Chú là người lạ mà còn tỏ ra quan tâm đến cháu, đúng là mẹ cháu không thương cháu chút nào”, cô bé nức nở với người bán mì.. Cháu nghĩ lại mà xem, chú mới chỉ đãi cháu một tô mì mà cháu
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
GIAO THUỶ
_
ĐỀ KHẢO SÁT GIỮA HỌC KÌ I NĂM HỌC 2023 - 2024 Môn Ngữ văn lớp 6 THCS
Thời gian làm bài: 90 phút, không kể thời gian phát đề
(Đề khảo sát gồm: 02 trang)
Phần I: Đọc - hiểu văn bản (6,0 điểm)
Đọc văn bản sau:
Tối hôm đó Sue cãi nhau với mẹ một trận rồi đùng đùng bỏ đi Trong lúc lang thang trên đường, cô mới sực nhớ ra mình không còn đồng nào trong túi, thậm chí không có nổi mấy xu lẻ
để gọi điện về nhà Đúng lúc đó cô đi ngang qua một tiệm mì, mùi thơm bốc lên ngào ngạt làm
cô cảm thấy đói ngấu Cô thèm một tô mì lắm nhưng lại không có tiền Người bán mì thấy cô đứng tần ngần trước quầy hàng bèn hỏi: "Này cô bé, cháu có muốn ăn một tô mì không?".
"Nhưng nhưng cháu không mang theo tiền", cô thẹn thùng trả lời "Không sao, chú sẽ mời cháu một tô”, người bán nói Mấy phút sau, ông chủ bưng ra một tô mì nóng hổi Sue cứ ăn được mấy miếng thì lại bật khóc.
"Có chuyện gì vậy cháu?" chủ quán hỏi "Dạ không có gì, tại cháu cảm động quá!", Sue vừa nói vừa lấy tay quẹt nước mắt "Thậm chí một người xa lạ như chú còn cho cháu ăn mì, còn mẹ cháu cứ hay la mắng cháu Chú là người lạ mà còn tỏ ra quan tâm đến cháu, đúng là mẹ cháu không thương cháu chút nào”, cô bé nức nở với người bán mì Nghe Sue nói vậy, ông liền thở dài, "Này cô bé, sao cháu lại nghĩ như vậy? Cháu nghĩ lại mà xem, chú mới chỉ đãi cháu một tô
mì mà cháu đã cảm động như vậy, trong khi mẹ cháu nuôi cháu từ nhỏ đến giờ, tại sao cháu không biết ơn mẹ?" Sue giật mình khi nghe điều đó.
"Tại sao mình lại không nghĩ ra nhỉ? Mình mang ơn tô mì của một người xa lạ nhưng lại chưa một lần tỏ ra quan tâm đến mẹ dù mẹ đã nuôi nấng mình suốt bao năm qua Rồi chỉ vì một chuyện nhỏ mà mình lại cự cãi với mẹ và bỏ đi, mình thật đáng trách”, cô nhủ thầm.
Trên đường về cô thầm nghĩ trong đầu những điều mình sẽ nói với mẹ: "Mẹ ơi, con xin lỗi
mẹ Con biết lỗi của mình rồi, xin mẹ tha thứ cho con".
Khi bước lên thềm cửa, cô thấy mẹ đang mệt mỏi và lo lắng vì đã phải tìm kiếm cô khắp nơi Nhìn thấy Sue, mẹ cô mừng rỡ nói, "Vào nhà đi con Chắc con đói bụng lắm rồi phải không? Bữa tối mẹ đã chuẩn bị sẵn rồi, con vào ăn ngay cho nóng".
Sue chỉ biết ôm chầm lấy mẹ rồi òa khóc
Trong cuộc sống, chúng ta dễ cảm kích trước những việc tốt mà người xung quanh làm cho
ta nhưng lại xem sự hy sinh của những người thân thuộc, nhất là cha mẹ, là chuyện đương nhiên Nhưng dù có chuyện gì xảy ra, hãy luôn nhớ rằng tình yêu thương và sự quan tâm của cha mẹ là món quà quý giá nhất mà chúng ta được trao tặng khi vừa mới chào đời.
(Trích “Còn sống còn yêu thương”, tr 64, 65-Tuyển chọn những câu chuyện hạt
giống tâm hồn hay nhất- Nhà xuất bản tổng hợp TP HCM, 2019)
Chọn phương án trả lời đúng cho các câu hỏi từ câu 1 đến câu 8 và viết chữ cái đứng trước phương án đó vào bài làm.
Câu 1 Phương thức biểu đạt chính của văn bản là?
Câu 2 Ai là nhân vật chính trong câu chuyện?
Trang 2A Mẹ B Chủ quán
Câu 3 Trong lúc đói ngấu Sue đã được chủ quán cho ăn:
A. Chiếc bánh mì nóng hổi B Tô phở bò nóng hổi
Câu 4 Hành động nào của Sue không được nhắc đến trong văn bản?
A Cãi nhau với mẹ rồi bỏ đi B Trả tiền người chủ quán
C Vừa ăn vừa khóc D Ôm chầm lấy mẹ rồi òa khóc
Câu 5 Từ nào dưới đây không phải là từ láy?
Câu 6 “Xa lạ” có nghĩa là:
A. Xa đến mức như mờ đi B Xa rời, không còn thân thiết
C Xa và cách trở về không gian D Không hề quen, chưa từng biết đến
Câu 7 Sue “giật mình” khi nghe câu nói của ông chủ quán là vì?
A. Sue đã nhận ra sai lầm của mình B Ông chủ quán nói quá to
C. Sue không có tiền trả cho ông chủ D Nghĩ đến việc mẹ la mắng
Câu 8 Hành động“ôm chầm lấy mẹ rồi òa khóc”thể hiện điều gì?
A. Thể hiện sự sung sướng của Sue khi gặp mẹ
B. Thể hiện sự bất ngờ của Sue khi gặp mẹ
C. Thể hiện sự nhớ nhung của Sue đối với mẹ
D Thể hiện sự ân hận của Sue đối với mẹ
Câu 9: Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp tu từ trong câu văn sau:
“Nhưng dù có chuyện gì xảy ra, hãy luôn nhớ rằng tình yêu thương và sự quan tâm của cha mẹ là món quà quý giá nhất mà chúng ta được trao tặng khi vừa mới chào đời”.
Câu 10: Qua văn bản, em rút ra được những bài học nào ý nghĩa cho bản thân?
Phần II: Viết (4,0 điểm)
Tuổi thơ ai cũng có những trải nghiệm vui đáng nhớ Em hãy viết bài văn kể lại một trải nghiệm vui của em cùng với người thân yêu
- HẾT
-Họ và tên thí sinh: ……… Họ tên, chữ ký GT 1………
Số báo danh:……… Họ tên, chữ ký GT 2………
Trang 3GIAO THUỶ
_
Năm học 2023 – 2024 HƯỚNG DẪN CHẤM Môn Ngữ văn lớp 6
9
- Biện pháp tu từ: So sánh: “tình yêu thương và sự quan tâm của cha mẹ” với “món quà quý giá nhất”.
- Tác dụng:
+ Giúp câu văn sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm cho sự diễn đạt
+ Nhấn mạnh giá trị, vai trò của tình yêu thương, sự quan tâm
mà cha mẹ dành cho con cái Đó là món quà tặng vô giá mà cha mẹ dành cho con Từ đó giúp chúng ta cảm nhận rõ công lao to lớn của cha mẹ
+ Khuyên nhủ chúng ta phải luôn biết kính trọng và yêu thương cha mẹ của mình
* Lưu ý:
- Học sinh nêu tên biện pháp cần chỉ rõ các từ ngữ, hình ảnh thể hiện biện pháp đó thì cho 0,25 điểm
- Phần nêu tác dụng: học sinh nêu được ba tác dụng chính xác, hợp lý thì cho 0,75 điểm
- Phần phân tích tác dụng học sinh có thể diễn đạt linh hoạt, sáng tạo
0,25
0,75
Trang 4- Những bài học rút ra cho bản thân:
+ Cha mẹ luôn quan tâm, lo lắng cho ta Bởi vậy chúng ta hãy
luôn yêu thương, biết ơn và vâng lời cha mẹ
+ Đừng làm cha mẹ muộn phiền, lo lắng
+ Hãy mang lại cho cha mẹ niềm vui và hạnh phúc mỗi ngày
+ Hãy trân trọng những tấm lòng nhân hậu, tốt đẹp của những người xung quanh
* Lưu ý:
+ Hs nêu được từ 3 bài học trở lên cho 1,0 điểm.
+ Hs nêu được 1- 2 bài học cho 0,5 điểm.
+ HS có thể nêu những bài học khác ngoài đáp án nhưng
chính xác, phù hợp, GV linh hoạt cho điểm.
1,0
a Đảm bảo đúng cấu trúc bài văn tự sự. 0,25
0,25
3,0
b Xác định được đúng yêu cầu của đề.
c Kể lại một trải nghiệm vui của em cùng với người thân yêu.
HS có thể triển khai cốt truyện theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo các yêu cầu sau:
-Sử dụng ngôi kể thứ nhất
-Giới thiệu được trải nghiệm vui cùng người thân yêu
-Các sự kiện chính: mở đầu – diễn biến – kết thúc
-Cảm nghĩ về trải nghiệm thú vị ấy
*Hướng dẫn chấm:
+ Mức từ 2,5 - 3 điểm: Lựa chọn được câu chuyện sâu sắc, nội dung câu chuyện phong phú, hấp dẫn; kể chuyện theo ngôi thứ nhất; các sự kiện, chi tiết rõ ràng được sắp xếp theo một trình tự hợp lí, hấp dẫn; biết bộc lộ cảm xúc suy nghĩ sâu sắc về trải nghiệm của bản thân.
+ Mức từ 1,5 - 2,25 điểm: Lựa chọn được câu chuyện có ý nghĩa; kể chuyện theo ngôi thứ nhất; các sự kiện, chi tiết rõ ràng được sắp xếp theo một trình tự hợp lí; đã biết bộc lộ cảm xúc về trải nghiệm của bản thân.
+ Mức từ 0,25 - 1,25 điểm: Lựa chọn được câu chuyện để kể nhưng chưa rõ ràng, nội dung câu chuyện còn sơ sài; sử dụng ngôi kể thứ nhất; các sự kiện, chi tiết chưa rõ ràng, còn vụn vặt; chưa biết bộc lộ cảm xúc về trải nghiệm của bản thân.
+ Mức 0 điểm: Chưa có “chuyện” để kể hoặc người viết kể một câu chuyện khác với yêu cầu của đề bài.
Trang 5- Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.
e Sáng tạo
- Bố cục mạch lạc, lời kể sinh động, sáng tạo, có giọng điệu riêng
0,25
* Lưu ý :
- Căn cứ vào khung điểm và thực tế bài làm của học sinh, giám khảo linh hoạt cho điểm sát với từng phần, đảm bảo đánh giá đúng năng lực của học sinh
- Khuyến khích những bài viết có tính sáng tạo
- Điểm toàn bài khảo sát là điểm các câu cộng lại và được làm tròn đến 0,25 điểm.