Chuyên đề 1 TÌM HIỂU VỀ ĐÔI MẮT UBND HUYỆN GIA LỘC PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HƯỚNG DẪN LỒNG GHÉP GIÁO DỤC CHĂM SÓC MẮT PHÒNG CHỐNG SUY GIẢM THỊ LỰC CHO TRẺ MẪU GIÁO Người thực hiện Nguyễn Thị Phượng Đ[.]
Trang 1UBND HUYỆN GIA LỘC PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HƯỚNG DẪN LỒNG GHÉP GIÁO DỤC CHĂM SÓC MẮT
- PHÒNG CHỐNG SUY GIẢM THỊ LỰC
CHO TRẺ MẪU GIÁO
Người thực hiện: Nguyễn Thị Phượng Đơn vị: Trường MN Phương Hưng
Trang 2PHẦN MỞ ĐẦU
Mắt là giác quan đặc biệt giúp nhận biết sự vật,
hiện tượng trong không gian xung quanh • Trong những năm gần đây, sự gia tăng tỷ lệ các bệnh về mắt, chấn thương mắt đối với trẻ
em đã lên đến mức lo ngại Chế độ nghỉ ngơi, sinh hoạt, học tập không hợp lý là 1 trong những nguyên nhân chính dẫn đến việc suy giảm thị lực của trẻ em
• Nhằm giảm thiểu các bệnh về mắt và lồng ghép chăm sóc mắt cho trẻ (đặc biệt là trẻ MG) Được sự tài trợ của Quỹ FHF Bộ giáo dục đã phối hợp các chuyên gia về mắt đã thực hiện
dự án “Lồng ghép chăm sóc mắt và phòng chống suy giảm thị lực cho trẻ Mẫu Giáo”
Trang 3UBND HUYỆN GIA LỘC PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TÌM HIỂU VỀ ĐÔI MẮT
Trang 4Bao gồm: nhãn cầu, hệ thống dẫn truyền thị giác và vỏ não thị giác
Trang 5Các bộ phận cấu tạo của mắt
Trang 6KẾT LUẬN
• Để có thể nhìn thấy rõ ràng sự vật/hiện tượng xung
quanh mắt và các bộ phận liên quan cần có cấu trúc bình thường, phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận phụ cận
và hệ thống thần kinh
đường dẫn truyền thị giác tốt nhất
Trang 7PHÁT HIỆN SỚM TẬT KHÚC XẠ
VÀ BỆNH LÁC, LÉ
Trang 8• Tật khúc xạ bao gồm cận thị, viễn thị, loạn thị
• Nguyên nhân: Có thể do di truyền hoặc do:
Khi xem các thiết bị điện tử lâu, tư thế ngồi không đúng, bàn, ghế không phù hợp chiều cao, vui chơi, học tập không đủ ánh sáng
Không được hoặc ít có thời gian HĐNT, phóng tầm mắt ra xa đầy đủ
• Điều trị tật khúc xạ bằng cách đeo kính đúng, phù hợp
TẬT KHÚC XẠ
Trang 9• Lác/lé là hiện tượng 2 mắt không nhìn cùng một hướng; có thể nhìn lên trên-xuống dưới, sang trái-sang phải
• Nguyên nhân: Do bẩm sinh, chấn thương, tật khúc xạ phức tạp hay các bệnh gây suy giảm thị lực, ung thư võng mạc, liệt dây thần kinh vận mãn ở 1 hoặc cả 2 mắt
• Lác/lé làm cho mắt nhìn kém, nhìn mờ, hoặc nhìn một thành hai
• Lác/lé có thể điều trị băng phẫu thuật hoặc điều chỉnh bằng kính và
LÁC/LÉ
Trang 10PHÒNG CHỐNG BỆNH ĐAU MẮT ĐỎ
VÀ PHÒNG TRÁNH CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 11Triệu chứng
• Chảy nước mắt, ngứa, cộm, mi sưng
• Có ghèn dây, xanh, vàng,
• Ghèn nhiều dính 2 mi mắt vào buổi sáng
• Nếu không được điều trị kịp thời có thể: tổn thương nghiêm trọng như giảm thị lực không phục hồi, viêm loét giác mạc
VIÊM KẾT MẠC MẮT
Trang 13Phòng bệnh
• Mang đặc điểm của bệnh truyền nhiễm
• Nguy cơ lây thành dịch
• Cần tác động vào 3 mắt xích
VIÊM KẾT MẠC MẮT
Đường
lây
01
02
3 mắt xích lây nhiễm
03
Cơ thể cảm thụ
Ngu
ồn lây
Trang 14• Tăng cường công tác vệ sinh phòng nhóm,
đồ dùng……
• Duy trì quy trình chăm sóc: sát khuẩn tay,
đeo khẩu trang, sử dụng riêng đồ dùng cá
nhân,…
• Dự phòng các nguy cơ: đeo kính, không để
bụi, xà phòng vào mắt…
HẠN CHẾ MẦM BỆNH PHÁT TRIỂN
Trang 15• Tăng cường chế độ dinh dưỡng:…
• Nghỉ ngơi, ngủ đủ
• Duy trì thói quen vệ sinh:……
NÂNG CAO SỨC ĐỀ KHÁNG CHO TRẺ
Trang 16• Thông báo đến phụ huynh cùng phối hợp chăm sóc
• Vệ sinh mắt đúng cách:…
• Cho trẻ đi khám chuyên khoa…
CÁCH LY- CHĂM SÓC TRẺ ĐÚNG
CÁCH
Trang 17• Chấn thương: tổn thương tại mắt do các nguyên nhân cơ học, lý hóa học khác nhau gây ra
• Thường do va đập sau ngã, do đùa giỡn, đánh nhau, tai nạn, dị vật
• Tổn thương đa dạng về hình thái mức độ
• Do những tình huống bất ngờ
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 19Nguyên nhân
• Trong các hoạt động học
tập vui chơi
các chất liệu nhỏ nhẹ bay vào mắt
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 20Nguyên nhân
• Khi chơi không đúng cách
Tung, ném cát sỏi
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 21Nguyên nhân
• Trong sinh hoạt
Đưa các vật nhọn ngang tầm mắt, đùa nghịch, cào cấu
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 22Nguyên nhân
• Thói quen
Dụi mắt, đưa tay bẩn lên mặt
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 23• Vết thương đụng dập mắt:
Gây tụ máu mi, sưng phù nề mi mắt, kết mạc mắt
Xuất huyết kết mạc, xuất huyết tiền phòng và trong
Trang 26CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 28• Bỏng mắt
- Do nước sôi văng vào mắt, hay bỏng tia sáng
hồ quang nhìn hàn điện, hay bỏng do hóa chất bắn vào mắt …
- Khi chấn thương mi mắt phồng dộp, mắt nóng rát, đỏ, chảy nước mắt, đau tại mắt và
vùng xung quanh
CHẤN THƯƠNG MẮT
Bỏng mắt
Trang 29• Xử trí bỏng mắt
- Rửa mắt ngay, dùng nước sạch như nước uống, nước máy, nước giếng tại chỗ xảy ra chấn thương
- Rửa mắt ít nhất 15 phút, sau đó băng che
mắt bằng gạc sạch và đưa đến bệnh viện
CHẤN THƯƠNG MẮT
Bỏng mắt
Trang 30• Dự phòng
- Tạo môi trường an toàn cho trẻ
- Tuyên truyền nâng cao nhận thức phòng tai nạn
- Thay đổi thói quen không tốt làm ảnh hưởng đến mắt
- Giáo dục cho trẻ đề phòng tai nạn: tuân thủ nội quy, cách chơi an toàn., tìm người trợ giúp khi cần
- Hướng dẫn cách sơ cứu đúng khi gặp tai nạn
CHẤN THƯƠNG MẮT
Trang 31TRÒ CHƠI, BÀI HÁT GIÚP THƯ GIÃN, BẢO VỆ MẮT
Trang 32- Mắt liếc sang trái
- Mắt liếc sang phải
Trang 33CÁCH THƯ GIẢN MẮT
Hãy mở to đôi mắt của mình Nhìn ra bốn phương trời khắp nơi chan hoà Nhìn hàng cây xanh, xa tít ở chân trời kia Nhìn vào mặt
nhau, và hãy cho nhau nụ cười
Trang 34TRÒ CHƠI 3 TẬT KHÚC XẠ HỌC ĐƯỜNG “CẬN, VIỄN,
Trang 35BÀI HÁT CÁC PHÒNG TRÁNH CÁC BỆNH VỀ MẮT
Ghi nhớ: tập hát bài “Đôi mắt tươi xinh” hát theo nhạc của bài
hát: “Năm ngón tay ngoan”
Nầy bạn ơi, nhờ đó nghe
Đừng xem tivi và điện thoại
Cự ly gần, hay lâu giờ
Nầy bạn ơi, hãy khắc ghi
Là phải luôn luyện tâp thể thao
Ở ngoài trời hay trong nhà
Để mắt khỏe, mắt thêm sáng ngời
Nầy bạn ơi, nhờ khắc ghi Nếu khi thấy mắt có vấn đề Hãy báo ngay cho ba mẹ
Để đi khám bác sĩ ngay liền
Này bạn ơi, nhớ lưu tâm Đôi mắt là cửa sổ tâm hồn Nên chúng ta phải bảo vệ
Để đôi mắt tươi xinh, sáng ngời
Trang 36HOẠT ĐỘNG 2: CÁC PHÒNG TRÁNH
Nầy bạn ơi, nhờ đó nghe
Đừng xem tivi và điện thoại
Cự ly gần, hay lâu giờ
Nầy bạn ơi, hãy khắc ghi
Là phải luôn luyện tâp thể thao
Ở ngoài trời hay trong nhà
Nầy bạn ơi, nhờ khắc ghi Nếu khi thấy mắt có vấn đề Hãy báo ngay cho bố mẹ
Để đi khám bác sĩ ngay liền
Này bạn ơi, nhớ lưu tâm Đôi mắt là cửa sổ tâm hồn Nên chúng ta phải bảo vệ
Để đôi mắt tươi xinh, sáng ngời
Trang 37HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC CHĂM SÓC MẮT CHO TRẺ EM MẪU GIÁO
Trang 38Hướng dẫn tích hợp nội dung giáo dục chăm sóc mắt và
phòng chống suy giả thị lực cho trẻ mẫu giáo.
- Căn cứ mục tiêu năm học giáo viên lựa chọn các nội dung tích hợp về chăm sóc mắt và phòng chống suy giảm thị lực đưa vào chương trình nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ sao cho phù hợp.
- Dự kiến các chủ đề chính có thể đưa nội dung giáo dục chăm sóc mắt và phòng chống suy giảm thị lực cho trẻ mẫu giáo ví dụ: Cơ thể của bé; Giác quan của bé; các hoạt động về Sách…
Trang 39ăn, tiệc Buffet, bữa ăn gia đình
MT15 Có một số hành vi và thói quen tốt trong ăn uống trong giờ ăn,
ăn buffet, bữa ăn gia đình
MT16 Có một số hành vi và thói quen tốt trong vệ sinh, phòng bệnh.
Trang 40MT17 Biết bàn là, bếp điện, bếp lò đang đun, phích nước nóng là những vật dụng nguy hiểm và nói được mối
MT 19 Biết một số nguy cơ
không an toàn và phòng tránh khi được nhắc nhở
6 MT23 Thu thập thông tin về đối
tượng bằng nhiều cách khác nhau
tượng Phân loại các đối tượng
theo một dấu hiệu nổi bật.
MT23 Thu thập thông tin
về đối tượng bằng nhiều cách khác nhau và phân loại các ĐT theo 1 hoặc 2 dấu hiệu
MT24 Thu thập thông tin về đối tượng bằng nhiều cách khác nhau
Trang 41* Tích hợp trong hoạt động giáo dục:
- Hoạt động học:
Ví dụ: MT 23 (3, 4 tuổi); MT 24 (5 tuổi): Thu thập thông tin về
đối tượng bằng nhiều cách khác nhau
Nội dung mục tiêu:
- 3 tuổi: Chức năng của các giác quan và một số bộ phận trên cơ thể
- 4; 5 tuổi: Chức năng các giác quan và các bộ phận trên cơ thể
Trang 42- Hoạt động phát triển nhận thức:
+ KPKH: Bé biết gì về mắt (3 - 4 tuổi), Mắt để làm gì? (4 -5 tuổi) Bé tìm hiểu về bệnh đau mắt đỏ (5 - 6 tuổi)
Ví dụ: Mục tiêu 4: Phối hợp tay - mắt trong vận động
- Các độ tuổi xây dựng các bài tập PTVĐ có nội dung thực hiện các vận động tung, bắt, ném…như : Ném xa, Ném trúng đích, Tung bóng….
* Bên cạnh việc lựa chọn các nội dung tích hợp phù hợp với
các mục tiêu, giáo viên có thể lựa chọn các nội dung tích hợp
Trang 43=> PTNN: Đọc thơ, kể chuyện về các bộ phận cơ thể (trong đó
có mắt)
VD: Thơ: Đôi mắt của em, Bảo vệ mắt, Giữ gìn mắt xinh, Bệnh đau mắt đỏ, Nghe vè luyện mắt, Bé nhớ nhé Truyện: Đôi mắt của gấu con…
=> PTTM: Vẽ, xé dán bộ phận trên khuôn mặt, thành phần của
mắt người
=> PTTC – KNXH: Hướng dẫn trẻ rửa mặt đúng cách, Làm
thế nào để có đôi mắt khỏe mạnh.
Trang 44- Hoạt động ngoài trời: Làm ống nhòm, Bé chơi với cát, Chơi với kính lúp TC: Cái ghế, Làm sách từ nguyên vật liệu…
vệ mắt; TC: Mắt ai tinh
- Hướng dẫn sử dụng bảng thị lực (4 ,5 tuổi) nếu có
Trang 45- Hoạt động góc:
+ Góc phân vai – Thực hành cuộc sống: “TC Bác sỹ” (3 – 4 tuổi) ; Trò chơi “ Phòng khám” (4 – 5 tuổi), “ Bệnh viện mắt (5 – 6 tuổi); Mẹ con (lau mặt, nhỏ thuốc mắt cho búp bê) Bán háng: Bán thực phẩm tốt cho mắt, bán kính mắt…
+ Góc thư viện: Đọc sách, truyện bé thích
+ Góc học tập: Chọn thực phẩm tốt cho mắt, Lô tô hình ảnh bệnh về mắt, Lựa chọn hành động đúng/ sai về chăm sóc và bảo vệ mắt,
Trang 46* Tích hợp trong hoạt động chăm sóc :
- Hoạt động ăn: Giáo dục ăn đủ các nhóm thực phẩm để đôi mắt khỏe mạnh…
- Hoạt động vệ sinh: Giáo dục trẻ sử dụng riêng đồ dùng cá nhân đúng cách, rửa tay, rửa mặt đúng cách, không dùng chung thuốc nhỏ mắt, không rụi tay bẩn lên mắt….
Trang 48- Thông qua hoạt động của trẻ, giáo viên điều chỉnh lựa chọn nội dung giáo dục Tổ chức giáo dục thông qua chơi, thông qua trải nghiệm, dạy học thông qua tích hợp
- Tích cực tổ chức các trò chơi giúp thư giãn, bảo vệ mắt
- Tăng cường công tác truyền thông phối hợp với cha mẹ chăm sóc, phòng chống suy giảm thị lực cho trẻ …
Trang 49GIÁO ÁN MINH HỌA
Chơi, hoạt động theo ý thích
Đề tài: Dạy trẻ kỹ năng bảo vệ mắt.
Đối tượng: Trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi.
I Mục đích:
- Nhận biết được chức năng của mắt là để nhìn, biết một số hành động đúng để bảo vệ mắt Biết cách chơi trò chơi, chọn được hành động đúng, hành động sai để bảo vệ mắt.
- Rèn cho trẻ 1 số kỹ năng bảo vệ mắt Kỹ năng chọn hành động đúng, hành động sai để bảo vệ mắt.
- Hứng thú tham gia vào hoạt động Yêu quý đôi mắt, có những hành động đúng để bảo vệ mắt.
II Chuẩn bị:
- Nhạc bài hát “Đôi mắt xinh”
- Video; Một số hình ảnh đúng, hình ảnh sai đối với mắt.
- Nhạc chơi trò chơi.
Trang 50III CÁCH TIẾN HÀNH
a Trò chơi: Hãy làm theo yêu cầu
- Cách chơi: Các con hãy lắng nghe yêu cầu của cô đưa ra và chúng ta hãy làm đúng yêu cầu của cô.
VD: Hãy chớp đôi mắt là hãy chớp đôi mắt.
- Luật chơi: Ai làm không đúng yêu cầu của cô ra ngoài 1 lần chơi.
- Tổ chức cho trẻ chơi 2 – 3 lần.
b Dạy trẻ kỹ năng bảo vệ mắt.
+ Các con vừa được chơi trò chơi gì?
+ Trò chơi đó liên quan đến bộ phận nào trên cơ thể?
- Cô giới thiệu và cho trẻ xem 1 đoạn video kỹ năng sống bảo vệ đôi mắt?
+ Sau khi xem xong đoạn video các con có cảm nghĩ gì?
+ Theo các con mắt có quan trọng không? Vì sao?
+ Vậy chúng ta cần làm gì để bảo vệ mắt?
- Cô giới thiệu và cho trẻ chơi trò chơi.
* Trò chơi 1: Cô cho trẻ chơi trò chơi: “Rung chuông vàng”
+ Cách chơi: Chia lớp thành 4 đội, nhiệm vụ các đội là lắng nghe câu hỏi cô đưa sau 1 thời gian suy nghĩ các đội phải lựa chọn phương án trả đúng.
+ Luật chơi: Đội nào trả lời đúng đáp án dành được 1 bông hoa điểm 10, trả lời sai sẽ không được bông hoa điểm 10 Sau khi trò chơi kết thúc đội nào giành được nhiều bông hoa điểm 10 là đội đó giành chiến thắng.
- Câu hỏi 1: Khi các con ngồi xem ti vi khoảng cách như thế nào là đúng?
Trang 51+ Đáp án 2: Tối thiểu là 3m (Đáp án đúng)
- Câu hỏi số 2: Khi ngồi học bài các con phải ngồi học như thế nào là đúng?
+ Đáp án 1: Ngồi ngay ngắn, thẳng lưng và mắt cách trang sách ( mặt bàn) 30cm (hoặc ít nhất bằng 1 khuỷu tay của trẻ) (Đáp án đúng)
+ Đáp án 2: Ngồi cong lưng, cúi sát xuống sách, mặt bàn.
- Câu hỏi số 3: Để giúp mắt luôn sáng và khỏe mạnh các con cần ăn uống như thế nào?
+ Đáp án 1: Ăn uống đầy đủ đa dạng, đủ các nhóm chất dinh dưỡng nhất là thực phẩm giàu vitamin A (Đáp án đúng)
+ Đáp án 2: Ăn theo sở thích của bản thân.
- Câu hỏi số 4: Để bảo vệ mắt các con cần làm gì?
+ Đáp án 1: Dùng tay rụi vào mắt.
+ Đáp án 2: Không chơi và nghịch các vật sắc nhọn, không rụi tay vào mắt, không đụng, đập vào mắt (Đáp án
đúng)
* Trò chơi 2: Chọn hành động đúng - sai để bảo vệ mắt.
+ Cách chơi: Cô đưa ra 1 số bức tranh mô phỏng hành động đúng – sai trong việc bảo vệ mắt Nhiệm vụ của các con là dán hình khuôn mặt cười vào những hành động đúng, dán hình khuôn mặt buồn vào hành động sai.
+ Cô tổ chức cho trẻ chơi.
- Kết thúc cô hỏi lại trẻ và chốt lại nội dung bài học, cùng trẻ hát bài “Đôi mắt xinh”
c Chơi tự chọn: Cô giới thiệu đồ chơi, trẻ tự chọn đồ chơi tự chơi cô bao quát, giúp đỡ trẻ khi cần.
Trang 52Thank you !