Bài giảng điện tử môn sinh học: Một số động vật thân mềm pot

Đại Đặc diện điểm điểm Ốc sên Mực Bạch tuộc Sò Ốc vặn Môi trường sống Lối sống 1Hoàn thành bảng điền dưới đây về các đặc điểm đặc trưng của mỗi đại diện thân mềm... Các

Tiết 20

Bài 19

Thân mềm ở n ớc ta rất phong phú chúng phân bố cả d ới n

ớc và trên cạn Chúng rất đa dạng về lối sống và tập tính, bài hôm nay sẽ xét một số đại diện th ờng gặp.

I.Một số đại diện.

Hãy quan sát H 19.1,2,3,4,5 SGK, đọc kĩ phần chỉ dẫn, kết hợp nghiên cứu thông tin ở mục I.

Hãy cho biết tên các đại diện sau:

Bạch tuộc Mực

èc sªn

Hãy chọn đại diện để quan sát các đặc điểm đặc tr

Đại

Đặc diện điểm điểm

Ốc sên

Mực Bạch

tuộc

Sò Ốc

vặn

Môi trường sống

Lối sống

1)Hoàn thành bảng điền dưới đây về các đặc điểm đặc trưng của mỗi đại diện thân mềm

Các đặc điểm đặc trưng của

mỗi đại diện thân mềm

Đại

Đặc diện điểm điểm

Ốc sên Mực Bạch tuộc Sò Ốc vặn Môi trường sống Lối sống Trên cạn Di chuyển chậm chạp trên cạn Biển Bơi lội tự do -8 tua ngắn -2 tua dài -giác bám -mắt -thân -vây bơi Biển -8 tua ngắn -mai lưng tiêu giảm Bơi lội tự do Ven biển Vùi mình trong cát -cấu tạo giống trai sông

-có 2 mảnh vỏ

Nước ngọt

Sống ao, ruộng

-có 1 vỏ xoắn ốc

-nắp vỏ -trứng phát triển thành con non trong khoang áo ốc

-vỏ ốc -đỉnh vỏ -tua đầu -tua miệng -thân -chân

-OÁc seõn aờn thửùc vaọt vaứ coự haùi cho caõy troàng.

-Mửùc, baùch tuoọc, soứ, oỏc vaởn coự

giaự trũ thửùc phaồm vaứ moọt soỏ coự

giaự trũ xuaỏt khaồu.

Em hãy cho biết vai trò của các đại diện trên:

Tìm các đại diện thân mềm tương tự mà em gặp ở địa phương.

Con Sên

-T ¬ng tù èc sªn: NhiỊu lo¹i sªn lín, bÐ g©y h¹i c©y trång.

- T ¬ng tù trai: HÕn, hµ

- T ¬ng tù èc vỈn: èc nhåi, èc b ¬u, èc suèi…

Tieồu keỏt

BAỉI 19: MOÄT SOÁ THAÂN MEÀM KHAÙC I.Moọt soỏ ủaùi dieọn:.

-Đại diện: ốc sên, mực, bạch tuộc, sò, ốc vặn….có môi

tr ờng sống và lối sống đa dạng và phong phú

-Mỗi đại diện hình thành những đặc điểm cấu tạo

thích nghi với môi tr ờng sống

-Nhiều đại diện có giá trị thực phẩm, có giá trị xuất



BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

II.Một số tập tính ở thân mềm.

Câu hỏi:

-Câu hỏi1:Hệ thần kinh của giun đốt có đặc điểm gì?

Trả lời:Hệ thần kinh kiểu chuỗi hạch.

-Câu hỏi 2: Hệ thần kinh của thân mềm có đặc điểm gì

khác so với giun đốt?

Trả lời:

-Hệ thần kinh thân mềm phát triển và tập trung hơn Giun đốt ,hạch não phát triển.

-Mực có “hộp sọ”.

-Thần kinh phát triển là cơ sở cho các giác quan và tập tính phát triển.

BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

I.Một số đại diện:

II.Một số tập tính ở thân mềm.

1.Tập tính đẻ trứng ở ốc sên:

Tập tính đẻ trứng ở ốc sên: Ốc sên đào hốc sâu rồi chui xuống đẻ trứng vào đó, ốc sên con

ra đời sau vài tuần.

BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

I.Một số đại diện:

II.Một số tập tính ở thân mềm.

1 Ốc sên tự vệ bằng cách nào?

Trả lời : Ốc sên bò chậm chạp, không trốn chạy được trước sự

tÊn công của kẻ thù nên ốc sên tự vệ bằng cách co rụt cơ thể vào trong vỏ ốc Nhờ lớp vỏ cứng rắn, kẻ thù không có cách nào ăn được phần mềm của cơ thể chúng.

2 Ý nghĩa sinh học của tập tính đào lỗ đẻ trứng của ốc sên.

Trả lời: Ốc sên đào lỗ đẻ trứng có ý nghĩa sinh học

là bảo vệ trứng khỏi kẻ thù.

BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

I.Một số đại diện:

II.Một số tập tính ở thân mềm.

1.Tập tính đẻ trứng ở ốc sên:

2.Tập tính ở mực:

Mực dấu mình trong rong rêu,

bắt mồi bằng tua dài, tua ngắn

dùng để đưa mồi vào miệng

Bị tấn công, mực phun hoả

1 Mực săn mồi như thế nào? trong hai cách: Đuổi bắt mồi và rình mồi một chỗ(đợi mồi đến để bắt).

2.Mực phun chất lỏng màu đen để săn mồi hay tự vệ? -Hỏa mù mực che mắt động vật khác nhưng bản thân

mực có thể nhìn rõ để chạy trốn không?

Trả lời:

+Tuyến mực phun ra mực dùng để tự vệ là chính, hỏa mù của mực phun ra làm tối đen cả một vùng nước, tạm thời che mắt kẻ thù, giúp mực đủ thời gian chạy trốn.

+Mắt mực có số lượng tế bào thị giác rất lớn có thể nhìn rõ phương hướng để chạy trốn kẻ thù

Câu hỏi : Nhờ đâu các giác quan và tập tính của các thân mềm thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài?

Trả lời: Nhờ thần kinh phát triển nên ốc sên, mực và các thân mềm khác có giác quan phát triển và có nhiều tập tính thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài.

BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

I.Một số đại diện:

II.Một số tập tính ở thân mềm.

Tiểu kết:

Nhờ thần kinh phát triển nên ốc sên, mực và

các thân mềm khác có giác quan phát triển và có nhiều tập tính thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài.

Ví dụ :

-Tập tính đẻ trứng ở ốc sên



Câu 1:Em thường gặp ốc sên ở đâu? Khi bò ốc sên để lại dấu vết trên lá như thế nào?

Câu 2:Nêu một số tập tính ở mực.

Trß ch¬i may m¾n

vỏ ốc

Tua miệng tua đầu

chân

2

thân Hình 19.1 Ốc sên sống trên cạn

Hình 19.2 Mùc sèng ë biÓn.

6

52

31

4

Hình 19.3 B¹ch tuéc

nắp ốc

Ốc vặn

Ốc vặn ở nước ngọt, có 1 vỏ xoắn ốc,

Mực dấu mình trong rong rêu,

bắt mồi bằng tua dài, tua ngắn

dùng để đưa mồi vào miệng

Bị tấn công, mực phun hoả

1 Mực săn mồi như thế nào? trong hai cách: Đuổi bắt mồi và rình mồi một chỗ(đợi mồi đến để bắt).

2.Mực phun chất lỏng màu đen để săn mồi hay tự vệ? -Hỏa mù mực che mắt động vật khác nhưng bản thân

mực có thể nhìn rõ để chạy trốn không?

Trả lời:

+Tuyến mực phun ra mực dùng để tự vệ là chính, hỏa mù của mực phun ra làm tối đen cả một vùng nước, tạm thời che mắt kẻ thù, giúp mực đủ thời gian chạy trốn.

+Mắt mực có số lượng tế bào thị giác rất lớn có thể nhìn rõ phương hướng để chạy trốn kẻ thù

Câu hỏi : Nhờ đâu các giác quan và tập tính của các thân mềm thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài?

Trả lời: Nhờ thần kinh phát triển nên ốc sên, mực và các thân mềm khác có giác quan phát triển và có nhiều tập tính thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài.

BÀI 19: MỘT SỐ THÂN MỀM KHÁC.

I.Một số đại diện:

II.Một số tập tính ở thân mềm.

Tiểu kết:

Nhờ thần kinh phát triển nên ốc sên, mực và

các thân mềm khác có giác quan phát triển và có nhiều tập tính thích nghi với lối sống đảm bảo sự tồn tại của loài.

Ví dụ :

-Tập tính đẻ trứng ở ốc sên

Câu 1:Em thường gặp ốc sên ở đâu? Khi bò ốc sên để lại dấu vết trên lá như thế nào?

Câu 2:Nêu một số tập tính ở mực.

Trß ch¬i may m¾n

Em có biết?

Ốc anh vũ họ hàng với mực nhưng vẫn còn vỏ

phủ ngoài cơ thể như vỏ ốc Số tua miệng của

chúng nhiều (khoảng 94 cái), không có giác bám Ốc anh vũ xuất hiện sớm trên hành tinh nên

được coi là “hóa thạch sống”.

Ốc anh vũ

Em có biết?

Biển nước ta có loài trai tượng họ hàng với trai sông nhưng vỏ dài trên dưới 1m, nặng 1tạ Con trai tượng lớn nhất, vỏ dài 1,4m nặng tới 250kg (riêng phần thịt đã nặng tới 30kg).

-Học bài.

-Trả lời 2 câu hỏi trang 67 SGK

-Chuẩn bị bài 20: Thực hành: Quan sát một số thân mềm

B¹n may m¾n råi

CÊu t¹o

§Æc ®iÓm cña mùc kh¸c víi b¹ch tuéc lµ:

a.Cã mai cøng ë phÝa l ng

b Sèng ë biÓn.

c H¹ch n·o.

d H¹ch hÇu.

B¹n may m¾n råi