Thế nào là thể chế kinh tế thị trường vàthể chế kinh tế thị trường định hướng xhcn ở việtnam từ góc độ của một công dân hãy cho biếtmình

TỪ GÓC ĐỘ CỦA MỘT CÔNG DÂN HÃY CHO BIẾT MÌNH CẦN THỰC HIỆN NHỮNG NHIỆM VỤ GÌ ĐỂ GÓP PHẦN HOÀN THIỆN THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA?. LỜI MỞ ĐẦUCó thể nói, thực ch

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

***

BÀI TẬP LỚN MÔN KINH TẾ CHÍNH TRỊ

ĐỀ TÀI: THẾ NÀO LÀ THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG VÀ THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XHCN Ở VIỆT NAM TỪ GÓC ĐỘ CỦA MỘT CÔNG DÂN HÃY CHO BIẾT MÌNH CẦN THỰC HIỆN NHỮNG NHIỆM VỤ GÌ ĐỂ GÓP PHẦN HOÀN THIỆN THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH

HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA?

Họ và tên SV: Đặng Phương Thảo

Lớp tín chỉ: Kinh tế chính trị 02 K63

Mã SV:11217165

GVHS: Đào Thị Phương Liên

Hà Nội 2022

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 3

1.Kinh tế thị trường 4

1.1.Thị trường 4

1.2.Kinh tế thị trường 4

2.Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 6

2.1.Khái niệm 6

2.2.Qúa trình hình thành nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 7

2.2.1.Trước năm 1986 7

2.2.2.Sau năm 1986 7

2.3.Tính tất yếu khách quan của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 8

2.4.Đặc trưng của nền kinh tế định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt nam 9

3.Thực trạng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 10

3.1 Sự cần thiết phải hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xhcn ở Việt Nam 10

3.2.Thực trạng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 11

3.2.1 Những thành tựu đạt được… 11

3.2.2 Những khó khăn và thách thức 12

3.3.Nội dung hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 13

4.Giải pháp hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội Chủ nghĩa ở Việt Nam 14

4.1.Mở rộng phân công lao động xã hội 14

4.2.Thực hiện nhất quán chính sách phát triển nhiều thành phần kinh tế… .15 4.3.Đẩy mạnh công tác nghiên cứu ứng dụng hoa học công nghệ, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa 15

4.4.Giữ vững ổn định chính trị, hoàn thiện hệ thống pháp luật và chính sách phát triển kinh tế 15

4.5.Xây dựng và hoàn thiện hệ thống điều tiết kinh tế vĩ mô, đào tạo đội ngũ quản lý kinh tế và các nhà kinh doanh giỏi 16

KẾT THÚC 17

LỜI MỞ ĐẦU

Có thể nói, thực chất của tiến trình đổi mới ở nước ta trong 36 năm qua (tính

từ Đại hội VI của Đảng năm 1986) về mặt kinh tế là việc tìm kiếm mô hình phát triển kinh tế tối ưu cho đất nước bằng việc chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan liêu, bao cấp (tồn tại trước năm 1986) sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Đi kèm với đó là sự chuyển đổi thể chế kinh tế từ thể chế của nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung dựa trên nền tảng công hữu sang thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa dựa trên nền tảng đa sở hữu Tiến trình đổi mới tất yếu được thực hiện bằng sự dân chủ hóa mọi mặt của đời sống kinh

tế, xã hội, xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo

Thông qua nhận thức một cách khoa học về nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, vấn đề giải quyết các quan hệ lợi ích, sinh viên sẽ hiểu được lý do khách quan phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

và hình thành kĩ năng tư duy, vận dụng lý luận nền tảng vào giải quyết các vấn đề kinh tế khi tham gia các quan hệ kinh tế xã hội, các quan hệ lợi ích trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Với mong muốn tìm ra câu trả lời cho bài toán “Thế nào là thể chế kinh tế thị trường và thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam Từ góc độ của một công dân hãy cho biết mình cần thực hiện những nhiệm vụ gì để góp phần hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN”, em thực hiện đề tài này cho bài tập lớn của mình Tuy nhiên, do vốn tích lũy, kiến thức của bản thân còn khiêm tốn nên bài tập lớn của em không thế tránh khỏi những thiếu sót Em rất mong được nhận những lời góp ý từ cô Em xin chân thành cảm ơn!

1 Kinh tế thị trường:

1.1 Thị trường:

Thị trường là tổng hòa các quan hệ kinh tế, trong đó nhu cầu của các chủ thể được đáp ứng thông qua việc trao đổi, mua bán với sự xác định giá cả và số lượng hàng hóa, dịch vụ tương ứng với trình độ phát triển nhất định của nền sản xuất xã hội

Thị trường cũng có thể nhận diện thông qua các mối quan hệ liên quan đến trao đổi, mua bán hàng hóa, dịch vụ trong xã hội, được hình thành do những điều kiện lịch sử, kinh tế, xã hội nhất định Theo nghĩa này, thị trường là tổng thể các mối quan hệ kinh tế gồm cung, cầu, giá cả; quan hệ hàng – tiền; quan hệ giá trị, giá trị sử dụng; quan hệ hợp tác, cạnh tranh; quan hệ trong nước, ngoài

nước…Đây cũng là các yếu tố của thị trường

Thị trường thực hiện giá trị hàng hóa, là điều kiện, môi trường cho sản xuất phát triển Gía trị hàng hóa được thực hiện thông qua trao đổi Việc trao đổi phải được diễn ra ở thị trường Thị trường là môi trường để các chủ thể thực hiện giá trị hàng hóa Thị trường là cầu nối giữa sản xuất với tiêu dùng đồng thời kích thích sự sáng tạo của mọi thành viên trong xã hội, tạo ra cách thức phân bổ nguồn lực hiệu quả trong nền kinh tế

1.2 Kinh tế thị trường:

Khái niệm:

Nền kinh tế thị trường là nền kinh tế được vận hành theo cơ chế thị trường Đó

là nền kinh tế hàng hóa phát triển cao, ở mọi quan hệ sản xuất và trao đổi đều được thông qua thị trường, chịu sự tác động, điều tiết của các quy luật thị trường

Kinh tế thị trường là nền kinh tế mà ở đó tồn tại nhiều thành phần kinh tế, nhiều loại hình sở hữu cùng tham gia, cùng vận động và phát triển trong một cơ chế cạnh tranh bình đẳng và ổn định

Ưu điểm:

Trong nền kinh tế thị trường, nếu lượng cầu hàng hóa cao hơn lượng cung, thì giá cả hàng hóa sẽ tăng lên, mức lợi nhuận cũng tăng khuyến khích người sản xuất tăng lượng cung Người sản xuất nào có cơ chế sản xuất hiệu quả hơn thì

cũng có tỷ suất lợi nhuận cao hơn, cho phép họ tăng quy mô sản xuất, và do đó các nguồn lực sản xuất sẽ chảy về phía những người sản xuất hiệu quả Những

người sản xuất có cơ chế sản xuất kém hiệu quả sẽ có tỷ suất lợi nhuận thấp, khả năng mua nguồn lực sản xuất thấp, sức cạnh tranh kém sẽ bị đào thải Do đó, nền kinh tế thị trường tạo ra động lực để các doanh nghiệp có thể đổi mới, phát triển mình, bởi khi các doanh nghiệp đó muốn cạnh tranh và đáp ứng tốt nhu cầu của thị trường thì đòi hỏi họ phải đổi mới về công nghệ, về quy trình sản xuất, quản lý, về các sản phẩm của mình

Ở nền kinh tế thị trường thì con người mong muốn tìm ra phương án cải tiến cho phương thức làm việc, đúc rút cho bản thân nhiều kinh nghiệm Kinh tế thị trường là nơi để phát hiện, đào tạo, tuyển chọn, sử dụng những người có năng lực tốt, nâng cao quy trình quản lý kinh doanh, cũng là nơi để đào thải những nhà quản lý chưa đạt được hiệu quả cao

Kinh tế thị trường tạo xu thế liên doanh, liên kết đẩy mạnh giao lưu kinh tế, các nước đang phát triển có cơ hội được tiếp xúc được chuyển giao công nghệ sản xuất, công nghệ quản lý từ các nước phát triển để thúc đẩy công cuộc xây dựng và phát triển kinh tế ở nước mình Trong thương mại quốc tế, mức độ thị trường hóa nền kinh tế có thể được sử dụng làm tiêu chí trong xác định điều kiện thương mại giữa hai bên

Nhược điểm:

Cơ chế phân bổ nguồn lực trong nền kinh tế thị trường có thể dẫn tới bất bình đẳng trong xã hội và quan niệm Người giàu sẽ sử dụng lợi thế về tài sản để chiếm

hữu ngày càng nhiều của cải và quyền lực hơn, trong khi người nghèo sẽ ngày càng nghèo hơn Cuối cùng sẽ dẫn tới phân chia giai cấp: thiểu số người giàu

nắm quyền lực cai trị xã hội, còn đa số là người nghèo có đời sống khó khăn Chênh lệch giàu nghèo quá mức sẽ dẫn tới nguy cơ bất ổn xã hội khi người nghèo đấu tranh (nhiều khi bằng bạo loạn, lật đổ) để có cuộc sống tốt hơn

Hơn nữa, trong nền kinh tế thị trường luôn tiềm ẩn những rủi ro khủng hoảng

Sự vận động của cơ chế thị trường không phải lúc nào cũng tạo ra được sự cân đối Khủng hoảng có thể diễn ra cục bộ hoặc trên phạm vi tổng thể Khủng hoảng có thể xáy ra trên mọi loại hình thị trường, với mọi nền kinh tế thị trường

Nền kinh tế thị trường không tự khắc phục được xu hướng cạn kiệt tài nguyên không thể tái taọ, suy thoái môi trường tự nhiên, môi trường xã hội Phần lớn các chủ thể sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế thị trường luon đặt mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận tối đa nên luôn tạo ra ảnh hưởng tiềm ẩn đối với nguồn lực tài nguyên, suy thoái môi trường

2 Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:

2.1 Khái niệm:

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là nền kinh tế vận hành theo quy luật thị trường, đồng thời góp phần hướng tới từng bước xác lập một xã hội mà

ở đó dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh; có sự điều tiết của Nhà nước do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo

Như vậy, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam không chỉ có mục tiêu phát triển về kinh tế mà còn hướng tới các giá trị cốt lõi của một xã hội văn minh Nó vừa có đầy đủ các đặc trưng vốn có của kinh tế thị

trường nói chung, vừa có những đặc trưng riêng của Việt Nam

2.2 Qúa trình hình thành nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

ở Việt Nam:

2.2.1 Trước năm 1986:

Discover more from:

CNXH2021

Bài tập lớn chủ nghĩa khoa học xã hội Phân tích bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam Liên hệ trách nhiệ…

[Tailieu VNU.com] - Giao-trinh-Chu-Nghia-Xa-Hoi-Khoa-Hoc- Cnxhkh-Tailieu VNU

Tôn giáo trong thời kì quá độ đi lên CNXH liên hệ với Việt Nam

Giáo trình CNXHKH bản word

Phân tích nội dung trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

và sự vận dụng của bản thân 1

Document continues below

Chủ nghĩa xã hội Neu

999+ documents

Go to course

6

144

11

48

17

Nước ta đi lên chủ nghĩa xã hội từ một nước nông nghiệp lạc hậu, bỏ qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa Ta đã gặp rất nhiều khó khăn trong việc xây dựng và phát triển kinh tế Do đó, lúc bấy giờ, chúng ta đã phát triển mô hình kinh tế mà Liên

Xô và các nước xã hội chủ nghĩa khác đang có Đó là nền kinh tế xã hội chủ nghĩa với

sự thống trị của chế độ công hữu về tư liệu sản xuất với hai hình thức là: sở hữu toàn dân và sở hữu tập thể, trong đó sở hữu toàn dân đóng vai trò chủ đạo Việc quản lý nền kinh tế với cơ chế kế hoạch hóa tập trung đã giúp

chúng ta giải quyết được một số vấn đề về kinh tế - xã hội quan trọng, nhất là trong thời kì chống Mĩ cứu nước, giải phòng miền Nam, thống nhất đất nước

Tuy nhiên, trong thời bình, khi cả nước bước vào thời kì xây dựng và phát triển kinh tế thì cơ chế quản lý này gây ra thiếu động lực cho phát triển kinh tế

Việc lấy chủ nghĩa bình quân kìm hãm tích cực và sáng tạo của người sản xuất, gây trở ngại cho sự phát triển của xã hội Do đó việc chuyển đổi nền kinh tế nước ta sang kinh tế thị trường là đúng đắn phù hợp quy luật kinh tế và xu thế của thời đại

2.2.2 Sau năm 1986:

Khi bắt đầu đổi mới (1986), Đảng ta nhận định rằng nền kinh tế hàng hóa có những mặt tích cực cần vận dụng vào xây dựng chủ nghĩa xã hội Nền kinh tế hàng hóa phát triển thúc đẩy quá trình phân hóa lao động, chuyên môn hóa hiện

đại hóa, thiết lập mối quan hệ kinh tế giữa các vùng, xóa bỏ tình trạng tự cung tự cấp Trong quá trình đổi mới, từ tổng kết thực tiễn và nghiên cứu lý luận, Đảng ta đã nhận thức rõ hơn kinh tế hàng hóa, kinh tế thị trường là phương thức, điều kiện tất yếu để xây dựng chủ nghĩa xã hội, áp dụng cơ chế thị trường đến phát triển cơ chế thị trường, đưa ra các bước cụ thể hóa mô hình và thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Nhờ vậy, chỉ trong một thời gian ngắn, mô hình kinh tế mới đã đem lại những thành tựu rất quan trọng, góp phần quyết định đưa nước ta thoát khỏi cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội và tạo tiền đề cho công

Nguyên nhân tồn tại của tôn giáo trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

3

nghiệp hóa – hiện đại hóa Nền kinh tế chuyển dần từ đóng sang mở, làm xuất hiện nhiều thị trường với quy mô lớn, đời sống nhân dân cải thiện, kinh tế đất nước tăng trưởng

2.3 Tính tất yếu khách quan của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:

Sự tất yếu xuất phát từ những lý do cơ bản sau:

Một là, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là phù hợp với tính quy luật phát triển khách quan Việt Nam trong quá trình quá độ lên chủ nghĩa xã hội, những điều kiện chung để kinh tế hàng hóa xuất hiện vẫn còn tồn tại

Do đó sự hình thành kinh tế thị trường ở nước ta là một tất yếu khách quan

Hai là, do tính ưu việt của kinh tế thị trường trong thúc đẩy phát triển Dưới tác động của các quy luật thị trường, nền kinh tế luôn phát triển theo hướng năng động, kích thích tiến bộ kĩ thuật – công nghệ, nâng cao chất lượng, năng suất, giá thành

Ba là, đó là mô hình kinh tế thị trường phù hợp nguyện vọng của nhân dân Để thực hiện được điều này, việc thực hiện kinh tế thị trường hướng tới những giá trị mới

là điều tất yếu khách quan Mặt khác, kinh tế thị trường sẽ còn tồn tại lâu dài ở nước ta

và một yếu tố khách quan là sự cần thiết cho công cuộc xây dựng và phát triển phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta là bước đi quan trọng nhằm xã hội hóa nền sản xuất xã hội, là bước đi tất yếu của sự phát triển từ sản xuất nhỏ đến lớn, là bước quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội

2.4 Đặc trưng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:

Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam mang những tính chất chung của nền kinh tế: vận động theo quy luật kinh tế thị trường,

có chủ thể kinh tế độc lập tự chủ để có quyền ra quyết định phi tập trung hóa, thị trường có vai trò quyết định trong việc phân phối các nguồn lực kinh tế, giá cả do thị trường quyết định, nhà nước điều tiết kinh tế vĩ mô để giảm bớt thất bại thị trường

Về mục tiêu: Kinh tế thị trường định hướng XHCN là phương thức phát triển lực lượng sản xuất, xây dựng cơ sở vật chất, nâng cao đời sống xã hội Mục tiêu bắt nguồn từ cơ sở kinh tế - xã hội của thời kì quá độ và phản ánh mục tiêu chính trị mà nhân dân phấn đấu dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản

Về quan hệ sở hữu và thành phần kinh tế: Nền kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa ở nước ta gồm nhiều hình thức sở hữu nhiều thành phần

kinh tế mà kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo Ccá chủ thể thuộc các thành phần kinh tế bình đẳng, hợp tác, cạnh tranh cùng phát triển theo pháp luật

Về quan hệ quản lý nền kinh tế: Nhà nước quản lý và thực hành cơ chế quản

lý nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Sự làm chủ và giám sát của nhân dân với mục tiêu dùng kinh tế thị trường để xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật Cơ chế đó đảm bảo tính hướng dẫn, điều khiển hướng tới đích xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế theo phương châm: nhà nước điều tiết vĩ mô, thị trường hướng dẫn doanh nghiệp

Về quan hệ phân phối: nước ta thực hiện nhiều hình thức phân phối: theo kết quả lao động và hiệu quả kinh tế, phân phối dựa trên mức độ đóng góp nguôn lực và thông qua quỹ phúc lợi xã hội Trong đó phân phối theo kết quả lao động và hiệu quả kinh tế, theo phúc lượi là hình thức phản ánh định hướng xã hội chủ nghĩa của kinh

tế thị trường

Về quan hệ giữ gắn tăng trưởng kinh tế với công bằng xã hội: Thực hiện tiến

bộ và công bằng xã hội ngay trong từng chính sách, chiến lược, quy hoạch, kế hoạch

và từng giai đoạn phát triển của thị trường Bởi tiến bộ và công bằng xã hội vừa là điều kiện bảo đảm sự phát triển bền vững của nền kinh tế, vừa là mục tiêu