Mức độ nhận thức về tầm quan trọng của đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ĐHTĐHN...43Bảng 2.2: Mức độ nhận thức về tầm quan trọng của mục đích đánh giá kết quả rèn luyện của sinh v
Trang 1
ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI
HỒ THỊ THÀNH
QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
ĐẠI HỌC HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Trang 2Hà Nội, năm 2022
Trang 3ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI
HỒ THỊ THÀNH
QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
ĐẠI HỌC HIỆN NAY
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan bản luận văn này là kết quả nghiên cứu của cá nhân tôi Các sốliệu và tài liệu được trích dẫn trong luận văn là trung thực Kết quả nghiên cứu nàykhông trùng lặp với bất cứ công trình nào đã được công bố trước đây
Tôi xin chịu trách nhiệm với lời cam đoan của mình
Tác giả luận văn
Hồ Thị Thành
Trang 5LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên, em xin bày tỏ lòng biết ơn đối với Ban Giám hiệu, Phòng Sau đạihọc và Đào tạo quốc tế và Quý thầy, cô của Trường Đại học Thủ đô Hà Nội đã tậntình giảng dạy, tạo điều kiện giúp đỡ em trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu.Xin trân trọng cảm ơn TS Nguyễn Thị Yến Thoa, người hướng dẫn khoa họccủa luận văn, đã chỉ bảo tận tình và giúp đỡ em về mọi mặt để hoàn thành luận văntheo đúng tiến độ và yêu cầu
Em xin chân thành cảm ơn sự quan tâm giúp đỡ của Quý Thầy Cô, PhòngQuản lý Đào tạo và Công tác học sinh sinh viên, Ban chủ nhiệm Khoa Khoa học Xãhội và Nhân văn, Khoa Văn hóa Du lịch – Dịch vụ, Khoa Sư phạm trường Đại họcThủ đô Hà Nội đã giúp đỡ và tạo mọi điều kiện để tôi thực hiện luận văn Dù đã cónhiều cố gắng, song do điều kiện và thời gian hạn chế nên trong luận văn của emkhông thể tránh khỏi thiếu sót Em rất mong nhận được sự chỉ bảo đóng góp ý kiếncủa các thầy cô để luận văn của em được hoàn chỉnh hơn
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm 2022
Tác giả luận văn
Hồ Thị Thành
Trang 6DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
1 BGH Ban giám hiệu
2 CBQL Cán bộ quản lý
3 CT Cần thiết
4 ĐTB Điểm trung bình
5 ĐHTĐHN Đại học Thủ đô Hà Nội
6 GD&ĐT Giáo dục và đào tạo
Trang 7DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1 Mức độ nhận thức về tầm quan trọng của đánh giá kết quả rèn luyện của
sinh viên ĐHTĐHN 43Bảng 2.2: Mức độ nhận thức về tầm quan trọng của mục đích đánh giá kết quả rèn
luyện của sinh viên ĐHTĐHN 44Bảng 2.3: Mức độ nhận thức về tác dụng của đánh giá kết quảrèn luyện của sinh
viên Đại học Thủ đô Hà Nội 46Bảng 2.4: Mức độ phù hợp của nội dungđánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên
đại học Thủ đô Hà Nội 48Bảng 2.5: Mức độ phù hợp của khung điểmđánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên
đại học Thủ đô Hà Nội 50Bảng 2.6: Mức độ phù hợp của quy trình đánh giá kết quả rèn luyệncủa sinh viên
đại học Thủ đô Hà Nội 52Bảng 2.7: Mức độ thực hiện nội dung quản lý mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện
của SV ĐHTĐHN 53Bảng 2.8: Mức độ thực hiện quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh
viên đại học Thủ đô Hà Nội 55Bảng 2.9: Mức độ thực hiện quản lý thực hiện phương pháp đánh giá kết quảrèn
luyện của SV ĐHTĐHN 57Bảng 2.10: Mức độ thực hiện quản lý sự phối hợp các lực lượng tham gia đánh giá
kết quả rèn luyện của SV ĐHTĐHN 59Bảng 2.11: Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tới quản lý hoạt động đánh giá kết
quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 61Bảng 3.1: Mức độ cần thiết của các biện pháp quản lý 86Bảng 3.2: Mức độ khả thi của các biện pháp 88
Trang 8MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 1
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 3
4 Giả thuyết khoa học 3
5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3
6 Phạm vi nghiên cứu 4
7 Phương pháp nghiên cứu 4
8 Cấu trúc của luận văn 5
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ĐẠI HỌC HIỆN NAY 6
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề 6
1.1.1 Nghiên cứu về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học 6
1.1.2 Nghiên cứu về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học 7
1.2 Các khái niệm cơ bản 8
1.2.1 Đánh giá trong giáo dục 8
1.2.2 Rèn luyện và đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 8
1.2.3 Quản lý, quản lý giáo dục 9
1.2.4 Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 14
1.3 Lý luận về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 14
1.3.1 Bối cảnh đổi mới giáo dục đại học và những yêu cầu cần đặt ra với hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học 14
1.3.2 Đặc điểm tâm lý của sinh viên đại học 16
1.3.3 Mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 19
1.3.4 Nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 19
1.3.5 Phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 20
Trang 91.3.6 Tiêu chí đánh giá và khung điểm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 21
1.4 Lí luận về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học.23
1.4.1 Quản lý thực hiện mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 25 1.4.2 Quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên ở trường đại học 26 1.4.3 Quản lý phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 28 1.4.4 Tổ chức thực hiện quy trình đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học 29 1.4.5 Quản lý sự phối hợp của các lực lượng tham gia đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học 30
1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lí đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên
ở trường đại học 30
1.5.1 Yếu tố nhận thức của các cấp quản lý giáo dục về tầm quan trọng của quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên 31 1.5.2 Yếu tố trách nhiệm của giảng viên, cán bộ chuyên trách trong việc thực hiện nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên 32 1.5.3.Yếu tố năng lực của chủ thể quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên 33 1.5.4 Yếu tố năng lực của giảng viên, cán bộ chuyên trách khi thực hiện nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên 33 1.5.5 Yếu tố các văn bản chỉ đạo đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học 34 1.5.6.Yếu tố sự tham gia của các cá nhân, đơn vị trong và ngoài nhà trường vào đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học 34 1.5.7 Yếu tố địa lý nơi đặt trụ sở nhà trường 35 1.5.8 Yếu tố các điều kiện cơ sở vật chất đảm bảo cho hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên 35
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 37
Trang 10CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU
CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ĐẠI HỌC HIỆN NAY 38
2.1 Khái quát về trường đại học Thủ đô Hà Nội 38
2.1.1 Lịch sử phát triển trường đại học Thủ đô Hà Nội 38
2.1.2 Khái quát về chất lượng đào tạo tại trường đại học Thủ đô Hà Nội 39
2.2 Khái quát về hoạt động khảo sát 41
2.2.1 Mục đích khảo sát 41
2.2.2 Khách thể khảo sát 41
2.2.3 Nội dung nghiên cứu 41
2.2.4 Phương pháp khảo sát 41
2.3.Thực trạng đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội 42
2.3.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giảng viên, sinh viên về mục đích, vai trò của đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học Thủ đô Hà Nội 42
2.3.2 Thực trạng thực hiện nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học Thủ đô Hà Nội 47
2.3.3 Thực trạng mức độ phù hợp của khung điểm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học Thủ đô Hà Nội 49
2.3.4 Thực trạng mức độ phù hợp của quy trình đánh giá kết quả rèn luyện đối với sinh viên Đại học Thủ đô Hà Nội 51
2.4 Thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội 53
2.4.1.Thực trạng quản lý thực hiện mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội 53
2.4.2 Thực trạng quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên Đại học Thủ đô Hà Nội 55
Trang 112.4.3 Thực trạng quản lý thực hiện phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của
sinh viên ĐHTĐHN 57
2.4.4 Thực trạng quản lý sự phối hợp các lực lượng tham gia đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội 59
2.5 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 60
2.6 Đánh giá chung thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 64
2.6.1 Ưu điểm 64
2.6.2 Hạn chế 64
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 66
CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ĐẠI HỌC HIỆN NAY 67
3.1 Nguyên tắc xây dựng các biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay 67
3.1.1.Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu 67
3.1.2.Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống 67
3.1.3.Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa 68
3.1.4.Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi: 68
3.2 Biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học thủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay 68
3.2.1 Biện pháp 1: Tổ chức các hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức cho CB, GV và SV về việc thực hiện hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 68
3.2.2 Biện pháp 2: Chỉ đạo xây dựng quy trình đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 71
Trang 123.2.3 Biện pháp 3: Chỉ đạo sử dụng phối hợp các phương pháp trong đánh giá kết
quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 76
3.2.4 Biện pháp 4: Tổ chức phối hợp đồng bộ và chặt chẽ giữa các tổ chức, bộ phận trong và ngoài nhà trường thực hiện nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 78
3.2.5 Biện pháp 5: Tăng cường kiểm tra, đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường ĐHTĐHN 80
3.3 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất 84
3.3.1 Mục đích khảo nghiệm 84
3.3.2 Nội dung và phương pháp khảo nghiệm 84
3.3.3 Đối tượng khảo nghiệm 85
3.3.4 Cách tiến hành 85
3.3.5 Kết quả khảo nghiệm 85
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 90
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 91
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 94 PHỤ LỤC
Trang 13MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Luật Giáo dục số: 43/2019/QH14 ngày 14/ 6/ 2019 hiệu lực thi hành từ ngày
01/07/2020, tại Điều 2 quy định mục tiêu giáo dục của Việt Nam như sau:“Mục tiêu
giáo dục nhằm phát triển toàn diện con người Việt Nam có đạo đức, tri thức, văn hóa, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp; có phẩm chất, năng lực và ý thức công dân; có lòng yêu nước, tinh thần dân tộc, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; phát huy tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và hội nhập quốc tế.”
Trong bối cảnh đối mới căn bản và toàn diện giáo dục đòi hỏi mỗi nhà trườngphải nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Để hình thành phẩm chất và năng lựccho người học thì cần phải thực hiện đổi mới kiểm tra đánh giá kết quả rèn luyện chosinh viên ở trường đại học Bởi hoạt động rèn luyện là một trong những nhiệm vụ quantrọng của sinh viên tại trường đại học Nó sẽ giúp sinh viên hình thành ý thức, thái độhọc tập đúng đắn và giúp sinh viên tham gia một cách đầy đủ, có trách nhiệm hơn cáchoạt động nghiên cứu khoa học, các hoạt động ngoại khóa, các hoạt động văn hóa, vănnghệ trong nhà trường Đồng thời, hoạt động rèn luyện sẽ giúp hình thành ở sinh viêntinh thần vượt khó, tinh thần phấn đấu vươn lên trong học tập Từ đó giúp cho sinhviên chấp hành tốt chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của nhànước Mỗi sinh viên sẽ trở thành một người tuyên truyền đường lối của Đảng, phápluật của nhà nước trong đời sống cộng đồng
Để hướng dẫn các trường đại học thực hiện đánh giá hoạt động rèn luyện củasinh viên Bộ Giáo dục – Đào tạo đã ban hành Thông tư số 16/2015/TT-BGD-ĐT Banhành Quy chế đánh giá kết quả rèn luyện của người học được đào tạo trình độ đại học
hệ chính quy
Đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên hiện nay là một trong những nhiệm vụquan trọng của trường đại học Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả như mong muốn thìmức độ thực hiện các nội dung quản lý hoạt động này của chủ thể quản lý tại trườngđại học có vai trò quyết định Chủ thể quản lý hoạt động này tại trường đại học cần
Trang 14phải quản lý tốt mục tiêu đánh giá, nội dung đánh giá, phương pháp, quy trình đánhgiá, sự phối hợp giữa các cá nhân, đơn vị trong và ngoài nhà trường trong đánh giá vàviệc sử dụng kết quả đánh giá rèn luyện của sinh viên tại trường đại học sao cho phùhợp nhất với đặc thù của nhà trường, đặc điểm sinh viên của nhà trường.
Với những cách tiếp cận trên, chúng ta thấy quản lý đánh giá kết quả rèn luyện đối vớisinh viên tại trường đại học đã trở thành một nhiệm vụ có tính thời sự và tính thực tiễncao Quản lý tốt nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên sẽ giúp cho các cấpquản lý, giảng viên, các phòng ban chức năng, các tổ chức đoàn thể trong trường cónhững quan điểm, chính sách, biện pháp giúp sinh viên rèn luyện một cách phù hợp,hiệu quả hơn và cũng là động lực giúp sinh viên tích cực, chủ động rèn luyện tạitrường đại học để có được thành tích rèn luyện tốt, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dụcđại học hiện nay
Thực trạng đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học Thủ đô
Hà Nội trong thời gian qua, hầu hết sinh viên có ý thức rèn luyện tốt và được điểmđánh giá đạt loại khá, giỏi, tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận sinh viên ýthức rèn luyện chưa tốt, chưa chấp hành nội quy, quy chế của nhà trường vẫn còn hiệntượng quay cóp bài trong thi cử, nghỉ học không lý do, đi học muộn, chưa tích cựctham gia các hoạt động do nhà trường và địa phương tổ chức Trường đại học Thủ đô
Hà Nội đã tổ chức các hoạt động giáo dục ở phạm vi cấp nhà trường, Đoàn Thanhniên, Hội sinh viên, hoạt động giáo dục cấp khoa và cấp lớp để sinh viên có môitrường rèn luyện tốt nhất Đồng thời nhà trường cũng đã thực hiện phối hợp các biệnpháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên Tuy nhiên đứng trước những yêu cầuđổi mới giáo dục đại học hiện nay trong quá trình tổ chức thực hiện vẫn còn tồn tạinhững điểm chưa hợp lý, chưa thực sự phù hợp với đối tượng sinh viên Do đó cầnnghiên cứu để có các biện pháp quản lý hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện cho sinhviên một cách khách quan, nghiêm túc, đúng cách, đúng hướng, động lực mạnh mẽkhích lệ sinh viên tích cực và tự giác rèn luyện, vươn lên trong học tập, thúc đẩy sựtìm tòi sáng tạo không ngừng của sinh viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới của giáo dục đạihọc hiện nay
Trang 15Xuất phát từ những lí do trên tác giả lựa chọn đề tài: “Quản lý đánh giá kết quả
rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay” làm đề tài nghiên cứu.
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện củasinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội, từ đó đề xuất biện pháp quản lý đánh giá kết quảrèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội nhằm góp phần nâng cao chấtlượng đào tạo của nhà trường, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường Đại học
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô HàNội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
4 Giả thuyết khoa học
Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường Đại học Thủ đô HàNội hiện nay đang thực hiện theo những văn bản hướng dẫn của Bộ Giáo dục và đàotạo và đã đạt được những kết quả khả quan, tuy nhiên thực tế thực hiện còn bộc lộnhững hạn chế như: chưa thực hiện tốt các phương pháp và hình thức đánh giá đadạng, các bộ phận thực hiện đánh giá còn chưa phối hợp đồng bộ, qui trình đánh giáchưa hợp lý Nếu đề xuất được các biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện củasinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội theo tiếp cận quá trình kết hợp với chức năngquản lý thì sẽ góp phần nâng cao hiệu quả đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viêntrường đại học Thủ đô Hà Nội, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh
viên trường Đại học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
5.2 Khảo sát thực trạng đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại
học Thủ đô Hà Nội, quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại họcThủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
Trang 165.3 Đề xuất các biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên
trường Đại học Thủ đô Hà Nội, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
6 Phạm vi nghiên cứu
6.1 Về nội dung
Đánh giá sinh viên trong quá trình đào tạo tại trường đại học gồm hai nội dungchính là đánh giá kết quả học tập, kết quả rèn luyện Tuy nhiên trong phạm vi khuônkhổ luận văn này, chúng tôi chỉ tập trung nghiên cứu đánh giá kết quả rèn luyện củasinh viên trường đại học Thủ đô Hà Nội
6.2 Về đối tượng nghiên cứu:
Tổng số khách thể nghiên cứu là 247 bao gồm:
- 23 Cán bộ quản lý, chuyên viên phòng Quản lý đào tạo và công tác học sinhsinh viên, Đoàn thanh niên, Ban chủ nhiệm khoa các khoa: Khoa học Xã hội và nhânvăn, khoa Sư phạm, khoa Văn hóa du lịch
- 35 giảng viên là cố vấn học tập các khoa: Khoa học xã hội và nhân văn, khoa
Sư phạm, khoa Văn hóa Du lịch
- 189 sinh viên chính quy khoa: Khoa học xã hội và nhân văn, khoa Sư phạm,khoa Văn hóa Du lịch
6.3 Về thời gian: năm học 2021-2022
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Sử dụng các phương pháp phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa, khái quát hóa cáctài liệu, văn bản liên quan đến quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trườngĐại học nhằm xây dựng hệ thống cơ sở lý luận cho đề tài
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
7.2.1 Phương pháp điều tra giáo dục
Sử dụng phiếu điều tra lấy ý kiến của cán bộ quản lý, chuyên viên phòng Quản lýđào tạo và công tác học sinh sinh viên, cố vấn học tập, sinh viên để thu thập các ý kiến vềquản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội
Phiếu điều tra gồm các câu hỏi tìm hiểu đánh giá của các cán bộ quản lý,chuyên viên phòng Quản lý đào tạo và công tác học sinh sinh viên, cố vấn học tập về
Trang 17mức độ phù hợp và mức độ thực hiện đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên và quản
lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên và mức độ ảnh hưởng của các yếu tố ảnhhưởng tới thực trạng này
7.2.2 Phương pháp phỏng vấn
Sử dụng phương pháp nghiên cứu này nhằm thu thập những thông tin về quản
lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội
Nội dung phỏng vấn bao gồm: các thông tin về bản thân, đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên và quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên, các yếu tố ảnhhưởng tới thực trạng Lý giải nguyên nhân dẫn tới thực trạng và các kiến nghị cụ thể
về biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên Đại học Thủ đô Hà Nội
7.2.3 Phương pháp quan sát
Quan sát thực tế hoạt động quản lý đánh giá kết quả rèn luyện sinh viên của độingũ cán bộ, chuyên viên phòng Quản lý đào tạo và CTHSSV,hoạt động cố vấn học tậpcủa giảng viên, hoạt động rèn luyện và việc tự quản lý hoạt động đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên để rút ra những kết luận về nội dung nghiên cứu
7.2.4 Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động
Sử dụng phương pháp nghiên cứu này nhằm thu thập những thông tin về quản lýđánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường Đại học Thủ đô Hà Nội Sản phẩm làphiếu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên
7.3 Phương pháp phân tích và xử lý thông tin
Sử dụng nhóm phương pháp này nhằm mục đích để thống kê, phân tích số liệu,
từ đó có những đánh giá định lượng, đánh giá định tính được các kết quả điều tra
8 Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, luận văn được trình bày gồm 3 chương: Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ởtrường Đại học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
Chương 2: Thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trườngĐại học Thủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
Chương 3: Biện pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trườngĐại học Thủ đô Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
Trang 18CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU
ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ĐẠI HỌC HIỆN NAY
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1 Nghiên cứu về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học
Trong những năm gần đây việc nghiên cứu về đánh giá hoạt động giáo dục tạicác trường đại học ở nước ta đã được đặc biệt quan tâm Đánh giá hoạt động giáo dụctại các trường đại học là một trong những khâu then chốt để nâng cao chất lượng hoạtđộng này của nhà trường đại học Do đó đã có nhiều nghiên cứu về vấn đề này đãđược thực hiện Phần lớn các công trình nghiên cứu đều bàn về vấn đề đánh giá đánhgiá kết quả học tập của sinh viên tại các trường đại học, những nghiên cứu về đánh giákết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học chưa thật nhiều, việc nghiên cứuđánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học chủ yếu được lồng ghép vào trong cácnghiên cứu cụ thể về đánh giá sinh viên nói chung hoặc đánh giá kết quả học tập củasinh viên nói riêng
Đi đầu trong việc công bố các công trình nghiên cứu những vấn đề lý luận chung
về đánh giá hoạt động giáo dục tại trường đại học là các sách, giáo trình về vấn đề nàycủa các trường Đại học như: Đại học Quốc Gia Hà Nội; Trường Đại học SP Hà Nội;Học viện khoa học xã hội,
Quyển “Giáo dục Đại học – một số thành tố của chất lượng” (với 6 phần được
sắp xếp theo tiến trình của quá trình đào tạo một cách logic, trong đó: Phần 4 viết vềvấn đề “Sinh viên đánh giá – thử nghiệm công cụ và mô hình” do tác giả NguyễnPhương Nga viết; phần 6 đề cập đến kết quả học tập của sinh viên do tác giả MaiQuỳnh Lan và Nguyễn Quý Thanh viết [28]
Các tác giả: Lưu Bản Cố (2001)[7]; Nguyễn Đức Chính (2002) [6]; Trần ThịTuyết Oanh (2007) [22]; Nguyễn Phương Nga và Nguyễn Quý Thanh (2010) [19]nghiên cứu về lý luận và ứng dụng các kỹ thuật đo lường- đánh giá thành quả học tậpcủa người học qua các loại hình, công cụ kiểm tra, đánh giá kết quả học tập vào cácmôn học
Trang 19Tác giả Cấn Thị Thanh Hương (2008) [13] nghiên cứu đề xuất tiêu chuẩn,nguyên tắc, cải tiến phương thức, quy trình, kỹ thuật trong các môn học, các ngành họchoặc trong phạm vi các cơ sở đào tạo nhằm góp phần nâng cao tính giá trị của các kếtquả kiểm tra, đánh giá kết quả học tập.
Trần Khánh Đức (2014) đã làm rõ một số thuật ngữ thường dùng trong đo lường
và đánh giá kết quả học tập như kiểm tra, đo lường, đánh giá và trắc nghiệm; yêu cầucủa kiểm tra và đánh giá về độ tin cậy và độ giá trị; đánh giá câu hỏi và bài trắcnghiệm về độ khó và độ phân biệt; quy trình thiết kế trắc nghiệm [8]
Đề tài luận án tiến sĩ của Vũ Trọng Nghị (2010) “Đánh giá kết quả học tập củasinh viên cao đẳng Kĩ thuật công nghiệp dựa trên năng lực thực hiện qua môn Tin họcvăn phòng” Tác giả đề xuất danh sách năng lực thực hiện tin học văn phòng đi kèmvới bộ tiêu chí, công cụ, phương pháp và quy trình đánh giá; đồng thời biên soạn câuhỏi và bài trắc nghiệm tiêu chí nhiều lựa chọn bằng hình ảnh, mẫu công việc tin họcvăn phòng Tuy nhiên, với điều kiện và khuôn khổ của một môn học, đề tài đã xácđịnh (giả định) một danh sách các năng lực thực hiện mà không phải các tiêu chuẩnnăng lực của một nghề Phần áp dụng đánh giá theo năng lực mới dừng lại là bài trắcnghiệm tiêu chí nhiều lựa chọn bằng hình ảnh mà chưa được thiết kế phản ánh đầy đủ
và xác thực các năng lực mà người lao động sử dụng trong hoạt động nghề [18]
Các công trình nghiên cứu trên đây chủ yếu tập trung vào một số lý luận cơ bản
về kiểm tra đánh giá kết quả học tập của người học trong các cơ sở đào tạo theo thangxếp loại với mục tiêu kiến thức, kĩ năng và thái độ
1.1.2 Nghiên cứu về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học
Hiện nay có một số các công trình như: “Xây dựng và quản lý quy trình kiểm tra
đánh giá thành tích học tập của sinh viên hệ chính quy, phù hợp với phương thức đào tạo theo tín chỉ” của tác giả Mai Danh Huấn (2007) [14]; “Biện pháp quản lý công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học viên trong đào tạo trực tuyến ở các trường đại học, cao đẳng” của Ngô Quang Sơn (2009), [25]; “Cải tiến công tác kiểm tra đánh giá – Một biện pháp quan trọng góp phần nâng cao chất lượng đào tạo đại học” của
Nguyễn Thị Thu Hằng, [11];
Đề tài: “Đánh giá chất lượng quản lý dạy – học của người hiệu trưởng trường
Trang 20trung học cơ sở” luận án tiến sĩ Khoa học giáo dục của Nguyễn Anh Thuấn Luận án
đã tiếp cận hoạt động để xây dựng khung lí thuyết và xây dựng bộ tiêu chí đánh giáchất lượng quản lý dạy – học của người hiệu trưởng trường trung học cơ sở Luận ánkhảo sát thực tiễn về đánh giá hoạt động này của hiệu trưởng tại 201 trường THCSthành phố Hải Phòng [26]
Luận án tiến sĩ Khoa học giáo dục của Nguyễn Thành Nhân “Mô hình đánh giá
kết quả học tập của sinh viên trong đào tạo theo tín chỉ” Đề tài đã đưa ra hệ thống lý
luận của mô hình đánh giá kết quả học tập theo định hướng phát triển năng lực củasinh viên trong đào tạo theo tín chỉ Khẳng định được tính hiệu quả của các giải phápvận hành mô hình này trong quá trình tổ chức dạy học và đánh giá kết quả học tập chosinh viên [20]
Luận án tiến sĩ khoa học của tác giả Ngô Xuân Hiếu “Quản lý đánh giá kết quả
rèn luyện của sinh viên các trường đại học ở Việt Nam hiện nay”, tác giả đã nghiên
cứu lý luận và đánh giá thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên cáctrường đại học ở Việt Nam hiện nay và đã đề xuất một số giải pháp quản lý đánh giákết quả rèn luyện cho sinh viên các trường đại học ở Việt Nam tuy nhiên nội dungnghiên cứu chưa đặt trong bối cảnh đổi mới giáo dục đại học hiện nay [12]
Các nghiên cứu về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học vàquản lý hoạt động này cho đến nay chưa có nhiều công trình nghiên cứu, việc nghiêncứu quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học thường được lồng ghépvào trong các nghiên cứu cụ thể về quản lý đánh giá sinh viên nói chung hoặc quản lýđánh giá kết quả học tập của sinh viên nói riêng Đã có những công trình nghiên cứu
về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học tuy nhiên chưa đặt trongbối cảnh đổi mới giáo dục đại học hiện nay
1.2 Các khái niệm cơ bản
1.2.1 Đánh giá trong giáo dục
Đánh giá có vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh các khâu của quá trìnhgiáo dục và là cơ sở cho việc điều chỉnh và đổi mới giáo dục
Theo Nguyễn Đức Chính, thuật ngữ đánh giá được định nghĩa: “Đánh giá là
quá trình thu thập và xử lý thông tin một cách có hệ thống nhằm xác định mục tiêu đã
và đang đạt được ở mức độ nào” Hoặc “Đánh giá là quá trình thu thập thông tin và
Trang 21dữ liệu một cách hệ thống về năng lực và phẩm chất của người học và sử dụng các thông tin đó đưa ra quyết định về người dạy và người học trong tương lai” [6]
Tác giả Trần Khánh Đức đã đưa ra khái niệm đánh giá như sau: “Đánh giá là
quá trình thu thập thông tin, chứng cứ về đối tượng cần đánh giá và đưa ra những phán xét, nhận định về mức độ đạt được theo các thang đo hoặc các tiêu chí đã được đưa ra trong các tiêu chuẩn hay chuẩn mực Đánh giá có thể là đánh giá định lượng, dựa vào các con số hoặc định tính, các ý kiến và giá trị”[8]
Tác giả Trần Thị Tuyết Oanh đưa ra khái niệm đánh giá trong giáo dục như sau:
“Là quá trình tiến hành có hệ thống để xác định mức độ mà đối tượng đạt được các
mục tiêu giáo dục nhất định Nó bao gồm sự mô tả về định tính hay định lượng những kết quả đạt được và so sánh với mục tiêu giáo dục đặt ra là phù hợp hay không phù hợp, nó xác định mức độ đạt được mục tiêu giáo dục cũng như tiến trình
thực hiện mục tiêu như thế nào” [22,tr8]
Theo Đặng Bá Lãm (2003) “Đánh giá là một quá trình có hệ thống bao gồm việc
thu thập, phân tích, giải tích thông tin nhằm xác định mức độ người học đạt được các mục tiêu dạy học” [17]
Như vậy có thể hiểu: Đánh giá trong giáo dục là quá trình tiến hành có hệ thống
bao gồm việc thu thập, phân tích và giải thích thông tin để xác định mức độ người học đạt được các mục tiêu giáo dục
1.2.2 Rèn luyện và đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
* Khái niệm kết quả rèn luyện của sinh viên đại học:
Theo cuốn “Từ điển tiếng Việt”, tác giả Hoàng Phê đưa ra khái niệm rèn luyện
như sau: Rèn luyện là luyện tập nhiều trong thực tế để đạt tới những phẩm chất haytrình độ vững vàng, thông thạo [24, tr798]
Luận án tiến sĩ khoa học của tác giả Ngô Xuân Hiếu xác định khái niệm kết quả
rèn luyện của sinh viên trường đại học như sau: “ Kết quả rèn luyện của sinh viên
trường đại học là mức độ đáp ứng yêu cầu về rèn luyện của Nhà nước và các quy định
cụ thể của nhà trường đối với hoạt động này Nó được thể hiện ở nhận thức, thái độ và hành động tham gia học tập, ý thức chấp hành nội qui, ý thức tham gia hoạt động xã hội, ý thức công dân, ý thức tham gia hoạt động của lớp và nhà trường và thành tích
Trang 22Do đó việc xác định khái niệm kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại họccần dựa trên những quy định của Nhà nước đối với hoạt động rèn luyện của sinh viêntrường đại học và khái niệm kết quả học tập của sinh viên
Kết quả rèn luyện là một trong những tiêu chí quan trọng để xét khen thưởng,xét học bổng trong quá trình học tập, đồng thời là căn cứ để sinh viên sau khi ra trườngthể hiện bản thân trước nhà tuyển dụng
Tóm lại kết quả rèn luyện: là kết quả đánh giá về phẩm chất chính trị, đạo đức,
lối sống cũng như mức độ tích cực của sinh viên trong việc tham gia các hoạt động, phong trào.
* Khái niệm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học:
Luận án tiến sĩ khoa học của tác giả Ngô Xuân Hiếu đưa ra khái niệm về đánh
giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học như sau: “Đánh giá kết quả rèn luyện của
sinh viên đại học là quá trình thu thập, tổng hợp và diễn giải thông tin kịp thời, có hệ thống về rèn luyện của sinh viên trong nhà trường đại học nhằm xác định chính xác mức độ rèn luyện mà sinh viên đạt được so với mục tiêu rèn luyện của sinh viên tại trường đại học đã được xác định” [12]
Việc đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên cần phải công khai hoá nhữngthành quả đạt được trong quá trình rèn luyện của sinh viên, nhằm giúp sinh viên tựđiều chỉnh các hoạt động rèn luyện để đạt được hiệu quả tốt hơn
Đánh giá kết quả rèn luyện là một yêu cầu bắt buộc đối với học sinh sinh viên.Kết quả xếp loại rèn luyện từng học kỳ của học sinh sinh viên được ghi trong bảng
Trang 23điểm cuối mỗi học kỳ và kết quả xếp loại rèn luyện toàn khóa học được ghi trong bảngđiểm kèm theo bảng điểm tốt nghiệp của học sinh sinh viên khi ra trường.
Tóm lại “Đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học chính là quá trình
thu thập thông tin, tổng hợp thông tin và phân tích thông tin để đánh giá chính xác và khách quan mức độ rèn luyện mà sinh viên đạt được so với mục tiêu rèn luyện mà nhà trường đại học đã đặt ra.”
1.2.3 Quản lý, quản lý giáo dục
* Khái niệm quản lý
Hoạt động quản lý rất cần thiết và luôn được chú trọng trong mọi thời đại của xãhội Thể hiện trong việc phân công các nhiệm vụ nhằm đạt được kết quả tốt hơn Đây
là hoạt động của người đứng đầu các tổ chức, phối hợp hoạt động giữa các cá nhântrong cộng đồng nhằm đạt được những mục đích, mục tiêu nhất định Trong nghiêncứu khoa học có nhiều khái niệm khác nhau về quản lý theo những hướng tiếp cậnkhác nhau Chính vì sự phong phú của các cách tiếp cận nên dẫn tới sự đa dạng vềquan niệm
Với nhiều cách tiếp cận ở các góc độ giáo dục, kinh tế, xã hội, các nhà khoahọc ở trong và ngoài nước đã đưa ra những khái niệm khá tương đồng về khái niệmquản lý
Theo nhà khoa học Frederick Winslow Taylor (1856 - 1915) người Mỹ, ngườiđược coi là "cha đẻ của thuyết quản lý khoa học" Là người rất thành công trong quản
lý sản xuất, ông đã thể hiện tư tưởng cốt lõi của mình trong quản lý là: “Quản lý làkhoa học đồng thời là một nghệ thuật thúc đẩy xã hội phát triển” Ông cho rằng "Quản
lý là biết được chính xác điều bạn muốn người khác làm và sau đó hiểu được rằng họ
đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất." [32]
Henry Fayol, nhà nghiên cứu người Pháp (1841 - 1925) cho rằng: Quản lý là quátrình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động: Kế hoạch hoá,
tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra Henry Fayol khẳng định "Khi con người lao động hợp tácthì điều tối quan trọng là họ cần phải xác định rõ công việc mà họ phải hoàn thành vàcác nhiệm vụ của mỗi cá nhân phải là mắt lưới dệt nên mục tiêu của tổ chức." [33]Còn H.Koontz (người Mỹ) lại khẳng định: "Quản lý là một hoạt động thiết yếu,
Trang 24nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực hoạt động mỗi cá nhân nhằm đạt được các mụcđích của nhóm (tổ chức) Mục tiêu của quản lý là hình thành một môi trường mà trong
đó con người có thể đạt được các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất
và sự bất mãn cá nhân ít nhất " [9]
Ở Việt Nam, các nhà nghiên cứu cũng có những khái niệm khác nhau về thuậtngữ quản lý, tuỳ theo các cách tiếp cận khác nhau
Theo tác giả Nguyễn Quốc Chí - Nguyễn Thị Mỹ Lộc thì định nghĩa kinh điển
nhất về quản lý là: "Quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo, (lãnh đạo) và kiểm tra.” [5, tr.9]
Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: Thuật ngữ "Quản lý" (Tiếng Việt gốc Hán) lột tảđược bản chất của hoạt động này trong thực tiễn, nó bao gồm hai quá trình tích hợpvào nhau, gắn kết với nhau Quá trình "Quản" gồm sự coi sóc, giữ gìn, duy trì hệ ởtrạng thái "ổn định"; quá trình "Lý" gồm sự sửa sang, sắp xếp, đổi mới hệ, đưa hệ vàothế "phát triển" Quản lý là ổn định và phát triển hệ thống Người quản lý phải luônxác định và phối hợp tốt, sao cho trong "Quản" phải có "Lý" và trong "Lý" phải có
"Quản", làm cho trạng thái của hệ thống quản lý luôn được ở trạng thái "cân bằngđộng." [4]
Qua các khái niệm trên, có thể hiểu khái niệm quản lý bao gồm các khía cạnh cơbản sau:
Bản chất của hoạt động quản lý là sự tác động có mục đích của người quản lý
đến tập thể người bị quản lý nhằm đạt được mục tiêu quản lý Trong giáo dục nhàtrường đó là tác động của người quản lý đến tập thể giáo viên, học sinh và các lựclượng khác nhằm thực hiện hệ thống các mục tiêu giáo dục
Quản lý là hoạt động được tiến hành trong một tổ chức, với một hệ thống tác
động giữa chủ thể quản lý đến khách thể quản lý, với các tác động có tính hướng đíchcủa chủ thể quản lý, nhằm phối hợp nỗ lực của các cá nhân để thực hiện mục tiêu của
tổ chức
Như vậy, quản lý có thể được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau, tuỳ thuộc vàogóc độ nghiên cứu của các ngành khoa học khác nhau Có thể nói rằng: quản lý vừa làmột khoa học, vừa là một nghệ thuật Là hoạt động khoa học, bởi lẽ các hoạt động
Trang 25quản lý có tổ chức, có định hướng dựa trên những quy luật, những nguyên tắc vàphương pháp hoạt động cụ thể Đồng thời, quản lý cũng là một nghệ thuật vì nó vậndụng sáng tạo trên những điều kiện cụ thể trong sự kết hợp và tác động nhiều mặt của
các yếu tố khác nhau trong xã hội Vậy quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích
của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức Người quản lý có trách nhiệm phân bố nhân lực và các nguồn lực khác, chỉ dẫn tổ chức hoạt động hiệu quả và đạt đựơc mục đích chung.
*Quản lý giáo dục:
Giáo dục là một loại hình, lĩnh vực hoạt động xã hội rộng lớn được hình thành donhu cầu phát triển, tiếp nối các thế hệ của đời sống xã hội thông qua quá trình truyềnthụ tri thức và kinh nghiệm xã hội của các thế hệ trước cho các thế hệ sau Cũng nhưbất kỳ một hoạt động xã hội nào, hoạt động giáo dục cần được tổ chức và quản lý vớinhiều cấp độ khác nhau đến tất cả các khâu của hệ thống( nhà nước, nhà trường, lớphọc ) nhằm thực hiện có mục đích và có mục tiêu giáo dục phù hợp với từng giaiđoạn phát triển của các thể chế chính trị - xã hội ở các quốc gia
Với cách hiểu này P.V Khu đô Minxky cho rằng: “Quản lý Quản lý giáo dục lànhững tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức, có mục đích của các chủ thể quản
lý ở các cấp khác nhau đến các khâu của hệ thống( từ Bộ giáo dục và Đào tạo trườnghọc) nhằm đảm bảo việc giáo dục cộng sản chủ nghĩa cho thế hệ trẻ đảm bảo sự pháttriển hài hòa của họ trên cơ sở nhận thức và sử dụng các quy luật về giáo dục, sự pháttriển cũng như quy luật khách quan của quá trình dạy học và giáo dục, của sự pháttriển thể chất và tâm lý của trẻ em” [15]
Theo Giáo sư Phạm Minh Hạc quan niệm rằng: “Quản lý giáo dục là hệ thống tácđộng có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệthống giáo dục vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiệnđược các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt nam, mà tiêu điểm hội tụ làquá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mục tiêu dự kiến tiến lêntrang thái mới về chất” [10]
Như vậy, “Quản lý giáo dục là quản lý những tác động có hệ thống, khoa học, có
Trang 26ý thức và có mục đích của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý là quá trình giáo dục làm cho những hoạt động dạy học, giáo dục diễn ra theo kế hoạch được kiểm soát và điều chỉnh với mục đích giáo dục đã đề ra’’.
1.2.4 Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Căn cứ vào các khái niệm công cụ như: quản lý; đánh giá, đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên trường đại học như đã trình bày ở trên Luận văn trình bày kháiniệm công cụ quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học như sau:
Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học là những tác động có mục đích, định hướng của các cấp quản lý tới toàn bộ quá trình đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên tại trường đại học nhằm đạt được mục tiêu đề ra.
Để đạt được mục tiêu đề ra thì các cấp quản lý phải:
- Ban giám hiệu: có vai trò quan trọng nhất trong quá trình thiết lập, định
- Các khoa đào tạo: phổ biến văn bản về đánh giá kết quả rèn luyện của phòngcông tác học sinh sinh viên đến các cán bộ giảng viên trong khoa, phối hợp với cácđơn vị khác trong nhà trường tổ chức các hoạt động rèn luyện, hoạt động tập thể, thựchiện đánh giá kết quả rèn luyện cấp khoa
- Cố vấn học tập: hướng dẫn sinh viên đánh giá kết quả rèn luyện theo văn bảnchỉ đạo của phòng chức năng, của ban chủ nhiệm khoa, quản lý hoạt động rèn luyệnthực hiện đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở cấp lớp
- Giáo vụ các Khoa đào tạo: phối hợp với ban chủ nhiệm khoa đánh giá điểmrèn luyện cấp khoa và tập hợp hồ sơ điểm rèn luyện về phòng học sinh sinh viên
1.3 Lý luận về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay.
1.3.1 Bối cảnh đổi mới giáo dục đại học và những yêu cầu cần đặt ra với hoạt
Trang 27động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học.
* Bối cảnh đổi mới giáo dục đại học:
Trong thời kỳ đổi mới, Đảng ta luôn nhất quán khẳng định, giáo dục - đào tạo làquốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển và giáo dục phải được
ưu tiên, đi trước so với các lĩnh vực khác Để đáp ứng những đòi hỏi cấp bách của thựctiễn, Hội nghị Trung ương 8 khóa XI của Đảng thông qua Nghị quyết số 29-NQ/TW,ngày 4-11-2013, “Về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục - đào tạo, đáp ứng yêu cầucông nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủnghĩa và hội nhập quốc tế” Từ đó đến nay, công cuộc đổi mới giáo dục đại học đượctiến hành ở Việt Nam với mục tiêu là tạo ra sự chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chấtlượng, hiệu quả giáo dục, đào tạo nhằm đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xâydựng, bảo vệ Tổ quốc và nhu cầu học tập của nhân dân Nghị quyết cũng đề ra mụctiêu đến năm 2030, giáo dục đại học Việt Nam sẽ đạt trình độ tiên tiến trong khu vực
Sự cần thiết phải đổi mới giáo dục đại học ở Việt Nam được quy định bởi tìnhhình phát triển của đất nước và xu thế chung của thế giới Yêu cầu chuyển đổi mô hìnhkinh tế từ chiều rộng sang chiều sâu và sự cần thiết tái cấu trúc nền kinh tế theo hướngchất lượng, hiệu quả, có sức cạnh tranh cao đòi hỏi giáo dục đại học phải đáp ứng nhucầu học tập của người dân và nhanh chóng góp phần đào tạo ra đội ngũ nhân lực chấtlượng cao Nếu không có sự đổi mới thì dẫn đến nguồn nhân lực kém chất lượng và sẽ
là một trong những yếu tố cản trở sự phát triển của đất nước
Việt Nam là một trong những quốc gia tích cực, chủ động hội nhập quốc tế bởithấy rõ tính khách quan của tiến trình này trong sự phát triển của nhân loại Vì thế, saukhi thoát ra khỏi cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội vào năm 1996, Việt Nam đã từngbước chuyển từ hội nhập kinh tế quốc tế sang hội nhập quốc tế sâu rộng và toàn diệntrong mọi lĩnh vực Để có những “công dân toàn cầu”, đủ sức cạnh tranh trong thịtrường nhân lực thế giới thì tất yếu phải đổi mới giáo dục đại học theo hướng vừa giữđược những nét đặc thù của giáo dục đại học trong nước, vừa tiệm cận các chuẩn mựcchung của giáo dục đại học thế giới Như vậy, nhu cầu phát triển nội tại của Việt Namđòi hỏi giáo dục đại học phải có sự “chuyển mình” mạnh mẽ
Bên cạnh đó, nhu cầu thay đổi giáo dục đại học còn xuất phát từ sự phát triển
Trang 28mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư Dưới tác động của cuộc cáchmạng này, kiến thức chuyên môn bị lạc hậu rất nhanh, tri thức mới và thông tin khoahọc sẽ được tạo ra với cấp số nhân và có thể lưu giữ bằng những phương tiện rất gọnnhẹ Trong môi trường “số hóa”, giáo dục đại học sẽ được thay đổi mạnh mẽ từ triết
lý, mục tiêu giáo dục đến vai trò của người thầy, từ phương pháp dạy học đến vị trí
“trung tâm” của người học Do đó, đổi mới giáo dục nói chung, đổi mới giáo dục đạihọc nói riêng là một xu thế toàn cầu và Việt Nam không thể nằm ngoài xu thế đó ViệtNam đã từng bước thể chế hóa các quan điểm, nội dung của Nghị quyết số 29-NQ/TW
về đổi mới giáo dục thành chính sách, pháp luật của Nhà nước Cụ thể, trong hai năm
2018 và 2019, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục Đại học (năm 2018) và Luật Giáo dục (năm 2019) do Bộ Giáo dục và Đào tạo soạn thảo đã được
Quốc hội thông qua và từng bước đi vào cuộc sống, tạo hành lang pháp lý cho các hoạtđộng đổi mới giáo dục đại học
Về công tác quản trị, điều hành hệ thống giáo dục đại học, Việt Nam đã từngbước tăng cường quyền tự chủ của các trường đại học Điều này kéo theo tính tự chủtrong học thuật, trong giảng dạy và trong đánh giá kết quả học tập và rèn luyện chosinh viên
Sự thăng tiến về thứ hạng của các trường đại học đi đôi với sự tăng cường vềchất lượng của đội ngũ giảng viên theo chuẩn quốc tế
Trong các trường đại học, việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi sốtừng bước được triển khai phục vụ cho công tác dạy và học Năm học 2021 - 2022,trong điều kiện dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, khó lường, tất cả các trường đạihọc đã tiến hành dạy trực tuyến, nhờ đó, việc dạy và học vẫn được bảo đảm chất lượng
và kết thúc đúng thời hạn
* Yêu cầu đặt ra với đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học
Đứng trước bối cảnh đổi mới giáo dục và những thay đổi của xã hội đòi hỏi mỗinhà trường phải thay đổi để nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Trong đó yêucầu đối với công tác đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên cần phải:
Trang 29- Để đáp ứng yêu cầu xã hội hiện nay, một nhân lực chất lượng cao tương laicho xã hội giỏi về chuyên môn là chưa đủ, mà còn phải là người có nhân cách, phẩmchất tốt đẹp.
- Thay đổi một cách căn bản hệ thống kiểm tra đánh giá kết quả rèn luyện Cáctrường đại học phải cam kết “chuẩn đầu ra” phù hợp với yêu cầu, nhu cầu của xã hội,chứ không phải “chuẩn đầu ra” do trường, cụ thể hơn nữa là do giảng viên tự xác định
Để giáo dục đại học Việt Nam gắn kết với nhu cầu xã hội thì giáo dục đại học phải gắnkết chặt chẽ hơn với các cơ quan, đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp sử dụng lao động
- Tiếp tục đổi mới phương pháp đánh giá kết quả kết quả rèn luyện Sử dụng đadạng các hình thức đánh giá như đánh giá của cố vấn học tập, cố vấn đồng đằng, sinhviên tự đánh giá
- Giao quyền tự chủ trong đánh giá cho cố vấn học tập và một phần sinh viên tựđánh giá Đảm bảo tính thông tin, khách quan và công bằng trong đánh giá
- Tổ chức các hoạt động phong trào, đa dạng hóa các hình thức tham gia các
hoạt động tại nhà trường và các đơn vị ngoài nhà trường, đáp ứng nhu cầu rèn luyện
đa dạng của sinh viên, giúp người học hoàn thiện nhân cách, mở rộng hiểu biết, nângcao trình độ học vấn, chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với yêu cầu công việc và nângcao chất lượng cuộc sống
1.3.2 Đặc điểm tâm lý của sinh viên đại học
Sinh viên đại học có những nét tâm lý điển hình như: tự ý thức cao, có tình cảmnghề nghiệp, có năng lực và tình cảm trí tuệ phát triển (khao khát đi tìm cái mới, thíchtìm tòi, khám phá), có nhu cầu, khát vọng thành đạt, nhiều mơ ước và thích trảinghiệm, dám đối mặt với thử thách
Mỗi một lứa tuổi khác nhau đều có những đặc điểm tâm lý nổi bật, chịu sự chiphối của hoạt động chủ đạo Ở đây, chúng tôi quan tâm đến sinh viên, những người cóhoạt động chủ đạo là học tập để tiếp thu kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo nghề nghiệp ở cáctrường đại học Sự phát triển ý thức là một trong những đặc điểm tâm lý quan trọngnhất ở lứa tuổi sinh viên Nhờ có tự ý thức phát triển, sinh viên có những hiểu biết, thái
độ, có khả năng đánh giá bản thân để chủ động điều chỉnh sự phát triển bản thân theohướng phù hợp với xu thế xã hội Chẳng hạn sinh viên đang học ở đại học, họ nhận
Trang 30thức rõ ràng về những năng lực, phẩm chất của mình, mức độ phù hợp của những đặcđiểm đó với yêu cầu của nghề nghiệp, qua đó họ sẽ xác định rõ ràng mục tiêu học tập,rèn luyện và thể hiện bằng hành động học tập hàng ngày trong giờ lên lớp, thực tậpnghề hay nghiên cứu khoa học Sinh viên có thể nhìn nhận, xem xét năng lực học tậpcủa mình, kết quả học tập cao hay thấp phụ thuộc vào ý thức, thái độ, vào phươngpháp học tập của họ nhờ vào khả năng tự đánh giá phát triển.
Ở sinh viên đã bước đầu hình thành thế giới quan để nhìn nhận, đánh giá vấn đềcuộc sống, học tập, sinh hoạt hàng ngày Sinh viên là những trí thức tương lai, ở các
em sớm nảy sinh nhu cầu, khát vọng thành đạt Học tập ở đại học là cơ hội tốt để sinhviên được trải nghiệm bản thân, vì thế, sinh viên rất thích khám phá, tìm tòi cái mới,đồng thời, họ thích bộc lộ những thế mạnh của bản thân, thích học hỏi, trau dồi, trang
bị vốn sống, hiểu biết cho mình, dám đối mặt với thử thách để khẳng định mình
Một đặc điểm tâm lý nổi bật nữa ở lứa tuổi này là tình cảm ổn định của sinh viên,trong đó phải đề cập đến tình cảm nghề nghiệp - một động lực giúp họ học tập mộtcách chăm chỉ, sáng tạo, khi họ thực sự yêu thích và đam mê với nghề lựa chọn
Sinh viên là lứa tuổi đạt đến độ phát triển sung mãn của đời người, giàu nghị lực,giàu ước mơ và hoài bão Tuy nhiên, do quy luật phát triển không đồng đều về mặttâm lý, những điều kiện, hoàn cảnh sống và cách thức giáo dục khác nhau, không phảisinh viên nào cũng được phát triển tối ưu, độ chín muồi trong suy nghĩ và hành độngcòn hạn chế Điều này phụ thuộc rất nhiều vào tính tích cực hoạt động của bản thânmỗi sinh viên Bên cạnh đó, sự quan tâm đúng mực của gia đình, phương pháp giáodục phù hợp từ nhà trường sẽ góp phần phát huy ưu điểm và khắc phục những hạn chế
về mặt tâm lý của sinh viên
Bên cạnh những mặt tích cực thì sinh viên không tránh khỏi những hạn chếchung của lứa tuổi thanh niên Đó là sự thiếu chín chắn trong suy nghĩ, hành động, đặcbiệt, trong việc tiếp thu, học hỏi những cái mới Ngày nay, trong xu thế mở cửa, hộinhập quốc tế, trong điều kiện phát triển công nghệ thông tin, nền văn hoá của chúng ta
có nhiều điều kiện giao lưu, tiếp xúc với các nền văn hoá trên thế giới, kể cả văn hoáphương Đông và phương Tây Việc học tập, tiếp thu những tinh hoa, văn hoá của cácnền văn hoá khác là cần thiết Tuy nhiên, do đặc điểm nhạy cảm, ham thích những
Trang 31điều mới lạ kết hợp với sự bồng bột, thiếu kinh nghiệm của thanh niên, do đó, sinhviên dễ dàng tiếp nhận cả những nét văn hoá không phù hợp với chuẩn mực xã hội, vớitruyền thống tốt đẹp của dân tộc và không có lợi cho bản thân họ.
Lứa tuổi sinh viên có những nét tâm lý điển hình, đây là thế mạnh của họ so vớicác lứa tuổi khác như: tự ý thức cao, có tình cảm nghề nghiệp, có năng lực và tình cảmtrí tuệ phát triển (khao khát đi tìm cái mới, thích tìm tòi, khám phá), có nhu cầu, khátvọng thành đạt, nhiều mơ ước và thích trải nghiệm, dám đối mặt với thử thách Song,
do hạn chế của kinh nghiệm sống, sinh viên cũng có hạn chế trong việc chọn lọc, tiếpthu cái mới Những yếu tố tâm lý này có tác động chi phối hoạt động học tập, rènluyện và phấn đấu của sinh viên Và đó cũng là những căn cứ xác đáng để thực hiệnhoạt động đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trong nhà trường đại học
1.3.3 Mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Đối với tất cả các trường đại học hiện nay, bên cạnh việc đánh giá kết quả họctập của sinh viên thì việc đánh kết quả rèn luyện của sinh viên cũng rất được chútrọng Nhằm hướng tới mục tiêu chung của giáo dục đại học là đào tạo ra những trithức có nhân cách toàn diện để phúc đáp cho sự đổi mới của toàn xã hội Luận văn nàychỉ đi sâu vào việc phân tích mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học
Quyết định số 60/2007/QĐ-BGDĐT quy định sõ mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của học sinh, sinh viên:
- Góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam pháttriển toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thànhvới lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội;
- Đưa ra được những định hướng, nội dung rèn luyện cụ thể, phù hợp với từngtrường, tạo điều kiện cho học sinh, sinh viên có môi trường rèn luyện [3]
Với mục tiêu đánh kết quả rèn luyện của sinh viên đại học đã xác định như trên,trường đại học sẽ lập kế hoạch, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, kiểm tra đánh giá hoạt độngnày tại nhà trường theo đúng với mục tiêu đã được xác định Trường đại học cũng cầnphải xác định rõ mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên là việc làm thườngxuyên Trong quá trình đánh giá phải đảm bảo chính xác, công bằng, công khai và dânchủ; Xem xét toàn diện các mặt hoạt động của sinh viên thông qua lớp trưởng, cố vấn
Trang 32học tập, cán bộ phòng công tác sinh viên, các đơn vị chức năng (phòng, khoa, trungtâm trực thuộc) và các đoàn thể trong trường (đoàn thanh niên, hội sinh viên ) Trườngđại học cũng cần phải đưa ra được những định hướng, nội dung rèn luyện cụ thể, phùhợp với nhà trường, tạo điều kiện cho sinh viên có môi trường rèn luyện tốt nhất
Đánh giá hoạt động rèn luyện của sinh viên là một trong những mục tiêu quantrọng của trường đại học Mục tiêu của hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinhviên hướng đến các mục tiêu sau đây:
- Xác định mức độ đạt được trong mục tiêu rèn luyện của sinh viên; xác nhận,công khai hoá những thành quả rèn luyện mà sinh viên đạt được;
- Cung cấp cho sinh viên những thông tin cụ thể, chi tiết về hoạt động rèn luyện
để sinh viên có cơ sở xem xét, tự điều chỉnh hoạt động rèn luyện, biến quá trình rènluyện thành quá trình tự rèn luyện và đạt được kết quả rèn luyện cao hơn;
- Hỗ trợ cho việc nâng cao chất lượng hiệu quả rèn luyện cho sinh viên tạitrường, giúp cán bộ quản lý, giảng viên tìm ra điểm mạnh, điểm yếu trong hoạt độngrèn luyện của sinh viên và tìm ra được nguyên nhân và biện pháp để hỗ trợ sinh viênđiều chỉnh kịp thời hoạt động rèn luyện
- Giúp cho các cấp quản lý trong nhà trường có cơ sở đi đến những quyết địnhphù hợp về hoạt động rèn luyện của sinh viên (nội dung, phương pháp, quy trình rènluyện,…)
1.3.4 Nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Các tác giả Trần Thị Tuyết Oanh (chủ biên), Phạm Khắc Chương, Phạm ViếtVượng, Nguyễn Văn Diện, Lê Tràng Định đã khẳng định: “Các nhà trường đại họcmuốn thực hiện mục tiêu giáo dục đào tạo thì phải thực hiện tốt các nội dung giáo dụcmột cách toàn diện Trong đó, rất cần thiết phải giáo dục cho người học thế giới quankhoa học, có ý thức, trách nhiệm và thực hiện tốt nhất nghĩa vụ của một công dân, cónăng lực phán đoán và đánh giá đạo đức, thực hiện tốt các chuẩn mực chung của xãhội, quy định pháp luật của Đảng và Nhà nước, các quy chế và yêu cầu của nhàtrường, có ý thức cao trong quá trình học tập và rèn luyện tại trường,…”[21]
Đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học là đánh giá ý thức, thái độ củasinh viên trong quá trình học tập theo các mức điểm đạt được trên các nội dung đánh
Trang 33giá được quy định cụ thể trong Thông tư số 16/2015/TT-BGD-ĐT Ban hành Quy chếđánh giá kết quả rèn luyện của người học được đào tạo trình độ đại học hệ chính quythay thế thông tư 60/2007 nêu trên Trong đó, nêu rõ các nội dung đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên trường đại học như sau:
-Ý thức tham gia học tập;
-Ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định trong nhà trường;
-Ý thức tham gia các hoạt động chính trị, xã hội, văn hóa, văn nghệ, thể thao,phòng chống tội phạm và các tệ nạn xã hội;
-Ý thức công dân trong quan hệ cộng đồng;
-Ý thức và kết quả tham gia công tác cán bộ lớp, các đoàn thể, tổ chức kháctrong cơ sở giáo dục đại học hoặc người học đạt được thành tích đặc biệt trong học tập,rèn luyện [1]
1.3.5 Phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Có nhiều phương pháp đánh giá được sử dụng để đánh giá giáo dục nói chung,đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên nói riêng
Tác giả Trần Thị Tuyết Oanh cũng cho rằng có các loại hình đánh giá tronggiáo dục như: Đánh giá chẩn đoán, đánh giá hình thành, đánh giá tổng kết; Đánh giátrên diện rộng; đánh giá trên lớp học; Đánh giá dựa theo chuẩn, đánh giá dựa theo tiêuchí; Đánh giá chính thức và đánh giá không chính thức [23]
Tác giả Nguyễn Công Khanh và Đào Thị Oanh (2016) cho rằng, đánh giá tronggiáo dục có các loại hình như: Đánh giá tổng kết và đánh giá quá trình; Đánh giá sơkhởi và đánh giá chẩn đoán; Đánh giá theo chuẩn và đánh giá dựa theo tiêu chí; Đánhgiá chính thức và đánh giá không chính thức; Đánh giá khách quan và đánh giá chủquan; Đánh giá trên lớp học, đánh giá dựa vào nhà trường và đánh giá trên diện rộng;Đánh giá cá nhân và đánh giá nhóm; Suy ngẫm, tự đánh giá và đánh giá đồng đẳng;Đánh giá xác thực; Đánh giá sáng tạo [16]
Như vậy, trong luận văn này với quan niệm phương pháp đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên đại học là tổ hợp cách thức sử dụng các loại công cụ, kĩ thuật kiểmtra, đo lường khác nhau nhằm thu thập thông tin, xử lí thông tin và phân tích thông tin
về hoạt động rèn luyện của sinh viên tại trường đại học theo mục tiêu đã được xác
Trang 34định Do vậy, có thể sử dụng phối hợp nhiều phương pháp đánh giá định lượng vàđánh giá định tính để đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Trong
đó có thể sử dụng kết hợp linh hoạt và mềm dẻo các phương pháp đánh giá sau đây:
Đánh giá theo chuẩn: Đánh giá dựa theo chuẩn là so sánh thành tích của các
đối tượng cùng được đánh giá với nhau Đó là hình thức đánh giá đưa ra những nhậnxét về mức độ cao hay thấp trong năng lực của cá nhân so với những người khác cùnglàm bài thi Đây là hình thức đánh giá kết hợp với đường cong 'phân bố chuẩn', trong
đó giả định rằng một số ít sẽ làm bài rất tốt và một số it sẽ rất kém, số còn lại sẽ nằm ởkhoảng giữa, thường được đánh giá là trung bình
Đánh giá theo tiêu chí: Người học được đánh giá dựa trên các tiêu chí đã được
xác định rõ ràng về thành tích đạt được so với chuẩn đầu ra hay mục tiêu đã đề ra, thay
vì được xếp hạng trên cơ sở kết quả thu được Khi đánh giá theo tiêu chí, chất lượngthành tích không phụ thuộc vào mức độ cao thấp về năng lực của những người khác,
mà phụ thuộc vào mức độ cao thấp của chính người được đánh giá so với các tiêu chí
cụ thể Thông thường đánh giá theo tiêu chí dùng để xác lập mức độ năng lực của mộtcác nhân
Đánh giá theo sự tiến bộ của người học: Việc đánh giá bằng nhận xét nhằm
hiện thực mục tiêu theo định hướng đánh giá phẩm chất, năng lực người học; hay nóicách khác là đánh giá vì sự tiến bộ của học sinh Học sinh sẽ được đánh giá nhiều lần,bằng nhiều hình thức đánh giá khác nhau và cho học sinh có nhiều cơ hội để thể hiệnbản thân
Đánh giá quá trình: Đánh giá quá trình là hoạt động đánh giá diễn ra trong tiến
trình thực hiện hoạt động giảng dạy môn học/khoá học, cung cấp thông tin phản hồicho giáo viên nhằm mục tiêu cải thiện hoạt động hướng dẫn, giảng dạy Đánh giá quátrình thường được thực hiện trong quá trình giảng dạy môn học/hay khoá học/lớp học.Đánh giá quá trình, còn được gọi là "Đánh giá giáo dục" được thực hiện để hỗ trợ choviệc nâng cao chất lượng dạy và học Đánh giá quá trình có thể do giáo viên hoặc đồngnghiệp hay do người học cùng thực hiện, cung cấp thông tin phản hồi về hoạt động họctập của người học và không nhất thiết được sử dụng cho mục đích xếp hạng, phân loại
Trang 35Đánh giá tổng kết: Đánh giá tổng kết hay còn gọi là đánh giá kết quả là đánh
giá có tính tổng hợp, bao quát, nhằm cung cấp thông tin về sự tinh thông/thành thạocủa học sinh ở các mặt nội dung kiến thức, kĩ năng và thái độ sau khi kết thúc mộtkhoá/lớp học hoặc một môn học/học phần/chương trình
1.3.6 Tiêu chí đánh giá và khung điểm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
* Tiêu chí đánh giá
Các tiêu chí đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học được xácđịnh chủ yếu trên cơ sở mục tiêu đào tạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo đối với bậc đạihọc, mục tiêu đào tạo trình độ đại học của từng trường, đặc thù sinh viên của từngtrường và dựa chính vào mục tiêu rèn luyện của sinh viên tại trường đại học Do vậy,tiêu chí đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên tại các trường đại học gồm có 5 nhómtiêu chí cụ thể sau:
Thứ nhất, đánh giá về ý thức tham gia học tập của sinh viên trường đại học.
Trong nội dung này các tiêu chí để đánh giá gồm: Ý thức và thái độ trong học tập; Ýthức và thái độ tham gia các câu lạc bộ học thuật, các hoạt động học thuật, hoạt độngngoại khóa, hoạt động nghiên cứu khoa học; Ý thức và thái độ tham gia các kỳ thi,cuộc thi; Tinh thần vượt khó, phấn đấu vươn lên trong học tập; Kết quả học tập
Thứ hai, đánh giá về ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định trong cơ sở
giáo dục đại học Trong nội dung này các tiêu chí để đánh giá gồm: Ý thức chấp hànhcác văn bản chỉ đạo của ngành, của cơ quan chỉ đạo cấp trên được thực hiện trong cơ
sở giáo dục đại học; Ý thức chấp hành các nội quy, quy chế và các quy định khác được
áp dụng trong cơ sở giáo dục đại học
Thứ ba, đánh giá về ý thức tham gia các hoạt động chính trị, xã hội, văn hóa,
văn nghệ, thể thao, phòng chống tội phạm và các tệ nạn xã hội Trong nội dung nàycác tiêu chí để đánh giá gồm: Ý thức và hiệu quả tham gia các hoạt động rèn luyện vềchính trị, xã hội, văn hóa, văn nghệ, thể thao; Ý thức tham gia các hoạt động công ích,tình nguyện, công tác xã hội; Tham gia tuyên truyền, phòng chống tội phạm và các tệnạn xã hội
Trang 36Thứ tư, đánh giá về ý thức công dân trong quan hệ cộng đồng Trong nội dung
này các tiêu chí để đánh giá gồm: Ý thức chấp hành và tham gia tuyên truyền các chủtrương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trong cộng đồng; Ý thức thamgia các hoạt động xã hội có thành tích được ghi nhận, biểu dương, khen
thưởng; Có tinh thần chia sẻ, giúp đỡ người thân, người có khó khăn, hoạn nạn
Thứ năm, đánh giá về ý thức và kết quả khi tham gia công tác cán bộ lớp, các đoàn
thể, tổ chức trong cơ sở giáo dục đại học hoặc người học đạt được thành tích đặc biệttrong học tập, rèn luyện Trong nội dung này các tiêu chí để đánh giá gồm: Ý thức, tinhthần, thái độ, uy tín và hiệu quả công việc của người học được phân công nhiệm vụ quản
lý lớp, các tổ chức Đảng, Đoàn thanh niên, Hội sinh viên và các tổ chức khác trong cơ sởgiáo dục đại học; Kỹ năng tổ chức, quản lý lớp, quản lý các tổ chức Đảng, Đoàn thanhniên, Hội sinh viên và các tổ chức khác trong cơ sở giáo dục đại học; Hỗ trợ và tham giatích cực vào các hoạt động chung của lớp, tập thể, khoa và cơ sở giáo dục đại học; Ngườihọc đạt được các thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện
- Khung điểm đánh giá:
Các khung điểm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học đượcxác định dựa trên những tiêu chí đã xác định Do vậy, khung điểm đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên tại trường đại học gồm có 5 khung điểm tương ứng với 5 nhómtiêu chí đánh giá Khung điểm này cũng được căn cứ cụ thể vào mục tiêu của hoạtđộng rèn luyện được xác định của sinh viên trường đại học Hiện nay ở nước ta, khungđiểm đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học cũng được quy định rất
cụ thể theo Thông tư số 16/2015/TT-BGD-ĐT
Với khung điểm tổng là 100 điểm, phân chia cụ thể tuỳ vào mức độ quantrọng của từng tiêu chí so với mục tiêu hoạt động rèn luyện của sinh viên mà trườngđại học đã xác định Do vậy, khung điểm đánh giá về ý thức tham gia học tập từ 0 đến
20 điểm; Khung điểm đánh giá về ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định trong
cơ sở giáo dục đại học từ 0 đến 25 điểm; Khung điểm đánh giá về ý thức tham gia cáchoạt động chính trị, xã hội, văn hóa, văn nghệ, thể thao, phòng chống tội phạm và các
tệ nạn xã hội từ 0 đến 20 điểm; Khung điểm đánh giá về ý thức công dân trong quan
hệ cộng đồng từ 0 đến 25 điểm; Khung điểm đánh giá về ý thức và kết quả khi tham
Trang 37gia công tác cán bộ lớp, các đoàn thể, tổ chức trong cơ sở giáo dục đại học hoặc ngườihọc đạt được thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện từ 0 đến 10 điểm.
Các tiêu chí và khung điểm đánh giá điểm rèn luyện đều được xác định dựatrên mục tiêu đánh giá hoạt động rèn luyện của sinh viên đại học
1.4 Lí luận về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học hiện nay
1.4.1 Quản lý thực hiện mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Đối với quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học thì việcxác định mục tiêu ngay từ đầu của quá trình quản lý hoạt động này là nội dung hết sứcquan trọng mà chủ thể quản lý cần thực hiện Bởi vì, nó là điểm xuất phát, định hướng
và chi phối toàn bộ quá trình quản lý hoạt động này
Quản lý thực hiện mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đạihọc chính là việc chủ thể quản lý (các cấp quản lý) xác định hướng đi, định hướng củahoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học, giúp hoạt động này không
đi chệch hướng mục tiêu đã xây dựng Đồng thời các cấp quản lý phải thấy rõ mốiquan hệ biện chứng giữa mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đạihọc với các thành tố còn lại của hoạt động này sao cho đánh giá kết quả rèn luyện củasinh viên trường đại học phải bám sát với nội dung, phương pháp, quy trình đánh giákết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học Lực lượng tham gia đánh giá kết quảrèn luyện của sinh viên trường đại học cần phải nắm rõ mục tiêu đánh giá, công minhtrong đánh giá
Các cấp quản lý cần xác định mục tiêu của việc tổ chức đánh giá kết quả rèn luyệncủa sinh viên trường đại học nhằm xác định chính xác kết quả rèn luyện của sinh viên ởthời điểm đánh giá đáp ứng mục tiêu, các yêu cầu của nhà trường Trên cơ sở đó, đưa ranhững khuyến nghị cho sinh viên giúp họ tự xây dựng kế hoạch, tự rèn luyện để có được
ý thức tham gia học tập; Ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định trong Trường; Ýthức tham gia các hoạt động chính trị, xã hội, văn hóa, văn nghệ, thể thao, phòng chốngtội phạm và các tệ nạn xã hội; Ý thức công dân trong quan hệ cộng đồng;Ý thức và kết
Trang 38quả khi tham gia công tác cán bộ lớp, các đoàn thể, tổ chức trong Trường hoặc sinh viênđạt được thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện nhằm đáp ứng tốt nhất mục tiêu vềrèn luyện đối với sinh viên đại học mà nhà trường đề ra.
Để thực hiện được nội dung này các cấp quản lý cần phải:
- Phòng Công tác sinh viên: Xây dựng kế hoạch và triển khai mục tiêu rèn luyệntới toàn thể sinh viên, giảng viên, cán bộ chuyên trách;
- Các Khoa đào tạo: Tổ chức triển khai, quán triệt mục tiêu rèn luyện tới toàn thểgiáo viên, cán bộ chuyên trách, sinh viên;
- Cố vấn học tập: Bồi dưỡng động cơ, thái độ rèn luyện đúng đắn cho sinh viên;Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện mục tiêu rèn luyện của sinh viên so với chuẩn đầu racủa sinh viên trường mình; Điều chỉnh hoạt động rèn luyện cho sinh viên theo mụctiêu rèn luyện đề ra
- Giáo vụ các Khoa đào tạo: phối hợp với phòng ban chức năng, Ban chủ nhiệmkhoa và cố vấn học tập phổ biến thực hiện mục tiêu rèn luyện cho sinh viên
1.4.2 Quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên ở trường đại học
Quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học chính
là cụ thể hóa mục tiêu đánh giá kết quả rèn luyện được thể hiện ở kế hoạch và các mụctiêu đánh giá nhằm đảm bảo theo đúng quy định
Để quản lý nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học, cáccấp quản lý nhà trường cần tổ chức và chỉ đạo thực hiện nội dung này thật tốt Trong
đó, chú trọng tới việc chỉ đạo xây dựng nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinhviên trường đại học phù hợp và đúng với mục tiêu của hoạt động này Nội dung đánhgiá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học phải chú ý tới tính hiệu quả và cótính linh hoạt, mềm dẻo Nội dung đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đạihọc phải có tính hiện đại, cập nhật theo xu thế chung của thế giới, của Việt Nam vàcũng phải tính đến đặc thù riêng về hoạt động đào tạo của nhà trường; đặc thù riêngcủa sinh viên nhà trường
Chính vì vậy, nhà trường chỉ đạo đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trườngđại học trên 5 nội dung theo Thông tư số 16/2015/TT-BGD-ĐT Ban hành Quy chế
Trang 39đánh giá kết quả rèn luyện của người học được đào tạo trình độ đại học hệ chính quycủa Bộ Giáo dục và Đào tạo trong đó gồm có:
(1)Đánh giá về ý thức tham gia học tập gồm:
-Ý thức và thái độ trong học tập;
- Ý thức và thái độ tham gia các câu lạc bộ học thuật, các hoạt động học thuật,hoạt động ngoại khóa, hoạt động nghiên cứu khoa học;
- Ý thức và thái độ tham gia các kỳ thi, cuộc thi;
- Tinh thần vượt khó, phấn đấu vươn lên trong học tập;
- Kết quả học tập
(2)Đánh giá về ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định trong Trường gồm:
-Ý thức chấp hành các văn bản chỉ đạo của ngành, của cơ quan chỉ đạo cấp trênđược thực hiện trong cơ sở giáo dục đại học;
-Ý thức chấp hành các nội quy, quy chế và các quy định khác được áp dụng trong
cơ sở giáo dục đại học
(3) Đánh giá về ý thức tham gia các hoạt động chính trị, xã hội, văn hóa, văn nghệ, thể thao, phòng chống tội phạm và các tệ nạn xã hội
-Ý thức và hiệu quả tham gia các hoạt động rèn luyện về chính trị, xã hội, vănhóa, văn nghệ, thể thao;
-Ý thức tham gia các hoạt động công ích, tình nguyện, công tác xã hội;
-Tham gia tuyên truyền, phòng chống tội phạm và các tệ nạn xã hội
(4) Đánh giá về ý thức công dân trong quan hệ cộng đồng
a) Ý thức chấp hành và tham gia tuyên truyền các chủ trương của Đảng, chínhsách, pháp luật của Nhà nước trong cộng đồng;
b) Ý thức tham gia các hoạt động xã hội có thành tích được ghi nhận, biểudương, khen thưởng;
c) Có tinh thần chia sẻ, giúp đỡ người thân, người có khó khăn, hoạn nạn
(5) Đánh giá về ý thức và kết quả khi tham gia công tác cán bộ lớp, các đoàn thể,
tổ chức trong Trường hoặc sinh viên đạt được thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện.
Trang 40-Ý thức, tinh thần, thái độ, uy tín và hiệu quả công việc của người học được phâncông nhiệm vụ quản lý lớp, các tổ chức Đảng, Đoàn thanh niên, Hội sinh viên và các
tổ chức khác trong cơ sở giáo dục đại học;
-Kỹ năng tổ chức, quản lý lớp, quản lý các tổ chức Đảng, Đoàn thanh niên, Hộisinh viên và các tổ chức khác trong cơ sở giáo dục đại học;
- Hỗ trợ và tham gia tích cực vào các hoạt động chung của lớp, tập thể, khoa và
cơ sở giáo dục đại học;
- Người học đạt được các thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện
1.4.3 Quản lý phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên ở trường đại học
Phương pháp đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học cần phảiđược lựa chọn và sử dụng phù hợp với việc đo lường các mục tiêu của đánh giá kếtquả rèn luyện của sinh viên trường đại học đã xác định Mục tiêu đánh giá kết quả rènluyện của sinh viên trường đại học hướng tới nhiều nội dung khác nhau nên cần phảiđánh giá bằng nhiều phương pháp khác nhau Tuy nhiên, mỗi phương pháp đánh giálại có thể đánh giá tốt một mục tiêu nhất định Do vậy, các cấp quản lý cần phải hiểu
rõ từng phương pháp đánh giá để quyết định việc sử dụng phương pháp sao cho phùhợp với từng mục tiêu
Nhà trường chỉ đạo việc thực hiện đúng theo Thông tư số 16/2015/TT-BGD-ĐTBan hành Quy chế đánh giá kết quả rèn luyện của người học được đào tạo trình độ đạihọc hệ chính quy của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đảm bảo đúng phương pháp đánh giákết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học
Việc đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học phải căn cứ vào kếtquả đạt được thông qua xem xét các minh chứng, cho điểm từng tiêu chí cụ thể
Để chỉ đạo thực hiện tốt nội dung quản lý này, các cấp quản lý nhà trường cần phải:
- Phòng Công tác sinh viên: ra văn bản hướng dẫn phương pháp đánh giá rènluyện của sinh viên
- Các khoa đào tạo: triển khai, chỉ đạo giảng viên, cán bộ chuyên trách sử dụngphương pháp đánh giá rèn luyện của sinh viên Chỉ đạo giảng viên, cán bộ chuyêntrách hướng dẫn, các phương pháp rèn luyện phù hợp với nội dung, hình thức, nănglực của từng sinh viên
