Sáng kiến “Nâng cao kết quả học tập các bài học về bảng cộng, bảng trừ môn Toán lớp 21 thông qua việc sử dụng một số trò chơi trên PowerPoint trong dạy học” sử dụng các trò chơi sinh động trên PowerPoint để kiểm tra các bảng cộng, bảng trừ giúp các em nhớ lâu, hứng thú học và vận dụng tốt bài học để làm các dạng bài tập có liên quan. Mời quý thầy cô tham khảo sáng kiến trên.
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NÂNG CAO KẾT QUẢ HỌC TẬP CÁC BÀI HỌC VỀ BẢNG CỘNG, BẢNG TRỪ MÔN TOÁN LỚP 2/1 THÔNG QUA VIỆC SỬ DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI TRÊN
Trang 2SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1 Họ và tên: Lê Quang Thùy Anh
2 Ngày tháng năm sinh: 01/03/1982
3 Nam, nữ: nữ
4 Địa chỉ: Số 2 - Ngô Quyền - TT Gia Ray - Xuân Lộc - Đồng Nai
5 Điện thoại: 0613 871370 (CQ)/ 0613 742000 (NR); ĐTDĐ: 0908 742000
7 Chức vụ: Giáo viên dạy lớp
8 Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Chu Văn An
Xuân Hiệp – Xuân Lộc – Đồng Nai
II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Đại học
- Năm nhận bằng: 2009
- Chuyên ngành đào tạo: Giáo dục tiểu học
III KINH NGHIỆM KHOA HỌC
- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm:
- Số năm có kinh nghiệm:
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:
+ Giảng dạy tiết Sinh hoạt tập thể có hiệu quả
+ Nâng cao hiệu quả thảo luận nhóm
Trang 3NÂNG CAO KẾT QUẢ HỌC TẬP CÁC BÀI HỌC VỀ BẢNG CỘNG, BẢNG TRỪ MÔN TOÁN LỚP 2/1 THÔNG QUA VIỆC SỬ DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI TRÊN POWERPOINT TRONG DẠY HỌC
I/ TÓM TẮT ĐỀ TÀI
1) Mục đích nghiên cứu:
Công nghệ thông tin (CNTT) là phương tiện để tiến tới “xã hội học tập” Bộ
GD và ĐT cũng yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng CNTT ở tất cả các cấp học, bậc học, ngành học Ứng dụng CNTT như là một công cụ hỗ trợ đắc lực cho đổi mới phương pháp dạy học ở các môn học trong đó có môn Toán Môn Toán ở lớp 2 có các bài học
về bảng cộng, bảng trừ yêu cầu HS học thuộc Trên thực tế, GV hướng dẫn HS học thuộc bằng cách kiểm tra miệng hoặc sử dụng một số trò chơi tự làm đem đính lên bảng đen Tuy nhiên các hình thức kiểm tra HS như vậy chưa khắc sâu cũng như chưa tạo sự hứng thú học tập của HS, việc tiếp thu bài của các em còn hạn chế
Giải pháp của tôi là sử dụng các trò chơi sinh động trên PowerPoint để kiểm tra các bảng cộng, bảng trừ giúp các em nhớ lâu, hứng thú học và vận dụng tốt bài học để làm các dạng bài tập có liên quan
2) Quy trình nghiên cứu:
Nghiên cứu được tiến hành trên 2 nhóm tương đương: Hai lớp 2 trường Tiểu học Chu Văn An Lớp 2/1 là thực nghiệm, lớp 2/4 là đối chứng Lớp thực nghiệm được thực hiện giải pháp thay thế (các bài về bảng cộng , bảng trừ môn toán lớp 2 từ tuần 4 đến tuần 13)
3) Kết quả nghiên cứu:
Kết quả cho thấy tác động đã có ảnh hưởng rõ rệt đến kết quả học tập của học sinh: lớp thực nghiệm đã đạt kết quả học tập cao hơn so với lớp đối chứng Điểm bài kiểm tra đầu ra của lớp thực nghiệm có giá trị trung bình là 9,00; điểm bài kiểm tra đầu ra của lớp đối chứng là 7,59 Kết quả kiểm chứng t-test cho thấy P = 0,0007 vậy P
< 0,05 có nghĩa là có sự khác biệt lớn giữa điểm trung bình của lớp thực nghiệm và lớp đối chứng Điều đó chứng minh rằng sử dụng các trò chơi trên PowerPoint trong dạy học Toán làm nâng cao kết quả học tập các bài học về bảng cộng, bảng trừ cho
HS lớp 2 trường Tiểu học Chu Văn An
II/ GIỚI THIỆU
1) Lý do chọn đề tài:
- Trong SGK Toán lớp 2 có các bài tập yêu cầu HS tính nhẩm các bảng cộng, bảng trừ Với sự hiểu biết về CNTT của tôi cũng như công nghệ tiên tiến của máy vi tính và máy chiếu đã tạo ra những hình màu 3D rực rỡ, sinh động, kèm theo hình ảnh ngộ nghĩnh, âm thanh sống động góp phần làm phong phú thiết bị dạy học và nâng cao chất dạy học trong nhà trường Phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của học sinh tiểu học
Tại trường tiểu học Chu Văn An đa số GV biết sử dụng phầm mềm PowerPoint, biết cách trang trí bài giảng nhưng chưa biết khai thác các hình ảnh động, chưa biết liên kết các slide cũng như liên kết các hiệu ứng để thiết kế các trò chơi trên PowerPoint phục vụ cho bài học Giáo viên sử dụng PowerPoint thành thạo chỉ có 6/36 GV
Trang 4Qua việc thăm lớp, dự giờ khảo sát trước tác động, để kiểm tra các bảng cộng, bảng trừ tôi thấy giáo viên chỉ sử dụng các trò chơi tự làm treo lên bảng lớn cho học sinh chơi hoặc kiểm tra miệng Học sinh tham gia chơi, cố gắng suy nghĩ để nêu đúng kết quả của phép tính Kết quả là học sinh có thuộc bảng cộng, bảng trừ nhưng khi chơi tôi chưa thấy sự hứng thú, sự sôi nổi của học sinh; các em thuộc bảng cộng, bảng trừ nhưng kỹ năng ghi nhớ còn chậm, kỹ năng vận dụng làm các dạng toán có liên quan còn hạn chế
2) Giải pháp
Để thay đổi hiện trạng trên, đề tài nghiên cứu này đã sử dụng các trò chơi trên
PowerPoint để kiểm tra các bảng cộng , bảng trừ
Giải pháp thay thế: Sử dụng các trò chơi trên PowerPoint để kiểm tra các bảng
cộng, bảng trừ Giáo viên chiếu trò chơi cho học sinh quan sát, hướng dẫn cách chơi giúp học sinh ghi nhớ bảng cộng, bảng trừ
Vấn đề nghiên cứu: Việc sử dụng các trò chơi trên PowerPoint trong dạy học
Toán các bài tập về bảng cộng, bảng trừ có nâng cao kết quả học tập của học sinh lớp 2/1 không?
Giả thuyết nghiên cứu: Việc sử dụng các trò chơi trên PowerPoint trong dạy
học Toán các bài tập về bảng cộng, bảng trừ sẽ nâng cao kết quả học tập cho học sinh lớp 2/1 Trường Tiểu học Chu Văn An
1 Lê Quang Thùy Anh – Giáo viên dạy lớp 2/1 (Lớp thực nghiệm)
2 Trần Thị Liên– Giáo viên dạy lớp 2/4 (Lớp đối chứng)
b- Học sinh:
Hai lớp được chọn tham gia nghiên cứu có nhiều điểm tương đồng nhau về tỉ
lệ giới tính, dân tộc Cụ thể như sau:
Bảng 1 Giới tính và thành phần dân tộc của HS lớp 2 Trường Tiểu học Chu Văn
Trang 5Chọn hai lớp nguyên vẹn: lớp 2/1 là nhóm thực nghiệm và lớp 2/4 là nhóm đối chứng Tôi dùng bài kiểm tra Khảo sát chất lượng đầu năm Môn Toán làm bài kiểm tra trước tác động
Kết quả Bài kiểm tra cho thấy điểm trung bình của hai nhóm có sự khác nhau,
do đó tôi dùng phép kiểm chứng T-Test để kiểm chứng sự chênh lệch giữa điểm số trung bình của 2 nhóm trước khi tác động
Bảng 3 Thiết kế nghiên cứu
Thực nghiệm
2/1
Trò chơi trên PowerPoint
O4
3) Quy trình nghiên cứu
* Chuẩn bị bài của giáo viên:
- Cô Liên dạy lớp 2/4 (Lớp đối chứng): Thiết kế kế hoạch bài học không sử dụng các
trò chơi trên PowerPoint, quy trình chuẩn bị bài như bình thường
- Tôi dạy lớp 2/1 (Lớp thực nghiệm): Thiết kế kế hoạch bài học có sử dụng các trò
chơi trên PowerPoint và tham khảo các bài giảng của đồng nghiệp
* Tiến hành dạy thực nghiệm:
Thời gian tiến hành thực nghiệm vẫn tuân theo kế hoạch dạy học của nhà trường và theo thời khóa biểu để đảm bảo tính khách quan Cụ thể:
Bảng 4 Thời gian thực nghiệm môn Toán Lớp 2
Tuần Thứ ngày Tiết theo
Trang 6Bài kiểm tra sau tác động là bài kiểm tra sau khi học xong các bài có nội dung
về bảng cộng, bảng trừ (từ tuần 4 đến tuần 13) do GV khối 2 tham gia thiết kế (xem phần phụ lục)
* Tiến hành kiểm tra và chấm bài
Sau khi thực hiện dạy xong các bài học trên, chúng tôi tiến hành bài kiểm tra 1 tiết (nội dung kiểm tra trình bày ở phần phụ lục)
Sau đó tôi và cô Liên tiến hành chấm bài chéo lẫn nhau theo đáp án đã xây dựng
IV/ PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ KẾT QUẢ
Bảng 5 So sánh điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động
Chênh lệch giá trị TB chuẩn
(SMD)
0,89
Như trên đã chứng minh rằng kết quả 2 nhóm trước tác động là tương đương
Sau tác động kiểm chứng chênh lệch ĐTB bằng T-Test cho kết quả P = 0,0007 như
vậy P < 0,05 cho thấy: sự chênh lệch giữa ĐTB nhóm thực nghiệm và nhóm đối
chứng rất có ý nghĩa, tức là chênh lệch kết quả ĐTB nhóm thực nghiệm cao hơn ĐTB
nhóm đối chứng là không ngẫu nhiên mà do kết quả của tác động
Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD = 0,89
58,1
59,700,9
. Điều đó cho thấy mức độ ảnh hưởng của dạy học có sử dụng các trò chơi trên PowerPoint đến
TBC học tập của nhóm thực nghiệm là lớn
Trang 7Giả thuyết của đề tài “Sử dụng
các Trò chơi trên PowerPoint trong
dạy học Toán các bài tập về bảng
cộng, bảng trừ lớp 2” làm nâng cao
kết quả học tập của học sinh đã được
kiểm chứng
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Nhóm đối chứng Nhóm thực nghiệm
Hình 1 Biểu đồ so sánh ĐTB trước tác động và sau tác động của nhóm thực nghiệm và nhóm
đối chứng V/ BÀN LUẬN
Kết quả của bài kiểm tra sau tác động của nhóm thực nghiệm là TBC=9,00; kết
quả bài kiểm tra tương ứng của nhóm đối chứng là TBC = 7,59 Độ chênh lệch điểm
số giữa hai nhóm là 0,0007; Điều đó cho thấy điểm TBC của hai lớp đối chứng và
thực nghiệm đã có sự khác biệt rõ rệt, lớp được tác động có điểm TBC cao hơn lớp
đối chứng
Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn của hai bài kiểm tra là SMD = 0,89 Điều
này có nghĩa mức độ ảnh hưởng của tác động là lớn
Phép kiểm chứng T-test ĐTB sau tác động của hai lớp là p=0.0007< 0.05 Kết
quả này khẳng định sự chênh lệch ĐTB của hai nhóm không phải là do ngẫu nhiên mà
là do tác động
* Hạn chế:
Nghiên cứu này sử dụng các trò chơi trên PowerPoint trong giờ học Toán ở tiểu
học là một giải pháp rất tốt nhưng để sử dụng có hiệu quả, người giáo viên cần phải
có:
(1) Trình độ về CNTT
(2) Có kĩ năng thiết kế giáo án điện tử
(3) GV phải biết khai thác và sử dụng các nguồn thông tin trên mạng Internet,
thiết kế trò chơi hợp lí, sáng tạo; biết cách dẫn dắt học sinh chơi tích cực
VI/ KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
1) Kết luận:
Việc sử dụng các trò chơi trên PowerPoint trong dạy học Toán các bài tập về
bảng cộng, bảng trừ lớp 2/1 ở trường Tiểu học Chu Văn An thay thế cho các trò chơi
sử dụng trên bảng đen hoặc kiểm tra miệng đã nâng cao hiệu quả học tập của học
sinh
2) Khuyến nghị
a- Đối với các cấp lãnh đạo:
Trang 8Cần quan tâm về cơ sở vật chất cũng như trang thiết bị máy tính, máy chiếu Projector hoặc màn hình ti vi màn hình rộng có bộ kết nối cho các nhà trường Mở các lớp bồi dưỡng ứng dụng CNTT, khuyến khích và động viên giáo viên áp dụng CNTT vào dạy học Mở các chuyên đề dạy học về CNTT để nâng cao tay nghề cho giáo viên
b- Đối với giáo viên:
Không ngừng tự học, tự bồi dưỡng để hiểu biết về CNTT, biết khai thác các nguồn thông tin trên mạng Internet
Với kết quả của đề tài này, tôi mong rằng các bạn đồng nghiệp quan tâm, chia
sẻ và đặc biệt là đối với giáo viên cấp tiểu học có thể ứng dụng đề tài này vào việc dạy học Toán các bài học về bảng cộng, bảng trừ, bảng nhân, bảng chia (lớp 1, 2, 3)
để tạo hứng thú và nâng cao kết quả học tập cho học sinh
VII/ TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Đề tài Nâng cao kết quả học tập các bài học về không khí thuộc chủ đề “Vật chất và năng lượng” thông qua việc sử dụng một số tệp có định dạng FLASH và VIDEO CLIP trong dạy học (học sinh lớp 4 trường tiểu học Sông Đà)
Nhóm nghiên cứu:
Đinh Thị Thảo, Vũ Thị Thê, Nguyễn Thị Thìn, trường CĐSP Hoà Bình
Bùi Văn Ngụi, Sở GD&ĐT Hòa Bình
- Mạng Internet: violet.vn; thuvienbaigiangdientu.bachkim.com
- Kho tư liệu Giáo án điện tử trường Tiểu học Chu Văn An
VIII/ PHỤ LỤC CỦA ĐỀ TÀI
PHẦN NÀY THỂ HIỆN TRÊN PHẦN MỀM POWERPOINT
29
Trang 9(bảng cộng 6) Cách chơi: Có 12 bông hoa, mỗi em hái
1 bông hoa và nêu đúng kết quả của phép tính
(bảng trừ: 11 trừ đi một số)
“Quay ô số” (Bài 1)
Cách chơi: Ô số quay kim chỉ vào phép tính nào thì HS nêu đúng kết quả của phép tính đó
51
(bảng trừ: 12 trừ đi một số)
“Gấu đi tìm mật” (Bài 1)
Cách chơi: HS chỉ đường cho chú gấu tìm đến chỗ có mật ong nhưng phải đi đúng đường và làm đúng yêu cầu của bài tập thì chú gấu sẽ đến được chỗ có mật ong
55
(bảng trừ: 13 trừ đi một số)
“Gió thổi” (Bài 1)
Cách chơi: Gió thổi và sẽ rơi 1 quả táo, trên quả táo có 1 phép tính, gọi 1 HS nêu nhanh kết quả, cứ lần lượt như vậy cho đến hết
60
(bảng trừ: 14 trừ đi một số)
“Vượt chướng ngại vật”
Cách chơi: Cả lớp tham gia gia chơi: xe chạy trên đường và gặp nhiều chướng ngại vật, nhiệm vụ các em sẽ vượt chướng ngại vật bằng cách làm đúng bài tập thì xe sẽ được chạy tiếp Nếu xe
về được đến đích thì các em sẽ chiến thắng
- Biết thực hiện phép cộng dạng 9+5, thuộc bảng 9 cộng với 1 số
- Biết cách thực hiện phép cộng có nhớ trong phạm vi 100, dạng 29+5
- Biết thực hiện phép tính 9 cộng với 1 số để so sánh 2 số trong phạm vi 20
- Biết giải bài toán bằng 1 phép cộng
II/ Chuẩn bị:
Trò chơi Sút bóng
Vẽ bảng phụ BT5/18
III/ Các hoạt động dạy học:
GIÁO VIÊN HỌC SINH HỌC SINH YẾU Hoạt động 1: Trò chơi: “Sút bóng”
(Bài 1)
Trang 10Cách chơi: Mỗi HS nêu kết quả một
phép tính; nếu nêu kết quả đúng bóng
sẽ sút vào lưới, nếu nêu sai bóng sẽ sút
Chia nhóm, HS thảo luận điền dấu
+ Vì sao em điền dấu = vào phép tính:
+ Trong sân có …… con gà trống? Có
bao nhiêu con gà mái?
+ Bài toán hỏi gì? Muốn biết trong sân
có bao nhiêu con gà ta làm thế nào?
- Nêu cách tính
- Đọc yêu cầu bài
Hoạt động nhóm theo yêu cầu
Đại diện nhóm trình bày
- Nêu cách tính
Tham gia nhóm
- Nhắc lại phần trả lời
- Lắng nghe
TLCH theo yêu cầu
- Nêu câu lời giải
- Làm vở
- Quan sát, TLCH theo gợi ý
Làm bảng con
M O P N
Trang 11- Biết thực hiện phép cộng có nhớ trong phạm vi 100, dạng 28 + 5, 38 + 25
- Biết giải bài toán theo tóm tắt với 1 phép cộng
II/ Chuẩn bị:
Trò chơi Đi tìm ẩn số
III/ Các hoạt động dạy học:
GIÁO VIÊN HỌC SINH HỌC SINH YẾU Hoạt động 1: Trò chơi: “Đi tìm ẩn số”
(Bài 1)
Cách chơi: Có 12 ô số, mỗi ô số có 1
con vật, yêu cầu HS chọn 1 con vật và
nêu kết quả ẩn sau ô số
Hoạt động 2: Bảng con
Bài 2: Đặt tính rồi tính
Đặt tính như thế nào? Tính từ đâu?
* Bài 5: Khoanh vào chữ đặt trước kết
A 68
B 22
C 32 D.24
Hoạt động 3: Giải toán
* Bài 3:
+ Bài toán cho biết gì?
+ Bài toán hỏi gì? Muốn biết cả hai gói
kẹo có bao nhiêu cái ta làm thế nào?
Hoạt động 4: Thảo luận nhóm
* Bài 4: Yêu cầu bài? Điền số?
Tham gia chơi 8+2= 8+ 4=
- Xác định yêu cầu bài
- Làm bảng con theo dãy, nêu cách tính
Thảo luận nhóm
Tham gia chơi
Làm bảng con, nêu cách tính
78 + 9
Đặt tính và thực hiện phép tính 28 + 4 vào bảng con
Nêu câu lời giải Làm vở
Tham gia thảo luận
Trang 12- Biết thực hiện phép cộng có nhớ trong phạm vi 100, dạng 47 + 5, 47 + 25
- Biết giải bài toán theo tóm tắt với 1 phép cộng
II/ Chuẩn bị:
Trò chơi Câu cá
III/ Các hoạt động dạy học:
GIÁO VIÊN HỌC SINH HỌC SINH YẾU Hoạt động 1: Trò chơi: “Câu cá”
(Bài 1)
Cách chơi: Mỗi em câu 1 con cá, để đưa
được chú cá lên bờ thì các em phải nêu
đúng kết quả của phép tính
Hoạt động 2: Bảng con
Bài 2: Đặt tính rồi tính
Đặt tính như thế nào? Tính từ đâu?
* Bài 4: Điền dấu > < =
- Trước khi điền dấu em phải làm gì?
Hoạt động 3: Giải toán
* Bài 3:
+ Bài toán cho biết gì?
+ Bài toán hỏi gì?
+ Nhìn tóm tắt đọc đề toán
Muốn biết cả hai thúng có bao nhiêu quả
ta làm thế nào?
Hoạt động 4: Thảo luận theo cặp
Tham gia chơi 7+3= 7+ 5=
- Xác định yêu cầu bài
- Làm bảng con theo dãy, nêu cách tính
37 + 15
47 + 18
24 + 17
- Đọc đề TLCH Làm BC
Đọc đề TLCH Đọc đề toán Làm bài vào vở
Thảo luận theo cặp
Tham gia chơi
Làm bảng con, nêu cách tính
67 + 9
TLCH Làm BC
28
