Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La

Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La

Mục tiêu đầu tiên của một doanh nghiệp kinh doanh đó là tối đa hóa lợi nhuận, và để đạt được mức lợi nhuận như vậy thì doanh nghiệp phải tối đa hóa doanh thu và tối thiểu hóa chi phí Đặc biệt trong nền kinh tế hội nhập cạnh tranh khốc liệt như hiện nay vấn đề này ngày càng trở nên khó khăn hơn.Chính vì vậy mà các doanh nghiệp phải từng bước nâng cao công tác quản lý, tăng cường hạch toán kinh tế nội bộ, thực hiện triệt để công tác tiết kiệm trong sản xuất kinh doanh.

Thị trường bán lẻ của Việt Nam đã gia nhập vào thị trường tự do thương mại hóa với rất nhiều nước trên thế giới như: các nước trong khối ASEAN, Trung Quốc… đặc biệt là Việt Nam đã gia nhập Tổ chức thương mại thế giớiWTO Trong bối cảnh này, việc các doanh nghiệp nước ngoài xâm nhập vào thị trường Việt Nam là điều không thể tránh khỏi, hàng hóa trong nước sẽ phải cạnh tranh với rất nhiều các loại hàng hóa nước ngoài về giá cả, chất lượng, kiểu dáng … tất cả các doanh nghiệp đều có quyền tự chủ trong sản xuất kinh doanh, quan hệ bình đẳng, cạnh tranh hợp pháp, hợp tác và liên doanh tự nguyện; thị trường có vai trò hướng dẫn các doanh nghiệp lựa chọn lĩnh vực hoạt động và phản ánh doanh nghiệp sản xuất kinh doanh có hiệu quả hay không hiệu quả

Doanh nghiệp nào tổ chức tốt các nghiệp vụ về chi phí đã bỏ ra, xác định đúng đắn doanh thu và kết quả kinh doanh sẽ giúp cho các nhà quản trị doanh nghiệp có những quyết định đúng đắn trong kinh doanh để đạt được hiệu quả kinh doanh cao nhất với chi phí thấp nhất Ngược lại, nếu không xác định và không làm tốt ba chỉ tiêu này sẽ dẫn đến tình trạng gặp nhiều khó khăn trong hoạt động kinh doanh của mình, cuối cùng dễ lâm vào tình trạng phá sản

Chính vì vai trò quan trọng của doanh thu đối với các doanh nghiệp kinh doanh hiện nay như trên, và trong quá trình thực tập tại Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La, cùng với sự hướng dẫn của cô giáo Trần Thị

Phượng và các cán bộ kế toán tại công ty, nên em đã chọn đề tài “Hoàn thiện

kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La” làm Chuyên đề thực tập tốt nghiệp.

NỘI DUNG ĐỀ TÀI BAO GỒM:

Chương 1: Đặc điểm và tổ chức quản lý doanh thu, chi phí của CTCP

Thương mại Sông Đà Sơn La

Chương 2: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí tại CTCP Thương mại

Sông Đà Sơn La

Chương 3: Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại

CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

1.1 ĐẶC ĐIỂM DOANH THU, CHI PHÍ CỦA CTCP THƯƠNG MẠI

Hoạt động mua hàng của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La được thực hiện chủ yếu thông qua các hợp đồng kin tế với các đơn vị sản xuất kinh doanh từ các tỉnh như: Hà Nội, Nam Định, Hòa Bình…

Đối với hoạt động bán hàng: hàng hóa thường được xuất từ kho Công ty ra các quầy hàng, cửa hàng của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La, từ đây hàng hóa được phân phối bán lẻ cho người tiêu dùng Ngoài ra, hàng hóa còn được xuất từ kho giao cho Tổ thị trường phân phối cho các nhà bán lẻ trong địa bàn theo lịch hoặc theo phiên chợ Bên cạnh đó, một phần hàng tiêu dùng còn được bán thông qua hợp đồng đại lý

Hoạt động kinh doanh dịch vụ khách sạn được CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La tổ chức thực hiện tại hai khách sạn cố định ở trung tâm hai huyện Phù Yên và huyện Bắc Yên

1.1.2 Đặc điểm doanh thu của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Doanh thu chủ yếu của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La là doanh thu bán hàng hóa và doanh thu kinh doanh dịch vụ khách sạn

 Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản đã thu được tiền, hoặc sẽ thu được tiền từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu như: bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán (nếu có)

 Đối với hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế GTGT tính theo phương pháp khấu trừ, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là giá bán chưa có thuế GTGT

 Đối với hàng hóa không thuộc đối tượng chịu thuế GTGT như: muối i-ốt thì doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là tổng giá thanh toán

 Đối với hàng hóa nhận bán đại lý, ký gửi theo phương thức bán đúng giá hưởng hoa hồng như: mỳ chính Miwon, các sản phẩm của Công ty liên doanh Unilever Việt Nam… thì hạch toán vào doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ phần hoa hồng bán hàng mà doanh nghiệp được hưởng

 Trường hợp bán hàng theo phương thức trả chậm, trả góp như: ngô giống… thì doanh nghiệp ghi nhận doanh thu bán hàng theo giá bán trả tiền ngay và ghi nhận vào doanh thu chưa thực hiện phần lãi tính trên khoản phải trả nhưng trả chậm phù hợp với thời điểm ghi nhận doanh thu được xác định

 Đối với trường hợp cho thuê bất động sản đầu tư có nhận trước tiền cho thuê của nhiều năm thì doanh thu cho thuê bất động sản đầu tư fhi nhận của năm tài chính được xác định trên cơ sở lấy tổng số tiền nhận được chia cho số kỳ nhận trước tiền

vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp và chi phí tài chính.

 Giá vốn hàng bán: cuối kỳ kế toán tiến hành kiểm kê để xác định giá trị hàng hóa, vật tư tồn kho cuối kỳ Trên cơ sở kết quả kiểm kê, xác định giá trị hàng tồn kho đầu kỳ, cuối kỳ, hàng hóa mua vào trong kỳ

để xác định trị giá vốn của hàng hóa, dịch vụ xuất bán trong kỳ theo phương pháp giá thực tế đích danh

 Đối với chi phí bán hàng: bao gồm các khoản mục như sau:

- Chi phí nhân viên là các khoản phải trả cho nhân viên bán hàng như: tiền lương, tiền công, các khoản trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và kinh phí công đoàn

- Chi phí dụng cụ, đồ dùng: là các chi phí về công cụ, dụng cụ phục vụ cho quá trình tiêu thụ hàng hóa như: bao bì đựng muối i-

ốt, thùng nhựa đựng dầu hỏa, cân đồng hồ…

- Chi phí khấu hao TSCĐ: là các chi phí khấu hao TSCĐ ở bộ phận bảo quản, bán hàng như: nhà kho, cửa hàng, phương tiện bốc dỡ, vận chuyển…

- Chi phí dịch vụ mua ngoài: là các chi phí dịch vụ mua ngoài phục vụ cho bán hàng như: tiền thuê kho, tiền thuê bốc vác, vận chuyển hàng hóa đi tiêu thụ…

- Chi phí bằng tiền khác: là các chi phí khác phát sinh trong khâu bán hàng ngoài các chi phí kể trên như: chi phí quảng cáo, chào hàng…

 Đối với chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm:

- Chi phí nhân viên quản lý: là các khoản phải trả về lương, bảo hiểm

xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn của Ban giám đốc, nhân viên quản lý ở các phòng ban của doanh nghiệp

- Chi phí vật liệu quản lý: là cá chi phí vật liệu xuất dùng cho công tác quản lý doanh nghiệp như: giấy, bút, mực…

- Chi phí đồ dùng văn phòng: là các chi phí dụng cụ, đồ dùng văn phòng dùng cho công tác quản lý như: bàn ghế, máy vi tính, máy in,máy fax…

- Chi phí khấu hao TSCĐ: là các chi phí khấu hao TSCĐ dùng chungcho doanh nghiệp như: nhà văn phòng, máy móc thiết bị dùng trên văn phòng…

 Chi phí tài chính bao gồm: chi phí lãi tiền vay từ ngân hàng và các nguồn huy động vốn từ bên ngoài doanh nghiệp; các khoản chiết khấu thanh toán cho người mua hàng hóa được hưởng do thanh toán trước hạn…

1.2 TỔ CHỨC QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHÍ CỦA CTCP

THƯƠNG MẠI SÔNG ĐÀ SƠN LA

Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La (sau đây gọi tắt là “Công ty”) thực hiện phương thức bán hàng thông qua các cửa hàng của Công ty đặt tại trung tâm thị trấn và các xã thuộc địa bàn hai huyện Phù Yên và Bắc Yên

 Đối với hàng hóa tiêu dùng và hàng công nghiệp sau khi nhập kho được phân phối ra các quầy hàng, cửa hàng tại Thị trấn huyện Phù Yênthông qua Tổ thị trường của Công ty Các cán bộ trong Tổ thị trường

sẽ trực tiếp nhận hàng từ kho và giao cho các quầy hàng và cửa hàng

 Đối với hàng nông sản như ngô giống, Công ty thực hiện phân phối thông qua các cán bộ thuộc Tổ đầu tư và các cửa hàng bán lẻ của Công

ty Đối với phần ngô giống đầu tư theo mùa vụ thì Tổ đầu tư sẽ trực tiếp giao hàng và theo dõi kiểm tra giám sát việc sử dụng ngô giống cho đến khi thu được thành phẩm là ngô hạt; sau khi người dân bán được ngô hạt cán bộ đầu tư sẽ thu tiền bán ngô giống và nộp về Công

ty Đối với phần ngô giống bán lẻ tại các quầy hàng, cửa hàng thì hàng tháng các nhân viên bán hàng sẽ nộp tiền hàng trực tiếp tại Công ty

 Đối với các quầy hàng đặt tại Thị trấn huyện Bắc Yên và các xã thuộc địa bàn hai huyện Phù Yên, Bắc Yên hàng hóa định kỳ hàng tháng sẽ được Công ty vận chuyển đến tận nơi Cuối mỗi tháng các nhân viên bán hàng sẽ về nộp tiền trực tiếp tại Công ty

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ

TẠI CTCP THƯƠNG MẠI SÔNG ĐÀ SƠN LA

2.1 KẾ TOÁN DOANH THU VÀ THU NHẬP KHÁC

2.1.1 Chứng từ và thủ tục kế toán

- Chứng từ sử dụng:

 Phiếu thu tiền mặt (mẫu số: 01-TT)

 Hóa đơn GTGT (mẫu số: 01 GTKT-3LL)

 Giấy báo Có của ngân hàng

- Quy trình luân chuyển chứng từ:

 Đối với hoạt động bán hàng: Tổ thị trường đề nghị xuất kho hàng hóa -> cán bộ phòng Thương mại viết Hóa đơn GTGT hoặc là Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ -> thủ kho xuất hàng cho cán bộ Tổ thị trường đi giao hàng và thu tiền hàng -> kế toán thanh toán quầy hàng căn cứ vào Hóa đơn GTGT hoặc Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ

để lập phiếu thu tiền mặt -> thủ quỹ thu tiền -> bảo quản, lưu trữ

 Đối với hoạt động kinh doanh dịch vụ khách sạn: khi khách hàng trả phòng, lễ tân sẽ viết hóa đơn GTGT cho khách hàng -> giám đốc ký hóa đơn -> lễ tân thu tiền và giao hóa đơn cho khách hàng -> kế toán khách sạn căn cứ vào hóa đơn để lập phiếu thu tiền mặt -> thủ quỹ thu tiền -> bảo quản lưu trữ

Trích dẫn một số chứng từ của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

 Phiếu thu tiền từ hoạt động bán hàng

 Hóa đơn GTGT cho hoạt động bán hàng thông thường

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 11

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 12

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 13

 Hóa đơn GTGT cho dịch vụ kinh doanh khách sạn

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 15

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 16

khoản mục doanh thu, các khoản giảm trừ doanh thu và thu nhập khác.

2.1.3 Kế toán tổng hợp về doanh thu và thu nhập khác

 Quy trình ghi sổ tổng hợp: hàng ngày kế toán căn cứ vào chứng từ gốc,cập nhật số liệu vào phần mềm kế toán Theo quy trình của phần mềm

kế toán, các thông tin sẽ được tự động nhập vào sổ kế toán tổng hợp: Nhật ký chứng từ số 8, Sổ cái tài khoản 511, Sổ cái tài khoản 515, Sổ cái tài khoản 521, Sổ cái tài khoản 711

 Trích dẫn sổ kế toán tổng hợp tại CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Sổ cái tài khoản 511

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 18

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 19

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 20

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 21

 Hóa đơn hàng mua

 Biên bản kiểm kê hàng hóa (mẫu số 05-VT)

- Quy trình luân chuyển chứng từ: khi mua hàng hóa về nhập kho, kế toán căn cứ vào hóa đơn mua hàng để ghi các nghiệp vụ nhập hàng.Cuối kỳ căn cứ kết quả kiểm kê đánh giá hàng tồn để xác định giá vốn của hàng hóa đã bán theo phương pháp giá thực tế đích danh Sau đó hóa đơn hàng mua và biên bản kiểm kê sẽ được đưa vào khobảo quản, lưu trữ

2.2.1.2 Kế toán tổng hợp về giá vốn hàng bán

 Quy trình ghi sổ chi tiết: cuối kỳ kế toán xác định giá vốn của hàng hóa đã xuất bán, được xác định là đã bán và nhập số liệu vào phần mềm kế toán, thông tin sẽ được tự động nhập vào sổ tổng hợp: Nhật kýchứng từ số 8, Sổ cái tài khoản 632

 Trích dẫn sổ kế toán tổng hợp của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 23

2.2.2 Kế toán chi phí quản lý kinh doanh

2.2.2.1 Chứng từ và thủ tục kế toán

- Chứng từ sử dụng

 Các chứng từ phản ánh chi phí bán hàng như: tiền thuê bốc vác, khấu hao TSCĐ như: nhà kho, cửa hàng, xe tải chở hàng…

 Các chứng từ phản ánh chi phí quản lý doanh nghiệp như:

đồ dùng văn phòng; thuế, phí và lệ phí; chi phí hội nghị, tiếpkhác, công tác phí; khấu hao TSCĐ như: văn phòng, máy vi tính, xe ô-tô…

- Quy trình luân chuyển chứng từ: khi có phát sinh các khoản chi không phải là khoản chi thường xuyên như: tiền thuê bốc vác, chi phí hội nghị, tiếp khách… -> kế toán lập phiếu chi -> thủ quỹ chi tiền -> bảo quản, lưu trữ chứng từ

2.2.2.2 Kế toán tổng hợp về chi phí quản lý kinh doanh

 Quy trình ghi sổ kế toán tổng hợp: cuối tháng kế toán tổng hợp chi phí

ở bộ phận bán hàng và bộ phận quản lý doanh nghiệp, nhập số liệu vàophần mềm kế toán, từ đó thông tin sẽ được tự động cập nhật vào sổ kế toán tổng hợp: Nhật ký chứng từ số 8, Sổ cái tài khoản 642

 Trích dẫn sổ kế toán tổng hợp tại CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 25

2.2.3 Kế toán chi phí tài chính

2.2.3.1 Chứng từ và thủ tục kế toán

- Chứng từ sử dụng

 Chứng từ phản ánh chi phí lãi vay phải trả (mẫu của ngân hàng)

 Phiếu chi tiền mặt (mẫu số 02-TT)

- Quy trình luân chuyển chứng từ: đến kỳ hạn thanh toán, căn cứ vào Hợp đồng tín dụng và Phiếu thu tiền mặt huy động vốn từ bên ngoài -> kế toán ghi phiếu chi tiền mặt hoặc là ủy nhiệm chi -> thủ quỹ chi tiền -> kế toán chuyển tiền hoặc nộp tiền thanh toán lãi vay (tiền gốc) cho ngân hàng, trả tiền lãi cho người góp vốn -> bảo quản, lưu trữ chứng từ

2.2.3.2 Kế toán tổng hợp về chi phí chi phí tài chính

 Quy trình ghi sổ tổng hợp: khi có nghiệp vụ phát sinh, căn cứ vào chứng từ gốc kế toán cập nhật số liệu vào phần mềm kế toán Theo quytrình của phần mềm, thông tin sẽ được tự động nhập vào sổ tổng hợp: Nhật ký chứng từ số 8, Sổ cái tài khoản 635

 Trích dẫn sổ kế toán tổng hợp tại CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 27

2.2.4 Kế toán kết quả kinh doanh

- Kỳ xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp thông thường

là từ 01/01 đến 31/12 năm dương lịch, hoặc có thể là 06 tháng tùy thuộc theo yêu cầu cụ thể của cấp quản lý

- Quy trình xác định kết quả kinh doanh: cuối kỳ kế toán, thực hiện việc kết chuyển số doanh thu bán hàng thuần và doanh thu cung cấp dịch vụ thuần phát sinh trong kỳ vào bên Có của tài khoản 911 “Xác định kết quả kinh doanh” Kết chuyển trị giá vốn của hàng hóa đã tiêu thụ, dịch vụ đã cung cấp; chi phí quản

lý kinh doanh, chi phí tài chính và chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp phát sinh trong kỳ vào bên Nợ của tài khoản 911 để xác định kết quả kinh doanh trong kỳ

- Trích dẫn sổ kế toán phản ánh kết quả kinh doanh của CTCP Thương mại Sông Đà Sơn La

Lê Thị Bích Thọ - Lớp Kế toán 6 – K38 29

CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ

VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CTCP THƯƠNG MẠI SÔNG

ĐÀ SƠN LA

3.1 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH

THU, CHI PHÍ, KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CTCP THƯƠNG MẠI SÔNG ĐÀ SƠN LA VÀ PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN

3.1.1 Ưu điểm

Công ty cổ phần Thương mại Sông Đà Sơn La đã vận dụng đúng các quyđịnh của chế độ kế toán đối với loại hình doanh nghiệp kinh doanh thương mại từ công tác tổ chức kế toán ban đầu đến quá trình ghi sổ nghiệp vụ và lập báo cáo kết quả kinh doanh

 Công ty sử dụng đúng mẫu chứng từ ban đầu theo quy định, phù hợp với nghiệp vụ bán hàng, phản ánh đầy đủ nội dung và tính trung thực của thông tin Kế toán thực hiện tốt việc kiểm tra tính hợp pháp, hợp

lệ, đảm bảo tính chính xác cao, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác kế toán khi cần tìm số liệu để so sánh và đối chiếu Chứng từ sử dụng được luân chuyển đúng quy định và có sự quy định trách nhiệm rõ ràng Công tác phân loại chứng từ được tổ chức một cách rõ ràng: hóa đơn GTGT, phiếu thu, phiếu chi (có kèm theo chứng từ gốc), chứng từ ngân hàng… được phân loại và lưu trữ riêng biệt dễ dàng cho việc ghi

sổ và đối chiếu số liệu khi cần thiết

 Việc sử dụng tài khoản kế toán được thực hiện theo hệ thống tài khoản ban hành theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của

Bộ trưởng Bộ Tài chính đảm bảo việc cập nhật những quy định mới