trường đại học hồng đức đề cương chi tiết học phần

Khai thác chính và phương th c khai thác chính 5.1.4.

TRƯ NG I H C H NG C CƯƠNG CHI TI T H C PH N

B môn Lâm nghi p Mã h c ph n: 161065

1 Thông tin v gi ng viên

H và tên: Nguy n Minh c

Ch c danh, h c hàm, h c v : Gi ng viên chính, th c s

Th i gian, a i m làm vi c: Trong gi làm vi c, t i khoa Nông Lâm Ngư nghi p,trư ng i h c H ng c, ph Quang Trung, phư ng ông V , TP Thanh Hoá, t nhThanh Hoá

a ch liên h : CQ: Khoa Nông Lâm Ngư nghi p - Trư ng i h c H ng cNR: nhà s 8, ph Lương Th Vinh, phư ng Ba ình,TP Thanh Hoá

i n tho i: CQ: 0373.223.307, NR: 0373.757.747, D : 0904.329.789

Email: ducnmhdu@gmail.com

Thông tin v gi ng viên có th gi ng d y h c ph n này:

- H và tên: L i Th Thanh

Ch c danh, h c hàm, h c v : Gi ng viên, k sư

Th i gian, a i m làm vi c: Trong gi làm vi c, t i khoa Nông Lâm Ngư nghi p,trư ng i h c H ng c, ph Quang Trung, phư ng ông V , TP Thanh Hoá, t nhThanh Hoá

a ch liên h : CQ: Khoa Nông Lâm Ngư nghi p, trư ng i h c H ng cNR: Ph Quang Trung 3, phư ng ông V , TP Thanh Hoá, t nh Thanh Hoá

i n tho i: CQ: 0373.223.307; NR: 0373954580; D : 01646739027

Email: thanhminhhdu@gmail.com

2 Thông tin chung v h c ph n

Tên ngành ào t o: Lâm h c

Tên h c ph n: Lâm h c

S tín ch h c t p: 3

H c kỳ: 5

1

lý k thu t lâm sinh, các phương th c lâm sinh, k thu t chăm sóc và nuôi dư ng r ng.

3.2 M c tiêu c th : Sau khi h c xong h c ph n này sinh viên ph i t ư c các

m c tiêu sau:

3.2.1 M c tiêu v ki n th c

- Hi u ư c v trí và vai trò c a r ng, h sinh thái r ng, nh ng nhân t sinh thái

r ng ch y u ( t r ng, khí h u thu văn r ng, sinh v t r ng ), ng thái r ng (tái sinh,sinh trư ng, ph t tri n, di n th r ng), phân lo i r ng

- Hi u ư c nguyên lý k thu t lâm sinh, nuôi dư ng r ng, các phương th c lâmsinh cho r ng ng tu i, r ng khác tu i, r ng nghèo

- N m ư c phương pháp i u tra lâm h c, nghiên c u c i m lâm ph n, xu t

bi n pháp k thu t lâm sinh

- Tính toán các c trưng c u trúc r ng (t thành, m t , tu i, t ng th ) trongnghiên c u c i m lâm ph n.

- Tính toán các ch tiêu kinh t , k thu t, thi t k bi n pháp k thu t lâm sinh (táisinh r ng, tr ng r ng, nuôi dư ng r ng, khai thác r ng )

Hình thành, c ng c , phát tri n k năng ti p c n v n ; k năng thu th p, t ng h p,phân tích thông tin; k năng làm vi c c l p, làm vi c theo nhóm, k năng thuy t trìnhtrong quá trình h c t p, nghiên c u môn h c

3.2.3 M c tiêu v thái

- Th y ư c t m quan tr ng và ý nghĩa c a môn h c

- Yêu thích môn h c và ngành h c mà sinh viên ang theo h c

- Bi t tôn tr ng các th y, cô giáo gi ng d y h c ph n

- Rèn luy n tinh th n trách nhi m, tác phong h c t p, rèn luy n nghiêm túc, khoa

h c

4 Tóm t t n i dung h c ph n

H c ph n bao g m các n i dung: V trí và vai trò c a r ng, lư c s nghiên c u

r ng; h sinh thái r ng, qu n xã th c v t r ng, c u trúc r ng, lâm ph n; r ng và môitrư ng, t r ng, khí h u th y văn r ng, sinh v t r ng, vai trò c a con ngư i i v i r ng;khái ni m ng thái r ng, tái sinh, sinh trư ng, phát tri n, di n th r ng; phân lo i r ng;khái ni m v k thu t lâm sinh, c thù c a r ng và ngh r ng, phương th c lâm sinh, pháttri n lâm nghi p b n v ng, công trình lâm nghi p sinh thái, qu n lý h sinh thái r ng; khái

ni m, m c tiêu, nhi m v c a ch t nuôi dư ng r ng, phân lo i, phương pháp, ch tiêu kthu t, phân c p cây r ng trong ch t nuôi dư ng, ch t nuôi dư ng r ng Vi t Nam;phương th c k thu t lâm sinh cho r ng ng tu i, r ng khác tu i, k thu t lâm sinh cho

r ng nghèo, nông lâm k t h p

1.1.6 Chu trình sinh a hoá h c trong h sinh thái r ng

1.1.7 M t s quy lu t cơ b n trong h sinh thái r ng

2.4.4 Quan h gi a các sinh v t trong h sinh thái r ng

2.5 Vai trò c a con ngư i i v i r ng

3.2.4 Các phương th c tái sinh r ng

3.3 Sinh trư ng và phát tri n c a r ng

4.4.3 Phân lo i theo Lu t B o v và phát tri n r ng

4.4.4 Phân lo i r ng ph c v th ng kê tài nguyên

4.4.5 Phân lo i r ng áp d ng các gi i pháp k thu t lâm sinhCHƯƠNG 5 NGUYÊN LÝ K THU T LÂM SINH

5.1 Nh ng khái ni m cơ b n

5.1.1 K thu t lâm sinh

5.1.2 Thành th c r ng

5.1.3 Khai thác chính và phương th c khai thác chính

5.1.4 Khai thác và tái sinh r ng

5.2 c thù c a r ng và ngh r ng

5.2.1 Tác d ng t ng h p c a h sinh thái r ng

65.2.2 c trưng tái s n xu t m r ng tài nguyên r ng

5.2.3 Chu kỳ s n xu t kinh doanh trong lâm nghi p

5.3.2 Xu hư ng phát tri n c a k thu t lâm sinh

5.4 Phương th c lâm sinh

5.4.1 Khái ni m

5.4.2 Ti n xác nh phương th c lâm sinh

5.4.3 Tiêu chu n ánh giá phương th c lâm sinh

5.5 Phát tri n lâm nghi p b n v ng

5.5.1 Khái ni m

5.5.2 M c tiêu phát tri n lâm nghi p b n v ng

5.5.3 N i dung phát tri n lâm nghi p b n v ng

5.5.4 Nguyên t c phát tri n lâm nghi p b n v ng

5.6 Công trình lâm nghi p sinh thái

5.8.2 Mô hình nông lâm k t h p

CHƯƠNG 6 NUÔI DƯ NG R NG

6.1 Khái ni m

6.1.1 Nuôi dư ng r ng và ch t nuôi dư ng r ng

76.1.2 Cơ s lý lu n c a ch t nuôi dư ng r ng

6.1.3 Tác d ng c a ch t nuôi dư ng r ng

6.1.4 ánh giá ch t nuôi dư ng

6.2 M c tiêu và nhi m v c a ch t nuôi dư ng r ng

6.2.1 M c tiêu c a ch t nuôi dư ng r ng

6.2.2 Nhi m v c a ch t nuôi dư ng r ng

6.4 Các phương pháp ch t nuôi dư ng r ng

6.4.1 Phương pháp ch t nuôi dư ng áp d ng trong ch t gi i phóng6.4.2 Phương pháp ch t nuôi dư ng áp d ng trong ch t t a thưa

6.5 Ch tiêu k thu t trong ch t nuôi dư ng r ng

6.5.1 Cư ng ch t nuôi dư ng

6.5.2 Chu kỳ ch t nuôi dư ng

6.5.3 Nguyên t c bài cây trong ch t nuôi dư ng

6.6 Phân c p cây r ng trong ch t nuôi dư ng

6.6.1 Phân c p c a G Kraft

6.6.2 Phân c p G.S Shedelin

6.6.3 Phân c p cây r ng theo IUFRO

6.6.4 Phân c p cây r ng theo B.D Dinkin

6.6.5 Phân c p c a G.S Gulisaxvinly

6.6.6 Phân c p ơn gi n

6.7 Ch t nuôi dư ng r ng Vi t Nam

6.7.1 Ch t nuôi dư ng áp d ng cho r ng t nhiên

6.7.2 Ch t nuôi dư ng cho r ng tr ng thu n loài u tu i

8CHƯƠNG 7 CÁC PHƯƠNG TH C K THU T LÂM SINH

7.1 Phương th c k thu t lâm sinh cho r ng ng tu i

7 1.1 Phương th c khai thác tr ng

7.1.2 Phương th c khai thác d n

7.2 Phương th c k thu t lâm sinh cho r ng khác tu i

7.2.1 Phương th c khai thác ch n

7.2.2 Phương th c lâm sinh cho r ng ch i-h t

7.3 K thu t lâm sinh cho r ng nghèo

7.3.1 c i m r ng th sinh nghèo

7.3.2 Các phương th c lâm sinh:

7.3.3 M t s k thu t lâm sinh cho r ng th sinh nghèo

TH C HÀNH

Bài 1 i u tra lâm h c

- i u tra i u ki n t nhiên, kinh t - xã h i

- Ch n, l p ô tiêu chu n

- i u tra cây cao, cây tái sinh, cây b i, th m tươi, i u tra t

- i u tra các nhân t sinh thái

Bài 2 Nghiên c u c i m lâm ph n

- c i m c u trúc t thành, m t , tu i, t ng th

- c i m sinh thái

- c i m ng thái

- Phân lo i r ng

Bài 3 Thi t k k thu t lâm sinh

- Xác nh m c tiêu kinh doanh

- Thi t k bi n pháp KTLS

- Tính toán các ch tiêu kinh t k thu t

- Xây d ng thuy t minh

6 H c li u

- H c li u b t bu c:

9

[1] Hoàng Kim Ngũ, Phùng Ng c Lan (2005), GT Sinh thái r ng, NXB Nôngnghi p, Hà N i.

[2] Ph m Xuân Hoàn Hoàng Kim Ngũ (2003), GT Lâm h c, NXB Nông nghi p,

Hà N i

- H c li u tham kh o:

[3] Ph m Xuân Hoàn, Tri u Văn Hùng, Ph m Văn i n, Nguy n Trung Thành, Võ

i H i (2004), M t s v n trong lâm h c nhi t i, NXB Nông nghi p, Hà N i

[4] Dương H u Th i (2000), Cơ s sinh thái h c, NXB i h c Qu c gia, Hà N i.[5] Nguy n Minh c (2010), Bài gi ng Lâm h c, B môn Lâm nghi p, khoaNông lâm ngư nghi p, trư ng i h c H ng c

[6] M t s trang web và tài li u khác

7 Hình th c t ch c d y h c

N i dung

Hình th c t ch c d y h cLý

h c

KTG

10 Các phương th c k thu t lâm sinh (ti p) 1 1 1 3 6 (4)

- c i m h c ph n vàphương pháp h c t p

- Bư c u yêu thích môn

h c

c TL [1] tr 3-4, 158-159; [5] tr 1- 3;[6.1] http://www.vi etnamtourism.com/v_ pages/country/overvie w.asp;[6.2]http://ww w.thanhhoa.gov.vn/w eb/guest/gtc/tqvth

- H sinh thái r ng SV hi u và trình bày ư c

- Khái ni m, thành ph nHST r ng, Quá trình

t ng h p và phân hucác ch t h u cơ

159-tr 181-203; [5] 159-tr 4-7; [6.3]

http://vi.wikipedia org/wiki/R%E1%B B%ABng

- Qu n xã th c v t

r ng SV hi u và trình bày ư c- Khái ni m qu n xã th c

v t r ng

- Thành ph n, c i mquan h gi a các thành

ph n

c TL [1] tr 112; [4] tr 204-

h c ph n và phươngpháp h c t p; lư c snghiên c u r ng; h sinhthái r ng; qu n xãTVr ng

t p phòng1 ti t,

h c

Tính các c trưng ctrưng lâm ph n SV n m ư c phươngpháp, tính ư c t thành,

m t , tính, v thphân b N/D, N/H

Ôn l i mônthông kê, s

- Th c v t, ng v t, visinh v t r ng

- Ho t ng khai thác, bóc

l t r ng xây d ng, b o

v , phát tri n r ng c acon ngư i

c TL [1] tr

174-208, 321-235; [5]

tr 20-32; [6.5] http://vi.wikipedia org/wiki/H%C3%A Cnh:Bucxa.PNG

t

c các tài li u

ã nêuChia thành nhómPhân công th o

c a con ngư i

Trao i, gi i áp th c

m c, m r ng ki n th c

ã h c, các v n vsinh thái r ng

Chu n b câu h i,các tài li u cóliên quan

c TL [1] tr.271-280; [5]

tr 33-37;

- Sinh trư ng và pháttri n c a r ng SV hi u và trình bày ư c- Sinh trư ng c a r ng

- Phát tri n c a r ng

- Quan h gi a sinh trư ng

và phát tri n

c TL [1] tr.280-294; [5]

c các tài li u

ã nêuChia thànhnhómPhân công th o

Chu n b câu

h i, các tài li u

có liên quan

KT G Phòng

h c Bài ki m tra 2 Sinhthái, ng thái r ng năng c a sinh viên v cácánh giá ki n th c, k

v n sinh thái, ng thái

r ng

- Ôn t p ki n

th c, k năng

ãh c

c TL [1] tr.305-333; [5]

SV c n n m ư c:

- Phân lo i l p a r ng,phân lo i qu n xã th c v t

r ng

- Phân lo i r ng nhi t i,phân lo i th m th c v t

r ng Vi t Nam, phân lo itheo Lu t B o v và pháttri n r ng, phân lo i r ng

ph c v th ng kê tàinguyên, phân lo i r ng áp

d ng các gi i pháp kthu t lâm sinh

c TL [1] tr.333-341; TL[3] tr 15-21;[5] tr 51-64;

th ng kê tài nguyênPhân lo i r ng áp d ngcác gi i pháp k thu tlâm sinh

SV hi u và trình bày ư c

- K thu t lâm sinh, thành

th c r ng, khai thác chính

và phương th c khai thácchính, khai thác và táisinh r ng

- Tác d ng t ng h p, ctrưng tái s n xu t, chu kỳ

s n xu t kinh doanh, tính

xã h i, tính ch t nôngnghi p, công nghi p, abàn s n xu t lâm nghi p

c TL [2] tr 9-18;

TL [3] tr 28-42; [5] tr 65-72; [6.7] http:// vi.wikipedia.org/ wiki/L%C3%A2 m_nghi%E1%BB

%87p

- Lư c s và xu hư ngphát tri n c a k thu tlâm sinh

- Phương th c lâm sinh

- Phát tri n LN b n

v ng

- Công trình lâmnghi p sinh thái

- Khái ni m, ti n , ttiêuchu n ánh giá phương

th c lâm sinh

- Khái ni m, m c tiêu, n idung, nguyên t c pháttri n lâm nghi p b n v ng

- Khái ni m, k thu t xây

d ng công trình lâmnghi p sinh thái

- M c tiêu, nguyên lý, n idung qu n lý h sinh thái

r ng

- Khái ni m, mô hình nônglâm k t h p

c TL [1] tr 371; TL [2] tr 19- 22; TL [3] tr 43-

355-61, 321-355; [5]

tr 72-84; [6.8] http://

www.dhsphue.edu.v n/view/style2.asp?to pic=000000000000 473

th c khai thác chính, quan

h khai thác và tái sinh

r ng;

- Khái ni m, m c tiêu, n idung, nguyên t c

lu n

Tu n 6 Nguyên lý k thu t lâm sinh

16

sinh thái;

- M c tiêu, nguyên lý, n idung qu n lý h sinh thái

Lư c s và xu hư ngphát tri n c a k thu tlâm sinh

Ti n xác nh PTLSTiêu chu n ánh giáPTLS

Khái ni m, mô hìnhnông lâm k t h p

SV n m ư c khái ni m kthu t lâm sinh; c thù

c a r ng và ngh r ng;

lư c s và xu hư ng pháttri n c a k thu t lâmsinh; ti n xác nh, tiêuchu n ánh giá PTLS;

khái ni m, mô hình nônglâm k t h p

c các tài li u

ã nêu

Tư v n Phương th c lâm sinh;

phát tri n lâm nghi p

b n v ng

Trao i, gi i áp th c

m c, m r ng ki n th cphương th c lâm sinh,phát tri n lâm nghi p b n

- M c tiêu và nhi m v c a

ch t nuôi dư ng r ng

c TL [2] tr.23-30; [5] tr.85-93;

ch t t a thưa

- Ch tiêu k thu t trong

ch t nuôi dư ng r ng

c TL [2] tr.30-47; [5] tr.93-107;

T h c,

NC 6 ti t,

phòng

h c,KTX

- Các ch tiêu k thu t trong

ch t ND r ng

c các tài li u

ã nêu

Tư v n Nuôi dư ng r ng, ch t

nuôi dư ng r ng Trao i, gi i áp th c m c,m r ng ki n th c nuôi

c p ơn gi n

- Ch t nuôi dư ng r ng tnhiên, r ng tr ng thu nloài u tu i

c TL [2] tr 47-66;

TL [3] tr 65-75; [5]

tr 107-120; [6.9] http://www.thanhho a.gov.vn/web/guest/ gtc/tqvth[6.10]http:/ /www.conifers.org/ pi/pin/massoniana.h tm

- K thu t chăm sócnuôi dư ng r ng

- Phân c p cây r ngtrong ch t nuôi dư ng

- Ch t nuôi dư ng r ng

Vi t Nam

- Làm bài t p

SV n m ư c k thu t,phân c p cây r ng trong

ch t nuôi dư ng; ch tnuôi dư ng r ng Vi tNam; làm bài t p tính

Trao i, gi i áp th c

m c, m r ng ki n th cPhân c p cây r ng trong

ch t nuôi dư ng; ch tnuôi dư ng r ng Vi tNam

Chu n b câu h i,các tài li u cóliên quan

KT G Phòng

h c Bài ki m tra 3 Nguyênlý k thu t lâm sinh,

nuôi dư ng r ng

ánh giá ki n th c, knăng c a sinh viên vcác v n nguyên lý kthu t lâm sinh, nuôi

dư ng r ng

ng tu i: phương th ckhai thác tr ng

- Tái sinh trong khai thác

Phương th c k thu tlâm sinh cho r ng

ng tu i: phương th ckhai thác d n

SV hi u và trình bày ư c

- Khái ni m

- Ch tiêu k thu t

- Th c ti n khai thác d nchâu Âu, nhi t i

- Ưu i m, như c i m và

i u ki n áp d ng

c TL [2] tr.78-91; [5] tr.132-144;

th c ti n khai thác ch nChâu Âu, nhi t i,

Vi t Nam, ưu, như c

i m và i u ki n áp

d ng ch t ch n

- Kh¸i niÖm, qu¸ tr×nh h×nh

th nh, néi dung kü thuËt,

ưu, nh îc−îc ®iÓm v ®iÒukiÖn ¸p dông cña rõngchåi-h¹t

c TL [2] tr.92-118; [5] tr.144-165;

T h c,

NC 9 ti t,

phòng

h c,KTX

- Phương th c khai thác

tr ng, khai thác d n,khai thác ch n

- Phương th c lâm sinhcho r ng ch i-h t

SV n m ư c khái ni m,

ch tiêu k thu t, phân

lo i ch t ch n, th c ti ncác phương th c khaithác, ưu, như c i m và

Chu n b câu

h i, các tài

li u có liênquan

- Các phương th c lâmsinh

- K thu t lâm sinh cho

r ng th sinh nghèo

c TL [2] tr 119-337; [5]

tr 165-181; [6.11] http:// www.bluepla netbiomes.or g/rainforest.h tm;

h t; k thu t lâm sinhcho r ng nghèo; liên h

v i th c t

c các tài

li u ã nêuChia thànhnhómPhân công

- Các phương th c lâm sinh

- K thu t lâm sinh cho r ng

th sinh nghèo

- Nông lâm k t h p

SV n m ư c c i m

r ng th sinh nghèo,các phương th c lâmsinh, m t s k thu tlâm sinh cho r ng thsinh nghèo; mô hìnhnông lâm k t h p

c các tài

li u ã nêu

Tư v n Phương th c khai thác; k

thu t lâm sinh cho r ngnghèo; nông lâm k t h p

Trao i, gi i áp th c

m c, m r ng ki n th ccác phương th c khaithác; k thu t lâm sinhcho r ng nghèo; nônglâm k t h p; hư ng d nlàm bài t p

Chu n bcâu h i,các tài li u

có liênquan

KT G Phòng

h c Bài ki m tra 4 Phương th ck thu t lâm năng c a sinh viên vánh giá ki n th c, k

các v n k thu t lâmsinh cho r ng ng

tu i, khác tu i, r ngnghèo

ch n, l p ô tiêu chu n;

i u tra cây cao, cây táisinh, cây b i, th m tươi;

i u tra t; i u tra cácnhân t sinh thái

a bàn c m tay, b n ,

d ng c i u tra t, bút chì, dây ni lông, dao, m

k , gi y bóng m , gi y k

ly, lux k , máy tính c m tay, nhi t k , qu d i, sơn, tài li u, thư c dây, thư c

k p kính, thư c sào, thư c dây, thư c suunto,

blumeleiss, GPS

M u phi u Phân nhóm

Tư trang i r ng, i dã ngo i cơ s

Ki m tra, x lý,tính toán s li u

SV n m ư c phươngpháp, các bư c, thao tác

i u tra, ki m tra, x lý,tính toán s li u

c các tài li u ã nêuMáy tính

Tư v n Cơ s

th c

t p

Phương pháp i utra lâm h c K4

Trao i v i sinh viên,

bư c nghiên c u:

- c i m c u trúc tthành, m t , tu i, t ngth

- c i m sinh thái

- c i m ng thái

- Phân lo i r ng

Máy tínhPhân nhóm

- Thi t k bi n pháp kthu t lâm sinh

- Tính toán các ch tiêukinh t k thu t

- Xây d ng thuy t minh

Máy tínhPhân nhóm

SV tính toán, t ng h p,phân tích s li u, vi tbáo cáo th c hành

Trao i v i sinh viên,

gi i áp th c m c, m

r ng ki n th c, k năng

i u tra lâm h c, thi t k

k thu t lâm sinh

tra nghiên c u ph n,thi t k k thu t lâmsinh c a sinh viên

Chu n b các tài

li u có liênquan