ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNGTRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM BÀI THU HOẠCH CUỐI KHÓA BỒI DƯỠNG THEO CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN HẠNG 3 TÊN ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN: CHUYÊN ĐỀ 10 “Anh/Chị hãy tìm hiểu thực tế
Trang 1ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
BÀI THU HOẠCH CUỐI KHÓA BỒI DƯỠNG THEO CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN
HẠNG 3
TÊN ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN: CHUYÊN ĐỀ 10
“Anh/Chị hãy tìm hiểu thực tế nhà trường của mình (nơi Anh/Chị đang công tác), phân tích đánh giá thực trạng công tác phối hợp nhà trường, gia đình và xã hội trong công tác giáo dục học sinh, trên cơ sở đó đề xuất giải pháp phối hợp nhà trường, gia đình và xã hội trong công tác giáo dục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường và phát triển nhân cách của học sinh”
Họ và tên học viên: LÊ NGUYỄN QUỲNH TRANG
Ngày sinh: 19/11/1999
Đơn vị công tác: Trường THCS Lương Thế Vinh, Liên Chiểu, Đà Nẵng
Lớp: THCS / THPT □ (đánh dấu “X” vào cấp BD tương ứng)
Địa điểm đặt lớp: Trung tâm GDTX số 2, thành phố Đà Nẵng
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 2
I CƠ SỞ LÝ LUẬN 4
1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 4
2 Một số khái niệm cơ bản liên quan đến Trường THCS 6
2.1 Vị trí của trường phổ thông có nhiều cấp học trong hệ thống giáo dục Quốc dân 6
2.2 Chức năng nhiệm vụ của trường phổ thông có nhiều cấp học 7
2.3 Đặc điểm của trường phổ thông có nhiều cấp học Giáo dục THCS 7
III PHÂN TÍCH, ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÁC MỐI QUAN HỆ TRONG VÀ NGOÀI NHÀ TRƯỜNG 9
1 Vai trò của gia đình trong giáo dục học sinh ở các trường phổ thông 10
2 Nội dung mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình trong giáo dục học sinh ở các trường phổ thông 12
IV GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN CÁC MỐI QUAN HỆ TRONG VÀ NGOÀI NHÀ TRƯỜNG NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC 14
1 Quản lý mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình nhằm nâng cao chất lượng giáo dục học sinh ở các trường phổ thông 14
2 Các biện pháp và hình thức quản lý mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình nhằm nâng cao chất lượng giáo dục học sinh trong trường học 16
3 Nội dung quản lý mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình trong trường THCS Lương Thế Vinh, Liên Chiểu, Đà Nẵng 18
a Quản lý việc xây dựng lực lượng phối hợp giáo dục trong trường và gia đình 18
b Xây dựng kế hoạch công tác quản lý mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình, Hội cha mẹ học sinh 18
V KẾT LUẬN 19
1 Đối với giáo viên trong nhà trường: 19
2 Phối hợp với gia đình học sinh: 19
Trang 3MỞ ĐẦU
Xuất phát từ quan điểm chỉ đạo của Đảng về giáo dục - đào tạo, thực hiệnchiến lược phát triển giáo dục trong giai đoạn hiện nay, ngành giáo dục đangtích cực từng bước đổi mới nội dung chương trình đổi mới phương pháp dạyhọc, đổi mới công tác quản lý giáo dục Trường học là nơi đào tạo nhiều thế hệhọc trò, là môi trường tạo dựng cho đất nước những con người xã hội chủ nghĩa– có đủ tài năng trí tuệ và những phẩm chất đạo đức cách mạng, để sau nàythực sự là người của dân, vì nhân dân mà cống hiến Để làm được điều này,Ngành Giáo dục và Đào tạo cần kết hợp chặt chẽ với lao động sản xuất, nhàtrường gắn liền với gia đình và xã hội
Tuy nhiên, trong những năm gần đây cùng với sự hội nhập vào nền kinh tếthế giới, mặt trái của nền kinh tế thị trường tác động rất lớn đến tư tưởng, lốisống của một bộ phận dân cư đặc biệt là thế hệ trẻ, lối sống mới bộc lộ nhiềutiêu cực phần nào ảnh hưởng đến các suy nghĩ các em học sinh, làm cho tinhthần, động cơ học tập của các em giảm sút Vấn đề đặt ra, việc giáo dục toàndiện học sinh trong nhà trường phổ thông phải được tăng cường, phải phối kếthợp chặt chẽ các lực lượng, các tổ chức trong và ngoài nhà trường để quản lý
và giáo dục học sinh đạt kết quả cao nhất
Học sinh phổ thông đặc biệt học sinh THCS&THPT, lứa tuổi thanh thiếuniên bắt đầu dậy thì, chưa hoàn thiện về nhân cách; có nhiều biến đổi về tâmsinh lý, tự ý thức chưa cao, dễ bị tác động bởi môi trường xung quanh HS
ở thành phố, các em có điều kiện tiếp cận với lối sống của một bộ phận thíchhưởng thụ, học đòi, muốn thể hiện…Với môi trường như vậy HS dễ sao lãngnhiệm vụ học tập và rèn luyện của mình nếu không được các bậc phụ huynh quản
lý, hướng dẫn
Đến nay việc đổi mới chương trình phổ thông đã thực hiện ở toàn cấp họcphổ thông Phương pháp học tập theo chương trình mới (Chuẩn kiến thức, kỹnăng) yêu cầu cao việc tự giác học tập ở nhà của HS, các em không phải thụđộng tiếp thu kiến thức ở trường mà cần chủ động tìm tòi kiến thức từ nhiềunguồn thông tin theo sự hướng dẫn của thầy cô và Cha, mẹ Hơn nữa quá trìnhhọc tập ở nhà là tiếp nối và hoàn thiện quá trình học tập ở trường, làm chuyểnhoá kiến thức lĩnh hội trở thành năng lực bản thân Do đó nhà trường cần phảichủ động phối hợp thường xuyên và chặt chẽ với gia đình để xây dựng môitrường giáo dục thống nhất, nhằm thực hiện tốt mục tiêu và nguyên lý giáo dục.Tính hệ thống, tính liên tục và tính thống nhất các tác động giáo dục phốihợp các lực lượng giáo dục là một nguyên tắc giáo dục rất quan trọng vì đặcđiểm của quá trình giáo dục là lâu dài, phức tạp và biện chứng Do đó sự phốihợp chặt chẽ giữa nhà trường với cha mẹ học sinh là điều hết sức cần thiết, sẽtạo ra sức mạnh tổng hợp của hai lực lượng giáo dục đồng thời tạo được môitrường thuận lợi cho việc phát triển nhân cách của học sinh ở cả nhà trường và
Trang 4gia đình.
Về phía gia đình, đều mong muốn con em mình học đến nơi đến chốn, cốgắng tạo điều kiện cho con em học tập Tuy nhiên trong nhiều năm qua, nhậnthức về giáo dục của một bộ phận nhân dân trong các xã vùng nông thôn trongtỉnh chưa cao, cộng thêm điều kiện kinh tế còn khó khăn, tác động của nền kinh
tế thị trường nên việc đầu tư và quan tâm đến việc học tập của
con em đối với nhiều bậc phụ huynh còn hạn chế Trách nhiệm giáo dục thế hệtrẻ ở nhiều gia đình chưa được coi trọng, một số cha mẹ còn “khoán trắng” việcdạy dỗ con cái cho nhà trường, việc phối hợp giữa nhà trường với cha mẹ họcsinh chưa đạt hiệu quả cao trong giáo dục
Với mong muốn hiểu biết sâu sắc hơn, vận dụng tốt hơn các vấn đề đãđược học tập, nghiên cứu, trải nghiệm thực tiễn và góp một phần vào công tácgiáo dục toàn diện học sinh nơi mà bản thân tôi đang công tác, tôi chọn nghiên
cứu đề tài “Phân tích, đánh giá thực trạng các mối quan hệ trong và ngoài nhà trường Giải pháp phát triển các mối quan hệ trong và ngoài nhà trường nhằm nâng cao chất lượng giáo dục”.
Trang 5I CƠ SỞ LÝ LUẬN.
1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Nghị quyết TW2 khóa VIII xác định “Thực hiện giáo dục toàn diện đứcdục, trí dục, thể dục, mỹ dục ở tất cả các bậc học, hết sức coi trọng giáo dụcchính trị, tư tưởng, nhân cách, khả năng tư duy sáng tạo năng lực thực hành”
vệ Tổ quốc
Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầucho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ vàcác kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở Giáo dục trunghọc cơ sở nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả của giáo dụctiểu học; có học vấn phổ thông ở trình độ cơ sở và những hiểu biết ban đầu về
kỹ thuật và hướng nghiệp để tiếp tục học trung học phổ thông, trung cấp, họcnghề hoặc đi vào cuộc sống lao động
Điều 28 Yêu cầu về nội dung, phương pháp giáo dục phổ thông
Nội dung giáo dục phổ thông phải bảo đảm tính phổ thông, cơ bản, toàndiện, hướng nghiệp và có hệ thống; gắn với thực tiễn cuộc sống, phù hợp vớitâm sinh lý lứa tuổi của học sinh, đáp ứng mục tiêu giáo dục ở mỗi cấp học
Giáo dục tiểu học phải bảo đảm cho học sinh có hiểu biết đơn giản, cầnthiết về tự nhiên, xã hội và con người; có kỹ năng cơ bản về nghe, nói, đọc, viết
và tính toán; có thói quen rèn luyện thân thể, giữ gìn vệ sinh; có hiểu biết banđầu về hát, múa, âm nhạc, mỹ thuật
Giáo dục trung học cơ sở phải củng cố, phát triển những nội dung đã học
ở tiểu học, bảo đảm cho học sinh có những hiểu biết phổ thông cơ bản về tiếngViệt, toán, lịch sử dân tộc; kiến thức khác về khoa học xã hội, khoa học tựnhiên, pháp luật, tin học, ngoại ngữ; có những hiểu biết cần thiết tối thiểu về kỹthuật và hướng nghiệp
Giáo dục trung học phổ thông phải củng cố, phát triển những nội dung đãhọc ở trung học cơ sở, hoàn thành nội dung giáo dục phổ thông; ngoài nội dungchủ yếu nhằm bảo đảm chuẩn kiến thức phổ thông, cơ bản, toàn diện và hướngnghiệp cho mọi học sinh còn có nội dung nâng cao ở một số môn học để pháttriển năng lực, đáp ứng nguyện vọng của học sinh
Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủđộng, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học;bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm; rèn luyện
Trang 6kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềmvui, hứng thú học tập cho học sinh.
Do đó, quá trình giáo dục trong nhà trường luôn luôn thực hiện hainhiệm vụ đồng thời là: “dạy chữ, dạy người” Và trong quá trình giáo dụcngười được giáo dục chịu nhiều tác động từ các phía khác nhau: gia đình, nhàtrường, xã hội Chính vì vậy mà quá trình giáo dục diễn ra với những tác độnggiáo dục phức hợp Thật vậy, trong gia đình, nhà trường hoặc xã hội, ngườiđược giáo dục cũng chịu ảnh hưởng của nhiều tác động khác nhau trong giađình có những tác động của cha mẹ, của anh chị em, của nếp sống gia đình….Trong nhà trường có những tác động của giáo viên,
của tập thể lớp, của nội qui, của nội dung, phương pháp tổ chức giáo dục…Trong xã hội có những tác động của các cơ quan thông tin đại chúng, của phimảnh, sách báo, của người lớn… Những tác động đó có thể đan xen vào nhau tạo
ra những ảnh hưởng tích cực đến nhân cách với người được giáo dục, hoặc cóthể ngược chiều nhau tạo ra những “lực nhiễu” gây khó khăn cho quá trình giáodục
Vì vậy, vấn đề đặt ra là cần tổ chức phối hợp tất cả các tác động giáo dụctheo hướng tích cực, đồng thời cần ngăn chặn, hạn chế đến mức tối đa nhữngtác động tiêu cực Thực tiễn giáo dục cho thấy nhận thức về sự phối hợp nhàtrường - gia đình chưa đúng Một số bậc phụ huynh còn xem nhà trường là môitrường giáo dục duy nhất cho trẻ, vì vậy trẻ hư thì đỗ lỗi hoàn toàn cho nhàtrường là “thầy cô dạy như thế này, dạy như thế nọ…!”, hoặc đỗ lỗi cho xã hội
“xã hội quá nhiều tiêu cực, nhiều tệ nạn, cạm bẫy làm cho con tôi hư….” Còn
ở nhà trường, một bộ phận giáo viên thì chỉ tập
trung cho chất lượng học tập, xem nhẹ giáo dục đạo đức, chỉ biết đỗ lỗi cho giađình và xã hội, chưa thấy mối quan hệ giữa nhiệm vụ giảng dạy và giáo dục,chưa kết hợp “dạy chữ” với “dạy người” Với các lực lượng xã hội lại luônphàn nàn là nhà trường và gia đình chưa có giải pháp cho giáo dục học sinh,
“sản phẩm của giáo dục chưa hoàn hảo, không đạt chất lượng, chưa đáp ứngđược nhu cầu xã hội trong việc đào tạo nguồn nhân lực….” Có thể
thấy việc đỗ lỗi cho nhau giữa ba lực lượng trên xuất phát từ sự phối hợp lỏnglẻo giữa nhà trường gia đình - xã hội, là chưa tạo được mối quan hệ chặt chẽtrong việc giáo dục học sinh trong nhà trường nhằm nâng cao giáo dục toàndiện cho học sinh, là hiện tượng “trống đánh xuôi kèn thổi ngược” Trong thực
tế, sự phối hợp nhà trường - gia đình ở đây thực ra chỉ có tính bề nổi, còn rấtnhiều hạn chế, đặc biệt là các giải pháp phối hợp như thế nào để đạt hiệu quả,thường xuyên và đồng bộ Đây chính là thực trạng của nhiều nhà trường vàcũng chính là nỗi bức xúc của nhiều nhà sư phạm, nhà nghiên cứu giáo dục.Nếu sự phối hợp nhà trường - gia đình – xã hội được tốt hơn thì những khókhăn trong giáo dục chắc rằng sẽ được hạn chế, những tồn tại được đẩy lùi,những đỗ lỗi cho nhau sẽ không xảy ra Giống như các hoạt động giáo dục kháctrong nhà trường, hoạt động quản lý các mối quan hệ giữa nhà trường và giađình diễn ra liên tục trong năm Chính vì vậy quản lý các mối quan hệ giữa nhàtrường và gia đình cũng là nội dung chủ yếu của
Trang 7người cán bộ quản lý Làm thế nào để quản lý tốt các mối quan hệ giữa nhàtrường và gia đình nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong điềukiên xã hội hiện nay là vấn đề cấp thiết mà người làm công tác quản lý luônquan tâm trăn trở Đã có nhiều giáo sư, học giả, nghiên cứu sinh viết về mảng
đề tài này, nhưng chưa có đề tài nghiên cứu nào đề cập tới các giải pháp về mốiquan hệ giữa nhà trường và gia đình nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàndiện trong các trường phổ thông nhiều cấp học sát với tình hình kinh tế, xã hội,văn hóa của từng địa phương
2 Một số khái niệm cơ bản liên quan đến Trường THCS.
Trường trung học cơ sở (THCS), trường trung học phổ thông (THPT) vàtrường phổ thông có nhiều cấp học được gọi chung là trường trung học
2.1 Vị trí của trường phổ thông có nhiều cấp học trong hệ thống giáo dục Quốc dân.
Trường trung học là cơ sở giáo dục phổ thông của hệ thống giáo dục quốc dân Trường có tư cách pháp nhân và có tài khoản và con dấu riêng
Giáo dục THCS, THPT là các cấp học của giáo dục phổ thông, có vai tròhết sức quan trọng trong việc hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ, trang bịnhững tri thức và kỹ năng phổ thông cơ bản về khoa học, văn hóa, nghệ thuật,hướng nghiệp, có sức khỏe để tiếp tục học lên các bậc học cao hơn, học nghề,
đi vào cuộc sống lao động sản xuất, thực hiện nghĩa vụ công dân
Thực hiện vai trò của giáo dục phổ thông, trong đó có giáo dục THCS,THPT, Luật Giáo dục 2005, Điều 27 đã xác định mục tiêu giáo dục ở các cấphọc như sau:
Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện vềđạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cánhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xãhội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho họcsinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc
Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầucho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ vàcác kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở
Giáo dục trung học cơ sở nhằm giúp học sinh củng cố và phát triểnnhững kết quả của giáo dục tiểu học; có học vấn phổ thông ở trình độ cơ sở vànhững hiểu biết ban đầu về kỹ thuật và hướng nghiệp để tiếp tục học trung họcphổ thông, trung cấp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động
Giáo dục trung học phổ thông nhằm giúp học sinh củng cố và phát triểnnhững kết quả của giáo dục trung học cơ sở, hoàn thiện học vấn phổ thông và
có những hiểu biết thông thường về kỹ thuật và hướng nghiệp, có điều kiệnphát huy năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học đại học,cao đẳng, trung cấp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động
Trang 82.2 Chức năng nhiệm vụ của trường phổ thông có nhiều cấp học
- Tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục khác theo mụctiêu, chương trình giáo dục Trung học do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo banhành
- Công khai mục tiêu, nội dung các hoạt động giáo dục, nguồn lực và tài chính, kết quả đánh giá chất lượng giáo dục;
- Quản lý giáo viên, cán bộ, nhân viên theo quy định của pháp luật;
- Tuyển sinh và tiếp nhận học sinh; vận động học sinh đến trường; quản lýhọc sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo;
- Thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục trong phạm vi được phân công;
- Huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực cho hoạt động giáo dục;
- Phối hợp với gia đình học sinh, tổ chức và cá nhân trong hoạt động giáo dục;
- Quản lý, sử dụng và bảo quản cơ sở vật chất, trang thiết bị theo quy địnhcủa Nhà nước;
- Tổ chức cho giáo viên, nhân viên, học sinh tham gia hoạt động xã hội;
- Thực hiện các hoạt động về kiểm định chất lượng giáo dục;
- Thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật
2.3 Đặc điểm của trường phổ thông có nhiều cấp học Giáo dục THCS
Bậc học phổ cập (3-4 năm); Hoạt động chủ đạo là học; Đội ngũ giáo viên
có trình độ ít nhất là tốt nghiệp cao đẳng sư phạm; Cơ sở giáo dục đảm bảo đủđiều kiện cho việc giáo dục toàn diện; Tổ chức tập trung; Có chương trình vàsách giáo khoa phù hợp; Giáo dục trung học phổ thông; Thu nhận HS có bằngtốt nghiệp THCS (3-4 năm); Hoạt động chủ đạo là học; Đội ngũ giáo viên cótrình độ ít nhất là tốt nghiệp đại học sư phạm; Cơ sở giáo dục đảm bảo đủ điềukiện cho việc giáo dục toàn diện và hướng nghiệp; Tổ chức tập trung; Cóchương trình và sách giáo khoa phù hợp
*Chất lượng giáo dục học sinh:
Chất lượng: theo Crosby (1984): “Chất lượng là sự phù hợp với yêucầu” Theo Peter Newby (1999) “Chất lượng là sự đạt các mục tiêu”, và “Chấtlượng giáo dục có được chính từ trong quá trình giáo dục”;
Chất lượng giáo dục học sinh là kết quả của một quá trình giáo dục họcsinh, thỏa mãn các mục tiêu của giáo dục (kết quả, thành tích, thành quả, hiệuquả), đáp ứng được yêu cầu của xã hội
*Gia đình học sinh:
Khái niệm gia đình: Gia đình là một tổ chức đời sống cộng đồng của conngười, một thiết chế văn hóa – xã hội đặc thù, một hình ảnh thu nhỏ cơ bảnnhất của xã hội được hình thành, tồn tại và phát triển trên cơ sở của quan hệhôn nhân, quan hệ huyết thống, qua hệ nuôi dưỡng và giáo dục giữa các thànhviên
Vai trò cả gia đình:
- Gia đình có vai trò rất quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của xãhội, không có gia đình để tái tạo ra con người thì xã hội không tồn tại và
Trang 9phát triển được.
- Gia đình là cầu nối giữa cá nhân và xã hội Gia đình là môi trường đầutiên có ảnh hưởng rất quan trọng đến sự hình thành và phát triển tính cách củamỗi cá nhân Và cũng chính trong gia đình, mỗi cá nhân sẽ học được cách cư xửvới người xung quanh và xã hội
- Gia đình là tổ ấm, mang lại các giá trị hạnh phúc, sự hài hòa trong đờisống mỗi thành viên, mỗi công dân của xã hội Chỉ trong gia đình mới thể hiệnđược mối quan hệ tình cảm thiêng liêng giữa vợ - chồng, cha mẹ - con cái Giađình là nơi nuôi dưỡng các giá trị hạnh phúc, sự hài hòa trong đời sống của mỗithành viên, mỗi công dân của xã hội, chăm sóc những công dân tốt cho xã hội Sựhạnh phúc của gia đình là tiền đề hình thành nên nhân cách tốt cho những côngdân của xã hội Vì vậy, muốn xây dựng xã hội thì phải chú trọng xây dựng giađình
Gia đình học sinh: là gia đình có con cái đang theo học trong trường học, trong các cơ sở giáo dục
Các đặc điểm giáo dục gia đình: Giáo dục gia đình có những đặc điểm khác với giáo dục nhà trường và giáo dục xã hội
Trước hết, giáo dục gia đình có tính xúc cảm nhiều hơn so với bất kỳ lĩnhvực giáo dục nào khác Vì nó dựa trên tình thương yêu của cha mẹ đối với concái và tình cảm quyến luyến, tin cậy của con cái đối với cha mẹ Sống trong giađình, trẻ em được che chở, đùm bọc, thương yêu nên những suy nghĩ, tình cảm,ước muốn, lối sống của các em đều chịu ảnh hưởng sâu sắc và lâu dài của giađình Trong gia đình trẻ em thường bắt chước sự đánh giá của người lớn về cácvấn đề và phương diện khác nhau như: Hành vi, thói quen đạo đức, sự kiệnchính trị - xã hội Trong gia đình các mối quan hệ thân thiết, gắn bó, đùm bọc,yêu thương lẫn nhau những phẩm chất, nhân cách của cha mẹ, niềm tin, bầukhông khí tâm lý, lối sống, truyền thống, cũng để lại những dấu ấn sâu sắctrong tâm hồn trẻ em
Là một tế bào của xã hội, gia đình dìu dắt con cái thích ứng dần vào đờisống xã hội, mở rộng từng bước nhãn quan và kinh nghiệm của trẻ Gia đìnhcòn là một nhóm xã hội nhỏ không đồng nhất về lứa tuổi, giới tính, nghềnghiệp, Điều này cho phép trẻ em biểu hiện một cách rõ hơn những năng lựctrí tuệ và tình cảm của mình thuận lợi và nhanh chóng hơn các môi trường xãhội khác
Song những đặc điểm này của giáo dục gia đình có những mặt thuận lợi
và những mặt không thuận lợi trong việc giáo dục học sinh:
+ Tình yêu thương sâu sắc, rộng lớn của cha mẹ đối với con cái và sự kínhyêu, tôn trọng của con cái đối với cha mẹ chính là mặt mạnh, thuận lợi nhất tronggiáo dục gia đình, không có một tổ chức giáo dục nào của xã hội có thể so sánhđược Nhưng nếu không được định hướng rõ ràng, không có sự sáng suốt của cácnguyên tắc sư phạm, không yêu cầu cao đối với trẻ thì đây lại chính là nguyênnhân lớn gây ra những thói hư tật xấu cho trẻ em
+ Truyền thống, phong tục, tập quán của gia đình nuôi dưỡng giá trị tinh
Trang 10thần, tu dưỡng tình cảm của con cái đối với thế hệ cha ông Nhưng nếu phongtục, truyền thống của gia đình có những yếu tố lạc hậu, lỗi thời thì cũng sẽ ảnhhưởng sâu sắc đến nhân cách của trẻ.
+ Bên cạnh những gia đình văn hoá mới, những gia đình tiến bộ, vẫn cònnhững gia đình có quan niệm trọng nam, khinh nữ, đề cao quá mức giá trị củađồng tiền, rượu chè, cờ bạc, ảnh hưởng xấu đến nhân cách của trẻ Vì vậy đểgiáo dục con được tốt thì gia đình cần phải:
Xây dựng gia đình trở thành môi trường giáo dục lành mạnh, trong sáng.Gia đình phải là môi trường giáo dục thuận lợi Muốn vậy phải tạo ra cuộc sốnggia đình phù hợp với cuộc sống xã hội, làm cho con người có cảm giác thoảimái, thân thương, đầm ấm khi ở gia đình
- Các thành viên trong gia đình phải luôn luôn tôn trọng, giúp đỡ lẫn nhau,
có trách nhiệm với nhau, cha mẹ phải là những tấm gương sáng cho con trẻ noitheo
- Giáo dục gia đình phải phù hợp với mục đích và nhiệm vụ giáo dục của nhà trường
- Cha mẹ phải có sự hiểu biết về khoa học giáo dục, lựa chọn và sử dụng các phương pháp giáo dục phù hợp để đạt được kết quả giáo dục tốt
*Giải pháp quản lý:
Quản lý là một quá trình tác động có định hướng hợp quy luật của chủ thểquản lý đến đối tượng quản lý bằng các giải pháp nhằm sử dụng hiệu quả cácnguồn lực, phát huy tác dụng của các phương tiện quản lý trong điều kiện biếnđộng của môi trường để ổn định hệ thống, để đạt được mục tiêu đã định
Giải pháp quản lý chính là những nội dung công việc có tính cấp thiết và
có tính khả thi mà người quản lý trong cơ quan, tập thể đưa ra để tác động đếncác đối tượng quản lý nhằm đạt được mục đích, có chất lượng, hiệu quả caohơn
III PHÂN TÍCH, ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÁC MỐI QUAN HỆ
TRONG VÀ NGOÀI NHÀ TRƯỜNG
Trong việc giáo dục học sinh, mối quan hệ giữa nhà trường và gia đình làmối quan hệ chặt chẽ, hết sức cần thiết, để qua đó chăm sóc, giáo dục học sinhthành người có ích cho nước nhà Vì:
Nhà trường và Gia đình là những môi trường sống, môi trường học hỏi
và trưởng thành đầu tiên của trẻ trong độ tuổi đến trường; Nhà trường và Giađình cùng có chung nhiệm vụ giáo dục các em; Nhà trường cần sự phối hợp củagia đình nhằm tổ chức các hoạt động ngoại khóa, cũng như hỗ trợ cơ sở vậtchất, thiết bị dạy học cho nhà trường;
Hiện nay, trường phổ thông đang được Ngành giáo dục trao nhiều quyền
tự chủ hơn Điều này có nghĩa Hiệu trưởng và giáo viên chịu nhiều trách nhiệmhơn trong việc quản lý trường học cũng như quá trình tổ chức giáo dục và đánhgiá kết quả học tập của học sinh Tương tự, trách nhiệm