KHÁI QUÁT VỀ ALIBABA • Giới thiệu chung về Alibaba Công ty Hữu hạn Cổ phần Tập đoàn Alibaba, là một tập đoàn thương mạiđiện tử cung cấp dịch vụ bán hàng giữa người tiêu dùng với người ti
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
VIỆN HỢP TÁC QUỐC TẾ
BÀI THẢO LUẬN
THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN
Đề tài: Phân tích 08 yếu tố trong mô hình kinh doanh của website ứng dụng thương mại điện tử Alibaba.com
NHÓM THỰC HÀNH: Nhóm 02 LỚP HÀNH CHÍNH: CN17- ECO.DB LỚP HỌC PHẦN:
20201PCOM0111 GVHD: ThS Vũ Thị Hải Lý
Trang 2MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
BẢNG ĐÁNH GIÁ THÀNH VIÊN NHÓM 02 3
PHẦN MỞ ĐẦU 5
1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 5
2 CÂU HỎI NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI 5
3 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI 6
4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI 6
5 NGUỒN SỐ LIỆU, DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU VÀ CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO LIÊN QUAN 6
6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 7
7 KẾT CẤU CỦA BÀI THẢO LUẬN 7
CHƯƠNG I - TỔNG QUAN VỀ ALIBABA 8
1.1 KHÁI QUÁT VỀ ALIBABA 8
1.2 LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA ALIBABA 9
1.3 DỊCH VỤ CHÍNH VÀ VỊ THẾ CỦA ALIBABA TRÊN SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ HIỆN NAY 12
1.4 CÁCH THỨC THAM GIA VÀ QUY TRÌNH GIAO DỊCH TRÊN ALIBABA.COM 14
CHƯƠNG II - PHÂN TÍCH 8 YẾU TỐ TRONG MÔ HÌNH KINH DOANH CỦA WEBSITE ALIBABA.COM 18
2.1 MỤC TIÊU GIÁ TRỊ 18
2.2 MÔ HÌNH DOANH THU 20
2.3 CƠ HỘI THỊ TRƯỜNG 21
2.4 MÔI TRƯỜNG CẠNH TRANH 23
2.5 LỢI THẾ CẠNH TRANH 26
2.6 CHIẾN LƯỢC THỊ TRƯỜNG 27
2.7 SỰ PHÁT TRIỂN CỦA TỔ CHỨC 28
2.8 ĐỘI NGŨ QUẢN TRỊ 32
1 CHƯƠNG III - ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ ALIBABA.COM 38
Trang 33.1 ƯU ĐIỂM 38 3.2 NHƯỢC ĐIỂM 38 3.3 NHẬN XÉT 39 LỜI KẾẾT 40
Trang 413 Nguyễn Thị Mai Anh 2.4 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
14 Nguyễn Thị Phương Anh
(nhóm trưởng)
Ch 3+ Ppt+ Wrd
Có trách nhiệm, hoàn thành tốtnghĩa vụ, tham gia làm bài thảoluận, chỉnh sửa các bài khác Đánhgiá khách quan, trung thực
A+
16 Uông Thị Quỳnh Anh 1.1 +
2.2
Tích cực, nhiệt tình, hăng hái thamgia đóng góp, xây dựng bài thảoluận Hoàn thành tốt, đầy đủ, đúnghạn phần việc được giao
A
17 Vũ Hải Anh 1.3 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
18 Vũ Ngọc Anh 2.1 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
19 Bùi Ngọc Ánh 2.8 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
20 Lê Thị Ngọc Ánh 2.5 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
3
Trang 521 Nguyễn Hải Ánh 1.4 +
2.7
Tích cực, nhiệt tình, hăng hái thamgia đóng góp, xây dựng bài thảoluận Hoàn thành tốt, đầy đủ, đúnghạn phần việc được giao
A
22 Đàm Đình Bắc 2.6 Tham gia đóng góp, xây dựng bài
thảo luận Hoàn thành đầy đủ,đúng hạn phần việc được giao
B
NHÓM TRƯỞNGNguyễn Thị PhươngAnh ( Đã xác nhận )
Trang 6PHẦN MỞ ĐẦU
1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Cùng với sự phát triển của Internet, con người dần biết đến khái niệmthương mại điện tử Thương mại điện tử đang dần có mặt ở hầu hết các lĩnh vựctrong đời sống và khẳng định tầm quan trọng của mình
Con người đều biết đến những cửa hàng truyền thống, những khu chợbúa nơi chúng ta đến để thực hiện nhu cầu mua bán trực tiếp Nhưng khiInternet phát triển chúng ta có thể thực hiện điều ấy ngay tại nhà của mình màkhông cần tới tận nơi Khi đó con người đã thực sự nhận thấy được sự quantrọng của thương mại điện tử
Một loạt các website ra đời phục vụ nhu cầu của con người và lợi nhuận nóthu về là minh chứng cho sự thành công của việc ứng dụng Internet vào hoạtđộng sản xuất kinh doanh Và ngày càng có nhiều doanh nghiệp ứng dụngthương mại điện và rất nhiều trang web ra đời Mỗi doanh nghiệp khi ứng dụngthương mại điện tử lại đi theo những mô hình kinh doanh nhất định
Sự tiện lợi và nhanh chóng của các website ngày càng thu hút nhiều sựquan tâm của con người và đi ngày một sâu vào đời sống Do đó việc tìm hiểu
về mô hình kinh doanh của doanh nghiệp ứng dụng thương mại điện tử nhằmkhai thác những dịch vụ tốt nhất mà doanh nghiệp cung cấp càng trở nên quantrọng không chỉ với khách hàng
Với đề tài: “ Phân tích 08 yếu tố trong mô hình kinh doanh của website ứng dụng thương mại điện tử Alibaba.com " , nhóm 02 chúng em sẽ làm rõ cách thức phát triển kinh doanh của một trong những trang thương mại điện
tử lớn mạnh nhất hiện nay.
2 CÂU HỎI NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
Mục tiêu về giá trị Tại sao khách hàng nên mua hàng của doanh nghiệp?
Mô hình doanh thu Doanh nghiệp sẽ kiếm tiền như thế nào?
Cơ hội thị trường Thị trường doanh nghiệp dự định phục vụ là gì?
5
Trang 7Phạm vi của nó như thế nào?
Môi trường cạnh tranh Đối thủ của doanh nghiệp trên thị trường là những ai?Lợi thế cạnh tranh Những lợi thế riêng có của doanh nghiệp trên thị trường
đó là gì?
Chiến lược thị trường Kế hoạch xúc tiến sản phẩm và dịch vụ của doanh
nghiệp nhằm thu hút khách hàng như thế nào?
Sự phát triển của tổ chức Các kiểu cấu trúc tổ chức mà doanh nghiệp cần áp dụng
để thực hiện kế hoạch kinh doanh của mình?
Đội ngũ quản trị Những kinh nghiệm và kỹ năng quan trọng của đội ngũ
lãnh đạo trong việc điều hành doanh nghiệp?
3 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
o Trả lời các câu hỏi nghiên cứu, làm rõ 08 yếu tố trong mô hình kinh doanhcủa trang web Alibaba.com
o Hiểu thêm về Tập đoàn Alibaba
o Hiểu thêm về một số đối thủ cạnh tranh của Alibaba.com
4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
o Đối tượng nghiên cứu là 08 yếu tố trong mô hình kinh doanh của trang webAlibaba.com
o Phạm vi nghiên cứu: từ năm 1999 đến nay
5 NGUỒN SỐ LIỆU, DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU VÀ CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO LIÊN QUAN
Chúng em sử dụng các thông số, dữ liệu từ các nguồn đáng tin cậy và cáctài liệu tham khảo liên quan như:
o Báo điện tử: Vnexpress.net, Vietnamnet.vn,
o Trang web: alibaba.com, alibabagroup.com, alibaba.edx.vn, ,wikipedia.org, 123docz.net,
o Giáo trình "Thương mại điện tử căn bản" - Khoa Thương mại điện tử, Đạihọc Thương Mại
Trang 8Ngoài ra, sử dụng các nguồn khác sẽ nêu rõ.
6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
o Báo cáo nghiên cứu này được thực hiện theo nhóm Các thành viên đượcphân công chuẩn bị nội dung và nhóm cùng thảo luận để đưa đến kết luậncuối cùng Người được phân công chuẩn bị có trách nhiệm tìm hiểu, kiểmtra, phân tich, viết và gửi nội dung chuẩn bị đến các thành viên trong nhóm.Các thành viên trong nhóm sẽ góp ý, thảo luận, phản biện để cùng đạt đếnthống nhất
o Các thông tin đưa vào nghiên cứu được trích từ các nguồn đáng tin cậy,chính xác đề cập ở trên
7 KẾT CẤU CỦA BÀI THẢO LUẬN
Kết cấu gồm 5 phần:
o Phần mở đầu: Nêu khái quát về đề tài nghiên cứu
o Chương 1: Tổng quan về Tập đoàn Alibaba
o Chương 2: Phân tích 08 yếu tố trong mô hình kinh doanh của website ứngdụng thương mại điện tử Alibaba.com
o Chương 3: Đánh giá và Nhận xét
o Lời kết
7
Trang 9CHƯƠNG I - TỔNG QUAN VỀ
ALIBABA
1.1 KHÁI QUÁT VỀ ALIBABA
• Giới thiệu chung về Alibaba
Công ty Hữu hạn Cổ phần Tập đoàn Alibaba, là một tập đoàn thương mạiđiện tử cung cấp dịch vụ bán hàng giữa người tiêu dùng với người tiêu dùng(C2C), doanh nghiệp tới người tiêu dùng (B2C) và doanh nghiệp với doanhnghiệp dịch vụ bán hàng (B2B) thông qua cổng thông tin điện tử
Công ty này được sáng lập vào năm 1999 do Jack Ma đứng đầu Ban đầu,Jack Ma thành lập công ty Internet đầu tiên của mình tên là China Pages – mộtdanh bạ trực tuyến Năm 1999, ông tập hợp 18 người bạn, cùng thảo luận vềcông ty mới – một website kết nối các hãng xuất khẩu với người mua ngoạiquốc Đây chính là ý tưởng ban đầu để Alibaba Group ra đời, rồi nhanh chóngphát triển, trở thành hãng thương mại điện tử thống trị Trung Quốc như ngàynay
Không chỉ dừng lại với mô hình thương mại điện tử của Alibaba, với việc
sở dòng tiền tự do lên đến 3,7 tỷ USD, cho đến nay, tập đoàn này đã có sức ảnhhưởng rất nhiều trong các lĩnh vực kinh doanh khác nhau trên khắp thế giới.Alibaba còn điều hành một dịch vụ thanh toán điện tử, quỹ đầu tư, kinh doanhđiện toán Cloud và một số dịch vụ thông minh cho điện thoại di động Cùng với
đó, Alibaba còn mua lại các công ty trong lĩnh vực giải trí, thể thao, truyềnthông và cả một đội bóng đá Chính vì vậy, tầm ảnh hưởng của công ty này chođến nay đã lan rộng ra toàn thế giới và đặc biệt là ở các nước láng giềng nhưViệt Nam
Trang 10Với sự phát triển và hoàn thiện của mình, Alibaba đang nhanh chóng chiếmđược lòng tin của người tiêu dùng trên thế giới, trong đó có thị trường lánggiềng Việt Nam, tuy nhiên chỉ riêng với nền tảng thương mại điện tử mà thôi.Đặc biệt, tập đoàn thương mại điện tử khổng lồ Alibaba của Trung Quốc đã cóthương vụ thâu tóm lớn nhất từ trước tới nay, đó là bỏ ra 1 tỷ USD để nắm cổphần kiểm soát (67%) tại công ty Lazada Group có trụ sở ở Singapore Và tấtnhiên nhắc đến Lazada thì không có xa lạ gì với người tiêu dùng Việt Nam.
• Sứ mệnh, tầm nhìn và giá trị cốt lõi của Alibaba
Sứ mệnh của Alibaba là "giúp việc kinh doanh ở bất cứ đâu trở nên dễ
dàng hơn và giúp đỡ mọi người" Alibaba thực hiện điều này bằng cách cungcấp cho doanh nghiệp công cụ hoàn thiện để đưa sản phẩm tới khách hàng quốc
tế cũng như giúp người mua toàn cầu tìm kiếm sản phẩm và nhà cung cấp nhanhchóng, tiện lợi hơn
Tầm nhìn của họ là “xây dựng cơ sở hạ tầng thương mại trong tương lai,
một công ty có tuổi thọ ít nhất 102 năm” Để thực hiện được tầm nhìn đó,Alibaba có ba bên liên quan chính là: người dùng, người tiêu dùng và ngườibán Tập trung vào “ít nhất 102 năm” nghe có vẻ sáo rỗng, nhưng những từ đórất quan trọng vì loại mục tiêu này giúp bạn giữ được tầm nhìn dài hạn trong khithực hiện các kế hoạch ngắn hạn Không có gì lạ khi những người sáng lập đặt
ra những tầm nhìn như vậy, vì chúng giúp giữ cho công ty đi đúng hướng về lâudài Và đây là nơi khởi đầu cho một chiến lược kinh doanh Tất cả các mô hìnhkinh doanh do Alibaba thiết kế sẽ tuân theo tầm nhìn, sứ mệnh và các giá trị mà
họ hướng tới để tạo ra trong dài hạn
Giá trị cốt lõi đối với Alibaba được đặt tên là "LỤC MẠCH THẦN
KIẾM", bao gồm: chân thành, trung tín, đam mê, yêu nghề, tôn trọng, đổi mới,teamwork và thấm nhuần nguyên lý: "khách hàng là số 1, nhân viên là số 2, cổđông là số 3" Bất cứ ai ở Alibaba, dù giữ cương vị gì, giỏi giang đến đâu đềukhông được xâm phạm Chỉ có những con người có chung giá trị cốt lõi, đứngchung trong một đội ngũ, mới đủ sức đưa doanh nghiệp phát triển 20, 30, 50,
100 năm và lâu hơn nữa
Trang 11Khẩu hiệu của Alibaba.com "Global Trade starts here" với ý nghĩa cùng
mong muốn mở ra một kỷ nguyên chinh phục mới, mở ra thời đại số hóa, trởthành một trong những sàn thương mại điện tử hiện đại, thân thiện và phủ khắptoàn cầu
1.2 LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA ALIBABANăm 1999, Alibaba được thành lâp bởi Jack Ma cùng 18 người khác tại
một căn hô ̣ của Jack Ma tại Hàng Châu, Trung Quốc Từ khi thành lâp, Alibaba
đã định hướng hoạt đông như môt
trong nước
công ty quốc tế chứ không phải là công ty
Năm 2000, Soft Bank đầu tư 20 triêu USD vào Alibaba,
cuôc
găp
đó chỉ
diễn ra trong 10 phút CEO Soft Bank “Son” nói: Trong tất cả các doanh nhânông găp ở Trung Quốc vào năm 2000 Jack Ma là người duy nhất không thuyếtphục Son đầu tư tiền hay có môt bản kế hoạch kinh doanh đầy đủ nào cả Tuynhiên ông có môt “tinh thần chiến đấu mãnh liêu”, niềm đam mê và sự tin tưởngrằng, Internet có thể thay đổi Trung Quốc" Jack Ma từng nói: “Ông có lẽ là nhàđầu tư táo bạo nhất thế giới, ít ai can đảm được như ông ấy” Đó là mối lươngduyên đầu tiên để hình thành nên
môt nay
tâpđoàn Alibaba lớn mạnh như ngày hôm
Năm 2001, Alibaba tạo ra sứ mênh, tầm nhìn và giá trị cốt lõi, những điều
này vẫn thúc đẩy công ty cho tới bây giờ Nhiêm vụ của chúng ta là gì? Sứ mênhcủa chúng ta là gì? Những điều này vô cùng quan trọng
Năm 2002, lần đầu tiên dòng tiền Aibaba không còn âm, và đạt được lợi
nhuân 500.000 nhân dân tệ Đó là niềm vui sự khích lê ̣ để có được Alibaba nhưngày nay
Năm 2003, nhân viên Alibaba phải làm
viêc
tại nhà, trong khu vực cách ly
Trang 12khi đại dịch SARS bùng phát tại Trung Quốc Ngay trong thời gian khó khăn vàthử thách này, Alibaba vẫn có thế cho ra mắt Taobao Taobao hoạt đông trênhình thức C2C hỗ trợ bán lẻ khách hàng với khách hàng Tính đến tháng02/2018, Taobao có trên 580 triêu người dùng hàng tháng Với hơn 1 tỷ sảnphẩm được liêt kê, năm 2016, Taobao là một trong 10 trang web thương mạiđiện tử được tìm kiếm nhiều nhất Năm 2017, tổng khố lượng hàng hóa trên sàncủa Taobao và Tmall công lại vượt 3 ngàn tỉ nhân dân tê, nhiều hơn tổng cácdoanh nghiêp bán lẻ và trên internet của Mỹ công lại.
Năm 2004, Alipay được đưa vào để xây dựng niềm tin giữa người mua và
Tính đến tháng 1 năm 2007, Alibaba gồm có 5 công ty:
1 Alibaba.com: Website thương mại quốc tế phục vụ các doanh nghiệp vừa
và nhỏ
2 Đào Bảo - Đối thủ chính của eBay ở Trung Quốc về đấu giá trực tuyến.Hiện tại Đào Bảo đã có trên 65% thị trường đấu giá
3 Yahoo! Trung Quốc - Dịch vụ tìm kiếm trực tuyến của Trung Quốc
4 Chi Phó Bảo – Đối thủ chính của PayPal về thanh toán trực tuyến ở TrungQuốc
Trang 135 Phần mềm A Lý - Hoạt động từ tháng 1 năm 2007, Alisoft cung cấp cácdịch vụ web cho thị trường các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Năm 2008: bắt đầu cho người tiêu dùng hoạt đông trên nền tảng B2B của
mình Tạo ra hơn 100.000 viêc làm trên nền tảng của mình
B2B là mô hình kinh doanh online giữa doanh nghiêp với doanh nghiêp
Đó là khi người mua hàng mua sản phẩm của một doanh nghiêp, sau đó tiếp tụckinh doanh bán sản phẩm đó cho người sử dụng cuối
Năm 2009, Alibaba bước vào lĩnh vực mới: điên toán đám mây Năm 2009
cũng là năm đầu tiên ngày mua sắm toàn cầu 11/11 được tổ chức
Năm 2010 – 2011 – 2012, thị trường thương mại điên tử của Alibaba tiếp
tục phát triển với GMV (“Gross Merchandise Value” hoặc Gross MerchandiseVolume”, nghĩa là tổng giá trị giao dịch trong bán hàng trực tuyến) hàng nămvượt qua môt nghìn tỉ nhân dân tệ
Năm 2013, Alibaba xuất hiện trong tất cả các điện thoại di động.
Năm 2014, Tmall Global ra mắt, cho phép các thương hiêu quốc tế cung
cấp sản phẩm trực tiếp cho người tiêu dùng ở Trung Quốc Năm 2014 Alibabachính thức phát hành cổ phiếu lần đầu (IPO) trên thị trường chứng khoán Mỹ
Trang 14Năm 2016, Alibaba nắm giữ quyền kiểm soát Lazada Từ đó đến nay,
Alibaba đã cách mạng hóa mua sắm trực tuyến và ngoại tuyến với nhà bán lẻmới
Năm 2019 là năm kỷ niện tròn 20 năm ngày thành lâp Alibaba không chỉ thống trị thị trường thương mại điện tử, mà còn thanh toán, điện toán đám mây, bất đông sản và giải trí Nhưng bê ̣ phóng đầu tiên vẫn là thương mại điên tử
Nhìn lại lịch sử phát triển, chúng ta có thể thấy giai đoan từ 2010 đến nay là giaiđoạn phát triển mạnh mẽ nhất
Trong năm 2019, trong vòng 24 tiếng, người tiêu dùng đã bỏ ra 38 tỷ USD
để mua sắm trên các nền tảng của Alibaba, vượt xa so với năm 2018 là 30,8 tỷUSD Chỉ trong 1 ngày đã có 1 tỷ đơn hàng được xử lý Cũng tại năm 2019, chỉtrong 1 phút 08 giây mở sale, Alibaba thu về 1 tỷ USD tiền hàng, đây là kỷ lụcmới nhất, trong đó có 90% các giao dịch mua hàng được thực hiện trên chiếcđiện thoại di động
Trong 10 năm, trang thương mại điện tử Taobao của Alibaba phủ sóngkhắp Trung Quốc, và trên cả nước có khoảng 2000 ngôi làng Taobao (các địaphương có công ăn việc làm và sản phẩm bán ra hoàn toàn phụ thuộc vào trangnày) Thói quen tiêu dùng của người Trung Quốc trong vòng 10 năm qua thayđổi nhanh chóng, một phần động lực thúc đẩy thay đổi đó chính là Alibaba
Chỉ mất 10 năm để thương mại điện tử của Trung Quốc từ giai đoạn non trẻvượt lên dẫn đầu thế giới, cạnh tranh cả với Mỹ, nhưng trong 10 năm đó, dấu ấncủa Alibaba rất rõ rệt Giá trị thị trường thương mại điện tử của Trung Quốc là1.000 tỷ USD thì giá trị vốn hóa thị trường của riêng Alibaba đã là 460 tỷ USD,gần 1 nửa
1.3 DỊCH VỤ CHÍNH VÀ VỊ THẾ CỦA ALIBABA TRÊN SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ HIỆN NAY
• Dịch vụ chính
Trang 15Dịch vụ chính mà Alibaba đã và đang cung cấp chính là tạo ra sàn mua sắmtrực tuyến, cho phép khách hàng trực tiếp mua hàng hoá từ người bán quaInternet, sử dụng trình duyệt web Có thể coi đây là "Amazon của Trung Quốc".
• Vị thế trên sàn thương mại điện tử hiện nay tại Trung Quốc
Trên sàn thương mại điện tử hiện nay, Alibaba đang đối mặt nguy cơ mất
vị thế dẫn đầu bởi sự vươn lên của các đối thủ mới nổi, cụ thể nhất làPinduoduo, một trang thương mại điện tử của Trung Quốc ra mắt năm 2015.Theo Nikkei Asia Review, thống kê mới nhất cho thấy, trong năm 2020, lượngngười dùng tích cực trên nền tảng thương mại điện tử của Pinduoduo đạt 788triệu người, tăng 35% so với năm ngoái Trong khi đó, Alibaba có 799 triệungười dùng tích cực Hai con số gần như xấp xỉ nhau và trong tương lai,Pinduoduo rất có khả
năng vượt mặt Alibaba Nhưng để mà nói thì trên thực tế, Alibaba vẫn đang dẫnđầu thị trường thương mại điện tử Trung Quốc về quy mô giao dịch (khoảng50% thị phần) bởi vì Alibaba có lợi thế ở các thành phố lớn, nơi người tiêu dùng
có thu nhập cao và nhu cầu chi tiêu mua sắm rất lớn, trong khi đó, thị phần củaPindoudou chỉ tăng mạnh tại các thành phố nhỏ và các vùng nông thôn
Thêm nữa, Alibaba còn bị đánh giá là chậm chạp trong việc phản ứng vớicác xu thế thương mại điện tử mới, ví dụ như mua theo nhóm hay mua sản phẩmtươi sống Online Trước đây, người tiêu dùng Trung Quốc không thích mua sảnphẩm tươi sống trực tuyến, nhưng tình hình đã thay đổi rõ rệt sau đại dịchCovid-19 Các đối thủ như Pinduoduo và Meituan (dịch vụ giao đồ ăn) đã triểnkhai những dịch vụ mới này tại nhiều thành phố ở Trung Quốc JD.com - công
ty thương mại điện tử lớn thứ hai Trung Quốc, cũng có bước chuyển đổi hiệuquả Ngược lại, Alibaba chậm chân trong việc nghiên cứu và tiến hành các dự ánmới một cách nghiêm túc
Không chỉ những công ty đối thủ gây áp lực lên Alibaba mà chính quyềncùng các nhà chức trách cũng đang gây tác động không hề nhỏ, làm lung lay vịthế của ông hoàng Alibaba Tình hình trở nên căng thẳng từ hồi tháng 10/2020,
Trang 16khi tỷ phú Jack Ma nhà sáng lập Alibaba chỉ trích dữ dội hệ thống ngân hàng tài chính của Trung Quốc Vì vậy, các nhà chức trách đã khám xét trụ sởAlibaba tại thành phố Hàng Châu để phục vụ cuộc điều tra chống độc quyền.Báo chí phương Tây cũng đưa tin Alibaba có thể phải nộp khoản phạt kỷ lục, lênđến gần 1 tỷ USD Giá cổ phiếu Alibaba niêm yết ở Hong Kong lao dốc 20% sovới mức đỉnh với nhiều tin dữ.
-• Vị thế trên sàn thương mại điện tử hiện nay tại Việt Nam
Ở Việt Nam, Alibaba không trực tiếp tác động vào sàn thương mại điện tử
mà gián tiếp qua việc đổ vốn vào Lazada - một nền tảng thương mại điện tử cóđặc điểm khá tương đồng với Alibaba, và hiện giờ đầu tư vào nền tảng tiêu dùngThe CrownX - một công ty con của Masan Masan cho biết, sự hợp tác này sẽgiúp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi The CrownX trở thành một nền tảng “tất cảtrong một”, phục vụ các nhu cầu thiết yếu hàng ngày của người tiêu dùng trêncác kênh mua sắm offline và online
Trước đó, chỉ trong hơn 2 năm, Alibaba đã từng nhiều lần bơm vốn đầu tưvào Lazada nhằm đẩy mạnh phát triển, chiếm lĩnh thị phần thương mại điện tử ởĐông Nam Á đầy tiềm năng, trong đó có Việt Nam - thị trường đứng thứ 3 khuvực về quy mô với mức doanh thu đạt 7 tỷ USD trong năm 2020
Đầu tư vào Masan là bước đi thông minh tiếp theo của “gã khổng lồ”thương mại điện tử này ở thị trường Việt Nam, một phần là bởi Massan đangnắm hệ thống VinMart, hệ thống sản xuất và mảng dịch vụ trong tương lai sẽ làcung cấp đồ ăn sơ chế chứ không chỉ là các sản phẩm thương mại điện tử bìnhthường Với sự hợp tác này, các mặt hàng tiêu dùng nhanh như thực phẩm chếbiến đang bán ở Vinmart sẽ được đẩy lên sàn thương mại điện tử thông quaLazada Thị trường thương mại điện tử Việt Nam sẽ đẩy mạnh phát triển cácmặt hàng tiêu dùng nhanh và thực phẩm thay vì chỉ tập trung vào mặt hàng giadụng như hiện nay Nhìn nhận ở góc độ tiềm năng thị trường, quyết định nàycủa Alibaba không chỉ khẳng định tiềm năng của thị trường bán lẻ trong nước
Trang 17mà còn cho thấy tham vọng chiếm lĩnh thị phần mảng thương mại điện tử tạiViệt Nam sau khi thành công toàn diện tại Trung Quốc.
1.4 CÁCH THỨC THAM GIA VÀ QUY TRÌNH GIAO DỊCH TRÊN ALIBABA.COM
• Truy cập và tham gia
Để tham gia vào trang web Alibaba.com đầu tiên truy cập vào trang webtheo địa chỉ https://www.alibaba.com/ Người dùng cần đăng ký tài khoản trêntrang web hoặc đăng nhập với Facebook, Google, Linkedin, Twitter
Quy trình đăng ký tài khoản trên Alibaba.com dưới hình sau:
• Các quy trình giao dịch
o Đối với người mua:
1 Tìm sản phẩm và người bán
* Cách tìm người bán:
Trang 18Sử dụng thanh tìm kiếm, nhập từ khóa sản phẩm hoặc người bán, sau đóthu hẹp các lựa chọn của bạn từ đó (ảnh dưới) Có thể tìm theo các gian hàngtheo chủ đề khác nhau với hơn 5900 danh mục sản phẩm.
Gửi Yêu cầu Báo giá (RFQ) Chỉ định những gì người mua đang tìm kiếm
và người bán sẽ đặt giá thầu cho doanh nghiệp của bạn (ảnh dưới)
2 Kết nối với người bán
Có thể nói chuyện trực tiếp với người bán trên Alibaba.com để tùy chỉnhđơn đặt hàng, thương lượng giá cả hoặc tìm hiểu thêm về hoạt động kinh doanhcủa họ bằng cách nhấp vào “Liên hệ với Nhà cung cấp” trên trang chi tiết sảnphẩm
3 Đặt hàng
Xem thông tin chi tiết mô tả sản phẩm, chọn số lượng và màu sắc sau đó ấn
“ Bắt đầu đặt hàng” và tiến hành thanh toán
4 Thanh toán trên Alibaba.com
Trang 19Lựa chọn phương thức thanh toán phù hợp để tiến hành thanh toán đơnhàng Có các loại phương thức thanh toán là: Visa, Master Card, T/T, Paypal,Online Transper, Cuối cùng ấn “ Nộp đơn hàng” để hoàn tất quá trình đặthàng.
o Đối với người bán
Điền thông tin về đóng gói, đơn vị vận chuyển và các thông tin liên quan
về thủ tục hải quan Cuối cùng là các thông tin về tài chính và dịch vụ hỗ trợ
Trang 20khách hàng của người bán dành cho người mua Nhấp Submit để gửi sản phẩmcho đội ngũ kiểm duyệt trước khi đăng bán trên Alibaba.
2 Tạo mặt tiền cửa hàng
Thiết lập một mặt tiền cửa hàng trong thị trường Alibaba.com để tiếp cậnngười mua toàn cầu và tối ưu hóa danh sách sản phẩm để hiển thị tối đa
3 Trả lời các câu hỏi, yêu cầu báo giá
Sau khi liệt kê các sản phẩm của mình, người bán sẽ bắt đầu nhận được yêucầu từ những người mua
- Liên hệ với người mua :
+ Thứ nhất: Click “contract supplier” để gửi một báo giá cho người mua Khingười mua đăng nhập vào / tài khoản Alibaba của mình, họ sẽ thấy thông báonày
+ Thứ hai: Nếu thấy biểu tượng “chat online” bạn có thể nhấp chuột để nóichuyện với người mua trong thời gian thực bằng cách sử dụng TradeManager
- Yêu cầu báo giá: Có thể chủ động tìm người mua đang tìm kiếm sản phẩmgiống như sản phẩm của người bán trên thị trường Yêu cầu Báo giá (RFQ)
4 Bảo vệ đơn đặt hàng
Trang 21Chấp nhận các khoản thanh toán của khách hàng thông qua Alibaba.com vàbảo vệ các lô hàng của người bán và khách hàng thông qua Trade Assurance(Bảo đảm thương mại) của Alibaba.com.
Trang 22CHƯƠNG II - PHÂN TÍCH 8 YẾU TỐ TRONG MÔ HÌNH
KINH DOANH CỦA WEBSITE ALIBABA.COM
2.1 MỤC TIÊU GIÁ TRỊ
• Trở thành kho hàng được khách hàng tin tưởng.
Đến với Alibaba.com là đến với kho hàng vô cùng phong phú và đa dạng,khách hàng có thể tìm thấy bất kì món hàng nào mà mình cần, kể cả những mặthàng hiếm thấy tại thị trường Việt Nam với mức giá hợp lý, phù hợp túi tiền củađại đa số người tiêu dùng Đặc biệt, Alibaba.com luôn có sự chọn lọc kĩ các nhàcung cấp và đưa ra các chức năng đánh giá cửa hàng, đánh giá sản phẩm đángtin cậy để làm tăng sự tin tưởng với khách hàng
• Một sàn giao dịch nhưng vẫn chứa trong mình cả cổng thông tin.
Alibaba.com cung cấp các bản danh mục chào bán hàng hóa của các doanhnghiệp, các danh sách những người mua hàng và hàng hóa cần mua, cũng nhưthông tin về ngành giao dịch và thông tin khác Hình thức hoạt động củaAlibaba.com là sàn giao dịch theo chiều ngang Cấu trúc nội dung củaAlibaba.com có những phong phú riêng như: các thông tin chào mua, chào bánđược cấu trúc theo nhóm hàng, sắp xếp theo thời gian, theo thứ tự ưu tiên khácnhau, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tìm kiếm và lựa chọn của khách hàng
• Tạo ra không gian thị trường kết nối người mua và người bán.
Alibaba.com đóng vai trò như một người trung gian cung cấp các dịch vụ
và tiện ích để thuận lợi các giao dịch hàng hóa, mọi hình thức thanh toán và vậnchuyển đều do hai bên thỏa thuận Tuy nhiên, Alibaba.com luôn đưa ra cácphương thức thanh toán phù hợp nhất cho các khách hàng lựa chọn
Trong trường hợp xảy ra tranh chấp, về cơ bản do Alibaba.com chỉ là nhàtrung gian, người bán và người mua vẫn phải chủ động giải quyết với nhautrước Bên cạnh đó, Alibaba.com cũng hỗ trợ các thông tin về các bên, tuỳ theo
Trang 23trường hợp, Alibaba.com sẽ xem xét hợp lý trong vòng 7 ngày sau khi nhậnđược khiếu nại.
• Luôn đặt lợi ích của khách hàng lên hàng đầu, thông qua những điều khoản tạo tài khoản giao dịch, tận tâm giải đáp thắc mắc hay tìm kiếm nhà cung cấp chất lượng,
Việc tạo một tài khoản trên Alibaba.com là hết sức đơn giản và việc đăng
ký này lại hoàn toàn không mất một khoản phí nào Ngoài ra, khách hàng sẽnhận được rất nhiều lợi ích khi trở thành thành viên của Alibaba.com Sau khigia nhập, khách hàng có thể đóng vai trò là một người mua hàng (sau đây gọi làbên mua) hay một người bán hàng (sau đây gọi là bên bán), cung cấp sản phẩmđến với khách hàng Khi đóng vai trò là người mua hàng, bên mua có thể hỏiđáp trực tiếp với nhà cung cấp lúc bên mua có nhu cầu nên các khó khăn, vướngmắc của bên mua về sản phẩm, dịch vụ sẽ được Alibaba.com và các nhà cungcấp đáp ứng, giải quyết ngay lập tức, giúp bên mua có thể nhanh chóng đi đếnquyết định mua hàng Còn nếu trong vai trò của một nhà bán hàng thì bên bán cóthể giao dịch với khách hàng của mình một cách dễ dàng, giúp cho khách hànghiểu biết về bên mua nhiều hơn, góp phần quảng bá doanh nghiệp và sản phẩmcủa mình được tốt hơn Các công cụ đó giúp khoảng cách giữa nhà cung cấp sảnphẩm và người mua hàng trực tuyến được rút ngắn, các giao dịch nhờ đó cũngdiễn ra dễ dàng, nhanh chóng hơn
Giúp các khách hàng của Alibaba.com trên toàn cầu thỏa mãn với bất kìcâu hỏi nào của mình Khách hàng gửi câu hỏi thắc mắc cho Alibaba.com và saumột thời gian nhất định sẽ nhận được câu trả lời trong tất cả mọi lĩnh vực liênquan đến mua sắm và các giao dịch thương mại điện tử của Alibaba.com; chẳnghạn như, các chính sách về thương mại gồm có: vấn đề liên quan đến các vănbản, chính sách bảo hiểm, logistics, luật pháp liên quan, các phương thức thanhtoán của Alibaba.com, các hướng dẫn đối với người mới bắt đầu tham gia trênAlibaba.com, trong việc muốn trở thành một nhà kinh doanh trực tuyến haymuốn tìm kiếm các nhà cung cấp hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ tốt nhất Ngoài ra
Trang 24còn có các vấn đề liên quan đến công việc bán, marketing và các quá trìnhthương mại khác.
Alibaba.com giúp khách hàng tìm kiếm những nhà cung cấp sản phẩmhàng hóa tốt nhất khi họ mua sắm hàng hóa nhiều hay ít tùy theo nhu cầu Đốivới cả khách hàng và người cung cấp sản phẩm tại đây thì Alibaba.com sẽ cócác giải đáp để khách hàng của mình yên tâm khi mua hàng với các giao dịch antoàn, kiểm tra được cơ bản các gian lận trong giao dịch trên website này Nếukhách hàng của Alibaba.com bị lừa đảo thì Alibaba.com sẽ xác minh về các vấn
đề này, sau khi đã xác thực thì Alibaba.com sẽ yêu cầu các nhà cung cấp hoànlại tiền cho khách hàng, nếu không thì các nhà cung cấp này sẽ bị Alibaba.comchấm dứt hợp đồng về tài khoản Nếu tài khoản của nhà cung cấp này còn phídịch vụ tại đây thì sẽ được Alibaba.com lấy để hoàn trả lại cho khách Đó là lý
do tại sao khách hàng luôn tin tưởng và chọn lựa Alibaba.com
2.2 MÔ HÌNH DOANH THU
Alibaba.com hoạt động theo mô hình B2B (Business to Business), là môhình kinh doanh giao dịch qua Internet giúp kết nối các doanh nghiệp với nhaunhiều hơn là doanh nghiệp đến khách hàng Sau khi đăng kí tài khoản trên cácsàn giao dịch B2B của Alibaba.com, các doanh nghiệp có thể thực hiện các hoạtđộng, giao dịch như: chào hàng, tìm kiếm bạn hàng, đặt hàng, ký kết hợp đồng,thanh toán qua hệ thống này Có thể nói, Alibaba.com là một đơn vị trung gianđầy tiện ích giúp cả bên bán và bên mua không cần gặp nhau, không phải mấtnhiều thời gian và công sức mà vẫn đạt được những hợp đồng mua bán dễ dàng.Alibaba.com sẽ giúp các công ty tìm thấy loại sản phẩm mình cần cùng đơn vịcung cấp, và sau khi hai bên đạt được những thỏa thuận nhất định, Alibaba.com
sẽ cung cấp các dịch vụ giúp các công ty giao dịch trực tuyến với nhau
Hiện tại Alibaba.com đang trong giai đoạn bổ sung nhiều dịch vụ mới như:chứng thực, kí kết hợp đồng điện tử Ví dụ như dịch vụ Escorw : chứng thực,đảm bảo thanh toán được an toàn, mà không làm lộ chi tiết thông tin tài khoản