Bài 13. Phong Trào Dân Tộc Dân Chủ Ở Việt Nam Từ 1925 - 1930.Docx

PHONG TRÀO DÂN TỘC DÂN CHỦ Ở VIỆT NAM TỪ 1925 1930 I SỰ RA ĐỜI CỦA BA TỔ CHỨC CÁCH MẠNG Nội dung Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên Việt Nam Quốc dân đảng Tân Việt cách mạng đảng Sự ra đời 11/1924, Ngu[.]

PHONG TRÀO DÂN TỘC DÂN CHỦ Ở VIỆT NAM TỪ 1925 - 1930

I SỰ RA ĐỜI CỦA BA TỔ CHỨC CÁCH MẠNG

Nội

dung

Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên

Việt Nam Quốc dân đảng

Tân Việt cách mạng đảng

Sự ra

đời

- 11/1924, Nguyễn ái Quốc về Quảng Châu (Trung Quốc) đã lựa chọn 1 số thanh niên ưu tú trong tổ chức Tâm Tâm xã, giác ngộ họ và lập ra nhóm Cộng sản đoàn (2/1925) gồm

Lê Hồng Phong, Lê Hồng Sơn,

Hồ Tùng Mậu

- 6/1925, trên cơ sở nhóm Cộng sản đoàn, Nguyễn ái Quốc đã thành lập Hội Việt Nam cách mạng thanh niên

Tiền thân là hội Phục Việt (14/7/1925)->

hội Hưng Nam 1926

->Việt Nam cách mạng đảng và Việt Nam cách mạng đồng chí hội 1927 -> đến 7/1928 chính thức mang tên là Tân Việt cách mạng đảng

- Hạt nhân đầu tiên của Việt Nam quốc dân đảng là nhóm Nam Đồng thư xã - 1 nhà xuất bản tiến bộ (Hà Nội)

- Do sự phát triển của phong trào dân tộc dân chủ và ảnh hưởng của tư tưởng dân chủ tư sản từ bên ngoài vào nhất là chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn,

 25/12/1927 Việt Nam quốc dân đảng ra đời

Mục

đích

“tổ chức và lãnh đạo quần chúng đoàn kết, tranh đấu để đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và tay sai để tự cứu lấy mình”

lãnh đạo công nhân, nông dân, binh lính trong nước, đánh đuối chủ nghĩa đế quốc, thiết lập 1 xã hội bình đẳng, bác ái, liên lạc với các dân tộc bị áp bức trên thế giới

- khi mới thành lập, đảng chưa có chính cương rõ ràng nên chỉ nêu chung chung là: trước làm dân tộc cách mang, sau làm thế giới cách mạng

+ 1929, đảng nêu ra nguyên tắc: tự do – bình đẳng – bác ái

+ Trước khi cuộc khởi nghĩa Yên Bái

nổ ra, Việt Nam

quốc dân đảng chủ trương:

đánh đuổi giặc Pháp, đánh đổ ngôi vua, thiết lập dân quyền

- Phương pháp cách mạng: cách mạng bằng sắt

và máu, nặng về

ám sát cá nhân

Lãnh

đạo

Nguyễn Ái Quốc, Lê Hồng

Sơn, Hồ Tùng Mậu (Cơ quan lãnh đạo cao nhất là Tổng bộ Trụ sở đặt tại Quảng Châu)

Lê Văn Huân

Kiên,Đặng Thai Mai, Tôn Quang Phiệt…

Phạm Tuấn Tài, Nguyễn Thái Học, Phó Đức Chính, Nguyễn Khắc Nhu

Địa bàn Khắp ba kì và có cơ sở ở

nước ngoài

chủ yếu ở Trung kì Bó hẹp ở một

số địa phương Bắc Kì

Khuyn

h

hướng

CT

Vô sản Khi mới thành lập,

Tân Việt còn là 1 tổ chức yêu nước , lập trường giai cấp không

rõ ràng, chưa dứt khoát theo 1 chủ nghĩa nào Sau này, dưới ảnh hưởng của Hội VNCMTN, Tân Việt chuyển dần sang khuynh hướng cách mạng vô sản

Dân chủ tư sản

(mô phỏng theo

mô hình Quốc dân đảng TQ)

Hoạt

động

- Tổ chức các lớp huấn luyện, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cho cách mạngTừ 1925 – 1927, Hội đã đào tạo được hơn 200 cán bộ nòng cốt Phần lớn thanh niên sau khi học xong bí mật về nước hoạt động trong phong trào công nhân và nông dân Số còn lại được gửi sang học tại trường Đại học Phương

- 9/2/1929, ám sát tên trùm mộ phu Badanh

 TD Pháp khủng bố dã man, Việt Nam Quốc dân đảng bị tổn thất nặng nề nhất

- Trước nguy cơ tan rã, 1

Đông (ở Matxcơva – Liên Xô),

hoặc trường quân sự Hoàng

Phố (Trung Quốc)

- 21/6/1925, Hội cho ra báo

Thanh niên: Tuyên truyền giác

ngộ quần chúng về chủ nghĩa

Mac – Lênin, kêu gọi đấu

tranh

- Đầu 1927, Xuất bản cuốn

sách "Đường Kách Mệnh" Tác

phẩm gồm những bài giảng của

Nguyễn ái Quốc tại các lớp học

ở Quảng Châu

Như vậy, Báo Thanh niên và

sách Đường kách mệnh đã

trang bị những lí luận giải

phóng dân tộc cho cán bộ của

hội để tuyên truyền cho giai

cấp công nhân và các tầng lớp

nhân dân Việt nam, góp phần

đưa phong trào cách mạng Việt

nam phát triển lên trình độ

mới, tạo tiền đề cho sự ra đời

của Đảng Cộng sản Việt Nam

sau này

- 1928, Hội có gần 300 hội

viên 1929, có khoảng 1700 hội

viên Họ đã xây dựng tổ chức

cơ sở của mình hầu khắp cả

nước

Trong những năm 1928

-1929, Hội Việt Nam cách

mạng thanh niên thực hiện chủ

trương "vô sản hóa", đưa cán

bộ, hội viên vào hầm mỏ, đồn

điền, nhà máy sống, lao động,

đấu tranh cùng công nhân để

rèn luyện đồng thời tuyền

truyền chủ nghĩa Mac- Lênin

vào công nhân

 Phong trào "Vô sản hóa" đã

góp phần tích cực thúc đẩy

cách mạng Việt nam chuyển

số lãnh tụ chưa bị bắt như Nguyễn Thái Học, Phó Đức Chính… chủ trương dốc toàn lực lượng đánh trận cuối cùng với

tư tưởng "không thành công thì cũng thành nhân"

- Đêm 9 rạng 10/2/1930 Khởi nghĩa Yên Bái bùng nổ, một số nơi phối hợp như Phú Thọ, Sơn Tây, Thái Bình nhưng nhanh chóng thất bại (Các chiến sĩ Yên Bái bị xử tử trong đó có Nguyễn Thái Học)

* Nguyên nhân thất bại, ý nghĩa lịch sử

- Khởi nghĩa Yên Bái thất bại vì tiến hành trong tình thế bị động, Việt Nam quốc dân đảng đang tan rã, lực lượng khởi nghĩa mỏng, rải ra ở nhiều nơi, ngày giời khởi nghĩa không thống nhất,

kế hoạch bị lộ….trong khi Thực dân Pháp còn mạnh

- Khởi

nhanh theo xu hướng vô sản, thúc đẩy quá trình kết hợp chủ nghĩa Mac- lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước, nhanh chóng hình thành 1 chính đảng của giai cấp

vô sản ở Việt Nam

nghĩa Yên Bái có tác dụng cổ vũ lòng yêu nước và

ý chí căm thù giặc của nhân dân góp phần khơi dậy, tiếp nối truyền thống anh hùng bất khuất của dân tộc Việt Nam

Vai trò - Hội đã góp phần huấn luyện,

đào tạo cán bộ; truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin vào trong nước, qua đó thúc đẩy phong trào yêu nước đấu tranh theo con đường cách mạng vô sản

- Qua hoạt động của hội, chủ nghĩa mac – Lênin đã đi sâu vào phong trào công nhân, nâng cao ý thức chính trị của giai cấp công nhân…thúc đẩy phong trào công nhân chuyển

từ tự phát sang tự giác

- Hội góp phần vào sự thắng thế của khuynh hướng vô sản ở VN

 Hội là tổ chức tiền thân, là

"tổ chức chính trị quá độ" để ra đời Đảng Cộng sản VN sau này

- Góp phần thúc đẩy

sự phát triển của phong trào công nhân

và các phong trào yêu nước

- Sự phân hóa của Tân Việt theo chủ nghĩa cộng sản phản ánh xu thế phát triển tất yếu của phong trào cách mạng Việt Nam lúc bấy giờ; đồng thời làm rõ sự thắng thế của xu hướng cách mạng vô sản trong phong trào cách mạng

ở nước ta

- Vai trò lịch sử của Việt nam quốc dân đảng với tư cách là 1 chính đảng cách mạng của giai cấp tư sản trong phong trào dân tộc vừa mới xuất hiện đã chấm dứt cùng với thất bại của khởi nghĩa Yên Bái

II SỰ RA ĐỜI CỦA BA TỔ CHỨC CỘNG SẢN

* Hoàn cảnh

- Đến 1929, chủ nghĩa Mac-Lênin được truyền bá sâu rộng ở Việt Nam làm cho phong trào công nhân và phong trào yêu nước phát triển, kết thành làn sóng dân tộc dân chủ rộng lớn, trong đó khuynh hướng vô sản chiếm ưu thế

- Tháng 3/1929, một số hội viên tiên tiến của Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên ở Bắc Kì đã họp tại số nhà 5D phố Hàm Long (Hà Nội), thành lập chi bộ cộng sản đầu tiên gồm 7 thành viên Sau đó mở cuộc vận động thành lập Đảng cộng sản thay cho Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên

- 5/1929, tại đại hội lần 1 của Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên ở Hương Cảng (Trung Quốc), Đoàn đại biểu Bắc kì đặt vấn đề thành lập đảng cộng sản nhưng không được đại hội chấp nhân nên bỏ về nước

* Quá trình thành lập

- 17/6/1929, đại biểu các tổ chức cơ sở cộng sản ở Bắc kì đã họp đại hội tại nhà

số 312 phố Khâm Thiên (Hà Nội) quyết định thành lập Đông Dương Cộng sản đảng Đại hội thông qua tuyên ngôn, Điều lệ cảu Đảng và quyết định ra báo Búa Liềm làm cơ quan ngôn luận của Đảng

- 8/1929, những cán bộ trong Tổng bộ và Kì bộ của Hội ở Nam Kì quyết định thành lập An Nam Cộng sản đảng, ra tờ báo “Đỏ” để tuyên truyền

- 9/1929, một số hội viên tiên tiến của Tân Việt cách mạng đảng tuyên bố thành lập Đương Dương Cộng sản liên đoàn, hoạt động ở Trung Kì

* ý nghĩa

- Như vậy, trong vòng 4 tháng cuối năm 1929, đã có 3 tổ chức cộng sản ở Việt Nam được thành lập phản ánh xu thế khách quan của cuộc vận động giải phóng dân tộc

ở Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản

- Sự xuất hiện của 3 tổ chức cộng sản là sự chuẩn bị trực tiếp cho sự ra đời của một chính đảng vô sản ở Việt Nam (chứng tỏ điều kiện thành lập đảng cộng sản đã chín muồi)

* Hạn chế

- Trong cùng một nước xuất hiện ba tổ chức cộng sản, hoạt động riêng rẽ, tranh giành ảnh hưởng của nhau làm cho phong trào cách mạng có nguy cơ chia rẽ lớn

 Vì vậy yêu cầu cấp thiết lúc này là phải thống nhất các tổ chức cộng sản lại

III SỰ RA ĐỜI CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN

1 Hội nghị thành lập Đảng (đầu 1930)

* Hoàn cảnh lịch sử

- 1929, phong trào công nhân cùng với các phong trào yêu nước khác kết thành 1 làn sóng dân tộc dân chủ mạnh mẽ, trong đó, giai cấp công nhân đã trở thành lực lượng tiên phong

- Cuối 1929, trong nước hình thành 3 tổ chức cộng sản, tuy nhiên lại hoạt động riêng rẽ, bài xích lẫn nhau gây nguy cơ chia rẽ lớn  Yêu cầu cấp thiết phải thống nhất lại thành 1 đảng

- Trước tình hình đó, Nguyễn ái Quốc với tư cách là phái viên của Quốc tế cộng sản đã từ Xiêm về Trung Quốc, chủ động triệu tập hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản

- 6/1/1930, Hội nghị đã diễn ra tại Hương Cảng (Trung Quốc) với sự tham gia của 2 đại biểu Đông Dương cộng sản đảng (Nguyễn Đức Cảnh và Trịnh Đình Cửu) và 2 đại biểu An Nam cộng sản Đảng (Châu Văn Liêm, Nguyễn Thiệu) cùng với 2 cán bộ hải ngoại (Lê Hồng Sơn, Hồ Tùng Mậu) do Nguyễn Ái Quốc chủ trì

* Nội dung hội nghị

- Mở đầu, Nguyễn Ái Quốc đã phân tích tình hình trong và ngoài nước, phê phán những hoạt động chia rẽ của các tổ chức cộng sản, đề nghị các tổ chức cộng sản hợp nhất

- Hội nghị nhất trí thống nhất lại các tổ chức cộng sản lại thành một đảng duy nhất lấy tên là Đảng cộng sản Việt Nam

- Hội nghị đã thông qua Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt và điều lệ vắn

tắt do Nguyễn Ái Quốc soạn thảo Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt là Cương lĩnh

chính trị đầu tiên của Đảng

- Hội nghị đã cử ra BCH TƯ lâm thời, Nguyễn Ái Quốc thay mặt Đảng Cộng

sản Việt Nam ra “lời kêu gọi” gửi công nhân, nông dân, binh lính và những người bị áp

bức bóc lột 24-2-1930, Đông Dương Cộng sản liên đoàn gia nhập vào đảng (Ngày 3-2

hằng năm được lấy làm ngày kỉ niệm thành lập đảng từ Đại hội III - tháng 9/1960)

* ý nghĩa của hội nghị: Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản và thành lập

Đảng cộng sản Việt Nam có ý nghĩa như 1 đại hội thành lập Đảng vì đã thông qua được

đường lối cách mạng Việt Nam

2 Nội dung của Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt

(Nguyễn Ái Quốc soạn thảo đầu năm 1930)

Đường lối chiến lược “tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng

sản”

Nhiệm vụ của cách

mạng:

-Về chính trị:

+ đánh đổ đế quốc Pháp, bọn phong kiến và tư sản phản cách mạng, làm cho nước Việt Nam được độc lập, tự do

+ Lập chính phủ công- nông- binh, tổ chức quân đội công-nông

- Về kinh tế:

+ Tịch thu hết sản nghiệp; tịch thu ruộng đất của đế quốc, tay sai chia cho dân cày nghèo;

+ tiến hành cách mạng ruộng đất

Lực lượng cách

mạng

- Công nhân, nông dân, tiểu tư sản, trí thức là động lực cách mạng

- Đối với phú nông, trung - tiểu địa và tư sản dân tộc thì lợi dụng hoặc trung lập

Vai trò lãnh đạo

cách mạng Đảng Cộng sản Việt Nam - đội tiên phong của giai cấp vô sản

Vị trí cách mạng (mối

quan hệ giữa cách

mạng VN với cách

mạng TG)

Cách mạng Việt nam là 1 bộ phận khăng khít của cách mạng thế giới: phải liên lạc với giai cấp vô sản và các dân tộc bị áp bức

3 Ý nghĩa lịch sử của sự thành lập Đảng cộng sản Việt Nam

- Đảng cộng sản Việt Nam ra đời là kết quả của cuộc đấu tranh dân tộc và giải cấp

quyết liệt của nhân dân Việt Nam, là sự sàng lọc nghiêm khắc của lịch sử trên con

đường đấu tranh trong 30 năm đầu XX

- Đảng cộng sản Việt Nam rà đời là sản phẩm của sự kết hợp của 3 nhân tố: giữa chủ

nghĩa Mac -Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước trong thời đại mới

(trên thế giới, quy luật thành lập Đảng cộng sản chỉ cần 2 yếu tố kết hợp là CN Mác-

Lênin và Phong trào công nhân.)

- Đảng cộng sản Việt Nam rà đời là bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử cách mạng Việt

Nam vì:

+ Từ đây đã chấm dứt thời kì khủng hoảng sâu sắc về giai cấp lãnh đạo và đường lối cứu nước ở nước ta cuối XIX - đầu XX

+ Từ đây chứng tỏ giai cấp công nhân nước ta đã trưởng thành và “đủ sức lãnh đạo cách mạng”

+ Từ đây, cách mạng Việt Nam trở thành một bộ phận khăng khít của cách mạng thế giới

- Đảng ra đời là sự chuẩn bị tất yếu đầu tiên có tính quyết định cho mọi thắng lợi của

cách mạng nước ta