Tiểu luận báo chí kinh tế báo chí trong tuyên truyền về chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay ”

MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Bảo vệ động vật hoang dã đang là vấn đề nóng, là mối quan tâm hàng đầu của nhiều quốc gia trên thế giới. Theo báo cáo của Qũy Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên (WWF 2016), tác động của con người đã đẩy tốc độ tuyệt chủng của các loài động vật hoang dã trên thế giới hiện nay nhanh gấp khoảng 4000 lần so với thời kỳ Đại tuyệt chủng của các loài khủng long. Báo cáo cũng cảnh báo rằng nếu không có các hành động khẩn cấp thì trong vòng khoảng ba thập kỷ tới, thế giới sẽ phải chứng kiến cuộc đại tuyệt chủng của các loài động vật hoang dã lần tiếp theo. Đồng thời, nếu con người không hành động kịp thời và hiệu quả thì chính chúng ta sẽ là nạn nhân của cuộc đại tuyệt chủng nêu trên. Khi toàn bộ loài vật đi đến tuyệt chủng thì tổn thất gây ra không chỉ dừng lại ở tổng số con vật bị mất đi. Mặc dù chúng ta có thể coi thế giới động vật là tách biệt, những cuộc sống của chúng ta lại liên kết chặt chẽ với nhau bằng cả triệu sợi dây vô hình. Cây cối, động vật, con người và môi trường cùng nhau cấu thành một cộng đồng sinh học, một hệ sinh thái, mà trong đó, bộ phận này đều phụ thuộc và bộ phận kia để tồn tại. Mặc dù con người là mối đe dọa lớn nhất của cộng đồng động vật hoang dã, nhưng chúng ta cũng là niềm hi vọng duy nhất của chúng. Trên khắp thế giới, các cá nhân và các nhóm nhỏ cũng như các tổ chức lớn, các tập đoàn và các chính phủ đang góp phần vào việc đảm bảo một tương lai an toàn hơn cho các loài động vật hoang dã. Gắn kết lợi ích của con người với việc giữ gìn, bảo vệ các loài động vật hoang dã là một chiến lược quan trọng trong công cuộc bảo vệ động vật hoang dã của Đảng và Nhà nước, chính vì vậy, việc tuyên truyền các chính sách an sinh xã hội, các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân là vô cùng cần thiết. Và như thường lệ, báo chí với vai trò là công cụ, phương thức kết nối xã hội hữu hiệu nhất, là hoạt động thông tin giao tiếp xã hội trên quy mô rộng lớn nhất gắn kết người dân với Đảng, Nhà nước và chính quyền cần phải tiếp tục phát huy vai trò quan trọng của mình trong cuộc chiến chung tay giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã. Tiểu luận “Báo chí trong tuyên truyền về chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay.” (Khảo sát trên 3 báo điện tử Tài nguyên và môi trường, Daily Mail và CNN) đưa ra những vấn đề, làm rõ thực trạng, đưa ra những minh chứng, kinh nghiệm và đề xuất giải pháp phát huy vai trò của báo chí trong công tác tuyên truyền về chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay.

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Bảo vệ động vật hoang dã đang là vấn đề nóng, là mối quan tâm hàngđầu của nhiều quốc gia trên thế giới Theo báo cáo của Qũy Quốc tế Bảo vệThiên nhiên (WWF 2016), tác động của con người đã đẩy tốc độ tuyệt chủngcủa các loài động vật hoang dã trên thế giới hiện nay nhanh gấp khoảng 4000lần so với thời kỳ Đại tuyệt chủng của các loài khủng long Báo cáo cũngcảnh báo rằng nếu không có các hành động khẩn cấp thì trong vòng khoảng

ba thập kỷ tới, thế giới sẽ phải chứng kiến cuộc đại tuyệt chủng của các loàiđộng vật hoang dã lần tiếp theo Đồng thời, nếu con người không hành độngkịp thời và hiệu quả thì chính chúng ta sẽ là nạn nhân của cuộc đại tuyệtchủng nêu trên Khi toàn bộ loài vật đi đến tuyệt chủng thì tổn thất gây rakhông chỉ dừng lại ở tổng số con vật bị mất đi Mặc dù chúng ta có thể coi thếgiới động vật là tách biệt, những cuộc sống của chúng ta lại liên kết chặt chẽvới nhau bằng cả triệu sợi dây vô hình Cây cối, động vật, con người và môitrường cùng nhau cấu thành một cộng đồng sinh học, một hệ sinh thái, màtrong đó, bộ phận này đều phụ thuộc và bộ phận kia để tồn tại

Mặc dù con người là mối đe dọa lớn nhất của cộng đồng động vậthoang dã, nhưng chúng ta cũng là niềm hi vọng duy nhất của chúng Trênkhắp thế giới, các cá nhân và các nhóm nhỏ cũng như các tổ chức lớn, các tậpđoàn và các chính phủ đang góp phần vào việc đảm bảo một tương lai an toànhơn cho các loài động vật hoang dã Gắn kết lợi ích của con người với việcgiữ gìn, bảo vệ các loài động vật hoang dã là một chiến lược quan trọng trongcông cuộc bảo vệ động vật hoang dã của Đảng và Nhà nước, chính vì vậy,việc tuyên truyền các chính sách an sinh xã hội, các biện pháp để cải thiện,tạo sinh kế cho người dân là vô cùng cần thiết

Và như thường lệ, báo chí với vai trò là công cụ, phương thức kết nối

xã hội hữu hiệu nhất, là hoạt động thông tin giao tiếp xã hội trên quy mô rộng

lớn nhất gắn kết người dân với Đảng, Nhà nước và chính quyền cần phải tiếptục phát huy vai trò quan trọng của mình trong cuộc chiến chung tay giữ gìn

và bảo vệ động vật hoang dã

Tiểu luận “Báo chí trong tuyên truyền về chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay.” (Khảo sát trên 3 báo điện tử Tài nguyên và môi trường, Daily Mail và CNN) đưa ra những vấn đề, làm rõ thực trạng,

đưa ra những minh chứng, kinh nghiệm và đề xuất giải pháp phát huy vai tròcủa báo chí trong công tác tuyên truyền về chính sách an sinh và các biệnpháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vậthoang dã hiện nay

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Từ trước đến nay, nhiều công trình khoa học đã nghiên cứu về vai tròcủa báo chí đôi với công tác tuyên truyền các chủ trương, chính sách củaĐảng, Nhà nước nói chung Nhưng vấn đề báo chí trong tuyên truyền vềchính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dânnhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã thì chưa có công trình nào nghiêncứu kỹ

Trong quá trình nghiên cứu đề tài, tôi nhận thấy có một số công trìnhnghiên cứu có nội dung liên quan như:

- Luận văn của tác giả Nguyễn Thị Loan, xuất bản năm 2019, Học

viện Báo chí Tuyên truyền: “Tuyên truyền chính sách dân số và phát triển trên đài phát thanh – truyền hình tỉnh Bắc Giang hiện nay”.

- Luận văn của tác giả Nguyễn Anh Tùng, năm 2015, Học viện Báo

chí Tuyên truyền: “Truyền hình các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long với việc tuyên truyền chính sách dân tộc cho đồng bào Khmer hiện nay”.

- “Chính sách xã hội” của tác giả Dương Thị Thục Anh, xuất bản năm

2014, Học viện Báo chí Tuyên truyền

- Giáo trình “Phân tích chính sách”, xuất bản năm 2015, TS Lưu

Thúy Hồng

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

- Mục đích nghiên cứu: Tiểu luận góp phần làm sáng tỏ cơ sở lý luận

và thực tiễn về vai trò của báo chí trong công tác trong tuyên truyền về chínhsách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằmgiữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã, khảo sát thực trạng báo chí với công táctuyên truyền cho nhân dân, trên cơ sở đó, đề xuất phương hướng, giải phápphát huy vai trò của báo chí trong công tác tuyên truyền về chính sách an sinh

và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo

vệ động vật hoang dã trong giai đoạn hiện nay

- Nhiệm vụ nghiên cứu: Phân tích, làm rõ một số vấn đề lý luận về tuyêntruyền về chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho ngườidân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã Khảo sát, đánh giá, phân tích ưuđiểm và hạn chế của báo chí trong công tác tuyên truyền chính sách an sinh xãhội và các biện pháp cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm bảo vệ động vậthoang dã Đề xuất một số phương hướng, giải pháp phát huy vai trò của báo chítrong công tác tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Báo chí với công tác tuyên truyền về chínhsách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằmgiữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay

- Phạm vi nghiên cứu: Về không gian: Đề tài nghiên cứu các trang báomạng điện tử: Báo điện tử Tài nguyên và Môi trường, Daily Mail, CNN Vềthời gian: Nghiên cứu các bài báo, trang báo đăng trong thời gian từ tháng1/2019 đến 3/2020

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

- Cơ sở lý luận: Tiểu luận dựa trên cơ sở hệ thống chính sách an sinh

xã hội của Đảng và Nhà nước Các quan điểm của Đảng và Nhà nước trong

việc giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã Kế thừa hệ thống quan điểm lý luậncủa những nghiên cứu đi trước.

- Phương pháp nghiên cứu: sử dụng các phương pháp khảo sát thực tế,thống kê, phân loại, phương pháp đối chiếu so sánh

6 Đóng góp mới của tiểu luận

Tiểu luận nghiên cứu một cách sâu sắc và chi tiết vấn đề tuyên truyềnchính sách an sinh xã hội, các biện pháp tạo sinh kế cho người dân nhằm giữgìn và bảo vệ động vật hoang dã Đây là một vấn đề mới

Từ việc phân tích những ưu điểm, hạn chế của 3 tờ báo cụ thể, tiểu luận

đề xuất các giải pháp phát huy vai trò, đổi mới, nâng cao chất lượng thông tintuyên truyền trên các tác phẩm báo chí

Thông qua tiểu luận cũng giúp cho những người làm công tác quản lýbáo chí, các nhà hoạch định chính sách, những phóng viên, nhà báo có cáinhìn toàn diện, năm bắt đầu đủ và chính xác về việc tuyên truyền chính sách

an sinh xã hội, các biện pháp tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo

vệ động vật hoang dã

7 Kết cấu tiểu luận

Tiểu luận gồm có 3 chương:

Chương 1: Một số vấn đề lý luận về tuyên truyền chính sách an sinh vàcác biện pháp cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệđộng vật hoang dã

Chương 2: Thực trạng báo chí tuyên truyền về chính sách an sinh vàcác biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệđộng vật hoang dã (Khảo sát 3 tờ báo: Báo điện tử Tài nguyên và môi trường,Daily Mail, CNN)

Chương 3: Giải pháp phát huy vai trò của báo chí trong tuyên truyền vềchính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dânnhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã

CHƯƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ TUYÊN TRUYỀN CHÍNH SÁCH AN SINH VÀ CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ CẢI THIỆN, TẠO SINH KẾ CHO NGƯỜI DÂN NHẰM GIỮ GÌN VÀ BẢO VỆ ĐỘNG VẬT HOANG DÃ

1.1 Khái niệm, đặc điểm của Chính sách an sinh xã hội, sinh kế

1.1.1 Khái niệm và đặc điểm của “Chính sách an sinh xã hội”

a) Thuật ngữ “An sinh xã hội”

Ở Việt Nam, thuật ngữ “An sinh xã hội” được xuất hiện vào nhữngnăm 70 trong một số cuốn sách nghiên cứu về pháp luật của một số học giảSài Gòn Sau năm 1975, thuật ngữ này được dùng nhiều hơn và đặc biệt là từnhững năm 1995 trở lại đây nó được dùng rộng rãi hơn

Có khá nhiều định nghĩa về “An sinh xã hội” Theo Tổ chức Lao độngQuốc tế, đó là: “Sự bảo vệ mà xã hội thực hiện đối với các thành viên củamình thông qua một loạt các biện pháp công cộng để chống lại sự cùng quẫn

về kinh tế và xã hội dẫn đến sự chấm dứt hay giam sút đáng kể về thu nhập do

ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, mất việc làm, mất sức lao động, tuổi giàhoặc cái chết; những dịch vụ về chăm sóc y tế và những quy định về hỗ trợđối với những gia đình có con nhỏ gặp phải khó khăn trong cuộc sống”

Trong điều 22 của Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền, “An sinh xã hội”lại được định nghĩa như sau: “Mọi người, như một thành viên của xã hội,

có quyền an sinh xã hội và được quyền thực hiện, thông qua nỗ lực quốcgia và hợp tác quốc tế và phù hợp với tổ chức và các nguồn lực của mỗiquốc gia, các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa không thể thiếu cho nhânphẩm của mình và sự phát triển tự do của nhân cách của mình” Nói mộtcách đơn giản, điều này có nghĩa là các bên tham gia ký kết thỏa thuậnrằng xã hội, trong đó một người sinh sống có thể giúp họ phát triển và tậndụng tối đa tất cả những lợi thế (văn hóa, công việc, phúc lợi xã hội) đượccung cấp cho họ trong quốc gia đó

An sinh xã hội cũng có thể chỉ các chương trình hành động của chính phủnhằm thúc đẩy phúc lợi của người dân thông qua các biện pháp hỗ trợ đảm bảoquyền tiếp cận các nguồn lực đầy đủ về thực phẩm và nơi trú ẩn và tăng cườngsức khỏe và phúc lợi cho người dân nói chung và các phân đoạn có khả năng dễ

bị tổn thương như trẻ em, người già, người bệnh và người thất nghiệp Các dịch

vụ cung cấp an sinh xã hội thường được gọi là các dịch vụ xã hội

Như vậy, về mặt bản chất, an sinh xã hội là góp phần đảm bảo thu nhập

và đời sống cho các công dân trong xã hội Phương thức hoạt động là thôngqua các biện pháp công cộng Mục đích là tạo ra sự “an sinh” cho mọi thànhviên trong xã hội và vì vậy mang tính xã hội và tính nhân văn sâu sắc An sinh

xã hội có thể ảnh hưởng đến cả khi một con người cụ thể chưa sinh ra và cóthể cả khi người đó mất đi Nó cũng ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày củamọi người Việc có một hệ thống an sinh xã hội có thể làm thay đổi cuộc sốngcủa mọi người theo chiều hướng tốt lên

b) Chính sách an sinh xã hội

Chính sách an sinh xã hội (ASXH) là những chính sách bảo vệ của nhànước nhằm phòng ngừa, hạn chế và khắc phục rủi ro cho các thành viên củamình khi họ bị mất hoặc giảm thu nhập do các nguyên nhân như: ốm đau, thaisản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, già cả không còn sức laođộng hoặc vì các nguyên nhân khách quan khác, thông qua các chính sách bảohiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), ưu đãi xã hội (UĐXH) và trợgiúp xã hội (TGXH)

Bản chất của chính sách ASXH là tạo ra lưới an toàn nhằm che chắncho các thành viên trong trường hợp họ bị giảm hoặc mất thu nhập hoặc khi

họ gặp phải những rủi ro khách quan Chức năng cơ bản của mọi chính sáchASXH là bảo vệ sự an toàn của các thành viên trong xã hội thông qua cácbiện pháp phòng ngừa, hạn chế và khắc phục rủi ro Bản chất của chính sáchASXH được thể hiện đầy đủ ở tính chính trị, tính kinh tế, tính xã hội và ýnghĩa nhân đạo của nó

Vai trò của chính sách ASXH thể hiện rõ nét trên hai khía cạnh:

Thứ nhất, đó là vai trò đối với nhà nước và cộng đồng: Chính sáchASXH là một trong những hợp phần quan trọng trong chương trình xã hội củamột quốc gia và là một công cụ quản lý của nhà nước, qua đó, giữ gìn sự ổnđịnh về chính trị - kinh tế - xã hội, giảm bất bình đẳng, phân hóa giàu nghèo,phân tầng xã hội, tạo sự đồng thuận giữa các giai tầng, các nhóm xã hội trongquá trình phát triển Thông qua cách thức thiết kế và thực hiện chính sáchASXH còn cho thấy mô hình phát triển xã hội, quan điểm lựa chọn đầu tư chocon người của mỗi nhà nước

Thứ hai là vai trò đối với cá nhân và hộ gia đình: Chính sách ASXHcung cấp cho những người bất hạnh, những người kém may mắn những điềukiện và lực đẩy cần thiết để khắc phục những “rủi ro”, nhanh chóng hòa nhậpvào cộng đồng Đồng thời, nó kích thích tính tích cực xã hội trong mỗi conngười, kể cả những người giàu và người nghèo, người may mắn và người kémmay mắn, giúp họ hướng tới những giá trị Chân – Thiện – Mỹ Ngoài ra, nócòn được xem như là một giá đỡ đảm bảo thu nhập, bảo đảm mức sống tốithiểu, bảo vệ giá trị cơ bản và là thước đo trình độ phát triển của một đất nướctrong quá trình phát triển

Chính sách ASXH có thể hỗ trợ cho các hộ gia đình “ quản lý” đươc rủi

ro và có đủ năng lực vật chất để đương đầu được trong những giai đoạn khókhăn Đồng thời, chính sách ASXH còn hỗ trợ các hộ gia đình có điều kiệnđầu tư tốt hơn cho tương lai

Các chức năng của ASXH bao gồm:

Chức năng phòng ngừa rủi ro: Chức năng này nhằm tạo điều kiện chocác đối tượng phát huy được tiềm năng, có đủ năng lực vật chất cần thiết đểđối phó một cách tốt nhất với rủi to, hạn chế thiệt hại và tự bảo vệ

Chức năng giảm thiểu rủi ro: giảm thiểu thiệt hại cho họ thông qua cácchính sách trợ giúp, trợ cấp mang tính ngắn hạn và trực tiếp

Chức năng khắc phục rủi ro: Đây là nhóm biện pháp can thiệp cuốicùng của hệ thống chính sách ASXH đối với những người không có cơ hộitham gia vào tầng lưới thứ nhất và thứ hai.

c) Quan điểm, chủ trương của Đảng ta về an sinh xã hội

An sinh xã hội là hệ thống các chính sách và chương trình do Nhà nước

và các lực lượng xã hội thực hiện nhằm bảo đảm cho mọi người dân ít nhất cóđược mức tối thiểu về thu nhập, có cơ hội tiếp cận ở mức tối thiểu về các dịch

vụ xã hội cơ bản, thiết yếu, như giáo dục, y tế, nhà ở, nước sạch, thông tin, thông qua việc nâng cao năng lực tự an sinh của người dân và sự trợ giúp củaNhà nước Xây dựng hệ thống an sinh xã hội đa dạng, toàn diện, từng bước

mở rộng diện bao phủ, có tính chia sẻ giữa Nhà nước, xã hội và người dân,giữa các nhóm dân cư trong một thế hệ và giữa các thế hệ đang là đích đếncủa các quốc gia trên thế giới Theo đó, chính sách an sinh xã hội cần tậptrung vào 4 nội dung chính như sau:

Một là, tăng cường cơ hội có việc làm, bảo đảm thu nhập tối thiểu vàgiảm nghèo bền vững cho người lao động yếu thế thông qua hỗ trợ cá nhân và

hộ gia đình phát triển sản xuất, hỗ trợ tín dụng, giải quyết việc làm và kết nốithông tin thị trường lao động

Hai là, mở rộng cơ hội cho người lao động tham gia hệ thống chínhsách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp để chủ động đối phó khi thu nhập

bị suy giảm hoặc bị mất do các rủi ro, ốm đau, tai nạn lao động, tuổi già

Ba là, hỗ trợ thường xuyên đối với người có hoàn cảnh đặc thù và hỗtrợ đột xuất cho người dân khi gặp các rủi ro không lường trước hoặc vượtquá khả năng kiểm soát (mất mùa, thiên tai, động đất, chiến tranh, đóinghèo, ) thông qua các khoản tiền mặt và hiện vật do ngân sách nhà nướcbảo đảm

Bốn là, tăng cường tiếp cận của người dân đến hệ thống dịch vụ xã hội

cơ bản, như giáo dục, y tế, nhà ở, nước sạch và vệ sinh môi trường, thông tin

Ở Việt Nam, ngay từ khi thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa,Đảng và Nhà nước ta đặt quyết tâm phát triển hệ thống an sinh xã hội bảođảm thực hiện ngày càng tốt hơn các quyền cơ bản của người dân, phù hợpvới trình độ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và tiếp cận dần với chuẩnmức quốc tế

Từ nhiều năm qua, đặc biệt là từ khi thực hiện đường lối đổi mới (năm1986) đến nay, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm xây dựng và tổ chức thựchiện các chính sách an sinh xã hội, coi đây vừa là mục tiêu, vừa là động lực

để ổn định chính trị - xã hội, phát triển bền vững An sinh xã hội được xácđịnh là một bộ phận quan trọng của chính sách xã hội, nằm trong chiến lượcphát triển kinh tế - xã hội của đất nước Bảo đảm an sinh xã hội là điều kiện

để bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩa cho sự phát triển của nền kinh tế thịtrường, phản ánh bản chất tốt đẹp của chế độ ta Tiếp tục phát triển quanđiểm, chủ trương đó của Đảng, trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trongthời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (năm 1991 và bổ sung, phát triển năm2011) và nghị quyết của các kỳ đại hội, đặc biệt Nghị Quyết số 15-NQ/TW,ngày 1-6-2012, của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI, về “Một sốvấn đề về chính sách xã hội giai đoạn 2012 - 2020” đã đặt ra yêu cầu: Chínhsách xã hội phải được đặt ngang tầm với chính sách kinh tế và thực hiện đồng

bộ với phát triển kinh tế, phù hợp với trình độ phát triển và khả năng nguồnlực trong từng thời kỳ ; đồng thời thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, bảođảm mức sống tối thiểu và hỗ trợ kịp thời người có hoàn cảnh khó khăn; coibảo đảm an sinh xã hội là nhiệm vụ thường xuyên, quan trọng của Đảng, Nhànước, của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, phấn đấu đến năm 2020 cơ bảnhình thành hệ thống an sinh xã hội bao phủ toàn dân với các yêu cầu: bảo đảmngười dân có việc làm, thu nhập tối thiểu; tham gia bảo hiểm xã hội; bảo đảm

hỗ trợ những người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn (trẻ em có hoàn cảnh đặcbiệt, người cao tuổi thu nhập thấp, người khuyết tật nặng, người nghèo,…);bảo đảm cho người dân tiếp cận được các dịch vụ xã hội cơ bản ở mức tối

thiểu (y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch, thông tin), góp phần từng bước nângcao thu nhập, bảo đảm cuộc sống an toàn, bình đẳng và hạnh phúc của nhândân.

1.1.2 Khái niệm “Sinh kế”

Sinh kế được hiểu là “tập hợp tất cả các nguồn lực và khả năng mà conngười có được, kết hợp với những quyết định và hoạt động mà họ thực thinhằm để kiếm sống cũng như để đạt được các mục tiêu và ước nguyện củahọ”

Thuật ngữ “sinh kế bền vững” được sử dụng đầu tiên như là một kháiniệm phát triển vào những năm đầu 1990 Tác giả Chambers và Conway(1992) định nghĩa về “sinh kế bền vững” như sau: “Một sinh kế bền vững cóthể đối phó với những rủi ro và những cú sốc và tăng cường khả năng và tàisản đồng thời cung cấp các cơ hội sinh kế bền vững cho thế hệ sau góp phầntạo ra lợi ích cho cộng đồng địa phương và toàn cầu và trong ngắn hạn và dàihạn kinh tế bền vững cung cấp một phương pháp tiếp cận tích hợp chặt chẽhơn với vấn đề nghèo đói”

1.2 Báo chí với công tác tuyên truyền về chính sách an sinh, tạo sinh kế cho người dân

Báo chí có vai trò vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của xã hội

Vì nó là hoạt động thông tin giao tiếp xã hội trên quy mô rộng lớn nhất và làcông cụ, phương thức kết nối xã hội hữu hiệu nhất Đồng thời, báo chí cũng làcông cụ can thiệp xã hội hiệu quả trong mối quan hệ với công chúng cà dưluận xã hội, với nhân dân và các nhóm lợi ích, với các nước trong khu vực vàquốc tế

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã luôn quan tâm lãnhđạo, chỉ đạo xây dựng và thực hiện chính sách an sinh xã hội, bảo đảm tiến bộ

và công bằng xã hội, coi đó là mục tiêu, vừa là động lực phát triển bền vữngđất nước, thể hiện tính ưu việt, bản chất tốt đẹp của chế độ ta Như một ngườibạn đồng hành, một “đối tác” quan trọng, báo chí đã truyền tải các thông điệp

đó một cách rõ ràng, thúc đẩy tiến trình chuyển biến nhận thức mạnh mẽ hơn,qua đó, nâng cao uy tín, khẳng định vị thế của an sinh xã hội Việt Nam Theothời gian, mối quan hệ giữa người làm báo và người làm công tác an sinh xãhội ngày càng trở nên mật thiết và gắn bó hơn bao giờ hết Thông qua các cơquan báo chí, công tác truyền thông về chính sách an sinh xã hội được tiếnhành mạnh mẽ với độ bao phủ rộng khắp, tần suất tăng Hình thức truyềnthông được thể hiện phong phú, nội dung đảm bảo đúng trọng tâm, trọngđiểm về những điểm mới của chính sách an sinh xã hội, dự báo tác động đếnquyền lợi, tâm lý của người dân nói chung và người lao động nói riêng.

Dưới sự phối hợp của sở Lao động – Thương binh và Xã hội, các trungtâm dịch vụ, hoạt động tuyên truyền về lĩnh vực an sinh xã hội, thị trường laođộng, các chính sách bảo hiểm, trợ cấp xã hội, đã được các cơ quan báo chítăng cường hơn trước, số lượng, tần suất, chất lượng các bài viết về việc làmkhông ngừng tăng, nội dung Các cơ quan báo chí đã phối hợp chặt chẽ đểnâng cao hiệu quả tuyên truyền trên các phương tiện thông tin truyền thôngđại chúng, nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành và nhân dân về chủtrương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước, cổ vũ, động viên nhândân và người lao động tích cực tham gia các chính sách BHXH (bảo hiểm xãhội), BHYT (bảo hiểm y tế), hướng tới mục tiêu BHYT toàn dân và BHXHcho mọi người lao động Không khó nhận thấy thời gian qua, trên các phươngtiện báo chí truyền thông xuất hiện nhiều bài báo, phóng sư phát thanh, truyềnhình về BHXH, BHYT chân thực, sinh động, lôi cuốn người đọc, ngườixem, phản ánh những khó khăn, trở ngại, những cách làm hay điển hình tốtcũng như những tâm tư, nguyện vọng của nhân dân đã mang lại hiệu ứngtích cực trong việc tổ chức, thực hiện Luật BHXH, Luật BHYT Mặt khác,báo chí cũng tham mưu cho các nhà hoạch định chính sách, đóng góp quantrọng về vật chất, tinh thần cho hệ thống BHXH, BHYT vận hành một cáchminh bạch, rõ ràng Với độ bao phủ rộng, cập nhật liên tục, không giới hạn,

báo chí là phương tiện chuyển tải thông tin BHXH nhanh chóng và hữu hiệunhất

Trên thực tế, người dân biết thông tin về các chính sách an sinh xã hộinhiều nhất qua báo chí Các phương tiện truyền thông, báo chí luôn dànhtrang, mục, thời lượng tuyên truyền phù hợp nhằm nhân rộng những điểnhình, nhân tố tích cực, cổ vũ các phong trào, góp phần củng cố, khẳng địnhniềm tin của người dân vào chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật củaĐảng, Nhà nước trong lĩnh vực này Sự động viên, ủng hộ, chia sẻ kịp thờicủa các cơ quan chỉ đạo và quản lý báo chí, của các bộ, ban, ngành, đoàn thể,đặc biệt của các cơ quan thông tấn, báo chí có ý nghĩa hết sức quan trọng, gópphần tạo sự đồng thuận trong nhân dân đối với các chủ trương chính sách lớncủa lĩnh vực an sinh Bên cạnh đó, những góc khuất, vấn đề bức xúc trong đờisống xã hội cũng được kịp thời phản ánh Đó là những bài viết, phóng sự,phóng sự điều tra góp phần đưa nhiều vụ tiêu cực, các hành vi trục lợi QũyBHXH, BHYT, những cảnh báo về các cách thức trốn đóng BHXH cho ngườilao động ra ánh sáng, từ đó góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và hiệu quảcủa công tác phục vụ nhân dân

Hiện nay vẫn còn không ít công dân, các tổ chức, doanh nghiệp vẫncòn gượng ép khi tham gia BHXH, BHYT bởi họ chưa thực sự hiểu sâu sắc ýnghĩa, vai trò của hai chính sách này Bên cạnh đó, thông tin về các chínhsách an sinh xã hội đã được đăng tải đều đặn trên tất cả các loại hình báo chívới nhiều hình thức thể hiện khác nhau, nhưng vẫn chưa mang lại hiệu quảnhư mong muốn Nội dung truyền thông về lĩnh vực này chưa thực sự hấpdẫn, những hạn chế, tiêu cực trong thực thi các chính sách vẫn chưa có điềukiện phân tích chuyên sâu và liên tục về nguyên nhân, hậu quả, một số tin bàichưa thực sự khách quan, gây hiệu ứng xã hội không tốt

Thực tế trên đòi hỏi công tác truyền thông về các chính sách cần phảiđược đổi mới, sáng tạo, hiệu quả, nhằm đưa các chính sách đi vào cuộc sống

Sự chính xác, kịp thời, sắc sảo, thuyết phục, kể cả việc sử dụng các thuật ngữ

chuyên môn liên quan đến các chính sách an sinh xã hội là hết sức cần thiết,cần có thêm những kênh truyền thông chuyên biệt, hiệu quả về các chính sáchcho từng đối tượng khác nhau Mặt khác, mỗi cơ quan báo chí cần xây dựngđội ngũ cộng tác viên là chuyên gia về an sinh xã hội để có một cái nhìn sâusắc, đánh giá sắc sảo và sự phân tích chính xác về vai trò của các chính sáchđối với sự phát triển của đất nước Các cơ quan báo chí và nhà báo cũng cầnkết hợp chặt chẽ với các cơ quan thực thi chính sách về BHXH, BHYT để vừathu thập được các thông tin chính thống từ những cơ quan này để cung cấpcho công chúng, vừa truyền tải, lan tỏa thông điệp đến những đối tượng khácnhau trong xã hội

1.3 Báo chí với công tác tuyên truyền giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã

Bảo vệ động vật hoang dã, nguy cấp, quý, hiếm là một việc làm quantrọng trong nhiệm vụ bảo vệ thiên nhiên, bảo vệ tính đa dạng sinh học và bảo

vệ môi trường nói chung đang được thế giới và Việt Nam đặc biệt quan tâm.Trong công cuộc bảo vệ, bảo tồn và đấu tranh với các hành vi sai trái như sănbắt, buôn bán, vận chuyển trái phép các loài động vật hoang dã, đặc biệt làcác sản phẩm động vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm, các cơ quan thông tấn,báo chí chính là công cụ hữu hiệu nhất để thông tin tuyên truyền, phổ biếnchủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước Báo chí đã tập trung đẩymạnh tuyên truyền, nhấn mạnh kết quả cũng như nỗ lực của chính phủ, các cơquan chức năng và người dân trong công tác bảo vệ động vật hoang dã, thúcđẩy các hoạt động thực thi cam kết quốc tế về bảo vệ động vật hoang dã Báochí tuyên truyền, phổ biến tầm quan trọng của việc bảo tồn động vật hoang dãnhằm nâng cao ý thức của cộng đồng bảo vệ động vật hoang dã và khuyếnkhích sự tham gia tích cực của cộng đồng cùng chung tay ngăn chặn các hành

vi buôn bán trái phép Bên cạnh đó, báo chí cũng tuyên truyền những chínhsách an sinh, các biện pháp hỗ trợ người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vậthoang dã

Ngoài ra, báo chí cũng là phương tiện hiệu quả nhất trong đấu tranh,phát hiện và cung cấp thông tin cho các cơ quan chức năng để xử lý nhanhnhất Đồng thời, còn có các bài báo tuyên dương, vinh danh các cá nhân, tổchức các hoạt động bảo vệ động vật hoang dã, ngược lại cũng có các bài báotạo nên luồng dư luận phê phán, lên án các hành vi vi phạm pháp luật và địnhhướng cho dư luận xã hội về vấn đề này Các cơ quan thông tấn báo chí cũng

là kênh giám sát vô cùng hiệu quả đối với công tác quản lý, bảo vệ và xử lýcác hành vi vi phạm pháp luật về công tác bảo vệ động vật hoang dã

Những năm gần đây, số lượng tin bài liên quan đến công tác bảo tồnđộng thực vật hoang dã nói chung và nạn buôn bán động vật hoang dã nóiriêng được đăng phát trên các phương tiện thông tin đại chúng đã tăng lênđáng kể Đặc biệt là thông tin liên quan đến nạn buôn bán động vật hoang dã

và công tác xử lý vi phạm đã được các cơ quan báo chí thông tin kịp thời.Ngoài ra, báo chí còn gắn trách nhiệm của những cơ quan chức năng trongviệc làm rõ thông tin vi phạm Có thể thấy, các cơ quan báo chí đã và đangthể hiện thái độ, trách nhiệm của mình trong cuộc chiến này và sự đồng hànhcủa báo chí trong thời gian qua đã hỗ trợ rất nhiều cho các cơ quan chức năngtrong công cuộc phòng chống buôn bán, săn bắt, tiêu thụ trái phép động vậthoang dã

1.4 Sự cần thiết của việc tuyên truyền chính sách an sinh và các biện pháp để cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay – Các vấn đề đặt ra

1.4.1 Tác động của việc hỗ trợ sinh kế và phát triển kinh tế bền vững ở địa phương đối với việc giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay

Buôn bán động vật hoang dã trái phép hiện đang thu hút sự quan tâmđáng kể của cộng động quốc tế Đã có rất nhiều sáng kiến đưa ra để kiểm soáttình trạng này, tuy nhiên những sáng kiến có xu hướng nghiêng về giải phápthực thi pháp luật và giảm nhu cầu sử dụng, trong khi ít chú trọng áp dụng các

ưu đãi hiệu quả cho quản lý dựa vào cộng đồng hoặc quản lý của khu vực tư

nhân Đặc biệt, vai trò của việc “sử dụng bền vững” động vật hoang dã nhưmột công cụ vừa nhằm bảo tồn, vừa phát triển địa phương thường bị xem nhẹ.

Động vật hoang dã là một trong những tài sản quý giá đối với nhiềucộng đồng nông thôn và tình trạng buôn lậu động vật hoang dã đã tác độngnghiêm trọng đến nguồn thu nhập của cộng đồng Tuy nhiên, giải quyết vấnnạn buôn lậu bằng cách thắt chặt quản lý sử dụng bền vững có thể thu hẹphơn nữa các lựa chọn của cộng đồng Đối phó với loại tội phạm này một cáchhiệu quả là phát triển các hướng tiếp cận có thể bảo vệ động vật hoang dã “ vìngười nghèo”, chứ không phải bảo vệ “khỏi người nghèo”

Các sáng kiến mới nổi nhằm ngăn chặn buôn bán động vật hoang dãthường có cách tiếp cận đa chiều, có thể khái quát theo 3 hướng khác nhaunhưng tương trợ lẫn nhau như “kiềng 3 chân”, bao gồm: Tăng cường thực thipháp luật và củng cố hệ thống pháp luật hình sự; Giảm cầu và tiêu dùng; Hỗtrợ sinh kế và phát triển kinh tế bền vững ở địa phương

Tuy nhiên, trên thực tế thì giải pháp “kiềng 3 chân” vẫn chưa giànhđược sự chú ý xứng đáng Chẳng hạn, Nghị quyết tháng 1/2014 của Nghị việnchâu Âu về tội phạm buôn lậu động vật hoang dã đã triển khai hơn 20 hànhđộng hỗ trợ thực thi luật nhưng chỉ có một hành động hỗ trợ cho sinh kế địaphương Điều này gây ra tình trạng mất cân bằng

Bên cạnh đó, cũng có những khu vực quan tâm đến vấn đề sinh kếnhưng lại ít chú trọng áp dụng các ưu đãi và các biện pháp sử dụng, kinhdoanh bền vững động vật hoang dã như một công cụ bảo tồn Ngoài ra, cácchiến lược thực thi luật đã đề xuất có xu hướng không tính đến tác động củacác biện pháp trừng phạt trong thực thi luật đối với người dân địa phương vàcũng chưa tận dụng được kinh nghiệm của người dân địa phương trong bảotồn

Ngoài ra, nguồn lực đầu tư cho công tác bảo tồn loài còn rất hạn chế,các chương trình bảo tồn loài chưa được quan tâm đúng mức Tại các khu bảo

tồn, tình trạng khai thác trái phép các loài ĐVHD vẫn diễn ra do mâu thuẫngiữa đói nghèo, phát triển và bảo tồn.

Chính vì vậy, việc quan tâm thực hiện các chính sách an sinh cũng nhưcác biện pháp cải thiện, tạo sinh kế cho người dân là vô cùng quan trọng.Điều đó dẫn đến sự cần thiết trong việc tuyên truyền các chính sách an sinh,các biện pháp hỗ trợ cho sinh kế cho người dân

Lợi ích mà người dân có được nên gắn trực tiếp với hiệu quả bảo tồn đểđảm bảo những lợi ích đó có thể giúp phát huy hiệu quả bảo tồn một cáchđáng tin cậy Lợi ích có thể là động lực để thực hiện bảo tồn (như du lịch dựavào thiên nhiên, cơ chế chi trả dịch vụ hệ sinh thái, sử dụng động thực vậthoang dã có điều kiện và được quản lý tốt) hoặc cung cấp nguồn thu nhập/khẩu phần đạm thay thế giúp giảm động cơ săn bắn

Sử dụng và buôn bán các loài động thực vật hoang dã có ý nghĩa quantrọng về sinh kế trong khu vực, và nếu được quản lý tốt và trong phạm vipháp luật cho phép, có thể tạo động lực cho người dân tham gia vào công tácbảo tồn sinh cảnh và bảo tồn loài, cả các loài không phải là đối tượng bị buônbán Tạo liên kết giữa cộng đồng và thị trường, tạo giá trị gia tăng, tăng cườngtiếp cận thương mại với công nghệ và ý tưởng mới để tăng lợi ích từ việc sửdụng và buôn bán động thực vật cho cộng đồng địa phương là thách thức lớn.Tuy nhiên, lợi ích từ việc sử dụng hợp pháp động thực vật hoang dã có thểvẫn chưa đủ để làm động lực bảo tồn khi quyền hưởng dụng đất của cộngđồng còn chưa được công nhận một cách đầy đủ

Tuy vậy, các hình thức sử dụng hay sinh kế thay thế được hỗ trợ cũngcần phải phù hợp về văn hóa, được chính cộng đồng chọn lựa, tối ưu hóađược lợi ích bảo tồn khi điều kiện cho phép, và hỗ trợ các hoạt động bảo tồn

và quản trị truyền thống Các can thiệp phải xuất phát từ việc hiểu biết sâu sắc

về bối cảnh địa phương - mặc dù trên thực tế có nhiều nghiên cứu trường hợp

có thể chia sẻ và học hỏi, song không có “mô hình nào có thể áp dụng lặp lại”bởi các trường hợp khác nhau có thực tế khác nhau

1.4.2 Việc thực hiện chính sách an sinh, một số biện pháp cải thiện, tạo sinh kế cho người dân nhằm giữ gìn và bảo vệ động vật hoang dã hiện nay

Gây nuôi động vật hoang dã là một trong những biện pháp để cải thiện,tạo sinh kế cho người dân đồng thời bảo vệ đa dạng sinh học Việc phát triểncác cơ sở chăn nuôi này không những đem lại hiệu quả kinh tế cao, góp phầngiải quyết việc làm cho lao động tại các địa phương mà còn giúp duy trì, tăng

số lượng loài động vật hoang dã, quý hiếm trong tự nhiên Đây là hoạt độnggián tiếp làm giảm áp lực của việc săn bắt, khai thác tài nguyên động vậtngoài tự nhiên đồng thời có thể bảo tồn được các loài nguy cấp, quý hiếm đặcbiệt tại các cơ sở nhân nuôi với mục đích bảo tồn

Kế hoạch hành động quốc gia về tăng cường kiểm soát buôn bán độngvật, thực vật hoang dã đến năm 2010 được ban hành trong bối cảnh hoạt độngbuôn bán động, thực vật hoang dã đang phát triển mạnh ở Việt Nam Kếhoạch đã đáp ứng được nhu cầu cấp thiết nhằm định hướng cụ thể cho việcquản lý, ngăn chặn buôn bán bất hợp pháp và thúc đẩy việc phát triển gâynuôi, nhân giống các loài ĐTVHD có giá trị kinh tế để đem lại thu nhập chongười dân

Trong Kế hoạch hành động có một mục tiêu quan trọng, nhằm đem lạilợi ích cho cộng đồng từ các giá trị của đa dạng sinh học, đó là: “Gây nuôisinh sản nhân tạo các loài ĐTVHD như một công cụ bảo tồn và xóa đói giảmnghèo” Nhưng thực tế, mục tiêu này chưa được thực hiện triệt để, ví dụ nhưcác cộng đồng sống quanh và trong rừng chưa được khuyến khích và hỗ trợthực sự trong việc phát triển nuôi, trồng các loài ĐTVHD có giá trị kinh tế.Tuy nhiên, hoạt động gây nuôi sinh sản, tự phát hoặc có quản lý đã phát triểnkhá mạnh trong thời gian qua Việc phát triển này một phần là do có cácchính sách phù hợp hơn hoặc thông qua một số điều chỉnh chính sách, cụ thểnhư phân cấp đăng ký trại nuôi, xác nhận nguồn gốc, đơn giản hóa thủ tục Việc nuôi, xuất khẩu trăn, cá sấu, ếch phát triển nhiều ở một số địa phương

trong thời gian qua cho thấy chính sách về gây nuôi động vật hoang đã pháthuy mạnh tại nhiều địa phương giàu tiềm năng.

Về cơ bản, các chính sách có chú ý và đề cập đến quyền lợi khai thác

và sử dụng hợp pháp của người dân, có chính sách trợ giúp và khuyến khíchgây nuôi ĐTVHD Nhưng do không có các hoạt động khuyến khích hoặc trợgiúp thực sự, đặc biệt trợ giúp về nguồn giống (hợp pháp và có chất lượng ),

kỹ thuật và vốn để phát triển, nên việc thực thi còn mang nặng tính thừa hànhpháp luật, chứ chưa chú trọng đến việc khuyến khích các khía cạnh tích cựccủa việc kinh doanh, nhân giống và khai thác bền vững Đối tượng thực hiệncác chính sách cũng đa dạng, có trình độ và điều kiện hiểu biết về thiên nhiên

và môi trường, đặc biệt là buôn bán ĐTVDH rất khác nhau, nhưng lại chưanhận được các hướng dẫn, tài liệu và đào tạo đầy đủ để thực hiện các chínhsách một cách hiệu quả

Nguồn giống của các cơ sở gây nuôi chủ yếu là do các hộ tự thực hiệnthông qua mua, bán trao đổi giữa các hộ, nhiều khi xảy ra hiện tượng cậnhuyết hoặc lai tạp với các phân loài khác làm phát sinh bệnh tật di truyền,giảm sức sống và khả năng sinh sản ở các thế hệ kế tiếp Do đa phần, việc gâynuôi là tự phát nên kỹ thuật chăn nuôi chủ yếu theo kinh nghiệm, không cótính khoa học nên các cá thể được chăn nuôi sinh trưởng, phát triển chậmhoặc không có điều kiện vay vốn để mở rộng quy mô chăn nuôi Đồng thờicông tác phòng trừ dịch bệnh, phát triển đàn nuôi còn nhiều hạn chế, yếu kémcũng là nhân tố khiến việc gây nuôi gặp nhiều khó khăn Chính sách đầu tưtrong gây nuôi động vật hoang dã chỉ mới dừng lại ở tập trung vào giải quyếtcông tác quản lý Ngoài ra, thị trường chưa được phát triển, chưa được vươn

xa thậm chí nhiều loài nuôi không tìm được đầu ra

Các chính sách của Nhà nước chưa đề cập đến việc hỗ trợ các hộ gâynuôi ĐVHD về kinh phí nhằm mở rộng sản xuất, nhằm mục đích sản xuất ranhiều con giống đáp ứng nhu cầu của các hộ chăn nuôi ĐVHD thương phẩm

Từ đó có nhiều sản phẩm cung cấp cho thị trường tiêu dùng, đồng thời góp

phần hạn chế khai thác bừa bãi trong tự nhiên.Khi sản xuất ra lượng giốngđáp ứng nhu cầu thị trường, thì việc các đầu nậu sẽ quay sang mua của nhàchăn nuôi, mà không thể mua ĐVHD khai thác ngoài tự nhiên nữa vì giá cảcao người buôn không có lãi.

Nhà nước chưa đề cập đến vấn đề chính sách giao cho các cơ quannghiên cứu khoa học, nghiên cứu cụ thể tập tính, đặc tính sinh học cũng nhưquy trình gây nuôi sinh sản những ĐVHD quý, hiếm Để từ đó chuyển giaocho các hộ gây nuôi, nhằm giải quyết việc làm đang dư thừa rất lớn trong khuvực nông thôn

Chính sách của Nhà nước chưa cụ thể về việc thưởng cho những ngườicung cấp thông tin về việc khai thác ĐVHD trong tự nhiên Vì vậy chưakhuyến khích được cộng đồng dân cư giám sát, phát hiện cung cấp tin cho cơquan chức năng ngăn chặn kịp thời tệ nạn khai thác tùy tiện động vật, thực vậttrong môi trường hoang dã

Để việc quản lý, bảo tồn và phát triển gây nuôi động vật hoang dã cóhiệu quả cần phải quan tâm, chú trọng một số giải pháp như: Chấp hành quyđịnh của pháp luật trong hoạt động gây nuôi, tạo môi trường thuận lợi, cóchính sách hợp lý để hỗ trợ các trại nuôi, cơ sở nuôi phát triển Quy hoạchvùng nuôi động vật hoang dã quy mô hộ gia đình, tìm kiếm thị trường tiêu thụđặc biệt là xuất khẩu Phát huy lợi thế, lựa chọn loài nuôi, tạo ra các sản phẩm

có tính cạnh tranh cao, nâng cao hiệu quả kinh tế, xã hội để phát triển một nềnchăn nuôi bền vững Đồng thời, phát huy tối đa tiềm năng về điều kiện tựnhiên, nguồn lao động và kinh nghiệm nuôi động vật hoang dã, chú trọng cácloài nuôi lợi thế, chuyển từ gây nuôi phân tán mang tính tận dụng quy mô nhỏsang gây nuôi sản xuất hàng hóa với quy mô phù hợp với điều kiện kinh tế, kỹthuật và nhu cầu tiêu thụ, áp dụng các tiến bộ kỹ thuật đặc biệt là công tácgiống, thức ăn chăn nuôi, công tác thú ý… để đẩy mạnh năng suất, chất lượng

và hiệu quả kinh tế cao

Bên cạnh đó, việc xây dựng các khu bảo tồn động vật hoang dã, cáckhu du lịch sinh thái cũng đã và đang phát huy được vai trò trong bảo tồn đadạng loài, quần xã sinh vật và hệ sinh thái, góp phần giữ gìn được nhiều loàiđộng, thực vật quý hiếm, đồng thời tạo công ăn việc làm, hỗ trợ và giúp ngườidân có thêm nhu nhập.

Để thực hiện được tất cả những điều đó, tất yếu phải có những chínhsách an sinh, các biện pháp hỗ trợ, đặc biệt là những chính sách hỗ trợ về vốn

từ phía Nhà nước Nhà nước cần ban hành một số chính sách ưu đãi về vayvốn, hỗ trợ kỹ thuật cũng như cung cấp thông tin, nhân rộng các mô hình nuôiđộng vật hoang dã đạt hiệu quả kinh tế nhất là các loài quý hiếm trên toànquốc Khuyến khích người dân tham gia gây nuôi, phát triển thêm nhiều môhình, vừa mang lại hiệu quả kinh tế vừa bảo vệ nguồn tài nguyên động vậthoang dã trong thiên nhiên, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học

Tuy nhiên, việc xác định các phương án sinh kế tạo đủ thu nhập để cóthể cạnh tranh với thu nhập trái pháp luật từ buôn bán động thực vật hoang dã

là một vấn đề khá khó khăn, đặc biệt là khi những người liên quan không có

kỹ năng/năng lực để thực hiện những sinh kế thay thế đó

Vì vậy, cần huy động sự tham gia của tất cả cộng đồng trong công cuộcgiữ gìn và bảo vệ động thực vật hoang dã Các can thiệp cần xây dựng cơ chếchia sẻ lợi ích công bằng và minh bạch trong cộng đồng, bao gồm cả đối vớiphụ nữ; cơ chế tuân thủ hiệu quả (cho cả các nhóm cá biệt trong xã hội); vàtrách nhiệm giải trình rõ ràng cũng như cơ chế quản lý tài chính rõ ràng Một

số trường hợp đã cho thấy nếu chuyển lợi ích cho phụ nữ chứ không phải lànam giới sẽ hỗ trợ hiệu quả các can thiệp đạt được thành công về lâu dài Việcđổi mới sáng tạo về sinh kế ở địa phương (lâm nghiệp cộng đồng, du lịch sinhthái, doanh nghiệp hoạt động liên quan đến động vật hoang dã) còn bị hạn chếbởi nhiều ràng buộc ở các cấp quyết định và sự tùy ý ra quyết định của họ Đểđánh giá một can thiệp sinh kế có mang lại lợi ích gì về bảo tồn hay không,thì ngay khi lập kế hoạch cho can thiệp đó không nên chỉ nhìn vào tiềm năng

giảm tình trạng khai thác bất hợp pháp động vật hoang dã mà còn cần xem xétmọi tác động về việc sử dụng và sinh thái của phương án được đề xuất.

Tóm lại, việc hỗ trợ sinh kế và phát triển kinh tế bền vững ở địa

phương có tác động trực tiếp và vô cùng mạnh mẽ đến việc giữ gìn và bảo vệđộng vật hoang dã Khi cân bằng được lợi ích mà người dân có được với hiệuquả bảo tồn thì những lợi ích đó có thể giúp phát huy hiệu quả bảo tồn mộtcách đáng tin cậy Ngoài ra, khi người dân có một cuộc sống đầy đủ, ổn địnhthì việc săn bắt, buôn bán động vật hoang dã sẽ giảm xuống Chính vì vậy,cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền những chính sách an sinh, các biện pháp

hỗ trợ, tạo sinh kế từ phía Nhà nước cho người dân để góp phần bảo vệ độngvật hoang dã một cách hiệu quả

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG BÁO CHÍ TUYÊN TRUYỀN VỀ CHÍNH SÁCH AN SINH VÀ CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ CẢI THIỆN, TẠO SINH KẾ CHO NGƯỜI DÂN NHẰM GIỮ GÌN VÀ BẢO VỆ ĐỘNG VẬT HOANG DÃ

2.1 Khái quát về 3 tờ báo lựa chọn khảo sát (Báo điện tử Tài nguyên và môi trường, Daily Mail, CNN)

2.1.1 Báo điện tử Tài nguyên và môi Trường

Được thành lập từ năm 2004, báo điện tử Tài nguyên và môi trường là

cơ quan ngôn luận của Bộ Tài nguyên và Môi Trường Tờ báo luôn cung cấpnhững tin tức mới nhất về lĩnh vực tài nguyên và môi trường, kinh tế, xã hội,thế giới và tăng cường tuyên truyền những chính sách pháp luật về môitrường, đất đai của Nhà nước đến cho người dân

Báo tập trung tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách,pháp luật của Nhà nước trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường; công tác,chỉ đạo của Lãnh đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường, các đơn vị trực thuộccủa ngành tài nguyên và môi trường; phản ánh đời sống kinh tế - xã hội cóliên quan đến ngành tài nguyên và môi trường từ Trung ương đến địa phươngtrên các ấn phẩm của Báo Tờ báo không ngừng đổi mới hình thức, nội dung

ấn phẩm báo in (2 kỳ/tuần) Chuyên đề Dân tộc thiểu số và Miền núi thựchiện theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ (2 kỳ/tháng)

Báo cũng tập trung phối hợp xử lý có hiệu quả, kịp thời các vấn đềnóng của ngành mà dư luận báo chí và xã hội quan tâm theo đúng chức năngnhiệm vụ được giao; bám sát các vấn đề có tính thời sự của ngành Tài nguyên

và Môi trường diễn ra trong từng tháng, quý như: tuyên truyền các hoạt động

về phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long thích ứng với biến đổi khíhậu; xây dựng nội dung tuyên truyền theo chủ đề Chống rác thải nhựa; tíchcực tuyên truyền về công tác quản lý, xử lý, phân loại chất thải rắn tại nguồn

…

2.1.2 Daily Mail (Anh, www.dailymail.co.uk)

Daily Mail là một tờ báo tập trung vào thị trường trung lưu hàng ngàycủa Anh ở Luân Đôn Được thành lập vào năm 1896, đây là tờ nhật báo lưuhành cao thứ ba của Vương quốc Anh, sau Metro và The Sun Tờ báo chị emcủa nó là The Mail on Sunday được xuất bản vào năm 1982, trong khi cácphiên bản báo hàng ngày tại Scotland và Ireland được phát hành lần lượt vàonăm 1947 và 2006 Nội dung của bài báo được phát hành điện tử trên trangweb MailOnline, mặc dù trang web được quản lý riêng và có trình chỉnh sửariêng Trang web luôn cập nhật những tin tức mới nhất về mọi lĩnh vực như