Gợi ý trả lời một số câu hỏi trong đề cương hình sự 2 đhqg hà nội docx

Gợi ý một số câu trả lời để giúp bạn vượt qua kỳ thi môn hình sự 2 tại Trường Đại học Luật ĐHQG Hà Nội (Khoa Luật ĐHQG Hà Nội). Chúc các bạn ôn tập tốt và đạt điểm cao. 1. Hiểu thế nào về tình tiết: Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân (điểm d khoản 1 Điều 123 BLHS). Giết người đang thi hành công vụ là trường hợp giết người mà nạn nhân là người đang thi hành công vụ. Giết người vì lý do công vụ của nạn nhân là trường hợp giết người mà động cơ của hành vi giết người gắn liền với việc thi hành công vụ của nạn nhân: Giết nạn nhân để không cho nạn nhân thi hành công vụ hay giết nạn nhân để trả thù việc nạn nhân đã thi hành công vụ. Công việc ở đây được hiểu là những công việc vì lợi ích chung mà việc thực hiện công việc đó đòi hỏi người thi hành phải có những quyền hành nhất định với những công dân khác. VD: Công việc giữ gìn trật tự công cộng hay ATGT của công an, … Tính nguy hiểm của những trường hợp giết người là chỗ nó không chỉ xâm phạm đến tính mạng con người đồng thời còn xâm phạm nghiêm trọng đến trật tự công cộng, cản trở hoạt động chung của xã hội, gây ảnh hưởng xấu đến trật tự , trị an....

CÂU HỎI BỘ LUẬT HÌNH SỰ 2015 PHẦN CÁC TỘI PHẠM

1 Hiểu thế nào về tình tiết: Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân (điểm d khoản 1 Điều 123 BLHS).

Giết người đang thi hành công vụ là trường hợp giết người mà nạn nhân là người đang thihành công vụ

Giết người vì lý do công vụ của nạn nhân là trường hợp giết người mà động cơ của hành vi giếtngười gắn liền với việc thi hành công vụ của nạn nhân: Giết nạn nhân để không cho nạn nhân thi hànhcông vụ hay giết nạn nhân để trả thù việc nạn nhân đã thi hành công vụ

Công việc ở đây được hiểu là những công việc vì lợi ích chung mà việc thực hiện công việc đó đòihỏi người thi hành phải có những quyền hành nhất định với những công dân khác

VD: Công việc giữ gìn trật tự công cộng hay ATGT của công an, …

Tính nguy hiểm của những trường hợp giết người là chỗ nó không chỉ xâm phạm đến tính mạngcon người đồng thời còn xâm phạm nghiêm trọng đến trật tự công cộng, cản trở hoạt động chung của

xã hội, gây ảnh hưởng xấu đến trật tự , trị an

2 Hiểu thế nào về tình tiết: Giết người mà liền trước đó hoặc ngay sau đó lại thực hiện một tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng (điểm e khoản 1 Điều 123

BLHS).

Đây là trường hợp giết người mà liền trước hoặc sau hành vi giết người, người phạm tội đã phạmthêm một hoặc nhiều tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng Với việc liên tiếp phạm tội nhưvậy chứng tỏ người phạm tội là đối tượng nguy hiểm, có ý thức phạm tội sâu sắc Điều đó làm tăngtính nguy hiểm của hành vi phạm tội giết người cũng như phản ánh khả năng cải tạo, giáo dục củangười phạm tội

3 Hiểu thế nào về tình tiết: Giết người có tính chất côn đồ (điểm n khoản 1 Điều 123 BLHS).

Phạm tội có tính chất côn đồ là trường hợp giết người mà tất cả những tình tiết của vụ án thể hiện người phạm tội có tính hung hãn cao độ, qua s coi thường tính mạng của người khác, sẵn sàng giết người vì những động cơ nhỏ nhặt

4 Hiểu thế nào về tình tiết: Giết người vì động cơ đê hèn (điểm q khoản 1 Điều 123

BLHS).

Là trường hợp giết người mà tính chất của động cơ phạm tội đã làm mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi giết người tăng lên một cách đáng kể so với những trường hợp bình thường

Thực tiễn xét xử cho thừa nhận những động cơ phạm tội sau bị coi là động cơ đê hèn: Giết vợ hoặc

chồng để lấy người khác, giết người vì vụ lợi, giết người có tính chất bội bạc, phản trắc,

5 Hiểu như thế nào về tình tiết: Người đã nhận làm gián điệp, nhưng không thực hiện nhiệm vụ được giao và tự thú, thành khẩn khai báo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền, thì được miễn trách nhiệm hình sự trong Tội gián điệp (khoản 4 Điều 110 BLHS). ………

………

………

………

………

6 Hiểu như thế nào về tình tiết: Giết người để thực hiện hoặc che giấu tội phạm khác

(điểm g khoản 1 Điều 123 BLHS).

Đây là trường hợp giết người mà động cơ thúc đẩy người phạm tội có hành vi giết người là việc thực hiện tội phạm khác hoặc che giấu tội phạm khác

VD: Muốn trốn khỏi nơi giam giữ đã giết người canh gác, hoặc muốn che giấu tội trộm cắp tài sản

mà mình đã thực hiện có nguy cơ bị lộ nên đã giết người để bịt đầu mối Tội phạm khác mà người giết người muốn thực hiện hoặc che giấu có thể là tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng, có thể do một mình thực hiện hoặc thực hiện với một số đồng phạm khác

7 Hiểu như thế nào về Tội giết hoặc vứt bỏ con mới đẻ (Điều 124 BLHS).

Là trường hợp đặc biệt của tội giết người Do vậy, tội này có những dấu hiệu pháp lý chung với tộigiết người và những dấu hiệu pháp lý riêng biệt Những dấu hiệu pháp lý riêng biệt:

- Chủ thể của hành vi giết người phải là người mẹ đang còn trong trạng thái mới sinh con, nghĩa

là còn đang trong tình trạng tâm sinh lý không bình thường do tác động của việc sinh con Xác địnhtrạng thái này ở từng trường hợp cụ thể không đơn giản Do vậy, các hướng dẫn, giải thích của cơquan có trách nhiệm về điểm này từ trước đến nay đều quy khoảng thời gian mà người mẹ được coicòn trong trạng thái mới sinh con, Theo hướng dẫn của TANDTC thì khoảng thời gian mà người mẹđược coi còn trong trạng thái mới sinh con là khoảng từ khi sinh con đến ngày thứ bảy

- Nạn nhân của hành vi giết người phải là con mới sinh (trong vòng 7 ngày) của người phạmtội

- Việc giết con mới đẻ không phải là ác ý nào mà do hoàn cảnh bất đắc dĩ hoặc do hoàn cảnhnặng nề của tư tưởng lạc hậu hoặc do hoàn cảnh khách quan đặc biệt

- Hành vi phạm tội này có thể chia thành 2 dạng:

+ Giết con mới đẻ: Dạng hành vi phạm tội này không có gì đặc biệt so với hành vi phạm tội củatội giết người

+ Vứt bỏ con mới đẻ dẫn đến hậu quả đứa trẻ chết: Ở dạng hành vi phạm tội này, tội giết conmới đẻ đòi hỏi phải có hậu quả chết người và lỗi của người phạm tội phải là lỗi cố ý gián tiếp

8 Hiểu như thế nào về Tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng (Điều 132 BLHS).

Là hành vi không cứu giúp người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng mà họthấy có và có điều kiện cứu giúp, dẫn đến người đó chết

1 Mặt khách quan

a Hành vi khách quan

Người phạm tội có hành vi (không hành động) không cứu giúp người đang trong tình trạng nguyhiểm đến tính mạng Người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng là người mà tính mạng

của họ đang trực tiếp bị đe dọa, đòi hỏi phải có sự cứu giúp kịp thời của người khác Nếu không sẽdẫn đến hoặc có thể dẫn đến chết người Sự nguy hiểm này có thể do tai nạn bất ngờ (bị thương do tainạn giao thông, tai nạn lao động, …) hoặc có thể do những rủi ro khác, hoặc có thể do những bệnh tậtnhất định cần phải đi cấp cứu Sự nguy hiểm đến tính mạng có thể do bên ngoài đưa lại hoặc có thể

do chính bản thân người đang trong tình trạng nguy hiểm đó tự gây ra

Người phạm tội là người có đủ điều kiện để cứu giúp, ngăn chặn hậu quả chết người xảy ra Việccứu giúp không gay nguy hiểm cho bản thân người cứu giúp cũng như người khác Khả năng của bảnthân cũng như những điều kiện bên ngoài khác hoàn toàn cho phép người phạm tội có khả năng cứugiúp người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng Nhưng những người phạm tội không cứugiúp, không thực hiện làm mà pháp luật cũng như đạo đức đều đòi hỏi phải làm

b Người không phải chịu truy cứu TNHS về tội này khi người đang trong tình trạng nguy hiểmđến tính mạng bị chết Hậu quả chết người xảy ra là do nạn nhân không nhận được sự cứu giúp Nếuđược người phạm tội cứu giúp hậu quả đó sẽ không xảy ra

2 Mặt chủ quan: Là lỗi cố ý.Người phạm tội nhận thức được người khác đang ở tình trạng nguy

hiểm đến tính mạng, đòi hỏi cần được cứu giúp Người phạm tội cũng nhận thức được rằng mình có

đủ điều kiện để cứu giúp có đủ điều kiện để ngăn chặn được hậu quả chết người

3 Chủ thể: Là bất kỳ người nào có năng lực TNHS và đạt độ tuổi luật định.

9 Hiểu như thế nào về Tội đe dọa giết người (Điều 133 BLHS).

Là hành vi đe dọa tước đoạt sinh mạng của người khác mà hành vi đó có căn cứ làm cho người bị

đe dọa lo sợ rằng việc đe dọa này sẽ được thực hiện

1 Mặt khách quan

a Người phạm tội có hành vi thể hiện sẽ tước đoạt tính mạng người khác Hành vi này có thể làlời đe dọa với những hình thức khác nhau (trực tiếp, điện thoại, thư từ, …) hoặc có thể là những hành

vi, cử chỉ, việc làm cụ thể gián tiếp thể hiện sự đe dọa (đi tìm công cụ phương tiện,…)

b Hành vi đe dọa phải đã gây ra cho người bị đe dọa tâm lý lo sợ một cách có căn cứ là hành vigiết người sẽ xảy ra Như vậy, điều 133 BLHS thì không phải tất cả những hành vi đe dọa giết người

đều cấu thành tội đe dọa giết người Hành vi đe dọa giết người chỉ cấu thành tội khi hành vi đó đã làm cho người bị đe dọa thực sự lo sợ một cách có căn cứ rằng việc đe dọa có này sẽ được thực hiện Để đánh giá người bị đe dọa có phải ở trong tình trạng tâm lý nhu vậy hay không cần dựa vào những tình tiết sau:

- Nội dung và hình thức đe dọa

- Thời gian, địa điểm cũng như hoàn cảnh cụ thể khi hành vi đe dọa xảy ra

- Thái độ và những xử sự cụ thể của người bị đe dọa sau khi bị đe dọa,

2. Mặt chủ quan: Lỗi cố ý 3 Chủ thể: Là bất kỳ người nào có năng lực TNHS và đạt độ tuổi luật định 10 Hiểu như thế nào về tình tiết: Đe dọa giết người để che giấu hoặc trốn tránh việc bị xử lý về một tội phạm khác ( điểm đ khoản 2 Điều 133 BLHS). ………

………

………

………

………

11 Hiểu như thế nào về tình tiết: Đối với người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân trong Tội đe dọa giết người ( điểm c khoản 2 Điều 133 BLHS). ………

………

………

………

………

12 Hiểu như thế nào về Tội xúi giục hoặc giúp người khác tự sát (Điều 131 BLHS).

- Xúi giục người khác tự sát

Là hành vi cố ý thúc đẩy người khác tước đoạt mạng sống của họ như khuyên nhủ, dụ dỗ, lừa dốingười khác để họ tự sát.

- Giúp người khác người khác tự sát

Là hành vi tạo điều kiện về vật chất hoặc tinh thần giúp nạn nhân có thể thực hiện việc tự sát

13 Hiểu như thế nào về tình tiết hiếp dâm có tính chất loạn luân ( điểm e khoản 2 Điều

15 Hiểu như thế nào về tình tiết: có tính chất loạn luân trong Tội cưỡng dâm người từ đủ 13

tuổi đến dưới 16 tuổi (điểm a khoản 2 Điều 144 BLHS).

Là những người có cùng dòng máu trực hệ với người phạm tội (cha mẹ với con, ông bà vớicháu),anh chị em cùng cha khác mẹ, anh chị em cùng mẹ khác cha

………

………

16 Hiểu như thế nào về tình tiết: có tính chất loạn luân trong tội giao cấu hoặc thực hiện

hành vi tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi (điểm c khoản 2 Điều 145 BLHS).

Là những người có cùng dòng máu trực hệ với người phạm tội (cha mẹ với con, ông bà vớicháu),anh chị em cùng cha khác mẹ, anh chị em cùng mẹ khác cha

………

17 Hiểu như thế nào về tình tiết: Người không cứu giúp là người đã vô ý gây ra tình trạng nguy hiểm trong Tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng (điểm a khoản 2 Điều 132 BLHS). Đây là trường hợp người phạm tội do vô ý làm người khác lâm vào tình trạng nguy hiểm đến tính mạng và sau khi gây ra tình trạng như vậy đã không cứu giúp, mặc dù có điều kiện cứu giúp Trong trường hợp này, người phạm tội là người đáng lẽ phải có TN hơn ai cả trong việc cứu giúp để sửa chữa hành vi sai trái của mình Thế nhưng họ đã không cứu giúp Đó chính là lý do mà điều luật này coi đây là tình tiết tăng nặng TNHS Chú ý: Nếu việc không cứu giúp được quy định là tình tiết định khung tăng nặng của tội vô ý thì hành vi không cứu giúp người khác (202 -1999) 18 Hiểu như thế nào về tình tiết: Người không cứu giúp là người mà theo pháp luật hay nghề nghiệp có nghĩa vụ phải cứu giúp trong Tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng (điểm b khoản 2 Điều 132 BLHS). Mọi công dân đều có nghĩa vụ phải cứu giúp người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng Trong đó có những công dân mà phải thực hiện nhiệm vụ này đã được quy định cụ thể ở những văn bản pháp luật khác hoặc đã là nghĩa vụ nghề nghiệp của họ Trong những trường hợp này, hành vi không cứu giúp có mức độ nguy hiểm cao hơn bình thường so với mức độ hành vi không cứu giúp của một số công dân bình thường khác Do đó, đã coi đây là một tình tiết tăng nặng 19 Hiểu như thế nào về Tội làm nhục người khác (Điều 155 BLHS). ………

………

………

………

………

………

20 Hiểu như thế nào về Tội vu khống (Điều 156 BLHS). ………

………

………

………

………

………

………

21 Hiểu như thế nào về tình tiết: Có tính chất chuyên nghiệp trong Tội cướp tài sản (điểm b khoản 2 Điều 168 BLHS). Là trường hợp người phạm tội là đối tượng lấy tài sản do phạm tội (bất kể là tội gì) làm nguồn sống chính 22 Hiểu như thế nào về tình tiết: Có tổ chức trong Tội cướp tài sản (điểm a khoản 2 Điều 168 BLHS). Là trường hợp đồng phạm có tổ chức, có cấu kết chặt chẽ, có sự phân công vai trò giữa những người phạm tội cướp tài sản 23 Hiểu như thế nào về tình tiết: Tái phạm nguy hiểm trong Tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản (điểm I khoản 2 Điều 169 BLHS). ………

………

………

- Trường hợp người phạm tội trộm cắp tài sản bị người bị hại hoặc người khác giành lại tài sản

mà người phạm tội tiếp tục bằng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc tấn công người bị hại hoặc người khác nhằm chiếm đoạt cho được tài sản thì hành vi trộm cắp tài sản sẽ chuyển thành hành vi cướp tài sản.

25 Hiểu như thế nào về tình tiết: Dùng thủ đoạn xảo quyệt, nguy hiểm trong Tội trộm cắp tài

sản (điểm d khoản 2 Điều 173 BLHS).

- Dùng thủ đoạn xảo quyệt khi thực hiện hành vi trộm cắp là người phạm tội có những mánhkhóe, cách thức gian dối, thâm hiểm làm cho người bị hại và những người khác khó lường trước để đềphòng

- Dùng thủ đoạn nguy hiểm để thực hiện hành vi trộm cắp tài sản là trường hợp người phạm tội

đã cso thủ đoạn gây nguy hiểm đến tính mạng, sức khoercuar chủ sở hữu hoặc người quản lý tài sảnnhư: dùng hóa chất và thuốc trừ sâu, diệt chuột đỏ xuống ao, hồ để bắt trộm cá chết nổi,

26 Hiểu như thế nào về Tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng (Điều 186 BLHS).

Đề cao truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam, đề cao việc giáo dục các giá trị đạo đứctruyền thống trong gia đình, trừng trị những người có nghĩa vụ cấp dưỡng theo Luật HN-GĐ mà cốtình không thực hiện nghĩa vụ đó, mặc dù có đủ khả năng thực hiện, gây hậu quả nghiêm trọng hoặcchưa đưa ra hậu quả nghiêm trọng nhưng đã bị xử phạt hành chính mà vẫn còn vi phạm

Theo Điều 186 BLHS quy định, tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng là trường hợp một

người “có nghĩa vụ cấp dưỡng và có khả năng thực tế để thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng theo quy định

của pháp luật mà cố ý từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc

đã bị xử phạt hành chính về hành vi này mà còn vi phạm …”.

1 Mặt khách quan: Theo điều luật có 2 trường hợp cấu thành mặt khách quan của tội phạm:

TH1: Người phạm tội có hành vi từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng và hành vi này đãgây hậu quả nghiêm trọng

TH2: Người phạm tội có hành vi từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng tuy thực tế chưa gây

ra hậu quả nghiêm trọng nhưng trước đó đã bị xử lý hành chính mà còn vi phạm

2 Chủ thể

Là chủ thể đặc biệt Đó là người có nghĩa vụ cấp dưỡng theo quy định tại Luật HN-GĐ như bố mẹđối đãi với con gái, con cái đối đãi với bố, mẹ, giữa anh chị em với nhau, giữa ông bà nội, ông bàngoại với cháu, giữa vợ với chồng, đồng thời chủ thể là người có khả năng thực tế để thực hiện nghĩa

vụ cấp dưỡng Người có khả năng thực tế để thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng là người có thu nhậpthường xuyên hoặc tuy không có thu thập thường xuyên nhưng tài sản sau khi đã trừ đi chi phí thôngthường cần thiết với cuộc sống của người đó (Điều 16 Nghị định số 70/2001/NĐ-CP ngày 03/10/2001của Chính phủ quy định chi tiết thi hành luật HN&GĐ)

3 Mặt chủ quan

Tội phạm được thực hiện bằng lỗi cố ý Người phạm tội nhận thức được hành vi từ chối hoặc trốntránh nghĩa vụ cấp dưỡng của mình là nguy hiểm cho xã hội, vi phạm quy định của Luật HN&GĐ bịpháp luật cấm nhưng vẫn thực hiện hành vi

Chú ý

Nếu có bản án, quyết định của TA buộc người có nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ củamình mà người đó vẫn cố tình không chấp nhận, mặc dù đã bị áp dụng biện pháp cưỡng chế cần thiết,thì truy cứu TNHS về tội không chấp hành bản án

27 Hiểu như thế nào về tình tiết: đối với người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, chữa bệnh cho mình trong Tội làm nhục người khác (điểm đ khoản 2 Điều 155 BLHS).

………

………

………

………

28 Hiểu như thế nào về tình tiết: Vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ mà có khả năng thực tế dẫn đến hậu quả đặc biệt nghiêm trọng nếu không được ngăn chặn kịp thời trong Tội vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường bộ (khoản 4 Điều 260 BLHS). ………

………

………

………

………

29 Hiểu thế nào về Tội xâm phạm thi thể, mồ mả, hài cốt (Điều 319 BLHS)

1 Khách thể: Xâm phạm vào trật tự xã hội, xâm phạm vào phong tục tập quán của dân tộc đối

với thi thể , mồ mả, hài cốt của người đã chết

2 Mặt khách quan

- Đào, phá mồ mả, chiếm đoạt những đồ vật để trong mộ, trên mộ

- Hành vi khác xâm phạm đến thi thể, mồ mả, hài cốt

3 Mặt chủ quan: Lỗi cố ý

4 Chủ thể: Là bất kỳ người nào có năng lực TNHS và đạt độ tuổi theo luật định

30 Hiểu thế nào về Tội hành nghề mê tín, dị đoan (Điều 320 BLHS).

Hành vi hành nghề mê tín dị đoan bị coi là tội phạm hình sự khi nó xâm phạm đến một trong các yếu tố cấu thành tội hành nghề mê tín dị đoan

1 Mặt khách quan: Có đầy đủ các dấu hiệu sau:

- Về hành vi: Có một trong các hành vi sau đây:

+ Bói toán là đoán các việc trong quá khứ, hiện tại và tương lai của một người, việc đoán này không có căn cứ khoa học

+ Đồng bóng là một hình thức lừa bịp bằng cách lên đồng (giả vờ được thánh thần, ma quỷ nhập vào mình mà phán bảo những điều nhảm nhí khiến cho người bị hại tin theo)

+ Có hành vi dùng hình thức mê tín dị đoan khác Được hiểu là các hành vi như cúng ma, yểm bùa, …

- Dấu hiệu khác:

+ Gây ra hậu quả nghiêm trọng là dấu hiệu căn bản của tội này Những trường hợp sau đây được coi là gây hậu quả nghiêm trọng:

● Gây thiệt hại cho tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản của người khác Nếu người thực hiện một trong những hành vi trên nhưng không gây ra hậu quả nghiêm trọng thì không phải chịu TNHS về tội này

● Gây mất trật tự an toàn công cộng

● Trong trường hợp tuy không gây hậu quả nghiêm trọng nhưng thuộc trường hợp đã bị xử phạt

vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm thì phải chịu TNHS Đây cũng là dấu hiệu cơ bản của tội này

2. Khách thể

Hành vi nêu trên xâm phạm đến trật tự công cộng, ngoài ra còn xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe

và tài sản của người khác

3 Mặt chủ quan: Lỗi cố ý

4 Chủ thể: Là bất kỳ người nào có năng lực TNHS

31 Hiểu thế nào về Tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có (Điều

323 BLHS).

………

………

………

………