Vb2 hình ảnh hoa sen trong bài trong đầm gì đẹp bằng sen

ÔN TẬP VĂN BẢN 2 : HÌNH ẢNH HOA SEN TRONG BÀI CA DAO“TRONG ĐẦM GÌ ĐẸP BẰNG SEN”... Đối tượng được nhắc đến trong bài là: Hình ảnh hoa sen trong bài ca dao Đối tượng ấy khác với

Trang 1

ÔN TẬP VĂN BẢN 2 : HÌNH ẢNH HOA SEN TRONG BÀI CA DAO

“TRONG ĐẦM GÌ ĐẸP BẰNG SEN”

Trang 2

I Kiến thức cơ bản về VB

1 Xuất xứ:

- Văn bản trích trong Bình giảng ca dao, NXB Giáo dục, 1996).

2 Vấn đề bàn luận: Bàn về hình ảnh hoa sen trong một bài ca dao.

Trang 3

4 Ý kiến lớn và ý kiến nhỏ

- Ý kiến lớn 1: Vẻ đẹp hoa sen được miêu tả một cách khéo léo, tài tình.

- Ý kiến lớn 2: Qua hình ảnh hoa sen, gửi gắm những triết lí sống sâu sắc.

- Ý kiến nhỏ 1.1: Câu thứ nhất khẳng định và tuyệt đối vẻ đẹp không gì sánh

nổi của cây sen

- Ý kiến nhỏ 1.2: Câu thứ hai, miêu tả vẻ đẹp của từng bộ phận cụ thể trong

cây sen

- Ý kiến nhỏ 1.3: Câu thứ ba là câu chuyển khéo léo để chuẩn bị cho câu kết.

- Ý kiến nhỏ 2.1: Câu thứ tư: Hình ảnh con người và triết lí nhân sinh.

- Ý kiến nhỏ 2.2: Phản ánh trung thực lẽ sống cao đẹp của con người Việt

Nam

Trang 4

bài ca dao Trong đầm gì đẹp bằng sen.

Nguyen Huyen 0974771986 THCS An Tảo, phường An Tảo, TP Hưng Yên.

Trang 5

6 Cách sắp xếp trật tự các ý kiến

- Không thể thay đổi trật tự các ý kiến vì sẽ làm xáo trộn mạch lập luận của

VB, gây khó khăn cho người đọc khi tiếp nhận

+ Các ý kiến lớn được sắp xếp theo hai tầng nghĩa của hình ảnh hoa sen trong bài ca dao, ý kiến lớn 1 nói về nghĩa tả thực; ý kiến lớn 2 nói về nghĩa tượng trưng, cách sắp xếp đi từ tả thực đến tượng trưng là phù hợp với quá trình đọc, giải nghĩa hình ảnh

+ Các ý kiến nhỏ được sắp xếp theo trình tự bố cục bài ca dao, đi theo mạch triển khai ý của tác giả dân gian

- Tác dụng: Cách sắp xếp trình tự ý kiến như trên giúp người đọc dễ dàng tiếp nhận, nắm bắt lập luận của VB, từ đó làm tăng sức thuyết phục của VB

về hai ý nghĩa của hình ảnh hoa sen trong bài ca dao

Trang 6

7 Khái quát

a Nghệ thuật

- Bài viết thể hiện rõ quan điểm của người viết qua các ý kiến lớn, ý kiến nhỏ;

- Lí lẽ, bằng chứng cụ thể, lối viết giàu sức thuyết phục;

- Cách triển khai mạch lạc

- Ngôn ngữ trong sáng, góc nhìn khách quan

b Nội dung

- Văn bản khẳng định sự đạt đến độ hoàn mĩ hiếm có trong loại ca dao vịnh tả

cảnh vật mang tính triết lí trong bài ca dao Trong đầm gì đẹp bằng sen.

Trang 7

II Luyện tập

ĐỀ BÀI

Đọc kĩ lại vb Hình ảnh hoa sen trong bài ca dao “Trong đầm gì đẹp bằng

sen” (SGK trang 59) và trả lời câu hỏi:

Câu 1 Đối tượng được nhắc đến trong bài là gì? Đối tượng ấy có gì khác với

VB Em bé thông minh – nhân vật kết tinh trí tuệ dân gian?

Câu 2 Em hãy nhận xét về cách viết của tác giả.

Câu 3 Từ cách viết ấy, em học tập được gì khi viết văn nghị luận văn học.

A.LUYỆN TẬP NGỮ LIỆU TRONG SGK

Trang 8

Câu 1 Đối tượng được nhắc đến trong bài là: Hình ảnh hoa sen

trong bài ca dao Đối tượng ấy khác với VB Em bé thông minh –

nhân vật kết tinh trí tuệ dân gian VB1 là phân tích nhân vật trong

tác phẩm truyện, VB2 cảm nghĩ về một hình ảnh trong tác phẩm thơ.

*GỢI Ý ĐÁP ÁN BÀI TẬP

Trang 9

Câu 2 Nhận xét về cách viết của tác giả:

- Lí lẽ và bằng chứng cụ thể, thuyết phục;

- Lập luận chặt chẽ;

- Ngôn ngữ sáng rõ;

- Bố cục mạch lạc.

Trang 10

Câu 3 Khi viết văn nghị luận văn học:

- Nêu ý kiến đánh giá cần căn cứ vào văn bản;

- Sau mỗi ý kiến cần trích dẫn được dẫn chứng;

- Trình bày bố cục rõ ràng, mạch lạc;

- Ngôn ngữ sáng rõ, thể hiện được quan điểm cách nhìn của người viết;

-….

Trang 11

B LUYỆN TẬP ĐỌC HIỂU NGỮ LIỆU NGOÀI SGK

(1) Sọ Dừa là truyện cổ về người mang lốt vật, được truyền tụng lâu đời trong dân gian Truyện thể hiện ước mơ đổi đời, mong muốn những điều tốt đẹp, hạnh phúc sẽ đến với người hiền lành, lương thiện và khát vọng công lí của người xưa Truyện còn đặt ra bài học về cách đánh giá con người: Đừng nhìn hình thức bên ngoài mà vội nhận xét bản chất bên trong Bài học ấy được gửi gắm qua hình ảnh chàng Sọ Dừa dị dạng mà tài đức vẹn toàn

Dựa vào văn bản sau, em hãy lập dàn ý cho bài văn phân tích đặc điểm nhân vật:

Trang 12

(2) Sọ Dừa ra đời một cách vô cùng huyền bí và li kì với nhiều tình tiết

hư cấu, kì ảo Một bà mẹ đã lâu chưa có con một ngày bà đi làm đồng do khát nước lại thấy nước trong một chiếc sọ dừa liền uống Về nhà bà có thai sau đó đẻ ra một bé trai không chân và không tay, duy nhất chỉ có mỗi một cái đầu nhìn như sọ dừa, nên cậu bé được đặt là Sọ Dừa Khi Sọ Dừa lên 7-8 tuổi thì cuộc sống ngày càng khó khăn hơn Khi mẹ nói Sọ Dừa rằng nhà càng lúc càng nghèo và không biết lấy gì để nuôi Sọ Dừa nữa, không biết rồi cuộc sống của hai mẹ con ta sẽ ra sao Sọ Dừa liền nói với mẹ: “mẹ yên tâm con lớn rồi con sẽ đi ở đợ cho nhà phú hộ kiếm tiền nuôi mẹ” Cho thấy Sọ Dừa tuy là đứa trẻ tật nguyền nhưng lại vô cùng có hiếu, là đứa con ngoan biết giúp đỡ gia đình

Trang 13

(3) Tuy Sọ Dừa mang hình hài xấu xí nhưng lại vô cùng nhanh nhẹn và hoạt bát Sọ Dừa xin đi ở đợ cho nhà phú ông, ban đầu phú ông không nhận nhưng sau một hồi tính toán thiệt hơn, thấy Sọ Dừa nuôi cơm đỡ tốn nên nhận Sọ Dừa Sọ Dừa hàng ngày đều đưa trâu đi ăn đồng xa, nhìn con nào con nấy đều béo tốt và khỏe mạnh, phú ông lấy làm mừng lắm, càng tin tưởng Sọ Dừa hơn Nhà phú ông có ba cô con gái nhưng chỉ có cô út là dịu dàng, nết na, hay nhận việc mang cơm cho Sọ Dừa Chính việc đi đưa cơm cho Sọ Dừa nên cô út mới biết được bí mật rằng Sọ Dừa là một chàng trai khôi ngô, lại còn biết thổi sáo hay nữa.

Trang 14

(4) Sọ Dừa nói với mẹ mình muốn lấy con gái phú ông, vì thương con mẹ Sọ Dừa cũng qua thưa chuyện Phú ông lấy làm điều nực cười lắm nhưng không từ chối thẳng thừng mà thách Sọ Dừa mang thật nhiều sính lễ là vàng bạc châu báu thì phú ông mới gả con gái cho Sọ Dừa vốn dĩ là tiên xuống trần gian để thử lòng con người, vì vậy Sọ Dừa biến được nhiều vàng bạc để làm sính lễ.

Trang 15

(5) Hai cô chị nhà phú ông thấy Sọ Dừa xấu xí, khác người thì đã lắc đầu bĩu môi không thèm nhìn, chỉ có mỗi cô út là gật đầu đồng ý Sau khi lấy được vợ Sọ Dừa trở về hình hài là một chàng trai tuấn tú, thông minh, Sọ Dừa đã biến một ngôi nhà vô cùng khang trang, tráng lệ, có người hầu đi lại liên tục Chính điều này đã làm cho hai

cô chị nhà phú ông không khỏi tiếc nuối và ghen tức với cô Út.

Trang 16

(6) Hình ảnh Sọ Dừa khác người, hình dạng xấu xí, đã thể hiện tinh thần nhân đạo sâu sắc, sự thương cảm và lòng ưu ái, cảm thông của nhân ta đối với những số phận thiếu may mắn, khi sinh ra bị khiếm khuyết Câu truyện cũng muốn nhắn nhủ đến mọi người không nên chỉ chú trọng vẻ bên ngoài mà đánh đồng những đức tính bên trong của con người Sọ Dừa khiếm khuyết nhưng nhiều tài, thông minh, nhanh nhẹn Vẻ bề ngoài không thể biểu hiện được cả mặt chất và lượng của một con người.

Trang 17

(7) Qua nhân vật Sọ Dừa nhân dân ta khi xưa muốn ngợi ca tình yêu một tình yêu trong sáng, không hám danh lợi, tình yêu chung thủy, không vì cái ngoại hình bên ngoài mà chia rẽ được tình cảm lứa đôi Vì tình yêu con người ta có thể vượt qua được tất cả những khó khăn, thử thách Đó chính là ước muốn, thông điệp của nhân dân qua hình ảnh nhân vật Sọ Dừa.

Trang 18

1 Mở bài: đoạn 1: Giới thiệu truyện cổ tích Sọ Dừa và nêu đặc

điểm nổi bật của nhân vật Sọ Dừa: dị dạng mà tài đức vẹn toàn.

*GỢI Ý ĐÁP ÁN:

Trang 19

2 Thân bài: đoạn 2, 3, 4, 5, 6 làm rõ các đặc điểm của nhân vật:

- Đoạn 2: Sọ Dừa ra đời một cách vô cùng huyền bí và li kì với nhiều tình tiết hư cấu, kì ảo

- Đoạn 3: Sọ Dừa mang hình hài xấu xí nhưng lại vô cùng nhanh nhẹn và hoạt bát

- Đoạn 4: Sọ Dừa nói với mẹ mình muốn lấy con gái phú ông

- Đoạn 5: Hai cô chị nhà phú ông thấy Sọ Dừa xấu xí, khác người thì đã lắc đầu bĩu môi không thèm nhìn, chỉ có mỗi cô út là gật đầu đồng ý

- Đoạn 6: Hình ảnh Sọ Dừa khác người, hình dạng xấu xí, đã thể hiện tinh thần nhân đạo sâu sắc, sự thương cảm và lòng ưu ái, cảm thông của nhân ta đối với những số phận thiếu may mắn, khi sinh ra bị khiếm khuyết

Trang 20

3 Kết bài: Đoạn 7: Khái quát ý nghĩa của truyện qua nhân vật

Sọ Dừa.

Trang 21

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

- Hoàn thiện các nội dung của buổi học;

- Chuẩn bị cho buổi học sau: Ôn tập Vb: Bức thư gửi chú lính chì dũng cảm.

Tiêu đề	Hình ảnh hoa sen trong bài ca dao “Trong đầm gì đẹp bằng sen”
Trường học	THCS An Tảo
Thể loại	Ôn tập
Năm xuất bản	1996
Thành phố	Hưng Yên

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	274,29 KB