Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời của đảng cộng sản việt nam

Như ta thấy, sức mạnh to lớn của nhân dân chỉ phát huy khi được tập hợp, đoàn kết và được lãnh đạo bởi một tổ chức chính trị là Đảng Cộng sản Việt Nam. Hồ Chí Minh khẳng định: “ Lực lượng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động rất là to lớn, là vô cùng, vô tận. Nhưng lực lượng ấy cần có Đảng lãnh đạo mới chắc chắn thắng lợi ”, giai cấp mà không có Đảng lãnh đạo thì không làm cách mạng được. Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời chính là kết quả chuẩn bị công phu về lĩnh vực chính trị, tư tưởng và tổ chức của đồng chí Nguyễn Ái Quốc và của những chiến sĩ cách mạng tiền bối, đáp ứng nhu cầu lịch sử của đất nước ta đầu thế kỷ XX, phù hợp với xu thế phát triển của thời đại. Nhờ vào sự lãnh đạo tài tình của Đảng mà đất nước Việt Nam ta giành hết thắng lợi này đến thắng lợi khác, đóng góp những giá trị lịch sử có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với dân tộc và thời đại. Qua đây, là cơ sở để em chọn đề tài: “ Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam”.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH DOANH & CÔNG NGHỆ HÀ NỘI

TIỂU LUẬN

MÔN: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN

VIỆT NAM

Chủ đ ề : Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời

của Đảng Cộng sản Việt Nam

Giáo viên hướng dẫn : Hoàng Công Doanh

Sinh viên thực hiện : Hoàng Quốc An

Mã sinh viên : 2823250716

Hà Nội – 2023

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam2 1.1 Hoàn cảnh lịch sử 2

1.2 Vai trò của Nguyễn Ái Quốc trong quá trình chuẩn bị các điều kiện thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam 4

1.3 Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời 5

1.4 Tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam 7

2 Vận dụng cơ sở lý luận về sự ra đời tất yếu khách quan của Đảng Cộng sản Việt Nam đề đề xuất phương hướng xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam trong công cuộc đổi mới hiện nay và liên hệ bản thân 10

2.1 Đề xuất phương hướng xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam trong công cuộc đổi mới hiện nay 10

2.2 Liên hệ bản thân 11

KẾT LUẬN 13

TÀI LIỆU THAM KHẢO 14

MỞ ĐẦU

Như ta thấy, sức mạnh to lớn của nhân dân chỉ phát huy khi được tập hợp, đoàn kết và được lãnh đạo bởi một tổ chức chính trị là Đảng Cộng sản Việt Nam Hồ Chí Minh khẳng định: “ Lực lượng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động rất là to lớn, là vô cùng, vô tận Nhưng lực lượng ấy cần có Đảng lãnh đạo mới chắc chắn thắng lợi ”, giai cấp mà không có Đảng lãnh đạo thì không làm cách mạng được Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời chính là kết quả chuẩn bị công phu về lĩnh vực chính trị, tư tưởng và tổ chức của đồng chí Nguyễn Ái Quốc và của những chiến sĩ cách mạng tiền bối, đáp ứng nhu cầu lịch sử của đất nước ta đầu thế kỷ XX, phù hợp với xu thế phát triển của thời đại Nhờ vào sự lãnh đạo tài tình của Đảng mà đất nước Việt Nam ta giành hết thắng lợi này đến thắng lợi khác, đóng góp những giá trị lịch sử có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với dân tộc và thời đại Qua đây, là cơ sở để em chọn đề tài:

“ Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam”.

1 Hoàn cảnh lịch sử và tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

1.1 Hoàn cảnh lịch sử

Bối cảnh quốc tế:

Từ cuối thế kỷ XIX, chủ nghĩa tư bản chuyển từ giai đoạn tự do cạnh tranh sang chủ nghĩa đế quốc Các nước tư bản đế quốc thực hiện chính sách: bên trong tăng cường bóc lột nhân dân lao động, bên ngoài gia tăng các hoạt động xâm lược và áp bức nhân dân các dân tộc thuộc địa Sự thống trị của chủ nghĩa

đế quốc làm đời sống nhân dân lao động trên thế giới trở nên cùng cực Mâu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa với chủ nghĩa thực dân ngày càng gay gắt Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc diễn ra mạnh mẽ ở các nước thuộc địa Năm 1917, với thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga, chủ nghĩa Mác -Lênin từ lý luận đã trở thành hiện thực, mở ra một thời đại mới trong lịch sử loài người; là ánh sáng soi đường cho các dân tộc bị áp bức đứng lên đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người

Tháng 3 năm 1919, Quốc tế Cộng sản (Quốc tế III) ra đời đã thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ phong trào cộng sản và công nhân quốc tế Đối với Việt Nam, Quốc tế Cộng sản có vai trò quan trọng trong việc truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin và thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

Bối cảnh trong nước:

Năm 1858, thực dân Pháp xâm lược Việt Nam và từng bước thiết lập bộ máy thống trị, biến nước ta từ một quốc gia phong kiến thành “một xứ thuộc địa, dân

ta là vong quốc nô, Tổ quốc ta bị giày xéo dưới gót sắt của kẻ thù hung ác” Chính sách thống trị của thực dân Pháp đã làm cho xã hội Việt Nam có nhiều thay đổi

Về chính trị, thực dân Pháp thi hành chính sách cai trị thực dân, tước bỏ quyền lực đối nội, đối ngoại của chính quyền phong kiến nhà Nguyễn, đó là một chính sách chuyên chế điển hình, chúng đàn áp đẫm máu các phong trào và hành động yêu nước của người Việt Nam, mọi quyền tự do bị cấm Chúng chia rẽ ba

nước Đông Dương, chia Việt Nam thành ba kỳ (Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam Kỳ) và thực hiện ở mỗi kỳ một chế độ cai trị riêng

Về kinh tế, thực dân Pháp cấu kết với giai cấp địa chủ để thực hiện chính sách bóc lột tàn bạo, cướp đoạt ruộng đất để lập đồn điền; ra sức vơ vét tài nguyên, cùng nhiều hình thức thuế khóa nặng nề, vô lý; xây dựng một số cơ sở công nghiệp, hệ thống đường giao thông, bến cảng phục vụ chính sách khai thác thuộc địa

Về văn hóa, thực dân Pháp tiến hành chính sách ngu dân, chúng bưng bít, ngăn cản ảnh hưởng của văn hóa tiến bộ trên thế giới, khuyến khích văn hóa độc hại, xuyên tạc lịch sử, giá trị văn hóa Việt Nam và dung túng, duy trì các hủ tục lạc hậu

Sự phân hóa giai cấp và mâu thuẫn xã hội diễn ra ngày càng gay gắt:

Phần lớn giai cấp địa chủ cấu kết với thực dân Pháp ra sức bóc lột nông dân; một bộ phận địa chủ có lòng yêu nước, đã tham gia đấu tranh chống Pháp dưới các hình thức và mức độ khác nhau Các giai cấp, tầng lớp khác trong xã hội Việt Nam đều mang thân phận người dân mất nước và đều bị thực dân áp bức, bóc lột, chèn ép nên đều căm phẫn thực dân Pháp Do đó, mẫu thuẫn cơ bản trong xã hội Việt Nam lúc này, không chỉ là mâu thuẫn giữa nhân dân, chủ yếu

là nông dân với giai cấp địa chủ và phong kiến, mà đã nảy sinh mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa toàn thể nhân dân Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược

Các cuộc khởi nghĩa và phong trào đấu tranh của quần chúng chống thực dân Pháp xâm lược diễn ra mạnh mẽ nhưng đều bị thất bại, xã hội Việt Nam rơi vào khủng hoảng về đường lối cách mạng:

Trước sự xâm lược của thực dân Pháp, các cuộc khởi nghĩa và các phong trào đấu tranh của nhân dân ta diễn ra liên tục và mạnh mẽ Tuy nhiên do thiếu đường lối đúng đắn, thiếu tổ chức và lực lượng cần thiết nên các phong trào đó

đã lần lượt thất bại Phong trào yêu nước theo ý thức hệ phong kiến như phong trào Cần Vương đã chấm dứt với sự thất bại của cuộc khởi nghĩa Hương Khê do Phan Đình Phùng lãnh đạo (1896); phong trào nông dân Yên Thế của Hoàng

Hoa Thám kéo dài 30 năm cũng không giành được thắng lợi Phong trào yêu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản do các cụ Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh, Lương Văn Can lãnh đạo cũng rơi vào bế tắc Cuộc khởi nghĩa Ngọc Châudo Nguyễn Thái Học lãnh đạo cũng bị thất bại,… Cách mạng Việt Nam chìm trong cuộc khủng hoảng sâu sắc về đường lối cứu nước

1.2 Vai trò của Nguyễn Ái Quốc trong quá trình chuẩn bị các điều kiện thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam

Trước yêu cầu cấp thiết giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam, với nhiệt huyết cứu nước, với nhãn quan chính trị sắc bén, vượt lên trên hạn chế của các bậc yêu nước đương thời Vào tháng 6 năm 1911, Nguyễn Ái Quốc sang phương Tây, nơi có nền khoa học - kỹ thuật phát triển, có tư tưởng dân chủ, tự do xem

họ làm như thế nào rồi về nước để giúp đồng bào Việt Nam mình thoát khỏi gông cùm nô lệ

Tháng 7 năm 1920, Nguyễn Ái Quốc được đọc bản luận cương đề cập đến vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin Bản luận cương đã đáp ứng nguyện vọng tha thiết của Bác là độc lập cho dân tộc và tự do cho đồng bào Từ đó Hồ Chí Minh hoàn toàn tin theo Lênin, tin theo quốc tế thứ III

Tháng 12 năm 1920 tại đại hội Đảng xã hội Pháp ở Tua đã diễn ra cuộc tranh luận gay gắt là gia nhập quốc tế III hay ở lại quốc tế II Nguyễn Ái Quốc đã bỏ phiếu tán thành gia nhập quốc tế III và tham gia sáng lập Đảng Cộng Sản Pháp

Sự kiện đó đánh dấu bước ngoặc quyết định trong cuộc đời hoạt động của Người, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa cộng sản Từ chiến sĩ yêu nước trở thành chiến sĩ cộng sản

Sau khi xác định được con đường cách mạng đúng đắn, Nguyễn Ái Quốc tiếp tục khảo sát, tìm hiểu để hoàn thiện nhận thức về đường lối cách mạng vô sản, đồng thời tích cực truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin về Việt Nam Người đã chuẩn

bị về tư tưởng, chính trị và tổ chức để thành lập Đảng Cộng Sản ở Việt Nam

Từ 1921 đến 1923 thì Bác hoạt động tại Pháp, thành lập “Hội liên hiệp thuộc địa”, viết tác phẩm “Bản án chế độ thực dân Pháp” và được xuất bản lần đầu tiên

ở Paris vào 1925

Từ tháng 6 năm 1923 đến năm 1924, Nguyễn Ái Quốc đi Liên Xô tham dự nhiều Hội nghị và Đại hội quốc tế

Từ ngày 11 tháng 11 năm 1924 đến năm 1927 thì Nguyễn Ái Quốc về Quảng Châu, Trung Quốc thành lập “Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức” ở Á Đông Tháng 6 năm 1925, Người sáng lập Hội Việt Nam cách mạng thanh niên Đây là bước chuẩn bị có ý nghĩa quyết định về mặt tổ chức cho sự ra đời của Đảng Cộng Sản Việt Nam Đầu năm 1927 thì những bài giảng của Chủ tịch Hồ Chí Minh được tập hợp thành sách với tên gọi là “Đường cách mệnh”, trong cuốn sách này chứa những nội dung cơ bản vạch ra phương hướng cơ bản về chiến lược và cả sách lược của cách mạng ở Việt Nam

Năm 1928, “Hội Việt Nam cách mạng thanh niên” đã chủ trương “Vô sản hoá” Đến năm 1929 thì phong trào yêu nước và phong trào công nhân phát triển một cách rất mạnh mẽ Các yếu tố thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam đã xuất hiện, Hội Việt Nam cách mạng thanh niên bị phân liệt và các tổ chức cộng sản ở Việt Nam lần lượt ra đời Yêu cầu của phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam đòi hỏi: Phải có sự lãnh đạo của một Đảng Cộng sản

Hồ Chí Minh với tư cách là một biệt phái viên của Quốc tế cộng sản, triệu tập các tổ chức cộng sản và chủ trì Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam Hội nghị diễn ra từ ngày 6 tháng 1 đến ngày 7 tháng

2 năm 1930 tại Cửu Long, Hương Cảng, Trung Quốc

1.3 Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời

Trước sự phát triển hết sức mạnh mẽ của phong trào cách mạng trong nước thì những đồng chí hội viên tiên tiến của Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội ở Bắc Kỳ đã tiến hành họp tại số nhà 5D Hàm Long, Hà Nội vào đầu tháng 3 năm 1929 để tiến hành lập ra chi bộ cộng sản đầu tiên trong nước và chi bộ này

đã ra nghị quyết: phải thành lập Đảng Cộng Sản Vào cuối tháng 3 năm 1929 thì

“Đại hội kì bộ Bắc Kỳ” của Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội cũng được tiến hành và đại hội này đã thông qua chủ trương thành lập Đảng của chi

bộ cộng sản đầu tiên đồng thời đại hội cũng cử đại biểu đi dự “Đại hội thanh niên toàn quốc” và giao nhiệm vụ cho các đồng chí đại biểu: phải đấu tranh để chủ trương thành lập Đảng được chấp thuận tại đại hội thanh niên toàn quốc Ngày 1/5/1929: Đại hội lần thứ I của Việt Nam thanh niên Cách Mạng đồng chí hội được tiến hành tại Hương Cảng, Trung Quốc Tại đại hội này, đoàn đại biểu Bắc Kỳ đã đưa ra vấn đề thành lập Đảng nhưng lại không được đại hội chấp thuận Vì thế, các đồng chí đã tự động rút về nước và đã thành lập ra tổ chức cộng sản đầu tiên là Đông Dương Cộng Sản Đảng (Tháng 6 năm 1929) do đồng chí Hồ Tùng Mậu làm bí thư

Tháng 7 năm 1929: Thành lập An Nam Cộng Sản Đảng

Tháng 9 năm 1929: Thành lập Đông Dương Cộng Sản liên đoàn

Trước sự xuất hiện của ba tổ chức cộng sản trong nước thì Quốc tế cộng sản đã viết thư kêu gọi những người cộng sản ở Việt Nam là phải nhanh chóng hợp nhất ba tổ chức, thành lập Đảng Cộng Sản đồng thời giao nhiệm vụ cho đồng chí Nguyễn Ái Quốc là thay mặt Quốc tế cộng sản hợp nhất ba tổ chức cộng sản thành lập ra Đảng Cộng Sản Sau chỉ thị của Quốc tế cộng sản, đồng chí Nguyễn

Ái Quốc đã bắt tay ngay vào việc chuẩn bị các văn kiện cho hội nghị hợp nhất

và khi mọi công tác chuẩn bị đã hoàn tất thì hội nghị ba tổ chức cộng sản tiến hành từ ngày 3 đến ngày 7/2/1929 tại Hương Cảng, Trung Quốc: Hội nghị thảo luận bỏ mọi thành kiến xung đột cũ, quyết định thành lập Đảng Cộng Sản và lấy tên là Đảng Cộng Sản Việt Nam, thông qua chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, điều lệ tóm tắt và lời kêu gọi của đồng chí Nguyễn Ái Quốc nhân dịp thành lập Đảng, bầu ban chấp hành trung ương lâm thời Hội nghị được coi như là hội nghị thành lập Đảng và các văn kiện do Hội nghị thông qua chính là cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng

1.4 Tính tất yếu của sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đã chấm dứt sự khủng hoảng bế tắc về dường lối cứu nước, đưa cách mạng Việt Nam sang một bước ngoặt lịch sử vô cùng vĩ đại: Cách mạng Việt Nam trở thành một bộ phận “khăng khít” của cách mạng vô sản thế giới Đó là kết quả của sự vận động phát triển và thống nhất của phong trào cách mạng trong cả nước, sự chuẩn bị tích cực, sáng tạo, bản lĩnh của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, sự đoàn kết, nhất trí của những chiến sĩ cách mạng tiên phong vì lợi ích của giai cấp và dân tộc

Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam là sản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh với phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam Đó cũng là kết quả của sự phát triển cao và thống nhất của phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam được soi sáng bởi chủ nghĩa Mác-Lênin Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: Chủ nghĩa Mác-Lênin kết hợp với phong trào công nhân và phong trào yêu nước đã dẫn tới sự thành lập Đảng

Đồng thời, sự ra đời của Đảng Cộng Sản Việt Nam cũng chính là kết quả tất yếu của cuộc đấu tranh dân tộc và giai cấp, là sự khẳng định hệ tư tưởng Mác-Lênin đối với cách mạng Việt Nam và khẳng định vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân Việt Nam Thực tế cho thấy Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời là sự lựa chọn của chính lịch sử

Đứng trước ách áp bức bóc lột của thực dân Pháp thì hàng loạt các phong trào đấu tranh đã nổ ra của nhiều giai cấp – tầng lớp trong xã hội, với nhiều khuynh hướng chính trị khác nhau, cụ thể: Tiêu biểu cho khuynh hướng phong kiến phải

kể đến là Phong trào Cần Vương do vua Hàm Nghi và Thượng thư bộ binh Tôn Thất Thuyết khởi xướng Do lực lượng của phong trào này quá mỏng nên phong trào Cần Vương sớm bị thất bại Điều đó đã cho thấy giai cấp địa chủ phong kiến không còn đủ vai trò, uy tín để kêu gọi cũng như triệu tập lực lượng trong quần chúng nhân dân

Cùng thời gian với phong trào Cần Vương còn có phong trào đấu tranh của giai cấp nông dân lớp dưới mà tiêu biểu là cuộc đấu tranh của nghĩa quân Yên Thế dưới sự lãnh đạo của Hoàng Hoa Thám Nhưng còn “nặng cốt cách phong kiến” nên phong trào cũng đi đến thất bại

Phong trào cách mạng quốc gia tư sản gắn liền với hoạt động của Việt Nam Quốc dân đảng (1927-1930), lãnh tụ là Phạm Tuấn Tài, Nguyễn Thái Học Nguyễn Khắc Nhu và Phó Đức Chính Đây là tổ chức chính trị tiêu biểu nhất theo khuynh hướng tư sản ở Việt Nam, tập hợp những thành phần tư sản, tiểu tư sản, địa chủ,…trong quân đội Pháp

Về chủ trương Đảng mô phỏng chủ nghĩa “Tam Dân” của Tôn Trung Sơn Tiếp đến, về chính trị thì Đảng chủ trương đánh Pháp, xoá bỏ chế độ vua quan, lập dân quyền nhưng chưa bao giờ có đường lối chính trị rõ ràng, cụ thể Về tổ chức Đảng chủ trương xây dựng các cấp từ trung ương đến cơ sở nhưng chưa bao giờ có một hệ chức thống nhất Về phương pháp đấu tranh thì nặng ám sát

cá nhân và lấy bạo động làm lối thoát

Cuộc khởi nghĩa nổ ra ở Yên Bái vào ngày 9 tháng 2 năm 1930 với phương châm “không thành công cũng thành nhân” đã bị thực dân Pháp dìm trong biển máu Vai trò của “Việt Nam quốc dân Đảng” trong phong trào dân tộc ở Việt Nam đã chấm dứt cùng với sự thất bại của cuộc khởi nghĩa Yên Bái

Trong khi các tầng lớp, giai cấp đều lần lượt bước lên vũ đài chính trị nhưng đều không được lịch sử chấp nhận thì với nỗ lực của Bác và Hội Việt Nam cách mạng thanh niên, Chủ nghĩa Mác-Lênin được truyền bá rộng rãi vào phong trào yêu nước Việt Nam, phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân và đang khẳng định được sức mạnh của mình Nếu như những năm 1919 – năm 1925, phong trào công nhân được đánh giá là đã có bước phát triển hơn với “những cuộc bãi công đã trở nên phổ biến, diễn ra trên quy mô lớn hơn và thời gian dài hơn” thì

từ năm 1925 thì phong trào công nhân Việt Nam được đánh giá là có sự chuyển hoá “từng bước từ tự giác”