Tiểu luận LSĐCSVN - Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng

Mác-Hồ Chí Minh đã từng nói: Đảng đã truyền bá lý luận Mác-Lênin vàotrong nhân dân ta, có lý luận soi đường thì quần chúng hành động mới đúngđắn, mới phát triển đợc tài năng và lực lượng

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài:

Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phong có tổ chức là tổ chức caonhất của giai cấp công nhân Việt Nam Đảng là ngời kế thừa nâng lên tầm caomới truyền thống của dân tộc kết hợp giá trị tinh thần Việt Nam với chủ nghĩaMác- Lênin, chủ nghĩa yêu nớc với chủ nghĩa quốc tế Vô sản, lấy chủ nghĩaMác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, là kim chỉ nam chomọi hoạt động của Đảng Ngay từ khi mới ra đời Đảng đã trở thành ngườilãnh đạo duy nhất cuộc đấu tranh của nhân dân Việt Nam để giải phóng dântộc, giải phóng xã hội và giải phóng con người, kết hợp độc lập dân tộc vớichủ nghĩa xã hội Vì mục đích vĩ đại của dân tộc là độc lập tự do Đảng làngười đại biểu trung thành cho lợi ích cao nhất của giai cấp công nhân, nhândân lao động và của cả dân tộc

Hồ Chí Minh đã nói: “Không có lợi ích nào khác ngoài lợi ích của nhândân và của tổ quốc” Vì vậy, Đảng ta đã “trở thành hình thức tổ chức cao nhấtcủa quần chúng lao động, hiện thân của trí tuệ, danh dự và lương tâm của dântộc” Đảng được nhân dân tin tưởng, coi là đội tiên phong giác ngộ của mình

Ngày 3/2/1930 Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập Từ khi ra đờiđến nay Đảng Cộng sản do Hồ Chí Minh sáng lập, rèn luyện đã lãnh đạo cáchmạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác

Đảng lãnh đạo cách mạng, lãnh đạo xã hội bằng Cương lĩnh, chiếnlược, các định hướng về chính sách và chủ động trong công tác, bằng tuyêntruyền, thuyết phục vận động, tổ chức và kiểm tra, bằng hành động tiên phonggương mẫu của đảng viên, trước hết là cương lĩnh, chiến lợc cách mạng.Cơng lĩnh và chiến lợc cách mạng của Đảng được xây dựng dới ánh sáng của

lý luận Mác-Lênin và tư tưởng nhân văn truyền thống Việt Nam phù hợp vớihoàn cảnh thực tiễn của đất nước và quốc tế qua mỗi thời kỳ cách mạng

Đảng luôn vận dụng lý luận vào thực tiễn, kết hợp những nguyên lý của chủnghĩa Mác-Lênin với tinh hoa truyền thống văn hoá dân tộc Đảng lãnh đạophong trào cách mạng của nhân dân ta thắng lợi bằng việc hoạch định racương lĩnh

Cương lĩnh cách mạng của Đảng xác định các nguyên tắc và phươnghướng chính trị, cùng với các chủ trương, chính sách của Đảng phản ánh ngàycàng đúng đắn quá trình phát triển của cách mạng Việt Nam

Cương lĩnh là sự kết hợp lý luận Mác-Lênin với thực tiễn của đất nước,

là sự kết hợp tư tưởng nhân văn truyền thống Việt Nam với chủ nghĩa Lênin trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam

Mác-Hồ Chí Minh đã từng nói: Đảng đã truyền bá lý luận Mác-Lênin vàotrong nhân dân ta, có lý luận soi đường thì quần chúng hành động mới đúngđắn, mới phát triển đợc tài năng và lực lượng vô cùng tận của mình; Đảng kếthợp lý luận với kinh nghiệm và thực hành của cách mạng Việt Nam; Đảng ápdụng lập trờng, quan điểm và phương pháp Mác-Lênin mà giải quyết các vấn

đề thực tế của cách mạng Việt Nam; Đảng phải có tinh thần khoa học và tinhthần cách mạng rất cao, phải hiểu rõ lịch sử xã hội phải quyết tâm phấn đấucho giai cấp và nhân dân, phải tin tưởng vào lực lượng và sáng kiến của quầnchúng, phải gom góp t tởng, kinh nghiệm, sáng kiến và ý chí của quần chúng,sắp xếp nó thành hệ thống, rồi lại áp dụng vào quần chúng

Chính nhờ có chủ nghĩa Mác-Lênin làm nền tảng tư tưởng, có cươnglĩnh, đường lối và chính sách cách mạng đúng đắn, sáng tạo nên Đảng Cộngsản Việt Nam đã trở thành đội tiên phong có tổ chức và là tổ chức cao nhấtcủa giai cấp công nhân và nhân dân lao động Đảng thật sự là hiện thân của trítuệ, danh dự và lương tâm của dân tộc Dưới ngọn cờ của chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam đã được nhân dântin tưởng và thừa nhận là đội tiên phong của mình Vì vậy, phát huy được nội

ngừng tiến lên giành được những thắng lợi có ý nghĩa lịch sử và có tính thờiđại sâu sắc

Lịch sử dân tộc Việt Nam, kể từ khi có Đảng là những trang sử sôiđộng nhất, hảo hung nhất, oanh liệt nhất kể từ khi có Đảng, dân tộc ta tiếp tụcgiành được những thắng lợi mang ý nghĩa dân tộc và thời đại sâu sắc, thể hiệnnhững bước nhảy vọt trong tiến trình lịch sử của dân tộc Mở đầu là thắng lợicủa cách mạng Tháng Tám năm 1945, lập ra nước Việt Nam dân chủ cộnghoả, tiếp đó là thắng lợi của các cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ

Tổ quốc; và đến nay chúng ta cũng khẳng địng công cuộc đổi mới của đấtnước, dưới sự lãnh đạo của Đảng đã và đang giành được những thắng lợi lớn,

"có ý nghĩa lịch sử sâu sắc" Tất cả những thắng lợi đó của dân tộc không thểphủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam

Ngày nay, nhân dân Việt Nam, đặc biệt là thế hệ trẻ đã và đang đượctrực tiếp hưởng thụ những thành quả của cách mạng, từ sự lãnh đạo tài tình,sáng suốt của Đảng, việc giáo dục cho các thế hệ thấy được vai trò và sự cốnghiến to lớn của Đảng và đặc biệt là thấy được ý nghĩa to lớn từ sự xuất hiện,

sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam (3- 2- 1930) là vô cùng quan trọng.Năm 2021 cũng là năm kỉ niệm 91 năm ngày thành lập Đảng

Do vậy, em lựa chọn đề tài: "Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng” làm đề tài tiểu luận của mình.

2 Mục đích yêu cầu:

Là công dân của một đất nước Xã Hội Chủ Nghĩa ,chịu sự dìu dắt củaĐảng Cộng Sản, chúng ta phải nắm vững phải quán triệt được tư tưởng đúngđắn của Đảng, không ngừng nâng cao hiểu biết về Đảng và vai trò củaĐảng

Tư tưởng của Đảng là một tư tưởng đúng, tư tưởng mang tính khoa học biệnchứng và điều đó đã được lịch sử chứng minh Được chứng minh ngay việc rađời của Đảng Cộng Sản, sự ra đời của Đảng Cộng Sản hoàn toàn hợp quy luật

.Vai trò của Đảng Cộng Sản vô cùng to lớn, vai trò đó có ảnh hưởng quantrọng và không thể thiếu đối với lịch sử và tương lai của nhân loại.

3 Phạm vi và phương pháp nghiên cứu:

Nghiên cứu về ý nghĩa của sự kiện Đảng cộng sản Việt Nam ra đời vàCương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng đối với lịch sử dân tộc Việt Namkhông còn là vấn đề mới, mà đây là vấn đề có lịch sử nghiên cứu từ rất lâu vàcũng được sự quan tâm của nhiều tác giả, nhóm tác giả, nhiều cơ quan, tổchức và đến nay vấn đề này cũng được công bố rộng rãi, là một trong nhữngnội dung giảng dạy ở không chỉ các trường cao đẳng, đại học, mà còn ở cáccấp học phổ thông Như vậy, đây là vấn đề đã mang tính phổ biến và khôngcòn là mới Song, tôi lựa chọn cách tiếp cận là đặt trực tiếp sự ra đời củaĐảng và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng trong bối cảnh lịch sử dântộc và thế giới để qua đó làm nổi bật lên ý nghĩa sự ra đời của Đảng và Cươnglĩnh chính trị đầu tiên của Đảng

Chương 4 Ý nghĩa của sự ra đời Đảng Cộng sản Việt Nam và bảnCương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng

NỘI DUNG

Chương 1 Tình hình thế giới và Việt Nam cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX 1.1 Tình hình thế giới và tác động của nó đối với Cách mạng Việt Nam

Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, trên bình diện thế giới xuất hiệnnhững biến cố lịch sử mang tính chất là bước ngoặt của xã hội loài người

Từ cuối thế kỷ XIX, chủ nghĩa tư bản (CNTT) đã chuyển từ giai đoạn

tự do cạnh tranh sang giai đoạn để quốc chủ nghĩa (ĐQCN) Chính bướcchuyển này đã làm cho mâu thuẫn trong thế giới TBCN ngày càng trở nên gaygắt: Mâu thuẫn vốn có trong CNTB là mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất vàquan hệ sản xuất đã phát triển đến mức cần phải giải quyết Mâu thuẫn nàytạo ra tính tất yếu của cách mạng vô sản, phạm trù cách mạng thế giới chuyểnsang phạm trù cách mạng vô sản, cách mạng XHCN Cùng với mâu thuẫn nộitại trong bản thân mỗi nước tư bản thì thời điểm này cũng xuất hiện mâuthuẫn giữa các nước tư bản với nhau do tranh giành thuộc địa, phân chia thịtrường và khu vực ảnh hưởng Đây là nguyên nhân trực tiếp dẫn tới cuộc đạichiến thế giới lần thứ nhất (1914- 1918) Đặc biệt là sự thống trị tàn bạo củaCNĐQ làm cho mẫu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa với CNĐQ thực dânngày càng trở nên gay gắt và trở thành một vấn để mang tính thời đại

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của phong trào cộng sản và công nhânquốc tế, một học thuyết cách mạng và khoa học đã khẳng định được vị trí vàđược xem là vũ khí lý luận của giai cấp công nhân, đó là lý luận của Chủnghĩa Mác- Lênin Không những thế, lý luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin cũngchỉ ra cho các dân tộc thuộc địa con đường giải phóng minh

Các nhà sáng lập Chủ nghĩa Mác- Lênin đã xây dựng nên học thuyết lýluận cách mạng không ngừng, với nội dung cơ bản: Giai cấp công nhân, saukhi đã trưởng thành về trình độ giác ngộ, trình độ tổ chức, có đủ khả năng vàđiều kiện lãnh đạo cuộc cách mạng dân chủ tư sản trên cơ sở liên minh vớigiai cấp nông dân đấu tranh chống lại chế độ chuyên chế phong kiến Dưới sựlãnh đạo của giai cấp công nhân, sự liên minh giữa giai cấp công nhân vớigiai cấp nông dân trở thành lực lượng chủ yếu đánh đổ chế độ chuyên chếphong kiến, thành lập nhà nước chuyên chỉnh cách mạng của giai cấp côngnhân và giai cấp nông dân (gọi tắt là chuyên chính công nông) Một cuộc cáchmạng như vậy được gọi là cuộc cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới Sự hoànthành triệt để cuộc cách mạng đó có nghĩa là tạo lập chiếc cầu trực tiếp đểchuyển sang cách mạng XHCN và giữa chúng không có "bức tường thànhngăn cách".

Lý luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin và đặc biệt là Lý luận cách mạngkhông ngừng đã chỉ ra con đường giải phóng cho các dân tộc thuộc địa nhưViệt Nam, đó là phải tiến hành một cuộc cách mạng theo con đường cáchmạng vô sản Đồng thời Lênin cũng chỉ ra việc cần thiết phải xây dựng mộtĐảng cộng sản kiểu mới của giai cấp công nhân

Trong lúc phong trào cộng sản và công nhân quốc tế đang phát triểnmạnh mẽ, đặc biệt là khi được trang bị bởi một học thuyết cách mạng và khoahọc, cuộc cách mạng vô sản đầu tiên nổ ra và giành thắng lợi tại Nga năm1917

Thắng lợi của cuộc cách mạng Tháng mười đã cổ vũ phong trào đấutranh của giai cấp công nhân và nhân dân lao động trên thế giới, đặc biệt lànhân dân các nước thuộc địa Cách mạng Tháng Mười đã thúc đẩy sự ra đờicủa hàng loạt các đảng cộng sản trên thế giới: Đản cộng sản Đức, Đảng cộngsản Hunggari (1918), Đảng cộng sản Mỹ (1919), Đảng cộng sản Anh, Đảng

Cuộc cách mạng Tháng Mười Nga 1917 cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấutranh của giai cấp công nhân và nhân dân lao động trên thế giới, dẫn tới sự rađời của hàng loạt các đảng cộng sản Tình hình đó đòi hỏi phải có một tổ chứcquốc tế đứng ra lãnh đạo, tập trung sức mạnh của phong trào ở tất cả các quốcgia, dân tộc (Quốc tế II đã không còn vai trò tiên phong kể từ sau khiĂngghen qua đời năm 1895).

Tháng 3- 1919, Quốc tế Cộng sản được thành lập, với khẩu hiệu "Vôsản thế giới và các dân tộc bị áp bức đoàn kết lại" đã đánh dấu một giai đoạnmới của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế "Lần đầu tiên trong lịch

sử, quốc tế Cộng sản đã chỉ rõ sự đoàn kết tất yếu, liên minh chiến đấu giữagiai cấp vô sản và các dân tộc thuộc địa đang rên xiết dưới ách thống trị thựcdân” Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh vai trò của Quốc tế Cộng sản đối với cáchmạng Việt Nam: "Xem trong cách tổ chức Đệ tam quốc tế, cỏ đặt ra một bộriêng, chuyên nghiên cứu và giúp đỡ cho cách mệnh bên Ả- Đông Xemkhẩu hiệu Đệ tam quốc tế, chẳng những rằng "vô sản giai cấp" mà lại thêmcâu " và dân tộc bị áp bức trong thế giới liên hiệp lại" Xem những việc ấythì đủ biết rằng An Nam muốn làm cách mệnh thành công, thì tất phải nhờ Đệtam quốc tế"

Như vậy, tình hình thế giới và những đặc điểm trên đây của thời đại cóảnh hưởng to lớn tới cách mạng Việt Nam đặc biệt là quá trình hình thànhĐảng cộng sản Việt Nam

1.2 Sự chuyển biến kinh tế - xã hội ở Việt Nam

Năm 1858, tại cửa biển Đà Nẵng, thực dân Pháp đã nổ súng xâm lượcViệt Nam, mặc dù nhân dân ta đã chiến đấu anh dũng, song các phong tràođấu tranh đều lần lượt thất bại Đến 1897, thực dân Pháp đã áp đặt xong bộmáy cai trị ở nước ta và bắt đầu tiến hành khai thác thuộc địa với những chínhsách phản động và hà khắc

Về chỉnh trị, Pháp thực hiện chính sách chuyên chế với bộ máy đàn ápnặng nề, mọi quyền hành đều thâu tóm trong tay các viên quan cai trị ngườiPháp: Toàn quyển Đông Dương, Thống đốc Nam Kỳ, Thống sứ Bắc Kỳ,Khâm sứ Trung Kỳ, Công số các tỉnh Biến vua quan Nam Triều thành bùnhìn tay sai Biến Việt Nam từ một nước phong kiến thành nước thuộc địanửa phong kiến.

Chúng dùng chính sách chia để trị Chia nước ta thành 3 kỳ sát nhậpvới Lào, Campuchia lập liên bang Đông Dương, nhằm xóa tên nước ta trênbản đồ thế giới Mỗi kỷ có chính sách khác nhau hòng chia rẽ và gây thù hậngiữa các sứ làm cho dân tộc ta không đoàn kết thống nhất, không tạo sứcmạnh tổng hợp chống lại chúng

Về kinh tế, 1897 Pháp tiến hành khai thác thuộc địa lần 1, sau chiếntranh thế giới I (1914- 1918), chủng khai thác lần 2 - để bù vào những tổn thấttrong chiến tranh (vốn đầu tư với tốc độ nhanh, giai đoạn 1924 - 1928 hơn 6lần 1847 - 1918), tập trung vào hai khu vực chủ yếu là đồn điền cao su và mỏthan

Tăng cường ngân hàng để cho vay nặng lãi và thâu tóm để kiểm soátcác hoạt động kinh tế ở Đông Dương Chúng tăng thuế lên 2 - 3 lần so vớitrước, độc quyền thuốc phiện, rượu, muối

Chúng thực hiện chế độ mộ phu cực kỳ man rợ và chiếm đoạt ruộng đấtcủa nông dân làm 50% nông dân ta mất ruộng đất Đời sống nhân dân vôcùng cực khổ

Chúng du nhập phương thức sản xuất TBCN làm cho quan hệ kinh tế ởnông thôn bị phá vỡ và hình thành nên những đô thị, khu dân cư và trung tâmkinh tế mới

Chúng duy trì phương thức sản xuất phong kiến, kết hợp hai phươngthức sản xuất để thu lợi nhuận siêu ngạch

Chúng không du nhập phương thức sản xuất TBCN một cách hoànchỉnh, chính vì thế mà Việt Nam không thể tiến lên TBCN bình thường được.

Vì vậy nền kinh tế Việt Nam bị kim hãm trong vòng lạc hậu - vừa mang tínhchất tư bản thực dân - vừa mang tính chất phong kiến

Về văn hóa, Thực dân Pháp thực hiện chính sách văn hóa nô dịch, ngudân, gây tâm lý tự ti, vong bản để chúng dễ bể thống trị đồng thời chúngcòn tìm mọi cách bưng bít và ngăn chặn không cho ảnh hưởng đến văn hóatiến bộ trên thế giới vào Việt Nam Nguyễn Ái Quốc đó nói rõ về chính sáchnày: "Chủ nghĩa tư bản Pháp đó vào Đông Dương từ nửa thế kỷ nay; vì lợi íchcủa nó, nó đã dựng lưỡi lê để chinh phục đất nước chúng tôi Từ đó, chúng tôikhông những bị áp bức và bóc lột một cách nhục nhã, mà còn bị hành hạ vàđầu đọc một cách thê thảm Tụi xin nhấn mạnh từ “đầu độc” bằng thuốcphiện, bằng rượu Chúng tôi không có quyền cư trú và du lịch ra nước ngoài,chúng tôi phải sống trong cảnh ngu dốt tối tăm và chúng tôi không có quyền

Về xã hội, Việt Nam từ một nước phong kiến độc lập đã trở thành mộtnước thuộc địa nửa phong kiến, mâu thuẫn trong xã hội cũng bị chi phối bởiđặc điểm này; xã hội Việt Nam hình thành nhiều mâu thuẫn đan xen lẫn nhau,song mâu thuẫn chủ yếu nhất nổi lên lúc này là mâu thuẫn giữa toàn thể dântộc Việt Nam với thực dân Pháp và tay sai phản động

Về giai cấp cũng bị phân hóa triệt để do chính sách khai thác thuộc địacủa thực dân Pháp, ngoài những giai cấp vốn có (địa chủ phong kiến và nông

dân), xã hội Việt Nam xuất hiện những giai cấp mới như tư sản, tiểu tư sản,

vô sản

Thái độ chính trị của các giai cấp cũng có sự phân hoá sâu sắc, theo đótrong các giai cấp địa chủ phong kiến và tư sản đều có những bộ phận có thểlôi kéo, lợi dụng trong lực lượng cách mạng , các giai cấp tiểu tư sản và nôngdân đều có tinh thần hăng hái cách mạng, là lực lượng quan trọng của cáchmạng Đặc biệt là công nhân, tuy chiếm khoảng 1% dân số nhưng là lựclượng duy nhất có khả năng lãnh đạo cách mạng nếu được trang bị Chủ nghĩaMác - Lênin

Trong bối cảnh đó, các phong trào yêu nước theo nhiều khuynh hướngkhác nhau đã diễn ra: Phong trào Cần Vương (1885 – 1896), Khởi nghĩa củanông dân Yên Thể (1885 – 1913), Phong trào Đông Du (1906 – 1908), Phongtrào Duy Tân (1906- 1908), Phong trào yêu nước dân chủ công khai (1925 -1926), Phong trào cách mạng quốc gia tư sản, gắn liền với hoạt động của ViệtNam Quốc dân đảng (1927 - 1930) Nhưng tất cả các phong trào đều lần lượtthất bại cách mạng Việt Nam rơi vào cuộc khủng hoảng về đường lối cứunước và giai cấp lãnh đạo cách mạng

Chương 2 Phong trào đấu tranh của nhân dân ta trước khi Đảng ra đời

Trong quá trình đấu tranh dựng nước và giữ nước lâu dài gian khổ ác liệt, dân tộc ta sớm hình thành truyền thống yêu nước nồng nàn, tinh thần đấu tranh anh dũng kiên cường bất khuất Ngay từ khi thực dân Pháp xâm lược, nhân dân ta đã liên tiếp đứng lên chống lại chúng khắp nơi trong nước, nhân dân ta đã tham gia đấu tranh dưới ngọn cờ cảu các sĩ phu yêu nước đương thời theo nhiều khuynh hướng khác nhau Từ những phong trào tự phát đến những phong trào có tổ chức, lãnh đạo, các phong trào diễn ra ngày càng một hoàn thiện hơn Tuy rằng các phong trào đều bị đàn áp dã man nên

đã bị thất bại nhưng tất cả những cuộc khởi nghĩa đó đã để lại tiếng vang lớn, gây cho địch nỗi hoang mang lo sợ.

2.1 Phong trào Cần Vương

Sau khi thực dân Pháp căn bản hoàn thành cuộc xâm lược Việt Namvới hoà ước 1884, cuộc đấu tranh của nhân dân Việt Nam chống xâm lược đãchuyển qua một giai đoạn mới Mở đầu là cuộc tấn công trại lính Pháp mằncạnh kinh thành Huế, dưới sự chỉ huy của Tôn Thất Thuyết lấy danh nghĩanhà vua yêu nước trẻ tuổi Hàm Nghi Bị thất bại, Tôn Thất Thuyết đã phò vuaHàm Nghi lánh vào vùng rừng núi, thảo chiếu Cần Vương, kêu gọi các sĩ phuvăn thân cùng toàn dân tiếp tục chiến đấu Từ đó phong trào Cần Vương đãphát triển trong nhiều địa phương ở Trung Kỳ và Bắc Kỳ, cho đến những nămcuối của thế kỷ XIX

Trong phong trào Cần Vương, các thủ lĩnh sĩ phu văn thân, liên kết vớicác thổ hào địa phương, đã tập hợp đông đảo quần chúng nông dân trongvùng, dùng vũ khí thô sơ nổi dậy chống lại cuộc bình định của thực dân Pháp.Các sĩ phu muốn khôi phục một vương triều phong kiến có chủ quyền, các thổhào muốn dành lại những thế lực bị tước đoạt, nông dân chống lại sự bóc lộtthuế má và cướp đoạt ruộng đất, tất cả gắn bó lại trên danh nghĩa của mộtphong trào yêu nước chống xâm lược mang tính chất truyền thống Nhưng

cuối cùng phong trào Cần Vương đã thất bại vì rời rạc, lẻ tẻ, thiếu sự chỉ huythống nhất.

2.2 Phong trào dân tộc - dân chủ của tầng lớp sĩ phu yêu nước

* Sự chuyển biến của xã hội Việt Nam và những ảnh hưởng của tác động bên ngoài:

Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, xã hội Việt Nam có nhiều chuyểnbiến, trước những chính sách cai trị của thực dân Pháp, cơ cấu xã hội truyềnthống Vệt Nam biến đổi Giai cấp công nhân Việt Nam (chủ yếu là trong cáccông trường và hầm mỏ) hình thành ở đô thị xuất hiện một tầng lớp côngthương và tiểu tư sản thành thị Tầng lớp sĩ phu nho học bên cạch đọc cáckinh sách nho giáo, các nho sĩ này cũng đã đọc ngững cuốn sách mới của cáctác giả châu Âu và Trung Quốc Vì vậy phong trào cải cách chính trị văn hoá

ở Trung Quốc, cùng với những tư tưởng cách mạng Pháp được dịch qua chữHán đã tác động vào Việt Nam Giới sĩ phu lúc này thấy được thế suy tàn củacác chế độ phong kiến châu á và sự cần thiết phải cải cách xã hội

* Trào lưu dân tộc chủ nghĩa:

Những nhận thức chính trị đó đã làm nảy sinh một khuynh hướng chínhtrị mới trào lưu dân tộc chủ nghĩa Trào lưu chính trị này kế tục phong tràoCần Vương yêu nước chống Pháp nhưng đồng thời đã mang nhiều nét mớikhác trước Tầng lớp khởi xướng trào lưu này là những sĩ phu yêu nước tiến

bộ Lòng yêu nước của họ không còn bám giữ vào những tư tưởng “trungquân” mà đã chuyển sang ý thức về một chủ nghĩa quốc gia dân tộc, vì lợi íchchung của nhiều triệu đồng bào trong cả nước Những sĩ phu yêu nước tiến bộ

ở Việt Nam lúc bấy giờ cho rằng, muốn đánh đuổi thực dân Pháp, không thểchỉ hạn chế trong những hình thức khởi nghĩa vũ trang như trước đây, mà cònphải kết hợp cả với nhiều biện pháp mới về chính trị, ngoại giao, tiến hànhmột phong trào cải cách xã hội sâu rộng trong đông đảo quần chúng nhân dân

Hai gương mặt nổi bật cho trào lưu dân tộc dân chủ là các nhà chỉ sĩ Phan BộiChâu và Phan Châu Trinh

Phan Bội Châu là một sĩ phu sớm có lòng yêu nước, chủ trương vậnđộng quâng chúng trong nước, tranh thủ sự giúp đỡ của nước ngoài, tổ chứcbạo động để đánh đuổi thực dân Pháp, giành độc lập dân tộc, xây dựng nềnchế độ chính trị dựa vào dân Ông đã lập hội Duy Tân, vượt biển sang Nhậtmưu cầu ngoại viên, tổ chức phong trào Đông Du đưa các thanh thiếu niênViệt Nam sang học ở Nhật để chuẩn bị lực lượng chống Pháp và dùng văn thơyêu nước để thức tỉnh quốc dân Cuộc vận động Đông du chỉ diễn ra đượcmấy năm và đã bị thực dân Pháp bóp chết Những du học sinh Việt Nam bịtrục xuất ra khỏi Nhật và cả cụ Phan cũng phải rời khỏi đất nước này.Saucách mạng Tân Hợi, ông lưu lạc ở Trung Quốc, lại lập ra tổ chức Việt NamQuang Phục hội, chuẩn bị đưa quân về nước khởi nghĩa, nhưng cũng khôngtránh khỏi bị thất bại.Phan Bội Châu là một người anh hùng đầy nhiệt huyếtnhưng không gặp thời thế

Phan Châu Trinh gần đồng thời với Phan Bội Châu, là một sĩ phuQuảng Nam đã giương cao ngọn cờ dân chủ, cải cách xã hội Ông đã từng bôn

ba ở nhiều nước, sớm tiếp thu những tư tưởng tiến bộ, chủ trương cứu nướcbằng phương pháp nâng cao dân trí, dân quyền Ông vạch trần chế độ vuaquan phong kiến thối nát, đòi Pháp phải sửa đổi chính sách cai trị ở thuộc địa.Chịu nhiều ảnh hưởng tư tưởng dan chủ của Phan Châu Trinh, nhiều phongtrào cải cách xã hội lúc đó đã nổi lên như việc thành lập nhà trường kiểu mớiĐông Kinh Nghĩa Thục ở Hà Nội, phong trào Duy Tân Tư tưởng dân chủ củaPhan Châu Trinh thể hiện một tinh thần dân tộc yêu nước sâu sắc, nhưng chủtrương dùng cải cách để cứu nước của ông có phần không hợp thời thế

* Phong trào đấu tranh của quần chúng công nông, binh:

Các phong trào chính trị của giới sĩ phu đã có ảnh hưởng trực tiếp hoặcgián tiếp đến phong trào đấu tranh của quần chúng công nông binh trong thời

kỳ này ở đây những cuộc đấu tranh so với phong trào của giới sĩ phu thường

là thiếu đường lối, tổ chức nhưng lại đông đảo, quyết liệt hơn Năm 1908, doảnh hưởng của những tư tưởng cải cách của Phan Châu Trinh và phong tràoDuy Tân hô hào đời sống mới, một phong trào chống sau thuế của nông dân

đã lan rộng ra ở nhiều tỉnh Hàng ngàn nông dân nổi dậy biểu tình, bao vâyhuyện lị đòi giảm sau thuế Đáng chú ý là khởi nghĩa của nông dân Yên Thếcủa Hoàng Hoa Thám, họ đã liên lạc với tổ chức yêu nước của Phan Bội Châutrong một kế hoạch tấn công vào Hà Nội

Giai cấp công nhân Việt Nam tuy mới ra đời, số lượng còn ít nhưngbước đầu đã tham gia đấu tranh, điển hình có những cuộc bãi công bạo độngcủa công nhân các công trường đường sắt(Yên Bái), học sinh trường BáchNghệ (Sài Gòn) và một số công nhân tàu biển Ngoài ra còn có những cuộcbạo động khởi nghĩa chống Pháp của dân tộc ít người

Ngoài tầng lớp sĩ phu và quần chúng công nông, đầu thế kỷ XX còn cómột lực lượng xã hộ mới tham gia phong trào đấu tranh chống Pháp Đó làcác binh lính người Việt trong quân đội Pháp Do thực hiện chính sách dùngngười Việt để trị người Việt nên qua những cuộc càn quét những binh línhViệt đã thấy được tận mắt nhữnh tội ác của giặc, lòng căm thù giặc được khơidậy Hơn nữa do sự đối xử của thực dân Pháp đối với họ là khinh miệt, bạcđãi nên đã dẫn tới việc họ nổi dậy bạo động khởi nghĩa

Những phong trào dân tộc dân chủ chống Pháp ở Việt Nam đầu thế kỷ

XX do những sĩ phu yêu nước tiến bộ lãnh đạo, được đông đảo các tầng lớpnhân dân hưởng ứng tham gia, tuy không thành công nhưng đã có tiếng vanglớn Đó là những bước đi ban đầu để tìm ra một con đường mới, dúng đắntrong cuộc cách mạng dân tộc và cách mạng xã hội

Chương 3 Quá trình thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và bản Cưỡng

lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng 3.1 Vai trò của Nguyễn Ái Quốc trong việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

Trước yêu cầu bức bách phải tìm con đường cứu nước mới, tháng 6năm 1911, Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước Trong quá trình tìmđường cứu nước, Người đã tìm hiểu kỹ các cuộc cách mạng điển hình trên thếgiới Người đánh giá cao tư tưởng tự do, bình đẳng, bác ái và quyền conngười của các cuộc cách mạng tư sản tiêu biểu như Cách mạng

Mỹ (1776), Cách mạng Pháp (1789)… nhưng cũng nhận thức rõ những hạnchế của các cuộc cách mạng tư sản Từ đó, Nguyễn Ái Quốc khẳng định conđường cách mạng tư sản không thể đưa lại độc lập và hạnh phúc cho nhân dâncác nước nói chung, nhân dân Việt Nam nói riêng

Nguyễn Ái Quốc đặc biệt quan tâm tìm hiểu Cách mạng Tháng MườiNga năm 1917 Người rút ra kết luận: “Trong thế giới bây giờ chỉ có cáchmệnh Nga là đã thành công, và thành công đến nơi, nghĩa là dân chúng đượchưởng cái hạnh phúc tự do, bình đẳng thật”

Tháng 7 – 1920, Nguyễn Ái Quốc đọc bản Sơ thảo lần thứ nhất nhữngluận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin đăng trên báoNhân đạo Người tìm thấy trong Luận cương của Lênin lời giải đáp về conđường giải phóng cho nhân dân Việt Nam: về vấn đề thuộc địa trong mốiquan hệ với phong trào cách mạng thế giới… Nguyễn Ái Quốc đã đến với chủnghĩa Mác –Lênin

Tại Đại hội Đảng Xã hội Pháp (12/1920) Nguyễn Ái Quốc bỏ phiếu tánthành việc gia nhập Quốc tế Cộng sản và tham gia thành lập Đảng Cộng sảnPháp Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt trong cuộc đời hoạt động cách mạngcủa Người - từ người yêu nước trở thành người cộng sản và tìm thấy con

đường cứu nước đúng đắn “Muốn cứu nước phải giải phóng dân tộc không cócon đường nào khác con đường cách mạng vô sản”.

Từ đây cùng với việc thực hiện nhiệm vụ đối với phong trào cộng sảnquốc tế, Nguyễn Ái Quốc xúc tiến truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin, vạchphương hướng chiến lược cách mạng Việt Nam và chuẩn bị điều kiện đểthành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

Quá trình Nguyễn Ái Quốc chuẩn bị các điều kiện thành lập Đảng đượcđánh dấu bằng việc Người tích cực truyền bá chủ nghĩa Mác - LêNin vào ViệtNam thông qua những bài đăng trên các báo Người cùng khổ, Nhân đạo, Đờisống công nhân và đặc biệt là tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp (năm1925) Tác phẩm này đã vạch rõ những âm mưu và thủ đoạn của chủ nghĩa đếquốc che dấu tội ác dưới cái vỏ bọc “khai hóa văn minh”, từ đó khơi dậymạnh mẽ tinh thần yêu nước, thức tỉnh tinh thần dân tộc nhằm đánh đuổi thựcdân Pháp xâm lược Mùa hè 1923 từ Pháp sang Liên Xô, Người tham gianhiều Đại hội quốc tế và học tập nghiên cứu chủ nghĩa Mác- Lê nin

Với tư cách là đại diện của quốc tế cộng sản, tháng 11-1924, Nguyễn

Ái Quốc đến Quảng Châu (Trung Quốc) Tháng 6-1925, người thành lập HộiViệt Nam cách mạng thanh niên Chương trình và Điều lệ của Hội nêu rõ mụcđích là: làm cách mạng dân tộc và cách mạng thế giới Sau khi cách mạngthành công Hội chủ trương thành lập Chính phủ nhân dân; mưu cầu hạnhphúc cho nhân dân; tiến lên xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa; thực hiệnđoàn kết với giai cấp vô sản các nước, với phong trào cách mạng thế giới

Từ năm 1925 - 1927, Hội Việt Nam cách mạng thanh niên đã mở cáclớp huấn luyện chính trị cho cán bộ cách mạng Việt Nam Hội đã xây dựngđược nhiều cơ sở ở các trung tâm kinh tế, chính trị trong nước Năm 1928,Hội thực hiện chủ trương “vô sản hóa”, đưa hội viên vào nhà máy, hầm mỏ,đồn điền để rèn luyện lập trường, quan điểm giai cấp công nhân; để truyền bá

chủ nghĩa Mác - Lênin và lý luận giải phóng dân tộc nhằm thúc đẩy sự pháttriển của phong trào cách mạng Việt Nam.

Ngoài việc trực tiếp huấn luyện cán bộ của Hội Việt Nam cách mạngthanh niên Nguyễn Ái Quốc còn lựa chọn những thanh niên Việt Nam ưu túgửi đi học tại trường Đại học Phương Đông và trường Lục quân HoàngPhố nhằm đào tạo cán bộ cho cách mạng Việt Nam

Cùng với việc đào tạo cán bộ, Nguyễn Ái Quốc đã tổ chức ra các tờ báoThanh niên, Công nông, lính cách mệnh, Tiền phong nhằm truyền bá chủnghĩa Mác - Lênin vào Việt Nam Quan điểm cách mạng của Nguyễn ÁiQuốc đã thức tỉnh và giác ngộ quần chúng, thúc đẩy phong trào đấu tranh yêunước của nhân dân phát triển theo con đường cách mạng vô sản

Năm 1927, Bộ Tuyên truyền của Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bứcxuất bản tác phẩm Đường cách mệnh với những nội dung cơ bản vạch raphương hướng cơ bản về chiến lược và sách lược của cách mạng ở Việt Nam

Năm 1928, Hội Việt Nam cách mạng thanh niên chủ trương “Vô sảnhóa”, Đến 1929 phong trào công nhân và phong trào yêu nước phát triển rấtmạnh mẽ Các yếu tố thành lập Đảng đã xuất hiện, Hội Việt Nam cách mạngthanh niên bị phân liệt, các tổ chức cộng sản ở Việt Nam lần lượt ra đời Yêucầu của phong trào dân tộc dân chủ Việt Nam đòi hỏi phải có sự lãnh đạo củamột Đảng Cộng sản

Nguyễn Ái Quốc với tư cách là biệt phái viên của Quốc tế cộng sản,triệu tập các tổ chức cộng sản và chủ trì Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộngsản thành lập Đảng cộng sản Việt Nam Hội nghị diễn ra từ 6- 1 đến 7-2-1930tại Cửu Long- Hương Cảng- Trung Quốc

3.2 Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

3.2.1 Hoàn cảnh ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

Trước sự phát triển của phong trào công nhân và phong trào yêu nước,cuối tháng 3- 1929, tại 5D Hàm Long- Hà Nội, một số hội viên tiên tiến của

tổ chức Thanh niên ở Bắc Kỳ đã lập ra Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở Việt Namgồm 7 đồng chí do đồng chí Trần Văn Cung làm Bí thư Chi bộ

Tại Đại hội lần thứ nhất của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên(5/1929) đã xảy ra bất đồng giữa các đoàn đại biểu về vấn đề thành lập đảngCộng sản, mà thực chất là sự khác nhau giữa những đại biểu muốn thành lậpngay một đảng cộng sản và giải thể tổ chức Hội Việt Nam cách mạng thanhniên, với những đại biểu cũng muốn thành lập đảng cộng sản, nhưng “khôngmuốn tổ chức đảng ở giữa Đại hội thanh niên và cũng không muốn phá thanhniên trước khi lập được đảng” Trong bối cảnh đó, các tổ chức cộng sản ởViệt Nam ra đời

Đông Dương Cộng sản Đảng: Ngày 17-6-1929, tại 312 Khâm

Thiên-Hà Nội, đại biểu các tổ chức cộng sản ở Bắc Kỳ họp Đại hội quyết định thànhlập Đông Dương Cộng sản Đảng Tuyên ngôn của Đảng nêu rõ: Đảng Cộngsản Đông dương tổ chức đại đa số và thực hành công nông liên hiệp mục đích

để đánh đổ đế quốc chủ nghĩa; đánh đổ tư bản chủ nghĩa; diệt trừ chế độphong kiến; giải phóng công nông; thực hiện xã hội bình đẳng, tự do, bác ái,tức là hội cộng sản

An Nam Cộng sản Đảng: Trước sự ra đời của Đông Dương Cộng sảnĐảng và để đáp ứng yêu cầu của phong trào cách mạng, mùa thu năm 1929,các đồng chí trong Hội Việt Nam cách mạng thanh niên hoạt động ở TrungQuốc và Nam Kỳ đã thành lập An Nam Cộng sản Đảng về điều kiện kết nạpđảng viên, Điều lệ của Đảng viết “Ai tin theo chương trình của Quốc tế Cộngsản, hăng hái phấn đấu trong một bộ phận đảng, phục tùng mệnh lệnh đảng vàgóp nguyệt phí, có thể cho vào đảng được”

Đông Dương Cộng sản Liên đoàn: Việc ra đời của Đông Dương Cộng