Bệnh tay chân miệng: Cần phát hiện sớm các biến chứng nặng Tay chân miệng là bệnh thường gặp ở trẻ, thời điểm bùng phát bệnh vào khoảng thời gian xuân - hè tháng 3, 4,5 và đầu thu thán
Trang 1Bệnh tay chân miệng: Cần phát hiện sớm các
biến chứng nặng
Tay chân miệng là bệnh thường gặp ở trẻ, thời điểm bùng phát bệnh vào khoảng
thời gian xuân - hè (tháng 3, 4,5) và đầu thu ( tháng 9, 10) Nếu nguyên nhân do vi rút coxsackie A 16, bệnh thường lành tính
và khỏi hoàn toàn sau 7 - 10 ngày Rất
hiếm khi có biến chứng nặng Nếu nguyên nhân do enterovirus 71, các biến chứng nặng như viêm não, viêm màng não, viêm
cơ tim, tổn thương phổi cấp có thể xảy ra Đây là các biến chứng rất nguy hiểm, có thể tử vong nhanh chóng Do đó cần phải nắm rõ các biểu hiện của bệnh cũng như chú ý phát hiện sớm các dấu hiệu khi có
Trang 2biến chứng để đưa trẻ đến cơ sở y tế cấp cứu và điều trị kịp thời.
Bệnh biểu hiện sau nhiễm virút bao lâu?
Nguyên nhân gây bệnh tay chân miệng hay gặp nhất là do vi rút coxsackie A 16,
enterovirus 71 (EV 71) và một số
enterovirus khác Sau 3 - 7 ngày bị nhiễm vi rút, bệnh sẽ có biểu hiện, đầu tiên là sốt, sau
đó là nổi ban và phỏng nước Cụ thể bệnh nhân sốt cao, chán ăn, rất mệt và thường
kèm đau họng Sau sốt 1- 2 ngày, đau miệng tăng lên và trong miệng xuất hiện các chấm
đỏ sau đó phát triển thành các bọng nước và
vỡ ra tạo các vết loét chợt tại lưỡi, lợi, má trong, hầu họng Cũng sau 1 - 2 ngày kể từ khi sốt, ngoài da nổi ban sau thành mụn
nước, vị trí thường ở lòng bàn tay, gan bàn chân Đôi khi, bệnh chỉ biểu hiện ở miệng đơn thuần
Trang 3Chăm sóc trẻ
bị tay chân miệng biến chứng nặng tại BV nhi đồng I, TP
Hồ Chí Minh Ảnh: H.Cát
Làm thế nào để phát hiện sớm dấu hiệu khi có biến chứng?
Các biến chứng thường gặp là: viêm màng não, viêm não màng não liệt mềm cấp, viêm
cơ tim, phù phổi cấp do thần kinh Trên
cùng một bệnh nhân có thể phối hợp nhiều
Trang 4biến chứng như: viêm não màng não, phù phổi và viêm cơ tim
Khi có biến chứng trẻ có các biểu hiện sau: Sốt cao, li bì, quấy khóc, bỏ ăn khó ngủ,
giật mình lúc thức hay lúc bắt đầu thiu thiu ngủ; có biểu hiện hoảng hốt, nói lảm nhảm, chới với, run chi, co giật,…
Nặng hơn trẻ có biểu hiện: co giật nhãn cầu, nôn mửa liên tục, gáy cứng, méo miệng Nổi vân tím, lờ đờ, kích thích vật vã, yếu tứ chi, hôn mê, mạch nhanh, huyết áp tụt Các biểu hiện suy hô hấp như thở khò khè, tím, cánh mũi phập phồng
Đặc biệt, các biểu hiện ban đầu khi trẻ bị
biến chứng viêm não màng não nếu không chú ý rất khó nhận biết vì trẻ chỉ có các biểu hiện như: quấy khóc, ngủ nhiều, hoảng hốt, hay giật mình, run chi, đi đứng không vững, loạng choạng,… Diễn tiến rất nhanh dẫn đến
co giật, khó thở, suy hô hấp, rối loạn vận
Trang 5mạch, sốc thần kinh Thậm chí khi các nốt phỏng nước trên da đã khô và đóng vảy trẻ vẫn có thể bị biến chứng viêm não màng
não
Do đó, khi trẻ mắc bệnh tay chân miệng,
ngoài các biện pháp chăm sóc, điều trị theo đúng chỉ định của bác sĩ, cha mẹ, người thân cần luôn chú ý theo dõi phát hiện sớm các dấu hiệu trên để có biện pháp can thiệp kịp thời, tránh diễn biến nặng có thể gây tử vong cho trẻ hoặc nếu có chữa khỏi cũng để lại di chứng nặng nề