hoạt động theo những nguyên tắc sau đây:
Thứ nhất, đại đoàn kết dân tộc phải được xây dựng trên nền tảng liên minh công - nông - lao động trí óc dưới sự lãnh đạo của Đảng, của giai cấp công nhân
Phải trên cơ sở liên minh cơ bản đó mà mở rộng Mặt trận làm cho Mặt trận thực sựquy tụ được cả dân tộc, tập hợp được toàn dân, kết thành một khối vững chắc Trong mặt trận, ĐCSVN không có lợi ích riêng mà gắn liền với lợi ích toàn xã hội, toàn dân tộc HCM cho rằng, quyền lãnh đạo Mặt trận không phải do Đảng tự phong cho mình
mà phải được nhân dân thừa nhận Người nói:” Đảng không thể đòi hỏi Mặt trận thừa nhận quyền lãnh đạo của mình, mà phải tỏ ra là một bộ phận trung thành nhất, hoạt động nhất và chân thực nhất Chỉ trong đấu tranh và công tác hang ngày, khi quần chúng rộng rãi thừa nhận chính sách đúng và năng lực lãnh đạo của Đảng, thì Đảng mới giành được địa vị lãnh đạo”
Đảng lãnh đạo Mặt trận trước hết bằng việc xác định chính sách đúng đắn, phù hợpvới từng giai đoạn, từng thời kỳ cách mạng Đảng phải dung phương pháp vận động, giáo dục, thuyết phục, nêu gương, lấy lòng trung thành để đối xử, cảm hóa, khơi gợi tinh thần tự giác, tự nguyện, hết sức tránh gò ép, quan lieu mệnh lệnh Sự đoàn kết trong Đảng là cơ sở vững chắc để xây dựng sự đoàn kết trong Mặt trận
Thứ hai, đoàn kết phải xuất phát từ mục tiêu vì nước, vì dân, trên cơ sở yêu nước thương dân, chống áp bức bóc lột, nghèo nàn lạc hậu
Hồ Chí Minh cho rằng, nếu nước được độc lập mà dân không được hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì Sự đoàn kết phải lấy lợi ích tối cao của dân tộc, lợi ích căn bản của nhân dân lao động làm mục tiêu phấn đấu
Mục đích chung của mặt trận dân tộc thống nhất được HCM xác định cụ thể phù hợp với từng giai đoạn cách mạng, nhằm tập hợp tới mức cao nhất lực lượng dân tộc vào khối đại đoàn kết Như vậy, độc lập, tự do là nguyên tắc bất di, bất dịch, là ngọn
cờ đoàn kết và là mẫu số chung để quy tụ các tầng lớp, giai cấp, đảng phái, dân tộc và tôn giáo vào trong mặt trận
Thứ ba, hoạt động của Mặt trận theo nguyên tắc hiệp thương dân chủ
Trang 20Mặt trận dân tộc thống nhất là tổ chức chính trị - xã hội rộng lớn của cả dân tộc, bao gồm nhiều giai cấp, tầng lớp, đảng phái, dân tộc, tôn giáo khác nhau, với nhiều lợiích khác nhau Nguyên tắc hiệp thương dân chủ đòi hỏi tất cả mọi vấn đề của Mặt trậnđều phải được đem ra để tất cả các thành viên cùng nhau bàn bạc công khai, để đi đến nhất trí, loại trừ mọi sự áp đặt hoặc dân chủ hình thức
Khi có những lợi ích riêng biệt không phù hợp, Mặt trận sẽ giải quyết bằng việc nêu cao lợi ích chung của dân tộc Lợi ích tối cao của dân tộc là Tổ quốc độc lập và thống nhất, xã hội giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Bởi lẽ, lợi ích tối cao của dân tộc có được đảm bảo thì lợi ích của mỗi bộ phận, mỗi người mới được thực hiện Mỗi bộ phận, mỗi người lại có những lợi ích riêng khác nhau Những lợi ích riêng chính đáng, phù hợp với lợi ích chung của đất nước và dân tộc phải được tôn trọng; lợi ích riêng biệt không phù hợp sẽ dần được giải quyết bằng lợi ích chung của dân tộc, bằng sự nhận thức ngày càng đúng đắn hơn của mỗi người, mỗi bộ phận về mối quan hệ giữa lợi ích chung và lợi ích riêng Mặt trận cần đặc biệt quan tâm xem xét và giải quyết thỏa đáng vấn đề này đối với các thành viên tham gia bằng việc thực hiện nghiêm túc nguyên tắc hiệp thương dân chủ
Thứ tư, khối đoàn kết trong Mặt trận là lâu dài, chặt chẽ, đoàn kết thật sự, chân thành, thân ái giúp đỡ nhau cùng tiến bộ
Giữa các thành viên của khối đại đoàn kết dân tộc, bên cạnh những điểm tương đồng vẫn có những điểm khác nhau cần phải bàn bạc để đi đến nhất trí, bên cạnh những nhân tố tích cực vẫn có những nhân tố tiêu cực cần phải khắc phục Để giải quyết vấn đề này, một mặt Hồ Chí Minh nhấn mạnh phương châm “cầu đồng tồn dị”, lấy cái chung để hạn chế cái riêng, cái khác biệt; mặt khác, Người nêu rõ: “Đoàn kết phải gắn với đấu tranh, đấu tranh để tăng cường đoàn kết” Đoàn kết thật sự nghĩa là mục đích phải nhất trí và lập trường cũng phải nhất trí; vừa đoàn kết, vừa đấu tranh, học những cái tốt của nhau, phê bình những cái sai của nhau và phê bình trên lập trường thân ái vì nước, vì dân
Trong quá trình xây dựng, củng cố và phát triển Mặt trận dân tộc thống nhất, Đảng luôn đấu tranh chống khuynh hướng cô độc, hẹp hòi, coi nhẹ việc tranh thu tất cả các lực lượng có thể tranh thủ được: đồng thời chống khuynh hướng đoàn kết một chiều, đoàn kết mà không có đấu tranh đúng mức trong nội bộ Mặt trận
Câu 9: Anh (chị) hãy nêu quan điểm Hồ Chí Minh về giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại (4đ)
Trang 21* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung:
- Quan niệm của HCM về văn hoá
1: Văn hoá theo nghĩa rộng: là tổng hợp mọi phương thức sinh hoạt của con người
2: Văn hoá theo nghĩa hẹp: là đời sống tinh thần của xã hội, thuộc kiến trúc thượng tầng 3: Văn hoá theo nghĩa hẹp hơn: là bàn đến các trường học, số người đi học, xoá nạn mù chữ, biết đọc biết viết
4: Văn hoá tiếp cận theo “phương thức sử dụng công cụ sinh hoạt”
“Văn hóa là sự tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sự sinh tồn”
- Quan niệm của HCM về giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại
+ Giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc Bản sắc văn hoá dân tộc là những giá trị văn hoá bền vững của cộng đồng các dân tộc Việt Nam, là thành quả của quá trình lao động, sản xuất, chiến đấu và giao lưu của con người Việt Nam Bản sắc văn hoá dân tộc được nhìn qua hai lớp quan hệ:
Về nội dung, đó là lòng yêu nước, thương nòi, tinh thần độc lập, tự cường, tự tôn dân tộc
Về hình thức, cốt cách văn hoá dân tộc biểu hiện ở ngôn ngữ, phong tục, tập quán,
lễ hội, cách cảm và nghĩ…
+ Tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại Tiếp thu văn hoá (tiếp nhận và biến đổi) là một quy luật của văn hoá Theo HCM “văn hoá Việt Nam ảnh hưởng lẫn nhau của văn hoá Đông phương và Tây phương chung đúc lại Tây phương hay Đông phương có cái gì
Trang 22tốt ta học lấy để tạo ra một nền văn hoá Việt Nam Nghĩa là lấy kinh nghiệm tốt của văn hoá xưa và nay, trau dồi cho văn hoá Việt Nam có tinh thần thuần tuý Việt Nam, để hợp với tinh thần dân chủ”
+ Nhận diện hiện tượng văn hoá HCM, một nhà báo Mỹ viết: “ Cụ Hồ không phải
là một người dân tộc hẹp hòi, mà cụ là một người yêu mến nền văn hoá Pháp trong khi chống thực dân Pháp, một con người biết coi trọng những truyền thống cách mạng Mỹ trong khi Mỹ phá hoại đất nước cụ”
+ Mục đích tiếp thu văn hoá nhân loại là để làm giàu cho văn hoá Việt Nam, xây dựng văn hoá Việt Nam hợp với tinh thần dân chủ
Nội dung tiếp thu là toàn diện bao gồm Đông, Tây, kim, cổ, tất cả các mặt, khía cạnh Tiêu chí tiếp thu chỉ có cái hay, cái tốt là ta học lấy Mối quan hệ giữa giữ gìn cốt cách văn hoá dân tộc và tiếp thu văn hoá nhân loại là phải lấy văn hoá dân tộc làm gốc,
đó là điều kiện, cưo sở để tiếp thu văn hoá nhân loại
Câu 10: Anh(chị) hay nêu quan điểm Hồ Chí Minh về các chuẩn mực đạo đức cách mạng và phân tích một chuẩn mực trong đó?
* Mở đề: Chủ tịch HCM Anh hùng giải phóng dân tộc – Nhà văn hóa kiệt xuất, để
lại cho toàn Đảng , toàn dân ta một di sản tinh thần vô cùng quý giá và sâu sắc – đó là
tư tưởng Hồ Chí Minh Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện
và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng
và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa
và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng nhân dân ta giành thắng lợi
* Nội dung: Quan điểm Hồ Chí Minh về các chuẩn mực đạo đức:
-Trung với nước, hiếu với dân
- Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư:
- Thương yêu con người, sống có nghĩa có tình:
- Có tinh thần quốc tế trong sáng:
Phân tích:
Trang 23- Trung với nước, hiếu với dân
+ “Trung” và “hiếu” là những khái niệm cũ trong tư tưởng đạo đức Việt Nam vàphương Đông, phản ánh mối quan hệ lớn nhất, là phẩm chất đạo đức bao trùm nhất:
“trung với vua, hiếu với cha mẹ”
+ Hồ Chí Minh đã mượn khái niệm “trung - hiếu” trong tư tưởng đạo đức truyềnthống và đưa vào đó nội dung mới: “trung với nước, hiếu với dân”, tạo nên một cuộccách mạng trong quan niệm về đạo đức Người nói: “Đạo đức cũ như người đầu ngượcxuống đất chân chổng lên trời Đạo đức mới như người hai chân đứng vững được dướiđất, đầu ngửng lên trời”
+ Hồ Chí Minh cho rằng, trung với nước phải gắn liền hiếu với dân Vì nước là nướccủa dân, còn dân thì lại là chủ nhân của nước; bao nhiêu quyền hành và lực lượng đều ởnơi dân, bao nhiêu lợi ích đều vì dân, cán bộ là đầy tớ của dân chứ không phải là “quancách mạng”
+ Trung với nước là tuyệt đối trung thành với sự nghiệp dựng nước và giữ nước,trung thành với con đường đi lên của đất nước; là suốt đời phấn đấu cho Đảng, cho cáchmạng Hiếu với dân thể hiện ở chỗ thương dân, tin dân, phục vụ nhân dân hết lòng Đểlàm được như vậy, phải gần dân, kính trọng dân, học tập nhân dân, phải dựa vào dân vàlấy dân làm gốc Đối với cán bộ lãnh đạo, Hồ Chí Minh yêu cầu phải nắm vững dân tình,hiểu rõ dân tâm, thường xuyên quan tâm cải thiện dân sinh, nâng cao dân trí
- Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư:
+ Đây là phẩm chất đạo đức gắn liền với hoạt động hàng ngày của mỗi người, là đạicương đạo đức Hồ Chí Minh Hồ Chí Minh chỉ ra rằng, bọn phong kiến ngày xưa nêu racần, kiệm, liêm, chính, nhưng không bao giờ thực hiện mà lại bắt nhân dân tuân theo đểphụng sự quyền lợi của chúng Ngày nay, ta đề ra cần kiệm liêm chính cho cán bộ thựchiện làm gương cho nhân dân theo là để đem lại hạnh phúc cho dân Với ý nghĩa như vậy,cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư cũng là một biểu hiện cụ thể, một nội dung củaphẩm chất “trung với nước, hiếu với dân”
+ Cũng như khái niệm “trung, hiếu”, “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” cũng lànhững khái niệm cũ trong đạo đức truyền thống dân tộc, được Hồ Chí Minh lọc bỏ nhữngnội dung không phù hợp và đưa vào những nội dung mới đáp ứng những yêu cầu củacách mạng
Trang 24+ Cần là siêng năng, chăm chỉ; lao động có kế hoạch, có hiệu quả, có năng suất caovới tinh thần tự lực cánh sinh.
+ Kiệm là tiết kiệm của nước của dân, không “xa xỉ, hoang phí, bừa bãi”, không phôtrương hình thức, không liên hoan, chè chén lu bù
+ Liêm là luôn tôn trọng của công và của dân Phải “trong sạch, không tham lam” tiềncủa, địa vị, danh tiếng
+ Chính là thẳng thắn, đứng đắn Ngưởi đưa ra một số yêu cầu: đối với mình –khôngđược tự cao, tự đại, tự phụ, phải khiêm tốn học hỏi, phát triển cái hay, sửa chữa cái dở.Đối với người –không nịnh người trên, không khinh người dưới, thật thà, không dối trá.Đối với việc – phải để việc công lên trên, lên trước, việc thiện nhỏ mấy cũng làm, việc ácnhỏ mấy cũng tránh
Hồ Chí Minh chỉ ra rằng, các đức tính cần, kiệm, liêm, chính, có quan hệ chặt chẽ vớinhau, ai cũng phải thực hiện, song cán bộ đảng viên phải là người thực hiện trước để làmkiểu mẫu cho dân Người cho rằng, những người trong các công sở đều có nhiều hoặc ítquyền hạn nếu không giữ đúng cần, kiệm, liêm, chính thì dễ trở nên hủ bại, biến thànhsâu mọt của dân
Đối với một quốc gia, cần, kiệm, liêm, chính là thước đo sự giàu có về vật chất, vữngmạnh về tinh thần, thể hiện sự văn minh, tiến bộ Cần, kiệm, liêm, chính còn là nền tảngcủa đời sống mới, của các phong trào thi đua yêu nước
+ Chí công vô tư là công bằng, công tâm, không thiên vị; làm việc gì cũng khôngnghĩ đến mình trước, chỉ biết vì Đảng, vì dân tộc, “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”.Chí công vô tư là nêu cao chủ nghĩa tập thể, trừ bỏ chủ nghĩa cá nhân
Theo Hồ Chí Minh, chủ nghĩa cá nhân là vết tích của xã hội cũ, đó là lới sống ích kỷ,chỉ biết có riêng mình, thu vén cho riêng mình, chỉ thấy công lao của mình mà quên mấtcông lao của người khác Chủ nghĩa cá nhân là đồng minh của đế quốc; là một thứ vitrùng rất độc Chủ nghĩa cá nhân đẻ ra hàng trăm thứ bệnh nguy hiểm, như: quan liêu,mệnh lệnh, bè phái, chủ quan, tham ô, lãng phí, tham danh, trục lợi, quyền hành, coithường tập thể, tự cao, tự đại, độc đoán chuyên quyền đó là “một thứ gian xảo, xảoquyệt; nó dỗ dành người ta đi xuống dốc” Hồ Chí Minh cho rằng, chủ nghĩa xã hộikhông thể thắng lợi nếu không loại trừ chủ nghĩa cá nhân
- Thương yêu con người, sống có nghĩa có tình
Trang 25+ Yêu thương con người được Hồ Chí Minh xác định là một trong những phẩm chấttốt đẹp nhất Người nói, người cách mạng là người giàu tình cảm, có tình cảm cách mạngmới đi làm cách mạng Vì yêu thương nhân dân, yêu thương con người mà chấp nhậnmọi gian khổ, hy sinh để đem lại độc lập, tự do, cơm áo ấm no và hạnh phúc cho conngười.
+ Tình yêu thương đó là một tình cảm rộng lớn, trước hết dành cho những ngườinghèo khổ, những người bị mất quyền, những người bị áp bức, bị bóc lột không phân biệtmàu da, dân tộc Người cho rằng, nếu như không có tình yêu thương như vậy thì khôngthể nói đến cách mạng, càng không thể nói đến chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.+ Tình thương yêu con người phải được xây dựng trên lập trường giai cấp công nhân,thể hiện trong mối quan hệ hàng ngày với bạn bè, đồng chí, anh em nó đòi hỏi mỗingười phải chặt chẽ và nghiêm khắc với mình; rộng rãi, độ lượng với người khác Nó đòihỏi thái độ tôn trọng những quyền của con người, nâng con người lên, kể cả những ngườinhất thời lầm lạc, chứ không phải là thái độ dĩ hoà vi quý, không phải hạ thấp, càngkhông phải vùi dập con người Người dạy: “hiểu chủ nghĩa Mac –Lênin là phải sống vớinhau có nghĩa có tình Nếu thuộc bao nhiêu sách vở mà không có tình có nghĩa thì saogọi là hiểu chủ ngĩa Mac –Lênin được” Trong Di chúc, Người căn dặn: “Phải có tìnhđồng chí thương yêu lẫn nhau”
- Có tinh thần quốc tế trong sáng:
+ Chủ nghĩa quốc tế là một trong những phẩm chất quan trọng nhất của đạo đức cộngsản chủ nghĩa Nó bắt nguồn từ bản chất giai cấp công nhân, nhằm vào mối quan hệ rộnglớn, vượt ra khỏi quốc gia, dân tộc
+ Nội dung chủ nghĩa quốc tế trong tư tưởng Hồ Chí Minh rất rộng lớn và sâu sắc
Đó là sự tôn trọng, hiểu biết, thương yêu và đoàn kết với giai cấp vô sản toàn thế giới,với tất cả các dân tộc và nhân dân các nước, với những người tiến bộ trên toàn cầu, chốnglại mọi sự chia rẽ, hằn thù, bất bình đẳng và phân biệt chủng tộc; chống lại chủ nghĩa dântộc hẹp hòi, sôvanh, biệt lập và chủ nghĩa bành trướng bá quyền Hồ Chí Minh chủtrương giúp bạn là tự giúp mình
+ Đoàn kết quốc tế là nhằm thực hiện những mục tiêu lớn của thời đại là hoà bình,độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội, là hợp tác và hữu nghị theo tinh thần: bốnphương vô sản, bốn bể đều là anh em Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Hồ ChíMinh đã dày công xây đắp tình đoàn kết hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân
Trang 26thế giới, đã tạo ra một kiểu quan hệ quốc tế mới: Đối thoại thay cho đối đầu, nhằm kiếntạo một nền văn hoá hoà bình cho nhân loại.
Phần 2:
Câu 1: Anh/chị hãy xác định phương hướng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội vào công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay.
Chủ tịch Hồ Chí Minh – “Anh hùng giải phóng dân tộc Việt Nam - Danh nhân văn hóa thế giới” Người đã để lại cho dân tộc và nhân loại một di sản tinh thần vô cùng quý báu Đó là cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Cùng với chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trở thành “kim chỉ nam cho hành động” của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta Từ đó, phương hướng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội
ở Việt Nam hiện nay là nội dung quan trọng đối với sự nghiệp cách mạng Việt Nam
- Thứ nhất, kiên định mục tiêu và con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh đã xác định.
Tiến tới chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản là quá trình phù hợp quy luật, phù hợp với khát vọng của nhân dân Việt Nam, là sự lựa chọn đúng đắn của Hồ Chí Minh và
sự khẳng định của Đảng Cộng sản Việt Nam Xuất phát từ bối cảnh trong nước và quốc
tế, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII, Đảng đã thông qua “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội” (Cương lĩnh năm 1991 Đến Đại hội
XI năm 2011, bổ sung, phát triển) Trong Cương lĩnh, từ thực tiễn phong phú của cách mạng Việt Nam, Đảng đã rút ra những bài học, mà bài học đầu tiên là phải “Nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội – ngọn cờ quang vinh mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trao lại cho thế hệ hôm nay và các thế hệ mai sau” Đảng nhận thức rõ: “Độc lậpdân tộc là điều kiện tiên quyết để thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là cơ sở bảo đảm vững chắc cho độc lập dân tộc Xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc xãhội chủ nghĩa là hai nhiệm vụ chiến lược có quan hệ chặt chẽ với nhau”
Cương lĩnh đã xác định những đặc trưng cơ bản của xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân dân ta xây dựng, những mối quan hệ cơ bản mà nhân dân ta phải giải quyết trong giai đoạn hiện nay để từng bước làm cho những đặc trưng cơ bản đó trở thành hiện thực Sự thống nhất giữa tính kiên định và dổi mới, khoa học và cách mạng, trí tuệ và tình cảm, hiện tại và tương lai của cương lĩnh là định hướng cho cả dân tộc thực hiện mục tiêu và con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh đã xác định