Một vài đặc điểm của sầu riêng, chôm chôm và nhãn Lâm Đồng là tỉnh phía Nam Tây Nguyên, cao độ từ 130 mét đến 1.500 mét, từ đó đã hình thành cơ cấu cây trồng đa dạng và phong phú có ngu
Trang 1Một vài đặc điểm của sầu riêng, chôm
chôm và nhãn
Lâm Đồng là tỉnh phía Nam Tây Nguyên, cao độ từ 130 mét đến 1.500 mét,
từ đó đã hình thành cơ cấu cây trồng đa dạng và phong phú có nguồn gốc nhiệt đới, á nhiệt đới, bán ôn đới Do đặc điểm về điều kiện đất đai, khí hậu, từ lâu 3 huyện phía Nam của tỉnh là Đạ Huoai, Đạ Tẻh, Cát Tiên đã có những vườn cây ăn quả đem lại thu nhập hiệu quả cho người dân và diện tích này có xu hướng ngày càng phát triển Trong những năm gần đây, nhằm
đa dạng hóa sản phẩm cây trồng trên diện tích vườn hộ, diện tích cây ăn trái của tỉnh đã tăng len hàng năm mà chủ yếu là cây sầu riêng được mở rộng tại các huyện có cao độ từ 800 đến 1.000 mét như Bảo Lâm, Di Linh, Đức Trọng và thị xã Bảo Lộc Cây ăn quả là cây dài ngày, thời gian kiến thiết cơ bản tốn nhiều chi phí và công sức Trước khi chọn một loại giống cây ăn quả nào để trồng cần phải biết các đặc điểm về sinh trưởng, phẩm chất và nguồn gốc chính xác của giống cây Nhằm tránh đi những sai lầm gây thiệt hại khi bắt đầu bước vào thời kỳ thu hoạch Sau đây là phần giới thiệu đặc điểm một
số giống cây ăn quả có triển vọng:
1 Cây sầu riêng (Durio zibethinus Murr)
Giống sầu riêng tốt cần có những đặc điểm sau:
Trang 2- Giống có khả năng cho năng suất cao, ổn định, kháng hoặc ít nhiễm các sâu, bệnh hại quan trọng
- Cơm dày, vàng sáng, ráo, mịn, vị ngọt béo đặc trưng của giống
BẢNG 1: ĐẶC ĐIỂM MỘT SỐ GIỐNG SẦU RIÊNG
Giống
Đặc điểm
Chôm chôm Java
Chôm chôm nhãn
Kiểu nhân giống ghép ghép
Tuổi vườn trung
bình
Năng suất trung
bình
(kg/cây/năm)
300-400 200-300
Thời gian ra hoa tháng 11 - 3 dương
lịch
tháng 11
- 5 dương lịch
Trang 3Trọng lượng quả
(g)
Màu khi chín đỏ vàng, sậm vàng,
vàng đỏ
Độ dày thịt
(mm)
7,0 - 7,9 6,0 - 8,5
Tróc thịt tốt rất tốt
Cấu trúc thịt ráo, chắc ráo, rất
dòn
Tỷ lệ thịt (%) 36-49 32-45
Độ Brix (%) 19-22 21-24
Mùi vị ngon, ngọt rất ngon
ngọt, thơm
2.2 Giống chôm chôm nhãn
Trang 4Đây là giống mới được chú ý trong thời gian gần đây, do có phẩm chất ngon, thị trường trong nước ưa chộng, giá bán cao hơn giống chôm chôm Java Giống có đặc điểm phân cành ngắn hơn với giống chôm chôm Java, lá có kích thước nhỏ và màu xanh nhạt Thời gian ra hoa và thu hoạch gần tương
tự như giống Java, nhưng có thể kéo dài hơn do cây ra hoa ít đồng loạt Đặc điểm dễ phân biệt của giống này là quả có kích thước trung bình, trọng
lượng quả từ 20-23 g, vỏ quả màu vàng lúc vừa chín, màu vàng đỏ lúc chín, râu ngắn, vỏ dày, vỏ quả có rãnh dọc kéo dài từ đỉnh đến đáy quả, giống như
2 nửa vỏ quả ráp lại, nên còn được gọi là “chôm chôm quả ráp”, phẩm chất quả ngon, tróc rất tốt, thịt quả ráo, chắc, dòn, vị ngọt
3 Cây nhãn (Dimocar-pus longan Lour)
3.1 Nhãn tiêu da bò (tiêu Huế, tiêu da vàng)
Có khả năng sinh trưởng mạnh, năng suất rất cao, thịt quả khá dày, ráo, dài, hạt nhỏ Quả khi chín có màu da bò, chùm rất sai Nhược điểm của giống này là cần phải xử lý để cây ra hoa, do đó nó cũng có ưu thế là nhà vườn có thể điều tiết thời điểm thu hoạch theo ý muốn với chu kỳ hai năm, cây có thể cho ba vụ quả
3.2 Nhãn tiêu lá bầu
Có khả năng sinh trưởng rất mạnh, tiềm năng năng suất cao, có thể đạt 90 kg/cây/năm ở giai đoạn cây 4-5 tuổi Chùm quả rất sai, đóng thưa vừa phải, quả có kích thước to hơn nhãn tiêu da bò, trọng lượng quả trung bình 9-14 g,
vỏ quả khi còn non màu xanh, khi chín có màu vàng da bò Thịt quả khá
Trang 5dày, màu trắng đục, khá ráo, dai, vị ngọt, thơm, hạt nhỏ, dài, có màu nâu đen Tiêu lá bầu cho 3 vụ quả trong 2 năm, cây dễ ra hoa hơn nhãn tiêu da
bò, thời gian từ khi ra hoa đến lúc thu hoạch từ 5-5,5 tháng
3.3 Nhãn Super
Đây là giống được ông Nguyễn Trí Nghiệp ở huyện Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long sưu tập Cây ra hoa tự nhiên và cho 2 vụ
quả/năm Chùm quả khá sai, đóng thưa vừa, quả khá to, trọng lượng trung bình từ 14 đến 14 g, vỏ quả khi chín có màu vàng sáng đến hơi sậm Thịt quả rất dày, màu trắng đục, cấu trúc ráo, dòn, vị ngọt, ít hơn
3.4 Nhãn Xuồng cơm vàng
Giống có nguồn gốc ở thành phố Vũng Tàu, được trồng bằng hạt, thịt quả dày, màu hanh vàng, ráo, dòn, rất ngọt, được thị trường ưa chuộng Đặc điểm dễ nhận diện là quả có dạng hình xuồng Quả chưa chín gần cuống có màu đỏ, quả chín vỏ quả có màu vàng da bò Xuồng cơm vàng thích hợp trên vùng đất cát; nếu trồng trên đất thịt hoặc sét nhẹ nên ghép qua gốc ghép
là giống tiêu da bò
BẢNG 3: ĐẶC ĐIỂM MỘT SỐ GIỐNG NHÃN
Trang 6Giống nhãn
Đặc điểm
Super Tiêu
da bò
Tiêu
lá bầu
Xuồng cơm vàng
Tuổi cây 4 8-10 4-6 15-20
Năng suất
(kg/cây/năm) 30
120-180 60-90 100-140
Số vụ thu
hoạch/năm
2 vụ/năm
3 vụ/2 năm
3 vụ/2 năm
1 vụ/năm
Khả năng sinh
trưởng khá
rất mạnh
rất mạnh khá
Thời gian từ
ra hoa đến thu
hoạch (tháng)
Tập tính ra
hoa tự nhiên
phải
xử lý
tự nhiên tự nhiên
Trang 7Khả năng đậu
trái cao rất cao
rất cao
trung bình
Trọng lượng
trái (g) 10-14 8-12 9-14 16-25
Bề dày thịt
(mm) 5-8 4-5 4-5 5,5-6,2
Màu sắc thịt
trắng, hơi vàng
trắng đục
trắng đục
trắng, hơi vàng
Cấu trúc thịt ráo, dòn ráo,
dai
ráo, ít dai
ráo, dai, dòn
Tỷ lệ thịt (%) 21-25 20-23 23-26 21-24
Mùi vị ngọt, ít
thơm
ngọt trung bình,
ít thơm
rất ngọt,
ít thơm
ngọt, khá thơm