(Tiểu luận) đạo đức và trách nhiệm xã hội trong marketing

Và lúc này vấn đề Đạo Đức và Trách Nhiệm Xã Hội Trong Marketing được thành lập, nó trở nên được phổ điến và được mở rộng để dễ dàng tiếp cận được đến phía công chúng và xã hội một cách d

ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP HỒ CHÍ MINH

KHOA MARKETING - KINH DOANH QUỐC TẾ

TP Hồ Chí Minh, <2021>

i

Ảnh Sinh Viên

ii

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP HỒ CHÍ MINH

ĐÁNH GIÁ CÁC THÀNH VIÊN

HK1A-2021-2022

HỌC PHẦN: ĐẠO ĐỨC VÀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI TRONG MARKETING

TIỂU LUẬN CUỐI KỲ

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

-NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN Họ và tên sinh viên: Diệp Châu Anh MSSV: 2011230015 Khoá: K21 Lớp: 20DMAA3 Nhóm: 2 Tên đề tài: Vấn Đề Đạo Đức Trong Quảng Cáo Tại Việt Nam Nhận xét chung ………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

Giảng viên

iv

Mục Lục

1.2 Các học thuyết đạo đức trong Marketing 2

1.3 Khái niệm trách nhiệm xã hội trong Marketing 4

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG ĐẠO ĐỨC TRONG QUYẾT ĐỊNH QUẢNG

2.1 Vấn đề nhận thức về đạo đức Quảng Cáo trong MARKETING của

2.2 Một số ví dụ điển hình về vi phạm đạo đức trong quyết định Quảng

2.3 Một số vấn đề đạo đức trong quyết định Quảng Cáo gây tranh cãi tại

2.4 Đánh giá sự ảnh hưởng của đạo đức Quảng Cáo đối với xã hội và

CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NGĂN CHẶN CÁC HÀNH

VI PHI ĐẠO ĐỨC TRONG QUYẾT ĐỊNH QUẢNG CÁO CỦA DOANH

v

3.3 Kiến nghị đối với nhà nước 25

vi

Danh Mục Các Kí Hiệu, Chữ Viết Tắt

CSR Trách nhiệm xã hội của doanh Corporate Social

Danh Sách Các Hình Ảnh

Hình 1.1 Tháp trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Carroll, 1991)

Hình 2.1 Sản phẩm thuốc lá được bài bán tại các điểm bán hàngHình 2.2 Sản phẩm thuốc lá được bao bằng giấy bóng kín Hình 2.3 Sản phẩm thuốc lá bị tem che hình ảnh báo cáo sức khỏe Hình 2.4 Sản phẩm thuốc lá được đặt để che đi hình ảnh

Hình 2.5 3 cách phòng cúm của viên sủi Plusssz

đưa ra Hình 2.6 Giấy phép quảng cáo của Trà Sen

Slim Hình 2.7 Sản phẩm Only Plus Sen Trà

Hình 2.8 Sửa tươi sạch TH TRUE

MILK Hình 2.9 Gia đình Comfee

Hình 2.10 Bao bì hạt nêm Knorr

viii

LỜI MỞ ĐẦUMột đất nước, một thế giới ngày càng phát triển, cùng với sự phát triển đó thì córất nhiều lĩnh vực cũng phát triển theo, đặc biệt là lĩnh vực kinh tế nói chung và kinhdoanh nói riêng Đi theo sự phát triển tích cực của lĩnh vực kinh tế nói chung và kinhdoanh nói riêng thì nó cũng có nhiều mặt hạn chế, tiêu cực và gây ảnh hưởng đến thếgiới kinh doanh trở nên hỗn loạn Từ khi kinh tế xã hội phát triển thì một cụm từ mới xuấthiện đó là Marketing, cụm từ này ngày càng được phổ biến và nó cũng trở thành mộtcông cụ để đem lại nhiều giá trị và lợi ích cho phía doanh nghiệp Nhưng phía saunhững lợi ích đó thì đối với một số doanh nghiệp đó là những chiêu trò, những thủ đoạn

và những âm mưa để họ có thể đạt được lợi ích mà họ mong muốn một cách thuận tiện

và tốt nhất Khi đó vấn đề đạo đức cần được đặt ra một cách cân nhắc, vì đạo đức rấtcần thiết trong mọi mặt lĩnh vực của đời sống xã hội và đặt biệt là kinh doanh Trongkinh doanh, các doanh nghiệp cần phải đặt ra các nguyên tắt đạo đức lên hàng đầu và

cụ thể để có thể lọc bỏ được các bản chất không tốt và có thể cạnh tranh lành mạnh vớicác doanh nghiệp khác Và đây cũng là tiền đề để doanh nghiệp có thể phát triển, thànhcông và đi xa hơn

Và lúc này vấn đề Đạo Đức và Trách Nhiệm Xã Hội Trong Marketing được thành lập, nó trở nên được phổ điến và được mở rộng để dễ dàng tiếp cận được đến phía công chúng và xã hội một cách dể dàng hơn để cho họ

có thể nhìn rõ được các hoạt động Marketing nào là không vi phạm và vi phạm đạo dức trong Marketing của doanh nghiệp để họ.

1

CHƯƠNG 1: KHÁI NIỆM ĐẠO ĐỨC VÀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI

TRONG MARKETING

1.1 Khái niệm đạo đức trong Marketing

Đạo đức trong Marketing là một nghiên cứu có hệ thống về những tiêu chuẩn đạo đức được áp dụng trong các quyết định và hành vi liên quan đến Marketing của các tổ chức.

Marketing đạo đức được định nghĩa là việc áp dụng một cách minh bạch, tin cậy và có trách nhiệm các chính sách và hoạt động liên quan đến Marketing của cá nhân hoặc tổ chức.

Do đạo đức liên quan đến tinh thần và đôi khi mang tính chủ quan, câu hỏi được đặt ra là những tiêu chuẩn đạo đức nào phải được áp dụng và trong trường hợp cụ thể nào.

(ThS.Nguyễn Lưu Thanh Tân và ThS.Phạm Ngọc Trâm Anh (n.d): “Đạo Đức

Và Trách Nhiệm Xã Hội Trong Marketing”)

1.2 Các học thuyết đạo đức trong Marketing

Hai chủ nghĩa đạo đức điển hình.

❖ Chủ nghĩa đạo đức tương đối (Ethical Relativism)

Theo thuyết đạo đức tương đối, hành vi đạo đức được định nghĩa dựa trên kinhnghiệm chủ quan của một người hay nhóm người Những người theo triết lý đạo đứctương đối thưởng lấy bản thân mình hay những người xung quanh làm căn cứ để xácđịnh chuẩn mực hành vi đạo đức Họ thường quan sát hành vi của một nhóm ngườinhất định và cố xác định điều gì làm cho nhóm người đó đi đến thống nhất trong mộthoàn cảnh nhất định Một sự đồng thuận trong nhóm “mẫu” được coi là dấu hiệu của sựđúng đắn hay hợp đạo đức Tuy nhiên, những “tiêu chuẩn đạo đức” như vậy khôngđược coi là vĩnh cửu Trong những hoàn cảnh khác hay khi nhóm mẫu thay đổi, hành vitrước đó được coi là chấp nhận được có thể sẽ trở thành sai trái hay vô đạo đức.Thuyết đạo đức tương đối nhắc nhở rằng chúng ta đang sống trong một xã hộigồm những người có nhiều quan điểm khác nhau và cách thức phán xét hành vi cũngkhác nhau Những người theo thuyết đạo đức tương đối quan sát mối tương tác giữacác thành viên của một nhóm xã hội và cố xác định những giải pháp có khả năng dựa

2

vào sự thống nhất về quan điểm trong nhóm Ví dụ như, khi hoạch định chiến lược

và kế hoạch, những người theo triết lý đạo đức tương đối thưởng cố dự đoánnhững mâu thuẫn có thể nảy sinh giữa những người hữu quan, như người quản

lý, chủ sở hữu, người lao động, khách hàng, người cung ứng, cộng đổng xã hội,

do quan điểm và triết lý đạo đức khác nhau (Theo Giáo Dục Hiện Nay, 2015)

❖ Chủ nghĩa vị kỷ (Ethical Egoism)

Chủ nghĩa vị kỉ được thể hiện thông qua định nghĩa sau: những người theo chủnghĩa vị kỉ luôn cho rằng một hành vi được coi là đúng đắn và có thể chấp nhận được vềmặt đạo đức là khi nó có thể mang lại điều tốt hay lợi ích cho một ai đó cụ thể, chorằngmọi người phải theo đuổi lợi ích của riêng mình, và không ai có nghĩa vụ thúc đẩy lợi íchcủa người khác Do đó, nó là một lý thuyết quy phạm hoặc quy định: nó liên quan đếncách mọi người phải cư xử như thế nào Về mặt này, chủ nghĩa vị kỷ đạo đức hoàn toànkhác với chủ nghĩa vị kỷ tâm lý , lý thuyết cho rằng mọi hành động của chúng ta cuốicùng đều là tư lợi Chủ nghĩa vị kỷ tâm lý là một lý thuyết mô tả thuần túy nhằm mục đích

mô tả một thực tế cơ bản về bản chất con người (Theo trang

Greelane, 2019)

Các học thuyết nghiên cứu về đạo đức marketing.

❖ Chủ nghĩa vị lợi (Utilitarianism)

Chủ nghĩa vị lợi hay thuyết vị lợi (utilitarianism) là khái niệm triết học và

chính trị để chỉ học thuyết của Bentham và những người đi theo ông.Chủ nghĩa vị lợi, hay chủ nghĩa công lợi còn gọi là thuyết duy lợi hay thuyết vị lợi làmột triết lý đạo đức, một trường phái triết học xã hội và cũng đóng vai trò quantrọng trong ngành khoa học kinh tế Chủ nghĩa này cho rằng hành động tốt nhất làhành động đạt được một cách cao nhất những gì được cho là hữu ích, lợi ích “Lợiích” được định nghĩa theo nhiều cách khác nhau, thường là theo thuật ngữ “hạnh

phúc của các sinh vật sống”, như là con người hay các động vật khác (Theo Nguyễn Văn Ngọc, Từ điển Kinh tế học, Đại học Kinh tế Quốc dân)

❖ Chủ nghĩa đạo đức luận (Deontology)

Chủ nghĩa đạo đức luận là một cách tiếp cận đạo đức tập trung vào sự đúng hoặcsai của chính hành động, thay vì kiểm tra hậu quả của nó hoặc bất kỳ cân nhắc nàokhác Do đó, đây là một lý thuyết không có kết quả vì quyết định liệu một hành động

là tốt hay xấu không phụ thuộc vào hậu quả của nó Ở đây, hành động thúc

đẩy quyết định đạo đức (Theo trang Sawakinome, n.d)

❖ Lý thuyết Khế ước xã hội (Social Contract Theory)

Khế ước xã hội trong triết học và chính trị học là một học thuyết mô tả việc con ngườicùng thỏa thuận từ bỏ trạng thái tự nhiên để xây dựng cuộc sống cộng đồng Về mặt luậtpháp, khế ước xã hội thể hiện cụ thể là một tờ khế ước, một bản hợp đồng trên đó cácthành viên xã hội thống nhất các nguyên tắc để cùng chung sống với nhau

− Lý thuyết về khế ước xã hội lần đầu tiên được Thomas Hobbes đưa ra khi ông cho rằng con người ban đầu vốn sống ở trạng thái tự nhiên, trong tình trạng vô chính phủ, khi chưa hề có sự cưỡng bức có tổ chức lên mỗi cá nhân Con người qua khế ước xã hội từ bỏ những quyền tự do tự nhiên của mình để được hưởng sự an toàn và trật tự của xã hội văn minh.

− Theo Thomas Hobbes, con người sơ khai sống thành bầy đàn để cùngchống lại các kẻ thù, nhưng không có gì ràng buộc giữa họ Quyền sở hữu khôngtồn tại dẫn đến chuyện tất cả mọi người đều có thể sở hữu tất cả mọi vật.Leviathan là tên tác phẩm để đời của Hobbes, mô tả chính xác một sự hỗn độn vôchính phủ mà theo đó vì xã hội chưa công nhận rạch ròi thế nào là sở hữu cho nênmọi người có thể sẵn sàng gây chiến với người khác để giành lấy cái mình muốn

(Theo Wikipedia, n.d)

❖ Chủ nghĩa đạo đức hạnh luận (Virtue Ethics)

Chủ nghĩa đạo đức hạnh luận là một trong ba cách tiếp cận chính trong đạo đứchọc chuẩn mực Ban đầu, nó có thể được xác định là phương pháp nhấn mạnhcác đức tính, hoặc tư cách đạo đức, trái ngược với cách tiếp cận nhấn mạnh cácnhiệm vụ hoặc quy tắc (deontology) hoặc nhấn mạnh hậu quả của hành động (chủnghĩa hậu quả) Giả sử rõ ràng là ai đó cần được giúp đỡ Một người thực dụng sẽchỉ ra thực tế rằng hậu quả của việc làm đó sẽ tối đa hóa hạnh phúc, một nhà sinhvật học cho rằng, khi làm như vậy, tác nhân sẽ hành động theo một quy tắc đạođức, chẳng hạn như "Hãy làm với người khác như bạn sẽ làm được thực hiện bởi”

và một nhà đạo đức học nhân đức cho thực tế rằng việc giúp đỡ người đó sẽ là từ

thiện hoặc nhân từ (Theo trang Stanford, 2016)

1.3 Khái niệm trách nhiệm xã hội trong Marketing

4

Một trong những công cụ đo lường hiệu quả hoạt đông của một doanh nghiệp haymột tổ chức và có thể áp dụng cho tất cả các lĩnh vực hoặc nghề nghiệp trong xã hội đóchính là trách nhiệm xã hội Vậy trách nhiệm xã hội có nghĩa là gì? Trách nhiệm xã hội

có nghĩa là các doanh nghiệp ngoài việc tối đa hóa giá trị cổ đông còn phải hành độngtheo cách mang lại lợi ích cho xã hội Hoặc có thể hiểu trách nhiệm xã hội là cam kết củaDoanh nghiệp đối với đạo đức kinh doanh và đóng góp vào phát triển kinh tế bền vững,nâng cao chất lượng cuộc sống cho người lao động và gia đình họ, cộng đồng địa

phương và xã hội nói chung (theo ông Nguyễn Văn Dương, 2021) Nói cách khác, nó là

một lý thuyết về mặt đạo đức, là một nghĩa vụ pháp lý và tự nguyện mà trong đó mỗi tổchức, hay doanh nghiệp phải thực hiện những nghĩa vụ công dân của mình một cáchnghiêm khắc và đúng đắng Bên cạnh đó những việc làm này không chỉ mang lại lợi ích

về mục tiêu phát triển cho bản thân doanh nghiệp hay tổ chức mà còn vì mục tiêu pháttriển của xã hội

Trách nhiệm xã hội của Doanh nghiệp (Corporate Social Responsibility, viếttắt: CSR) là một dạng hoạt động có quy tắc được các doanh nghiệp tự đưa ranhằm giúp cho doanh nghiệp, tổ chức của họ đóng góp vào các mục tiêu xã hộidưới vai trò là một doanh nghiệp, tổ chức nhân đạo, hoạt động vì cộng đồng bằngcách tham gia, hỗ trợ các hoạt động tình nguyện hoặc thực hiện những hoạt động

mang tính đạo đức (theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia) Theo định nghĩa của

các chuyên gia của Ngân hàng thế giới, nó được hiểu là: “Cam kết của doanhnghiệp đóng góp cho việc phát triển kinh tế bền vững, thông qua việc tuân thủchuẩn mực về bảo vệ môi trường, bình đẳng về giới, an toàn lao động, quyền lợilao động, trả lương công bằng, đào tạo và phát triển nhân viên, phát triển cộngđồng, theo cách có lợi cho cả doanh nghiệp cũng như phát triển chung của xã hội”.Các doanh nghiệp có thể thực hiện trách nhiệm xã hội của mình bằng cách đạtmột chứng chỉ quốc tế hoặc áp dụng những bộ quy tắc ứng xử (Code of Conduct,viết tắt: COC) (theo ThS.Nguyễn Lưu Thanh Tân và ThS.Phạm Ngọc Trâm Anh(n.d): “Đạo Đức Và Trách Nhiệm Xã Hội Trong Marketing”)

Còn về trách nhiệm xã hội trong Marketing, khái niệm này được hiểu là nhữngtrách nhiệm mà các doanh nghiệp hoặc tổ chức đưa ra những nghĩa vụ liên quan đếncác chính sách, các hoạt động trong Marketing phải thực hiện đối với xã hội Trách

nhiệm với xã hội được duy trì sẽ góp phần làm tăng đến mức tối đa các tác động tích cực đồng thời giảm đến mức tối thiểu các hậu quả tiêu cực đối với

xã hội Trong Marketing chúng ta có 4 nghĩa vụ về trách nhiệm xã hội, bao gồm: nhân văn (hay từ thiện), đạo đức, pháp lý, kinh tế.

Hình 1.1 Tháp trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Carroll, 1991)

❖ Về nhân văn:

Nghĩa vụ về nhân văn hay nói khác đi đó là lòng nhân ái đây là những hành vi

và hoạt động Marketing của các tổ chức, doanh nghiệp thể hiện những mongmuốn đóng góp và cống hiến những gì tốt đẹp cho cộng đồng và xã hội Ví dụ nhưủng hộ các hoạt động vì cộng đồng, tổ chức các chiến dịch từ thiện nhằm giúp đỡcác hoàn cảnh khó khăn hay bảo vệ môi trường… Đó là hình thức về lòng bác ái

và tự nguyện của doanh nghiệp, tổ chức Những đóng góp này giúp: nâng caochất lượng cuộc sống của con người; san sẻ bớt gánh nặng cho nhà nước, chínhphủ; nâng cao năng lực lãnh đạo về cách tổ chức các hoạt động hay những chiếndịch của nhân viên; phát triển và khai thác một cách triệt để nhân cách, đạo đứccủa người lao động nói chung và mỗi cá nhân con người nói riêng

Trách nhiệm về nhân văn được hình thành bởi lương tâm của mỗi doanh nghiệp,mỗi con người Chúng ta không thể bắt ép hay năn nỉ các doanh nghiệp hay tổ chức phải

bỏ tiền túi của họ ra để phục vụ cho những nhu cầu có lợi cho những hoàn cảnh khókhăn ngoài sự thức tỉnh của bản thân và lương tâm Nhưng không thể phủ nhận rằngđây là “chiếc cầu nối” giúp các doanh nghiệp kết nối với nhu cầu của cộng đồng và xãhội Vì nghĩa vụ này liên quan tới những đóng góp về tài chính và nguồn nhân lực chocộng đồng và xã hội lớn hơn để nâng cao chất lượng cuộc sống Nó còn liên quan tới cơcấu và động lực của xã hội và các vấn đề về chất lượng cuộc sống đang

được xã hội quan tâm như là trợ giúp các tổ chức từ thiện địa phương và trên cảnước; tham gia đào tạo những người thất nghiệp; đóng góp những khoảng tiềncho giáo dục, nghệ thuật, môi trường hay những người yếu thế trong xã hội…

❖ Về đạo đức:

Đây là nghĩa vụ mà đúng là nó không được quy định trong hệ thống pháp luật,không được thể chế hóa thành luật Nhưng trong doanh nghiệp hay tổ chức, nó đóng vaitrò quan trọng vì đạo đức là một phần của trách nhiệm xã hội Nghĩa vụ này liên quanđến những gì các công ty cho là đúng, công bằng vượt qua những yêu cầu khắc khe củapháp lý Nói cách khác đây là những tiêu chuẩn được đưa ra dựa trên các tiêu chuẩncủa xã hội và những chuẩn tắc trong đạo đức nhưng không được hình thành trong hệthống pháp lý Nghĩa vụ đạo đức trong Marketing của một doanh nghiệp được thể hiện ởchỗ thông qua những nguyên tắc, giá trị đạo đức được tôn trọng trình bày trong nguyêntắc kinh doanh và chiến lược Marketing của công ty Một điều vô cùng quan trong nữa làcác công ty phải đối xử với nhân viên, các đối tác hay những người có quan tâm trong

xã hội bằng một cách có đạo đức ví dụ như tôn trọng khách hàng, tôn trọng các ý kiếnđóng góp từ bên ngoài… tạo cơ hội và môi trường làm việc sạch sẽ nhằm nâng caonăng và chất lượng công việc; và Marketing theo một cách phù hợp với những chuẩnmực đạo đức trong xã hội

❖ Về pháp lý:

Đây là cơ sở rất quan trọng để doanh nghiệp hay tổ chức khẳng định sự tồn tại vàphát triển của mình Nghĩa vụ pháp lý về trách nhiệm xã hội trong Marketing của mộtdoanh nghiệp hay một tổ chức có nghĩa là doanh nghiệp hay tổ chức đó phải thực hiệnđầy đủ những quy định, những điều lệ có trong luật pháp Việt Nam, những điều luật liênquan đến việc cạnh tranh công bằng; bảo vệ môi trường; bảo vệ khách hàng, người tiêudung; khuyến khích việc cung cấp cũng như phát hiện các hành vi sai trái, những việclàm đi ngược lại với pháp luật, trái với đạo đức, trái với xã hội Các nghĩa vụ này hiệnđang hiện hữu trong luật dân sự và hình sự Không chỉ cần phải hiểu biết rõ về luật pháp

ở đia phương, khu vực (nơi mà các doanh nghiệp tọa lạc) và quốc tế các doanh nghiệp,

tổ chức cần phải nắm rõ, hiểu cặn kẽ những quy định của các cơ quan quản lý liên quanđến lĩnh vực/ ngành mà họ đang kinh doanh hoặc sắp kinh doanh Mặt cơ bản thì có 5khía cạnh trong nghĩa vụ pháp lý: điều tiết cạnh tranh; bảo vệ

người tiêu dung; bảo vệ môi trường; an toàn và bình đẳng; khuyến khích phát hiện và ngăn chặn hành vi sai trái.

❖ Về kinh tế:

Về nghĩa vụ kinh tế của trách nhiệm xã hội trong Marketing của một doanh nghiệp hay tổ chức không chỉ sản xuất những sản phẩm và dịch vụ mà giá thành của nó được chấp nhận rộng rãi trong việc buôn bán hay trao đổi trên thị thường, đáp ứng khả năng duy trì doanh nghiệp, làm thỏa mãn những nhu cầu hay mong muốn giữa doanh nghiệp, nhà đầu tư, người tiêu dùng, khách hàng và những bên liên quan trong hoạt động kinh doanh:

− Đối với người tiêu dùng, khách hàng: doanh nghiệp cần phải ưu tiên vấn đề sức khỏe, thông tin về hàng hóa, dịch vụ phải được công khai, minh bạch rõ rang, đảm bảo an toàn, phù hợp với túi tiền của từng phân khúc khách hàng mà mình đang muốn hướng tới.

− Đối với người lao động, tạo việc làm và cơ hội với những mức lương thỏađáng phù hợp với từng vị trí, tạo cơ hội phát triển, nâng cao trình độ chuyên môncủa người lao động bên cạnh đó phải đảm bảo chất lượng cuộc sống và cải thiệnsức khỏe cho người lao động hoặc tăng khả năng cạnh tranh Trách nhiệm nàyđược thể hiện qua những hành động như: đóng bảo hiểm cho người lao động; trảphụ cấp hoặc trợ cấp theo đúng quy định của pháp luật…

− Đối với đối tác, doanh nghiệp phải có nghĩa vụ mang lại lợi ích tối đa, công khai những chi tiêu những quyết định khi có nhu cầu thay đổi rõ ràng và đem lại công bằng cho họ trên mọi phương diện Nghĩa vu này được thực hiện bằng việc cung cấp trực tiếp những lợi ích qua việc cung cấp hàng hóa, dịch vụ, lợi nhuận đầu tư, giá cả, việc làm…

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG ĐẠO ĐỨC TRONG QUYẾT ĐỊNH QUẢNG

CÁO

2.1 Vấn đề nhận thức về đạo đức Quảng Cáo trong MARKETING của

các doanh nghiệp tại Việt Nam

Các vấn đề nhận thức về đạo đức trong quảng cáo tại Việt Nam bao gồm:

8

Quảng cáo đối với các sản phẩm có hại, điển hình là thuốc lá: Ở một số quốc giaviệc quảng cáo thuốc lá bị cấm tuyệt đối như Canada, Phần Lan và một số quốcgia chỉ hạn chế việc quảng cáo thuốc lá như là Mỹ và Thụy Điển Tại Việt Nam,việc quảng cáo thuốc lá đã bị cấm nhưng tỉ lệ người hút thuốc lá vẫn chiếm phầnlớn trong cộng đồng Vậy câu hỏi được đặt ra là “các doanh nghiệp và các nhàphân phối đã sử dụng các hình thức quảng cáo như thế nào để tiếp cận đến ngườitiêu dùng?” Một số hình thức quảng cáo thuốc lá tiêu biểu như:

− Sử dụng vỏ bao bì nhiều màu và trưng bày tại các điểm quảng cáo hấp dẫn và để tiếp cận đến với người tiêu dùng Và họ đặt vị trí bày bán gần với các sản phẩm bánh kẹo để thể hiện độ an toàn của thuốc lá Đây là một trong những hình thức quảng cáo lách luật gây nhứt nhói đối với xã hội, và các hình thức này có thể bắt gặp tại các cửa hang tạp hóa tại vị trí này đã góp phần đưa một số lượng lớn thuốc lá đến với người tiêu dùng.

Hình 2.1 Sản phẩm thuốc lá được bài bán tại các điểm bán hàng

− Theo quy định của nhà nước, trên vỏ của thuốc lá phải có hình ảnh báo cáo sức khỏe chiếm 50% tổng diện tích Nhưng các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá vẫn có nhiều biện pháp để lách luật như sử dụng các giấy bóng kín

đề bao lại gói thuốc, sử dụng các con tem để che đi các hình ảnh báo cáo sức khỏe đó Để cho người tiêu dùng khó nhà nhìn được các hình ảnh báo cáo sức khỏe và không nhìn ra được tác hại của thuốc lá gây ra.

Hình 2.2 Sản phẩm thuốc lá được bao bằng giấy bóng kín

Hình 2.3 Sản phẩm thuốc lá bị tem che hình ảnh báo cáo sức khỏe

− Ở một số cửa hàng, họ đặt vị trí của gói thuốc nằm ngang thay vì nằm chính diện để rõ các hình ảnh và dòng chữ trên gói thuốc.

Hình 2.4 Sản phẩm thuốc lá được đặt để che đi hình ảnh

Quảng cáo tác động đến trẻ em: Trẻ em là một trong những đối tượng nhạy cảmnhất trong xã hội vì trẻ em có tính hiếu kì và tính làm theo Hiện nay các hình thứcquảng cáo tiếp cận đến trẻ em rất rất nhiều, làm cho cha mẹ khó mà kiểm soátđược lượng quảng cáo này Đây là một trong những vấn đề nan giải của nhiềudoanh nghiệp, làm thế nào để giảm sự ảnh hưởng đến với trẻ em Ngoài các mặttích cực của quảng cáo đêm lại cho trẻ em như sự tư duy, sáng tạo và trí tưởngtượng cao nhưng cũng chính tang sự tư suy sáng tạo và trí tưởng tượng cao đócũng là một trong những sự nguy hại của trẻ nhỏ:

− Các quảng cáo có tính chất bạo lực: Làm cho trẻ em có suy nghĩ và tư duy bạo lực khi còn nhỏ, và dẫn đến các sự việc như là bạo lực học đường, giỡn quá đà của trẻ nhỏ.

10