Bài mới: mục II Các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng Như nhiệm vụ 4 đã nêu: Để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm cây trồng ta phải ápdụng những tiến bộ của khoa học,
Trang 1Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
PHẦN MỘT: NƠNG – LÂM – NGƯ NGHIỆP Tuần: 01
Tiết dạy: 01 BÀI 1 - BÀI MỞ ĐẦU
Ngày soạn: 15/08/2011
1.MỤC TIÊU : Sau khi học xong bài này học sinh phải:
1.1 Kiến thức:
- Nêu được tầm quan trọng của sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp trong nền kinh tế quốc dân
- Nêu được tình hình sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp ở nước ta hiện nay và phương hướng, nhiệm vụcủa ngành trong thời gian tới
1.2 Kỹ năng:
- Phát triển được các kĩ năng như phân tích, tổng hợp, khái quát hố
- Đánh giá được tình hình sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp ở gia đình và địa phương
1.3 Thái độ: cĩ ước muốn làm giàu bằng các nghề trong lĩnh vực nơng, lâm, ngư nghiệp.
Giới thiệu bài mới
- Chiến lược phát triển kinh tế-xã hội 2001-2010, chúng ta thu đạt được những thành tựu đáng tự
hào: kinh tế tăng trưởng nhanh, đạt tốc độ bình quân 7,26%/năm
- Chỉ tiêu định hướng phát triển kinh tế – xã hội trong 10 năm, từ 2011 – 2020 do Đại hội Đảng
lần thứ XI nêu ra là:
năm 2020 theo giá so sánh bằng khoảng 2,2 lần so với năm 2010; GDP bình quân đầu ngườitheo giá thực tế đạt khoảng 3.000 USD
GDP Nơng nghiệp cĩ bước phát triển theo hướng hiện đại, hiệu quả, bền vững, nhiều sảnphẩm cĩ giá trị gia tăng cao Chuyển dịch cơ cấu kinh tế gắn với chuyển dịch cơ cấu lao động;
tỉ lệ lao động nơng nghiệp khoảng 30 - 35% lao động xã hội
Trọng tâm của bài: mục I, III SGK
Hoạt động 1: Tìm hiểu tầm quan trọng của sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp trong nền kinh tế quốc dân
Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của học sinh
CH1: Hãy cho biết cơ cấu tổng sản phẩm ở nước ta
- GV nhận xét, nhấn mạnh: mặc dù sản xuất nơng, lâm,
ngư nghiệp đã đĩng gĩp một phần khơng nhỏ vào cơ
cấu tổng sản phẩm trong nước song sự đĩng gĩp của
ngành lại cĩ xu hướng giảm dần (cụ thể 1995: 27,2% ;
2000: 24,5% ; 2004: 21,7% )
CH3: Em nào cĩ thể giải thích được tại sao lại cĩ xu
hướng này?
- Mặc dù sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp đang cĩ xu
hướng giảm dần, song nĩ vẫn thu hút được số lượng
lớn lao động (nêu ra các số liệu trong hình 1.2 SGK
trang 6)
- Quan sát và nghiên cứu H1.1 rồi tiến
- HS cĩ thể trả lời: do nước ta đang đẩy
Trang 2CH4: Qua các số liệu trong hình 1.2 cho chúng ta thấy
điều gì?
CH5: Ngoài 2 vai trò trên, sản xuất nông, lâm, ngư
nghiệp còn có những vai trò nào khác?
- Nghiên cứu mục I.2, I.3 SGK, thảoluận nhóm và trả lời câu 5 và lệnh 2,
3 SGK
1 Tầm quan trọng của sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp trong nền kinh tế quốc dân
cấu tổng sản phẩm trong nước
số lao động tham gia vào các ngành kinh tế
thực phẩm cho tiêu dùng trong nước và nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến
xuất hàng hoá xuất khẩu
Hoạt động 2: Tìm hiểu tình hình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp của nước ta hiện nay
- Trong những năm gần đây, ngành nông, lâm, ngư
nghiệp của nước ta đã thu được những thành tựu rất
quan trọng Nhưng bên cạnh những thành tựu thu được
thì ngành này cũng còn những hạn chế cần phải khắc
phục Vậy những thành tựu và hạn chế đó là gì?
CH6: Nêu một số thành tựu mà ngành nông, lâm, ngư
nghiệp đã đạt được từ 1995 – 2004?
CH7: Hãy nêu một số hạn chế mà gành nông, lâm,
ngư nghiệp của nước ta đang gặp phải?
- Chăm chú theo dõi
- Nghiên cứu nội dung mục 1 và 2 tiếnhành thảo luận nóm để trả lời CH6, 7
và lệnh 4, 5 SGK
2 Tình hình sản xuất nông, lâm, ngư, nghiệp của nước ta hiện nay
2.1 Thành tựu.
- Sản xuất lương thực liên tục tăng
- Bước đầu đã hình thành được một số ngành sản xuất hàng hoá với các vùng sản xuất tập trung
- Các sản phẩm đã đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng trong nước, một số sản phẩm đã được xuấtkhẩu ra thị trường quốc tế
2.2 Hạn chế.
- Năng suất và chất lượng còn thấp
- Kĩ thuật sản xuất, bảo quản, chế biến còn lạc hậu và chưa đáp ứng được yêu cầu của sản xuấthàng hoá chất lượng cao
HĐ3: Tìm hiểu về phương hướng, nhiệm vụ phát triển nông, lâm, ngư nghiệp ở nước ta.
- Chính vì còn gặp phải những hạn chế nêu trên, cộng với
những tác động xấu của việc CNH – HĐH đất nước, nên
trong thời gian tới, nước ta cần phải có những phương
hướng, nhiệm vụ mang tính chiến lược để cho ngành
nông, lâm, ngư nghiệp phát triển một cách bền vững Vậy
những phương hướng và nhiệm vụ đó là gì?
CH8: Hãy nêu những nhiệm vụ chính của sản xuất
nông, lâm, ngư nghiệp nước ta trong thời gian tới?
- Nghiên cứu SGK, thảo luận nhóm vànêu ra 5 nhiệm vụ chính của ngànhnông, lâm, ngư nghiệp của nước tatrong thời gian tới
3 Phương hướng, nhiệm vụ phát triển nông, lâm, ngư nghiệp ở nước ta.
chính
hướng nông nghiệp sinh thái
trồng để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm
thu hoạch để giảm bớt hao hụt, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm
Hoạt động 4: Củng cố và dặn dò
- Trả lời các câu hỏi cuối bài
Trang 3KHẢO NGHIỆM GIỐNG CÂY TRỒNG
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
- Đọc trước bài số 2
3 Nhận xét, rút kinh nghiệm sau khi giảng dạy:
CHƯƠNG I: TRỒNG TRỌT, LÂM NGHIỆP ĐẠI CƯƠNG Tuần: 02
Tiết dạy: 02 Bài: 2
Ngày soạn: 20 /08/2011
1 Mục tiêu : Sau khi học xong bài này học sinh phải:
1.1 Kiến thức:
- Nêu được mục đích, ý nghĩa của cơng tác khảo nghiệm giống cây trồng
- Nêu được nội dung của các thí nghiệm được áp dụng trong hệ thống khảo nghiệm giống cây trồng
1.2 Kỹ năng: Tiếp tục phát triển kĩ năng phân tích, tổng hợp, so sánh, làm việc với SGK ,
1.3 Thái độ: Củng cố niềm tin vào khoa học, cĩ ý thức vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn sản
xuất của gia đình và địa phương
2 Chuẩn bị :
2.1 Học sinh: Sách: SGK, vở ghi lí thuyết, bút,… đọc trước bài 2
2.2 Giáo viên:
2.2.1) Phương tiện dạy học:
- SGK, Sách giáo viên, tài liệu về giống cây trồng,
- Sử dụng phiếu học tập đã thiết kế sẵn cho phần III
2.2.2) Thiết kế hoạt động dạy – học
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
Câu 1: Nêu tầm quan trọng của sản xuất nơng, lâm, ngư nghiệp trong nền kinh tế quốc dân?Câu 2: Nêu những phương hướng và nhiệm vụ chính của sản xuất nơng, lâm, nghiệp của nước
ta hiện nay
Bài mới: mục II Các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng
Như nhiệm vụ 4 đã nêu: Để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm cây trồng ta phải ápdụng những tiến bộ của khoa học, cơng nghệ vào lĩnh vực chọn tạo giống Tuy nhiên khi chọn hay tạo
ra được một giống cây trồng mới thì nhất thiết giống đĩ phải trải qua các khâu khảo nghiệm nghiêmngặt trước khi đưa vào sản xuất đại trà Vậy khảo nghiệm giống cây trồng nhằm mục đích gì và đượctiến hành như thế nào? Trả lời cho câu hỏi này cũng là nội dung bài học của chúng ta ngày hơm nay
Hoạt động 1: Mục đích, ý nghĩa của cơng tác khảo nghiệm giống cây trồng
- NVĐ: Một giống cây trồng mới được chọn tạo hoặc nhập
nội, trước khi đưa vào sản xuất đại trà thì nhất thiết phải trải
qua các khâu khảo nghiệm Vậy cơng tác khảo nghiệm
giống cây trồng được tiến hành như thế nào? Mục đích, ý
- NVĐ: Chúng ta biết rằng mọi tính trạng và đặc điểm của
giống cây trồng thường chỉ biểu hiện ra trong những điều
CH3: Nếu đưa giống mới vào sản xuất khơng qua khảo
nghiệm thì kết quả sẽ như thế nào?
Trang 4thuật canh tác
1.2 Mục đích.
- Nhằm đánh giá và công nhận giống cây trồng mới phù hợp với từng vùng sinh thái và hệ thống luôn canh
- Xác định những yêu cầu kĩ thuật và hướng sử dụng giống mới
1.3 Ý nghĩa.
Cung cấp những thông tin chủ yếu về yêu cầu của kĩ thuật canh tác và hướng sử dụng giống mớiđược công nhận
Hoạt động 2: Tìm hiểu về các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng
CH4: Hãy cho biết, để khảo nghiệm giống cây
trồng, người ta đã tiến hành những loại thí
nghiệm nào?
CH5: Hãy cho biết, để khảo nghiệm giống cây
trồng, người ta đã tiến hành những loại thí
nghiệm nào?
- GV chia lớp ra thành 4 nhóm và yêu cầu các
nhóm nghiên cứu mục III SGK để hoàn thành
phiếu học tập sau trong 10 phút
- GV gọi đại diện của một vài nhóm đứng tại chỗ
báo cáo kết quả, GV và các nhóm khác bổ sung
để hoàn chỉnh những nội dung của phiếu học
tập
- GV kết luận: Như vậy để giống mới được đưa
vào sản xuất đại trà thì giống đó cần phải đạt
được các yêu cầu kĩ thuật như: có năng xuất cao,
chất lượng tốt, tính chống chịu cao, phù hợp với
điều kiện canh tác của từng vùng sinh thái
Muốn xác định được các chỉ tiêu trên thì giống
đó phải được khảo nghiệm qua ba loại thí
nghiệm là TN SSG, TN KTKT và TN SXQC
Ba loại thí nghiệm này cũng là ba bước chính
của công tác khảo nghiệm giống cây trồng
- HS trả lời: người ta đã tiến hành làm 3 loại thínghiệm là: thí nghiệm so sánh giống, thí nghiệmkiểm tra kĩ thuật, thí nghiệm sản xuất quảng cáo
- Các nhóm nghiên cứu SGK, thảo luận để
hoàn thành phiếu học tập:
loại TN Nội dung
So sánh giống
Kiểm tra
kĩ thuật
Sản xuất quảng cáo
Mục đích tiến hành Điều kiện tiến hành Phạm vi tiến hành Yêu cầu khi tiến hành
2 Các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng.
2.1 Thí nghiệm so sánh giống.
- Mục đích: nhằm xác định những ưu điểm của giống mới hoặc giống
nhập nội
- Điều kiện tiến hành: khi có giống mới chọn tạo hoặc giống nhập nội
- Phạm vi tiến hành: được tiến hành ở các cơ quan chọn tạo giống
- Yêu cầu khi tiến hành: Phải so sánh toàn diện về các chỉ tiêu như sự
sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng, tính chống chịu giữa giống mới với giống phổ biếntrong sản xuất đại trà
2.2 Thí nghiệm kiểm tra kĩ thuật.
- Mục đích: Nhằm kiểm tra những đề xuất của cơ quan chọn tạo giống về
quy trình kĩ thuật gieo trồng(thời vụ, mật độ gieo trồng, chế độ bón phân )
- Điều kiện tiến hành: Khi giống đã trải qua thí nghiệm so sánh và được
gửi đến trung tâm khảo nghiệm giống Quốc gia
- Phạm vi tiến hành: Được tiến hành trong mạng lưới khảo nghiệm giống
Quốc gia
- Yêu cầu khi tiến hành: Phải xây dựng được quy trình kĩ thuật gieo
trồng để chuẩn bị cho sản xuất đại trà
2.3 Thí nghiệm sản xuất quảng cáo.
- Mục đích: Nhằm tuyên truyền đưa giống mới vào sản xuất
- Điều kiện tiến hành: Sau khi giống đã trải qua thí nghiệm kiểm tra kĩ
thuật, được cấp giấy chứng nhận giống Quốc gia và được phép phổ biến trong sản xuất đại trà
- Phạm vi tiến hành: Được triển khai trên diện tích rộng lớn
- Yêu cầu: Cần tổ chức “hội nghị đầu bờ” và quảng cáo giống trên các
Trang 5SẢN XUẤT GIỐNG CÂY TRỒNG
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
phương tiện thơng tin đại chúng
Hoạt động 3: Củng cố và dặn dị
- Trả lời các câu hỏi cuối bài
- Tìm hiểu và tham gia một số hội nghị đầu bờ được tổ chức ở địa phương (nếu cĩ)
- Đọc trước bài 3 và bài 4 SGK
3 Nhận xét, rút kinh nghiệm giảng dạy.
- Nêu được mục đích của cơng tác sản xuất giống cây trồng
- Nêu được các giai đoạn chính trong hệ thống sản xuất giống cây trồng
- Hiểu và trình bày được quy trình sản xuất giống cây trồng nơng, lâm nghiệp
1.2 Kỹ năng: tập trung rèn luyện kĩ năng phân tích , kĩ năng so sánh, hoạt động nhĩm
1.3 Thái độ:
- Hình thành ý thức lao động, thĩi quen làm việc khoa học
- Vận dung được kiến thức đã học vào thực tiễn sản xuất của gia đình và địa phương
2 Chuẩn bị:
2.1 Học sinh: Sách: SGK, vở ghi lí thuyết, bút,… đọc và chuẩn bị trước bài 3, 4
2.2 Giáo viên:
2.2.1) Phương tiện dạy học:
- SGK, Sách giáo viên, tài liệu về giống cây trồng,
- Các hình H3.1; 3.2; 3.3; 4.1 và 4.2 trong SGK
2.2.2) Thiết kế hoạt động dạy – học
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi kiểm tra tiết 3: Kể tên các loại thí nghiệm được áp dụng để khảo nghiệm giống cây
trồng và nêu mục đích của từng loại thí nghiệm đĩ
Câu hỏi kiểm tra tiết 4: So sánh quy trình sản xuất giống cây trồng ở cây tự thụ phấn theo sơ
đồ duy trì và sơ đồ phục tráng?
Bài mới: mục III quy trình sản xuất giống cây trồng
Dẫn nhập vào bài mới: Qua tiết học trước chúng ta đã biết rằng: để đưa một giống cây trồng
nào đĩ vào sản xuất đại trà thì giống đĩ cần phải được khảo nghiệm một cách nghiêm ngặt Thếnhưng vấn đề đặt ra là giống đĩ đã được sản xuất theo quy trình như thế nào? Bài học hơm này sẽgiúp các em tìm hiểu vấn đề này
Hoạt động 1: Tìm hiểu mục đích của cơng tác sản xuất giống cây trồng
CH1: Sản xuất giống cây trồng nhằm mục đích
gì?
CH2: Theo em, trong ba mục đích thì mục đích
nào là quan trọng nhất? Vì sao?
- GV giảng giải: Trong cơng tác sản xuất giống
cây trồng thì việc tạo ra số lượng giống cần thiết
là quan trọng hơn cả, cịn việc duy trì, củng cố độ
thuần chủng, sức sống và tính trạng điển hình của
giống là việc làm thường xuyên và việc đưa
giống tốt phổ biến nhanh vào sản xuất là hệ quả
của việc tạo ra số lượng nhiều để cung cấp cho
sản xuất
- Nghiên cứu mục I để trả lời
- HS suy nghĩ, thảo luận và trả lời câu hỏi:
- Học sinh chăm chú lắng nghe
Trang 61 Mục đích của công tác sản xuất giống cây trồng.
giống
Hoạt động 2: Tìm hiểu về hệ thống sản xuất giống cây trồng
CH3: Hệ thống sản xuất giống cây trồng bắt
đầu từ đâu và kết thúc khi nào ?
CH4: Hệ thống sản xuất GCT gồm những giai
đoạn nào?
CH5: Thế nào là hạt SNC, nơi nào có nhiệm vụ
sản xuất hạt SNC? (Là lô hạt giống được nhân
ra từ giống tác giả hoặc phục tráng giống sản
xuất đạt tiêu chuẩn chất lượng theo quy định
của TCN hoặc TCVN)
CH6: Thế nào là hạt NC, nơi nào có nhiệm vụ
sản xuất hạt NC? (Là lô hạt chất lượng cao
được nhân ra từ lô hạt SNC theo quy trình của
Bộ NN và PTNT và đạt tiêu chuẩn chất lượng
theo quy định của TCN hoặc TCVN)
CH7: Thế nào là hạt XN, nơi nào có nhiệm vụ
sản xuất hạt XN? (hạt chất lượng cao, được
nhân ra từ hạt NC; Sản xuất tại cơ sở nhân
giống địa phương)
- Chú ý: Mối quan hệ giữa 3 loại hạt giống
2 Hệ thống sản xuất giống cây trồng
- HTSXGCT Được bắt đầu từ khi nhận được hạt giống do các cơ sở chọn
tạo giống nhà nước cung cấp đến khi nhân được số lượng lớn hạt giống phục vụ cho sản xuất đại trà
+ GĐ1: Sản xuất hạt giống SNC
+ GĐ2: Sản xuất hạt giống NC
+ GDD: Sản xuất hạt giống xác nhận cung cấp cho sản xuất đại trà
Hoạt động 3: Tìm hiểu về quy trình sản xuất giống cây trồng
CH9: Hãy cho biết, quy trình sản xuất giống cây trồng
nông nghiệp được xây dựng dựa trên đặc điểm chủ yếu
nào?
CH10: Vậy dựa vào phương thức sinh sản, cây trồng
nông nghiệp được chia thành mấy nhóm, đó là những
nhóm nào?
- NVĐ: Vậy quy trình sản xuất giống ở 3 nhóm cây này có
điểm gì giống và khác nhau Chúng ta sẽ lần lượt tìm hiểu
về việc sản xuất giống ở 3 nhóm cây này trước tiên ta tìm
hiểu III.1
CH11: Lấy ví dụ về một số loại cây trồng nông nghiệp có
hình thức sinh sản bằng tự thụ phấn?
CH12: Trong trường hợp nào thì áp dụng quy trình sản
xuất hạt giống theo sơ đồ duy trì hay sơ đồ phục tráng?
- Chủ yếu dựa vào phương thức sinh sảncủa cây trồng
- HS trả lời: 3 nhóm (tự thụ phấn, thụphấn chéo và sinh sản vô
- Quan sát hình 3.2 và 3.3 và nghiên cứu
thảo luận nhom để trả lời câu hỏi
- SXG theo sơ đồ duy trì: trong trường hợp
đã có sẵn hạt TG hoặc hạt SNC Trường
SẢN XUẤT HẠT SNC
SẢN XUẤT HẠT NC
SẢN XUẤT HẠT
XN
SẢN XUẤT ĐẠI TRÀ
GĐ 1
GĐ 2
GĐ 3
Trang 7Đã cĩ sẵn hạt tác giả hoặc hạt siêu nguyên chủng Các giống nhập nội, các giống bị thối hĩa
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
- Thơng báo: Trong quy trình sản xuất hạt giống đều HS
trả lời: Cĩ 3 khâu kĩ thuật được thể hiện là: gieo, chọn lọc
và thu hoạch Với 3 khâu kĩ thuật này thì quy trình sản xuất
hạt giống theo sơ đồ duy trì và sơ đồ phục tráng được tĩm
tắt như bảng sau
- Treo bảng tĩm tắt, giảng cho HS hiểu
- NVĐ: Vậy đối với cây trồng TPC thì quy trình SXG diễn
CH13: Cĩ những khâu kĩ thuật chủ yếu nào được thể
hiện trong quy trình sản xuất giống cây trồng thụ phấn
chéo?
- Thơng báo: Với ba khâu kĩ thuật này thì quy trình sản
xuất hạt giống ở cây trồng thụ phấn chéo được tĩm tắt như
bảng sau (GV treo bảng tĩm tắt quy trình sản xuất
giống ở cây trồng thụ phấn chéo lên bảng và giảng giải
cho HS hiểu)
CH14: Đối với nhĩm cây trồng nhân giống vơ tính thì
quy trình sản xuất giống diễn ra như thế nào?
- NVĐ:: Rừng là nguồn tài nguyên vơ cùng quý giá Nhưng
hiện nay do nạn phá rừng, khai thác rừng tràn lan đã làm cho
nguồn tài nguyên này suy kiệt Sự suy kiệt rừng đã gây ra những
tác động tiêu cực cho đời sống của con người Vì vậy 1 trong
những nhiệm vụ quan trọng cần phải được tiến hành là trồng
rừng, khơi phục rừng Để trồng rừng, khơi phục rừng, ta phải
tiến hành sản xuất giống cây rừng Vậy quy trình sản xuất giống
cây rừng được tiến hành như thế nào và gặp những khĩ khăn gì?
2
CH15: Khi sản xuất giống cây rừng các nhà chọn tạo
giống gặp những khĩ khăn gì? Hướng khắc phục ?
CH16: Hãy trình bày quy trình sản xuất giống cây rừng?
hợp giống đang được sử dụng nhưng cĩbiểu hiện thối hĩa hoặc đã bị thối hĩa.Đặc biệt là những giơng khơng rõ nguồngốc
- Quan sát, lắng nghe và ghi chép bàivào vở
- Quan sát H4.1, nghiên cứu thơng tintrong SGK để trả lời: cĩ 3 khâu kĩthuật(gieo ở khu cách li, chọn lọc, thuhoạch)
- Quan sát, lắng nghe và ghi chép bàivào vở
- HS nghiên cứu SGK và trả lời câu hỏi
- Nghiên cứu mục III.2, thảo luận nhĩm
để trả lời
3 Quy trình sản xuất giống cây trồng
3.1 Sản xuất giống cây trồng nơng nghiệp
3.1.1 Sản xuất giống ở cây trồng tự thụ phấn.
* Quy trình sản xuất giống theo sơ đồ duy trì *Quy trình sản xuất giống theo sơ đồ phục tráng
Các dịngđúnggiống
Hạt SNC
3.1.2 Sản xuất giống ở cây trồng thụ phấn chéo.
- Quy trình sản xuất giống ở cây trồng thụ phấn chéo (ngơ, bí, mướp )
Kĩ thuật
Kĩ thuật
Thuhoạch
hoặcGBTH
Các cây
từngdịng
4– 5 dịngđúnggiống
Trang 8Thành từng
Giữ lại những cây đạt yêu cầu(loại bỏ
Giữ lại những cây đạt yêu cầu(loại bỏ
3.1.3 Sản xuất giống ở cây trồng nhân giống vô tính
- Giai đoạn 1: Chọn lọc và duy trì thế hệ vô tính đạt cấp SNC( củ, cành, hom,thân )
- Giai đoạn 2: Tổ chức sản xuất vật liệu giống cấp NC từ SNC - Giai đoạn 3: Tổ chức sản xuất vật liệu giống đạt tiêu chuẩn thương phẩm từ giống NC 3.2 Sản xuất giống cây rừng - Quy trình sản xuất + Chọn những cây trội, khảo nghiệm và chọn lấy những cây đạt tiêu chuẩn để xây dựng rừng giống hoặc vườn giống + Lấy giống từ rừng giống hoặc vườn giống sản xuất cây con để cung cấp cho sản xuất - Khó khăn: + Cây rừng có đời sống dài ngày, thời gian thu hoạch hạt rất lâu + Diện tích trồng lớn, nên đòi hỏi số lượng cây giống nhiều
- Biện pháp khắc phục khó khăn: áp dụng công nghệ nuôi cấy mô và giâm hom Hoạt động4: Củng cố và hoàn thiện kiến thức - Củng cố: So sánh sự giống và khác nhau trong quy trình sản xuất giống ở 3 nhóm cây trồng? So sánh SXG ở cây trồng tự thụphấn SXG ở cây trồng thụ phấn chéo SXG ở cây trồng nhângiống vô tính Giống nhau Đều sản xuất cây giống theo ba cấp độ bắt đầu từ cấp SNC đến cấp NC và cuối cùnglà cấp XN Khác nhau - Vật liệu khởi đầu là hạt tác giả, hạt nhập nội hoặc hạt bị thoái hoá - Không đòi hỏi yêu cầu cách li cao - Sự chọn lọc được tiến hành chủ yếu ở giai đoạn sản xuất giống cấp SNC - Vật liệu khởi đầu là hạt tác giả hoặc hạt SNC - Yêu cầu cách li nghiêm ngặt - Sự chọn lọc được tiến hành liên tục cho tới khi thu được hạt giống XN - Vật liệu khởi đầu là thế hệ vô tính đạt tiêu chuẩn cấp SNC - Không yêu cầu cách li - Sự chọn lọc được tiến hành ngay trên vật liệu khởi đầu - Dặn dò: Đọc trước bài 5 và chuẩn bị một số vật liệu sau: + Từ 50 – 100 hạt giống ( ngô, lạc, đỗ )
+ Dao cắt hạt loại nhỏ (dao gọt hoa quả) 3 Nhận xét, rút kinh nghiệm giảng dạy.
Trang 9
THỰC HÀNH XÁC ĐỊNH SỨC SỐNG CỦA HẠT
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
Tuần: 05 Tiết dạy: 05 Bài: 5
Ngày soạn: 12 /09/2011
1 Mục tiêu : Sau khi học xong bài này học sinh phải:
1.1 Kiến thức:
- Trình bày được phương pháp xác định sức sống của hạt bằng thuốc thử Indicagơ - cacmanh
- Xác định được sức sống của hạt một số giống cây trồng nơng nghiệp
1.2 Kỹ năng:
- Nhuộm hạt đúng quy trình kĩ thuật
- Phân biệt được hạt chết và hạt sống
1.3 Thái độ:
- Làm việc khoa học, đảm bảo an tồn lao động và vệ sinh mơi trường thực hành
2 Chuẩn bị:
2.1 Học sinh: Sách: SGK, giấy A4, bút,… đọc và chuẩn bị trước bài 5
2.2 Giáo viên:
2.2.1) Dụng cụ:
- Hạt giống: 2 loại/ nhĩm thực hành
- Hộp peptri dùng để đựng hạt giống: 2 cái/ nhĩm
- Panh (kẹp) dùng để giữ hạt giống: 2 – 4 cái/nhĩm
- Lam kính: 2 – 4 cái/ nhĩm
- Dao cắt hạt: 2 – 4 cái/ nhĩm
- Giấy thấm: 4 – 5 tờ/ nhĩm
- Thuốc thử: 1 lọ/ nhĩm
- Pypep: 1 cái/ nhĩm
2.2.2) Xây dựng nội dung và làm thử
2.2.3) Thiết kế hoạt động dạy – học
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
Câu 1 Hệ thống sản xuất giống cây trồng được tiến hành theo mấy giai đoạn? Nêu nội dung của
từng giai đoạn
Câu 2 Trình bày quy trình sản xuất giống theo sơ đồ duy trì ở cây trồng tự thụ phấn.
Câu 3 Trình bày quy trình sản xuất giống ở cây trồng thụ phấn chéo.Bài mới: mục III quy trình sản xuất giống cây trồng
Dẫn nhập vào bài mới: Để đánh giá chất lượng hạt giống, người ta phải tiến hành kiểm tra sức
sống của hạt Hơm nay thầy trị chúng ta sẽ cùng nhau làm quen với phương pháp xác định sức sống của hạt thơng qua bài 5 – Thực hành xác định sức sống của hạt
Hoạt động 1: Giới thiệu bài thực hành (10 phút )
- GV nêu mục đích, yêu cầu của bài thực hành
- HS lắng nghe và ghi nhớ
1 Mục đích, yêu cầu
- Phân biệt được hạt sống, hạt chết
- Tính được tỉ lệ hạt sống của mẫu hạt giống thực hành
- Thực hiện đúng quy trình, bảo đảm an tồn và vệ sinh mơi trường thực hành
Trang 10- GV sử dụng phối hợp các phương pháp trực
quan, diễn giảng để giới thiệu dụng cụ và mẫu vật
cần thiết cho bài thực hành
- HS quan sát, phân biệt các loại dụng cụ, vật liệu,
nắm được tác dụng của các loại dụng cụ, vật liệu
đó
- GV sử dụng phương pháp biểu diễn trực quan,
diễn giảng để giới thiệu quy trình thực hành
- HS chú ý quan sát, ghi nhớ quy trình thực hành
- GV hỏi: Nội nhũ của hạt sống và hạt chết có
điểm gì khác nhau?
- HS trả lời câu hỏi, GV nhận xét, nhấn mạnh:
Nội nhũ của hạt chết bị nhuộm màu của thuốc
thử, còn nội nhũ của hạt sống không bị nhuộm
màu của thuốc thử
- GV lưu ý HS: Làm các bước 2,3,4 phải cẩn
thận, không được để thuốc thử rơi vãi ra ngoài,
không được làm vỡ tấm kính Đặc biệt ở bước 4,
phải cắt và quan sát đủ 50 hạt; sau mỗi lần cắt,
phải gạt hạt đã cắt ra khỏi lam kính để tránh nhầm
- GV hướng dẫn HS ghi kết quả và tự đánh giá kết
quả vào mẫu bảng như trong SGK
- HS lắng nghe, ghi nhớ
2 Chuẩn bị.
- Hạt giống: 2 loại/ nhóm thực hành
- Hộp peptri dùng để đựng hạt giống: 2 cái/ nhóm
- Panh (kẹp) dùng để giữ hạt giống: 2 – 4cái/nhóm
- Bước 1: Lấy một mẫu khoảng 50 hạt giống cùng
loại, dùng giấy thấm lau sạch, sau đó xếp vào hộppeptri đã được lau sạch
- Bước 2: Dùng pypep hút thuốc thử đổ vào hộp
peptri sao cho thuốc thử ngập hạt giống, ngâm hạt
từ 10 – 15 phút
- Bước 3: Sau khi ngâm, lấy hạt ra, dùng giấy
thấm lau sạch thuốc thử ở vỏ hạt
- Bước 4: Dùng panh kẹp chặt hạt, sau đó đặt lên
tấm kính và dùng dao cắt đôi hạt rồi tiến hànhquan sát nội nhũ của hạt
- Bước 5: Tính tỷ lệ hạt sống trong mẫu hạt
4 Thu hoạch 4.1 Kết quả thực hành.
Tên mẫu hạt TN
Tổng
số hạt thí nghiệm
Số hạt chết
Số hạt sống
Tỉ lệ hạt sống
4.2 Đánh giá kết quả:
Theo mẫu trong SGK
Hoạt động 2: Tổ chức phân công nhóm thực hành (2 phút)
- Chia lớp thành các nhóm thực hành (mỗi bàn 1
nhóm), cử nhóm trưởng và thư kí cho nhóm
- Nêu vai trò và nhiệm vụ của từng thành viên
trong nhóm thực hành
- Lắng nghe sự phân công của GV
- Ghi nhớ nhiệm vụ và vai trò của mình trongnhóm thực hành
Hoạt động 3: Thực hành (15 phút)
- Phát dụng cụ, vật liệu cho từng nhóm
- Quan sát, hướng dẫn, nhắc nhở HS làm đúng
quy trình thực hành, giữ gìm vệ sinh nơi làm việc
- Nhóm trưởng và thư kí lên lấy dụng cụ, vật liệuthực hành cho nhóm
- Các nhóm thực hiện quy trình thực hành theotrình tự các bước như GV đã hướng dẫn
Hoạt động 4: Thảo luận (5 phút)
Trang 11Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
- Yêu cầu các nhĩm cơng bố kết quả thực hành
- Hỏi: Tại sao cùng một loại hạt giống lại cĩ thể
cho ra những kết quả khác nhau?
- Yêu cầu từng cá nhân ghi kết quả thực hành của
- Các nhĩm thảo luận và trả lời câu hỏi:
+ Quy trình thực hành của nhĩm chưa đúng, đủ vềthời gian
+ Cơng tác lấy giống, bảo quản hạt giống chưatốt
- Từng cá nhân ghi kết quả thực hành của nhĩmvào vở
- Các nhĩm hồn thành bản tường trình thực hành
Hoạt động 5: Đánh giá kết quả thực hành (5 phút)
- Yêu cầu nhĩm trưởng và thư kí tự đánh giá kết
quả thực hành vào bản tường trình thực hành
chung của nhĩm
- Thu bản tường trình thực hành và đánh giá
chung giờ thực hành cho lớp
- Yêu cầu HS thu dọn vệ sinh, lau rửa, sắp xếp lại
các dụng cụ thực hành
- Nhĩm trưởng và thư kí đánh giá kết quả thựchành cho nhĩm
- Các nhĩm nộp bản tường trình thực hành vànghe GV đánh giá, nhận xét, rút kinh nghiệm vềgiờ thực hành
- Các nhĩm thu dọn vệ sinh khu vực thực hành,lau, rửa, sắp xếp lại các dụng cụ thực hành
3 Nhận xét, rút kinh nghiệm giảng dạy.
- Để bài thực hành thành cơng, GV cần lưu ý:
+ Nên chọn các hạt giống cĩ kích thước lớn như ngơ, đậu, lạc vì những loại hạt này cĩ nội nhũlớn, dễ quan sát, vỏ hạt mỏng dễ cắt Khơng nên chọn hạt lúa vì hạt nhỏ và cĩ vỏ trấu, HS khĩ cắt.+ Thuốc thử phải đảm bảo về chất lượng và số lượng Theo hướng dẫn trong SGK thì với 1 gam
dùng cho cả lớp
- Trong trường hợp khơng cĩ đủ phương tiện, việc đánh giá sức sống của hạt cĩ thể yêu cầu HS
thực hiện ở nhà theo phương pháp thủ cơng như sau (chú ý cĩ thể yêu cầu HS thực hiện phương pháp
này ở nhà trước để lấy kết quả đối chứng với phương pháp xác định bằng thuốc thử):
+ Ngâm mẫu hạt giống vào trong nước sạch, thời gian ngâm tuỳ thuộc vào loại hạt giống: lúa:24-48 giờ, ngơ: 8-12 giờ, đậu: 1-2giờ
+ Vớt hạt giống ra rá, để ráo nước
+ Gieo hạt giống vào khay (chậu, bát ) đựng cát ẩm bằng cách xếp hạt thành hàng, khoảng cáchcác hạt đều nhau, ấn cho hạt giống ngập hết vào trong cát
+ Đặt khay cát đã gieo hạt vào chỗ mát, đủ ánh sáng và giữ ẩm thường xuyên
+ Sau 4 – 5 ngày hạt giống bắt đầu mọc mầm, đếm số hạt nảy mầm bình thường rồi xác định sứcsống của hạt theo cơng thức:
Trang 12BẢN TƯỜNG TRÌNH THỰC HÀNH XÁC ĐỊNH SỨC SỐNG CỦA HẠT
Số hạt chết(bị nhuộm)
Trang 13ỨNG DỤNG CƠNG NGHỆ NUƠI CẤY MƠ TẾ BÀO TRONG NHÂN GIỐNG CÂY TRỒNG NƠNG, LÂM NGHIỆP
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
Tuần: 06
Tiết dạy: 06
Ngày soạn: 18 /09/2011 Bài: 6
1 Mục tiêu : Sau khi học xong bài này học sinh phải:
1.1 Kiến thức:
- Nêu được khái niệm về phương pháp nuơi cấy mơ tế bào
- Trình bày được cơ sở khoa học của phương pháp nuơi cấy mơ tế bào
- Nêu được các bước và biện pháp kĩ thuật từng bước trong quy trình nhân giống bằng nuơi cấy mơ
2.2.1) Phương tiện dạy học:
- SGK, Sách giáo viên, các tài liệu khác liên quan,
- Sử dụng sơ đồ, hình ảnh về quy trình cơng nghệ nhân giống cây trồng bằng nuơi cấy mơ tế bào
- Sử dụng phiếu học tập cho phần III
2.2.2) Thiết kế hoạt động dạy – học
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
So sánh quy trình sản xuất giống cây trồng ở cây tự thụ phấn theo sơ đồ duy trì và sơ đồ phụctráng?
Bài mới: mục II Các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng
Dẫn nhập vào bài mới: Bên cạnh các quy trình nhân giống cây trồng truyền thống mà chúng ta
đã được tìm hiểu ở bài 3 và bài 4, thì ngày nay nhờ ứng dụng sự phát triển của khoa học – kĩthuật, các nhà tạo giống đã đề ra một phương pháp nhân giống cây trồng mới cho kết quả nhanhhơn, chất lượng cao hơn, đĩ chính là phương pháp nhân giống cây trồng bằng nuơi cấy mơ tếbào Bài học hơm nay thầy trị chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu về phương pháp này
Hoạt động 1: Tìm hiểu về khái niệm nuơi cấy mơ tế bào.
CH1: Thế nào là nuơi cấy mơ tế bào thực vật?
GV nhận xét, bổ sung và chính xác hố về khái niệm nuơi
cấy mơ tế bào thực vật
Để củng cố, khắc sâu khái niệm cho học sinh GV nêu câu
hỏi:
CH2: Điều kiện để nuơi cấy mơ tế bào?
- Nghiên cứu nội dung mục I rồi thảoluận cặp đơi để trả lời:
- Tế bào, mơ cĩ khả năng phân chiamạnh và cĩ đầy đủ chất dinh dưỡng
1 Khái niệm về nuơi cấy mơ tế bào
Phương pháp nuơi cấy mơ tế bào thực vật là biện pháp kĩ thuật tách rời TB, mơ ra khỏi cơ thể thựcvật rồi đem nuơi cấy trong mơi trường thích hợp và đủ chất dinh dưỡng gần như trong cơ thể sống
để tế bào, mơ tái sinh thành cây hồn chỉnh dựa trên cơ sở tính tồn năng, tính phân hĩa và phản
Trang 14phân hóa của tế bào.
Hoạt động 2: Tìm hiểu về cơ sở khoa học của phương pháp nuôi cấy mô, tế bào
CH3: Cơ sở khoa học của phương pháp nuôi cấy mô tế
bào là gì?
CH4: Tính toàn năng của tế bào là gì? CH5: Vậy tính
toàn năng của tế bào thực vật được biểu hiện thông qua
những quá trình nào ?
CH6: Thế nào là phân hóa, phản phân hóa? Vai trò của
nó đối với PPNCMTB?
- HS nghiên cứu nội dung mục II SGK,
2 Cơ sở khoa học của phương pháp nuôi cấy mô tế bào.
- Cơ sở khoa học của phương pháp nuôi cấy mô tế bào là tính toàn năng của tế bào thực vật là
+ Tính toàn năng của tế bào: tất cả các tế bào trong cơ thể đều chứa một hệ gen quy định đặc điểm
của loài và chúng có khả năng sinh sản vô tính thành cây hoàn chỉnh
- Tính toàn năng của tế bào được biểu hiện thông qua 2 quá trình
+ Quá trình phân hoá: Là quá trình chuyển hoá các tế bào phôi sinh thành các tế bào chuyên hoá đảm
nhận các chức năng khác nhau
+ Quá trình phản phân hoá: Là quá trình biến đổi các tế bào chuyên hoá có chức năng khác nhau
thành tế bào phôi sinh
Hoạt động 3: Tìm hiểu về quy trình công nghệ nhân giống cây trồng bằng nuôi cấy mô tế bào
- GV chia lớp thành 4 nhóm nhỏ, sau đó yêu cầu
các nhóm quan sát H6 và nghiên cứu thông tin trong
SGK để hoàn thành phiếu học tập sau:
- GV gọi đại diện của 1 vài nhóm đứng tại chỗ báo
CH: Vậy phương pháp nuôi cấy mô tế bào có ý
nghĩa gì trong sản xuất?
- HS quan sát H6, nghiên cứu nội dung mụcIII.2 SGK, thảo luận nhóm để hoàn thànhphiếu học tập:
- Các nhóm khác theo dõi, bổ sung để hoàn
Tạo chồi trong môi
trường nhân tạo
Kích thích mẫu nuôi cấy hìnhthành chồi
Nuôi mẫu trong môi trường dinh dưỡngnhân tạo, thường dùng môi trường MS
Bước 4:
Tạo rễ
Kích thích chồi hình thành rễ
để tạo cây hoàn chỉnh
Tách chồi và cấy chuyển chồi sang môi trườngtạo rễ có bổ sung thêm các chất kích thích sinh
Acid), IBA( Indol Butiric Acid)
Hoạt động 4: Củng cố và dặn dò
- Củng cố: Tại sao phương pháp nuôi cấy mô tế bào lại có thể cho ra
những cây giống đồng nhất về mặt di truyền và sạch bệnh?
+ Trả lời các câu hỏi cuối bài
+ Tìm hiểu thêm về những thành tựu của công nghệ nuôi cấy mô tế bào ở VN và trên thế giới (sách,
Trang 15MỘT SỐ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT TRỒNG
Biên soạn: Hồ Văn Hiền Trường THPT Nguyễn Du
báo, các tạp chí khoa học, internet )
- Đọc trước bài 7 3 Nhận xét, rút kinh nghiệm giảng dạy.
Tuần: 07 Tiết dạy: 07 Bài: 7
Ngày soạn: 25 /09/2011
1 Mục tiêu bài học: Học xong bài này, HS cần phải:
1.1 Kiến thức.
- Nêu được khái niệm, tính chất, cấu tạo của keo đất
- Phân biệt được hạt keo âm và keo dương về cấu tạo và hoạt động trao đổi ion
- Nêu được các phản ứng của dung dịch đất
- Phân biệt và nêu được nguyên nhân làm cho đất cĩ độ chua hoạt tính, chua tiềm tàng và phản ứng kiềm của đất
- Xác định được các dấu hiệu bản chất về khái niệm độ phì nhiêu của đất Phân biệt độ phì nhiêu tự nhiên và độ phì nhiêu nhân tạo
1.2 Kĩ năng.
- Phát triển kĩ năng quan sát, phân tích, tổng hợp, so sánh
1.3 Về thái độ.
- Cĩ ý thức sử dụng và bảo vệ đất hợp lí
2 Chuẩn bị:
2.1 Học sinh: Sách: SGK, vở ghi lí thuyết, bút,… đọc và chuẩn bị trước bài 7
2.2 Giáo viên:
2.2.1) Phương tiện dạy học:
- Nghiên cứu kĩ nội dung của bài theo SGK và SGV
- Tham khảo thêm các tài liệu cĩ liên quan đến nội dung của bài như: Giáo trình Thổ nhưỡng học, Nguyễn Mười (chủ biên), 2000, NXB Nơng Nghiệp, Hà Nội; Giáo trình Trồng trọt (tập 1), Vũ Hữu Yêm (chủ biên), 2001, NXB Giáo dục, Hà Nội
- Sử dụng tranh vẽ phĩng to hình 7 SGK trang 22
- Dụng cụ và vật liệu làm thí nghiệm phát hiện keo đất, gồm: 1 khay nhựa; 1 cốc thuỷ tinh miệng trịn, dung tích 100 ml; 50 gam bột đất khơ; 1 que khuấy; 1 thìa nhựa nhỏ; 100 ml nước cất
2.2.2) Thiết kế hoạt động dạy – học
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
CH1: Nuơi cấy mơ tế bào là gì? Cơ sở khoa học của nuơi cấy mơ tế bào?
CH2: Quy trình cơng nghệ nhân giống cây trồng bằng nuơi cấy mơ tế bào?
Bài mới: mục II phản ứng của dung dịch đất
Dẫn nhập vào bài mới:
Để tăng năng suất cây trồng ngồi yếu tố giống, điều kiện thời tiết, kĩ thuật chăm sĩc cịn phụ thuộc vào đất trồng vì mỗi loại hay nhĩm cây trồng chỉ phù hợp với từng loại đất, mỗi loại đất lại cĩ một số tính chất khác nhau Vậy đất trồng cĩ những tính chất gì, ý nghĩa của việc nắm vững các tính chất của đất trồng trong trồng trọt như thế nào? để trả lời hơm nay chúng ta nghiên cứu bài 7 – Một số tính chất của đất trồng
Hoạt động 1: Tìm hiểu về keo đất và khả năng hấp phụ của đất
GV làm thí nghiệm phát hiện ra keo đất cho cả lớp xem:
CH1: Quan sát và nhận xét kết quả thí nghiệm?
Trang 16đất Vậy keo đất là gì và nó có ảnh hưởng như thế nào tới
CH2: Keo đất là gì?
GV treo sơ đồ phóng to hình 7 SGK lên bảng và giới
thiệu: Đây là sơ đồ cấu tạo của keo đất
CH3: Keo đất gồm mấy loại, nêu cấu tạo chung của
- Nghiên cứu nội dung mục I.2 để trả lời
1 Keo đất và khả năng hấp phụ của đất.
1.1 Keo đất.
1.1.1 Khái niệm về keo đất
Keo đất là những phần tử nhỏ có kích thước khoảng dưới 1 micrômet, không hoà tan trong nước mà
ở trạng thái huyền phù
1.1.2 Phân loại và cấu tạo của keo đất.
+ Một nhân keo ở trung tâm
+ Hai lớp ion mang điện trái dấu bao quanh nhân keo
Lớp ion quyết định điện: mang điện âm hoặc dương và quyết định điện tích của keo đất.
Lớp ion bù: chia thành 2 lớp nhỏ là lớp ion bất động và lớp ion khuếch tán, đều mang điện trái
dấu với lớp ion quyết định điện
đổi trao đổi các chất(ion) với dung dịch đất gây ra các phản ứng của dung dịch đất Vậy phản ứng của
CH6: Thế nào là phản ứng của dung dịch đất? Phản
ứng của dung dịch đất do những yếu tố nào quyết định?
CH7: Độ chua của đất được chia thành mấy loại?
Nguyên nhân nào gây nên mỗi loại độ chua đó?
TB: Ở Việt Nam, trừ nhóm đất đen, đất phù xa sông Hồng và đất mặn ven biển, còn đại bộ phận là đất
bị chua, trong đó chiếm diện tích nhiều nhất là đất lâm nghiệp và 1 số loại đất nông nghiệp như đấtphèn, đất xám bạc màu và một phần nhỏ đất ở nước ta có phản ứng kiềm
CH8: Nguyên nhân nào làm cho đất bị hoá kiềm?
Chúng ta vừa nghiên cứu phản ứng của dung dịch đất
CH9: Vậy việc nghiên cứu phản ứng của dung dịch đất
rất có ý nghĩa trong sản xuất nông, lâm nghiệp?
GV nhận xét và nhấn mạnh 2 ý nghĩa chính của việc
nghiên cứu về phản ứng của dung dịch đất, đưa ra ví dụ
minh hoạ
- Nghiên cứu nội dung mục II.2 để trả lời
- Nghiên cứu nội dung mục II.2 để trả lời
2 Phản ứng của dung dịch đất.
2.1 Khái niệm về phản ứng của dung dich đất.
Phản ứng của dung dịch đất là phản ứng chỉ tính chua, tính kiềm tính hoặc trung tính của dung dịch