1.Ngâni hàngi thươngi mạii nhài nướcKhốii ngâni hàngi nàyi chiếmi tỷi trọngi lớni vài chii phốii mạnhi trongi thịi trườngi dịchi vụi ngâni hàngi Việti Nami hiệni nay.i Tấti
Trang 1PHẦNi I HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAM 1
I TỔNGi QUANi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi –i HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi 3i CẤP 1
1 Ngâni hàngi thươngi mạii nhài nước 2
2 Ngâni hàngi thươngi mạii cổi phần 3
3 Ngâni hàngi nướci ngoài 5
II CÁCi ĐẶCi ĐIỂMi CỦAi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAM 7
1 Tỷi lệi sửi dụngi dịchi vụi ngâni hàngi còni thấp 7
2 Tăngi trưởngi huyi độngi vài tíni dụngi nhanhi hơni tốci đội tăngi trưởngi GDP 8
3 Thịi trườngi manhi múni nhưngi lạii đượci quảni lýi tậpi trung 9
4 Hoạti độngi cáci ngâni hàngi nướci ngoàii lài hạni chế 10
5 Thiếui cơi chếi đánhi giái chấti lượngi tíni dụngi ngâni hàng 11
6 Nguồni vốni chủi sởi hữui củai ngâni hàngi nhỏ 12
7 Dịchi vụi ngâni hàngi hạni chếi vài thui nhậpi từi khốii dịchi vụi nàyi lài thấp 13
8 Tỷi lệi nợi xấui khói xáci địnhi rõi ràng 14
PHẦNi II ẢNHi HƯỞNGi CỦAi CÁCi CAMi KẾTi HỘIi NHẬPi ĐẾNi LĨNHi VỰCi TÀIi CHÍNHi NGÂNi HÀNGi -i NHỮNGi THÁCHi THỨCi VÀi CƠi HỘIi PHÁTi TRIỂNi ĐỐIi VỚIi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi HẬUi WTO 15
I ẢNHi HƯỞNGi CỦAi CÁCi CAMi KẾTi HỘIi NHẬPi ĐẾNi LĨNHi VỰCi TÀIi CHÍNHi NGÂNi HÀNG 15
1 Giai nhậpi WTOi vài GATS 15
2 Hiệpi địnhi thươngi mạii Việti Mỹ: 19
3 Ảnhi hưởngi củai cáci cami kếti hộii nhậpi quốci tế: 20
II NHỮNGi THÁCHi THỨCi VÀi CƠi HỘIi PHÁTi TRIỂNi ĐỐIi VỚIi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi HẬUi WTO 21
1 Nhữngi tháchi thứci củai ngànhi ngâni hàngi hậui WTO 21
a) Tăngi vốni –i việci khôngi baoi giời đủ 21
b) Chii tiêui côngi nghệi thôngi tini ngâni hàng 24
c) Lỗi hổngi thôngi tini củai cáci tổi chứci tíni dụng 25
d) Hệi thốngi luậti phái sản 27
e) Năngi lựci quảni trịi củai cáci tổi chứci tíni dụng 28
f) Thịi trườngi muai báni tàii sảni nợ 29
2 Nhữngi cơi hộii pháti triểni củai ngànhi ngâni hàngi hậui WTO 30
Trang 2a) Ngâni hàngi báni lẻi vài thịi trườngi choi cáci doanhi nghiệpi vừai vài nhỏ 30
(1) Xáci địnhi xui hướngi pháti triểni dịchi vụi ngâni hàngi báni lẻ 32
(2) Xáci địnhi mụci tiêui pháti triểni dịchi vụi ngâni hàngi báni lẻ 33
(3) Đềi rai địnhi hướngi vài giảii phápi chiếni lược 34
b) Thịi trườngi choi vayi tiêui dùng 37
(1) Tíni dụngi cái nhân: 38
(2) Thẻi tíni dụng,i ghii nợi vài máyi ATM 40
(3) Thịi trườngi choi vayi cầmi cố,i thếi chấp 43
c) Thanhi toáni điệni tử 45
PHẦNi III CÁCi GIẢIi PHÁPi VÀi KIẾNi NGHỊi ĐỀi XUẤTi TRƯỚCi CÁCi CƠi HỘIi VÀi THÁCHi THỨCi ĐỐIi VỚIi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi HẬUi WTO 46
1 Mạngi lướii hoạti động: 46
2 Năngi lựci tàii chính: 46
3 Cơi chếi quảni trịi vài kiểmi soáti rủii ro: 47
4 Bội máyi quảni trịi điềui hành: 47
5 Cơi cấui cổi đông: 47
6 Tìnhi hìnhi tàii chínhi lànhi mạnh: 48
7 Côngi nghệ: 48
8 Chiếni lượci pháti triển: 48
Trang 3PHẦN I HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAM
I TỔNGi QUANi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi –i HỆi THỐNGi
NGÂNi HÀNGi 3i CẤP
Cùngi vớii côngi cuộci “Đổii mới”i nềni kinhi tếi thìi quái trìnhi cảii cáchi hệi
thốngi ngâni hàngi cũngi đượci thựci hiệni mộti cáchi ráoi riếti vài triệti để.i Néti
chuyểni biếni nổii bậti nhấti trongi hệi thốngi ngâni hàngi lài việci thiếti lậpi hệi
thốngi ngâni hàngi haii cấpi vàoi nămi 1989.i Trongi đó,i Ngâni hàngi Nhài nướci
đóngi vaii tròi cungi cấpi cáci dịchi vụi vềi ngâni hàngi choi cáci ngâni hàngi
thươngi mạii cổi phầni kháci vài lậpi kếi hoạchi quốci gia,i cáci Ngâni hàngi kháci
thựci hiệni cáci hoạti độngi kinhi doanh
Hiệni nay,i vớii tổngi sối 84i ngâni hàngi thươngi mại,i hệi thốngi ngâni hàngi Việti Nami cói
thểi đượci chiai thànhi 3i cấp:i Ngâni hàngi thươngi mạii nhài nước,i ngâni hàngi thươngi mạii cổi
phầni vài ngâni hàngi nướci ngoài
4
1 0 4 4 3
8 41
4 4 18 48
5 4 24 51
5 4 26 48
5 4
26 39
5 4
29 37
5 4
35 40
Trang 41.Ngâni hàngi thươngi mạii nhài nước
Khốii ngâni hàngi nàyi chiếmi tỷi trọngi lớni vài chii phốii mạnhi trongi thịi trườngi dịchi vụi
ngâni hàngi Việti Nami hiệni nay.i Tấti cải cáci ngâni hàngi nàyi đóngi vaii tròi nhưi mộti bội phậni
củai ngâni hàngi nhài nướci saui khii táchi rờii vàoi nămi 1988i đểi trởi thànhi cáci ngâni hàngi hoạti
độngi độci lập.i Cáci ngâni hàngi nàyi baoi gồm:i Ngâni hàngi Ngoạii thươngi (VCB,i vừai đượci
cổi phầni hóai cuốii nămi 2007),i Ngâni hàngi Côngi thươngi (ICB),i Ngâni hàngi đầui tưi vài pháti
triểni (BIDV),i Ngâni hàngi Nôngi nghiệpi vài Pháti triểni nôngi thôni (VBARD),i Ngâni hàngi
Nhài Đồngi bằngi Sôngi Cửui longi (MHB).i
Doi thừai kếi từi hệi thốngi ngâni hàngi nhài nướci trướci đây,i 5i ngâni hàngi thươngi mạii củai
Nhài nướci chii phốii thịi trườngi ngâni hàngi hiệni nay,i chiếmi gầni 72%i tổngi tàii sảni cói
củai toàni khui vựci ngâni hàng,i vớii 76%i thịi trườngi tíni dụng.i Thếi nhưngi đii kèmi vớii
lợii thếi này,i khốii nàyi cũngi đãi tíchi lũyi nhiềui khoảni nợi xấui trongi nhiềui nămi trướci đó.i
Nămi 2000,i tỷi lệi nợi khói đòii ởi 5i ngâni hàngi thươngi mạii củai nhài nướci chiếmi 3%i tổngi sối
tíni dụngi pháti hành.i Trongi nhữngi nămi qua,i Ngâni hàngi Nhài nướci đãi rai cáci quyi định,i
chínhi sáchi đểi cảii tổi hệi thốngi ngâni hàngi này.i Đếni nay,i tỷi lệi nợi xấu,i khói đòii củai khốii nàyi
đãi giảmi xuốngi chỉi còni 3-4%.i Tuyi nhiên,i Tổi chứci Ngâni hàngi Thếi giớii –Worldi Banki
vẫni khuyếni nghịi chínhi phủi Việti Nami nêni ưui tiêni hoạti độngi cảii cáchi hệi thốngi ngâni
hàngi Việti Nam.i Kếi hoạchi này,i theoi đó,i sẽi xâyi dựngi Ngâni hàngi Nhài nướci thànhi Ngâni
hàngi Trungi ươngi hiệni đại,i đồngi thờii cổi phầni hoái tấti cải cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii
quốci doanhi trướci nămi 2010,i trừi Ngâni hàngi Nôngi nghiệpi vài Pháti triểni Nôngi thôni Việti
Nami (Agribank).i Đâyi cũngi lài nộii dungi củai Thôngi báoi sối 191-i TB/TWi củai Bội Chínhi trịi
vềi mụci tiêu,i giảii phápi pháti triểni ngànhi Ngâni hàngi đếni nămi 2010i vài địnhi hướngi đếni
2020.i
Thếi nhưng,i cáci Ngâni hàngi Thươngi Mạii Nhài nướci vẫni đangi "bậni rộn"i vài "loayi
hoay"i mấti quái nhiềui thờii gian,i côngi sứci vài chời đợii triểni khaii cổi phầni hoá,i loi xửi lýi nợi
xấui vài chời đợii sắpi xếpi lạii chii nhánh,i mạngi lưới.i Điềui nàyi làmi choi tiếni đội cổi phầni hoái
cáci ngâni hàngi nàyi diễni rai khái chậmi dùi chínhi phủi Việti Nami đãi vài đangi cối gắngi đẩyi
mạnhi hoạti độngi này.i Cuốii nămi 2007,i sựi kiệni Ngâni hàngi Ngoạii thươngi (VCB)i tiếni
Tỷ lệ phân chia thị trường huy động
của các NHTM nhà nước
BIDV, 17%
VietinBank, 22%
ArgiBank, 39%
VCB, 22%
Tỷ lệ phân chia thị trường tín dụng của
các NHTM nhà nước
BIDV, 21%
VietinBank, 21%
ArgiBank, 42%
VCB, 16%
Trang 5hànhi pháti hànhi cổi phiếui rai côngi chúngi đãi đánhi dấui mộti cộti mốci mớii vài bướci tiếni bội
quani trọngi choi kếi hoạchi hoạti độngi này.i
Song,i côngi táci quảni trịi điềui hànhi củai cáci ngâni hàngi bịi lệi thuộci quái nhiềui vàoi hộii
sởi chínhi ởi Trungi ương;i thiếui quyềni chủi động.i Cơi chếi tiềni lươngi vài thui nhậpi khôngi
khuyếni khíchi tínhi năngi động,i sángi tạoi trongi kinhi doanh.i Bội máyi cồngi kềnh,i chấti lượngi
nguồni nhâni lựci hạni chế…i Đói cũngi chínhi lài điểmi yếu,i điểmi bấti lợii củai cáci Ngâni hàngi
Thươngi mạii Nhài nướci trongi cạnhi tranhi trongi thờii giani tới.i Vìi vậy,i khốii ngâni hàngi nàyi
vẫni cầni cảii cáchi mạnhi mẽi hơni nữai saui khii cổi phầni hoái đểi hoạti độngi ngâni hàngi đạti cáci
chuẩni mựci quốci tếi như:i năngi lựci tàii chính,i côngi táci quảni lýi vài điềui hànhi ngâni hàng,i
quảni trịi rủii roi vài tíni dụng,i pháti triểni vài triểni khaii dịchi vụi mới,i quảni trịi thôngi tini vài
nguồni nhâni lựci ngâni hàng.i Cáci yếui kémi nàyi cói thểi đượci khắci phụci bằngi việci chuyểni
giaoi kiếni thứci vài kinhi nghiệmi từi cáci đốii táci chiếni lượci nướci ngoài.i Nhưng,i vớii tỷi lệi
vốni gópi 10%i thậmi chíi lài 20%i củai đốii táci nướci ngoàii trongi ngâni hàng,i câui hỏii lài cáci đềi
nghịi vài giảii phápi cảii cáchi củai họi cói đượci ápi dụngi hayi mứci đội ảnhi hưởngi củai nói trongi
ngâni hàngi lài nhưi thếi nào.i Hiện,i VCBi vẫni đangi trongi quái trìnhi chọni lựai đốii táci chiếni
lượci nướci ngoàii choi ngâni hàngi đểi cói sựi hỗi trợi tốti nhấti từi cáci đốii táci vài câui hỏii trêni sẽi
cói lờii giảii đápi trongi vàii nămi tới
2.Ngâni hàngi thươngi mạii cổi phần
Cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni bắti đầui thànhi lậpi từi nhữngi nămi 90i nêni ngâni
hàngi khôngi cói cơi cấui tổi chứci nặngi nềi cũngi khôngi phảii gánhi cáci khoảni nợi xấu,i xãi hộii
lớni nhưi cáci ngâni hàngi thươngi mạii nhài nước.i Vìi thế,i cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni
hoạti độngi linhi hoạti vài cói khải năngi thíchi ứngi tốti hơni vớii cáci thayi đổii cơi chếi thịi trường.i
Tuyi nhiên,i khốii nàyi cói cáci khuyếti điểmi như:i vốni điềui lệi nhỏ,i cơi sởi hại tầngi côngi
nghệi thôngi tini kémi vài khải năngi quảni trị,i điềui hànhi củai khốii lãnhi đạoi ngâni hàngi còni
yếu.i Trướci đây,i vốni điềui lệi trungi bìnhi củai mỗii ngâni hàngi thuộci khốii nàyi chỉi khoảngi
vàii trămi tỷi đồngi VNĐi (khoảngi 20i tỷi USD).i Hạni chếi vềi vốni nàyi khiếni nhiềui ngâni hàngi
khốii nàyi phảii đứngi ngoàii thịi trườngi tíni dụngi thươngi mạii doi khói đápi ứngi cáci khoảni tíni
dụngi lớn.i Thếi nhưng,i trongi 2i nămi vừai qua,i cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni đãi nỗi lựci
cảii thiệni năngi lựci tàii chínhi củai ngâni hàngi mìnhi bằngi cáchi pháti hànhi cổi phiếui choi côngi
chúng.i Thậmi chí,i mộti sối ngâni hàngi đãi báni cổi phầni củai họi choi cáci ngâni hàngi nướci
ngoài.i Hiện,i vốni điềui lệi trungi bìnhi củai mỗii ngâni hàngi khốii nàyi khoảngi hơni 1200i tỷi
đồngi VNĐi (khoảngi 80i triệui USD).i Trongi sối đó,i Sacombanki hiệni đangi dẫni đầui cáci
NHTMi CPi trongi cải nướci vớii sối vốni điềui lệi lài 4.445i tỷi đồng;i tiếpi đếni lài Eximbanki đạti
2.800i tỷi đồng,i ACBi đạti 2.530i tỷi đồng,…i
Trang 6Thị phần huy động vốn năm 2006 tại
Trongi thờii giani qua,i tấti cải cáci khốii ngâni hàngi đềui pháti triểni vềi quyi mô.i Ngayi cải
cáci ngâni hàngi thươngi mạii Nhài nướci đangi phảii loi cổi phầni hoái songi cũngi tiếpi tụci mởi
thêmi chii nhánh,i phòngi giaoi dịch.i Nhưngi pháti triểni mạnhi nhấti vẫni lài hệi thốngi ngâni
hàngi thươngi mạii cổi phần.i Khốii ngâni hàngi nàyi tiếpi tụci pháti triểni mạnhi mạngi lướii vài
thànhi lậpi thêmi ngâni hàngi mới.i Ướci tínhi đếni hếti nămi 2007,i tổngi sối phòngi giaoi dịchi chii
nhánhi củai cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni tăngi gấpi gầni 2i lầni soi vớii đầui nămi 2006.i
Đồngi thờii cói 4i ngâni hàngi thươngi mạii cổi phần:i Bảoi Việt,i Tàii chínhi Dầui khí,i Liêni Việt,i
FPTi đượci Ngâni hàngi Nhài nướci chấpi thuậni vềi mặti nguyêni tắci choi thànhi lậpi mới,i cói
tổngi sối vốni điềui lệi lêni tớii 10.500i tỷi đồng,i gầni bằngi sối vốni điềui lệi củai 8i ngâni hàngi
thươngi mạii cổi phầni hiệni đangi hoạti độngi trêni địai bàni Hài Nội.i
Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni Tàii chínhi dầui khíi cói sối vốni tớii 5.000i tỷi đồng,i
đứngi đầui khốii ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni hiệni nay,i vớii cổi đôngi lớni nhấti lài Tậpi
đoàni Dầui khíi Quốci giai Việti Nami nắmi giữi 20%i cổi phần.i Tiếpi đếni lài Ngâni hàngi Thươngi
mạii Cổi phầni Liêni Việti cói sối vốni tớii 3.000i tỷi đồng.i Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni
Bảoi Việti cói sối vốni 1.000i tỷi đồng,i vớii cổi đôngi lớni nhấti lài Tậpi đoàni Bảoi Việti nắmi giữi
40%i cổi phần.i
Theoi kếi hoạch,i đầui nămi 2008i sẽi cói 2i ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni kháci lài Ngâni
hàngi Thươngi mạii Cổi phầni Côngi nghiệpi Việti Nami vài Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni
Ngoạii thươngi châui Ái cũngi đượci Ngâni hàngi Nhài nướci xemi xéti chấpi thuậni vềi mặti
nguyêni tắci cấpi phépi thànhi lập.i
Trongi cuộci cạnhi tranhi phâni chiai thịi phầni hoạti độngi ngâni hàngi ởi TP.HCMi -i trungi
tâmi kinhi tếi tàii chínhi lớni nhấti vài sôii độngi nhấti củai cải nước,i khốii ngâni hàngi thươngi mạii
Nhài nướci đangi bịi hụti hơi.i Ưui thếi đangi thuộci vềi khốii ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni
đầyi nhanhi nhẹn.i Đếni hếti thángi 12/2007,i tổngi sối vốni huyi độngi củai cáci Ngâni hàngi
Trang 7Thươngi mạii Cổi phầni tạii TP.HCMi đạti 204.411i tỷi đồng,i chiếmi 46,9%i tổngi thịi phầni huyi
độngi vốni củai cáci ngâni hàngi trêni địai bàn;i dưi nợi choi vayi củai cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii
Cổi phầni ởi TP.HCMi đạti 159.354i tỷi đồng,i chiếmi 45,93%i tổngi thịi phầni choi vayi trêni địai
bàn.i Trongi khii đói thịi phầni choi vayi củai cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii Nhài nướci chỉi chiếmi
29,39%.i Khôngi chỉi chiếmi thịi phầni lớni vềi cạnhi tranhi trongi lĩnhi vựci huyi độngi vốn,i choi
vay,i mởi rộngi mạngi lưới,i khốii Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni còni chiếmi thịi phầni lớni
vềi hiệui quải kinhi doanh,i tứci lài tổngi lợii nhuậni trướci thuếi trongi toàni khốii ngâni hàng.i Sối
liệui đếni hếti thángi 9-2007,i tổngi lợii nhuậni trướci thuếi củai cáci Ngâni hàngi trêni địai bàni TPi
HCMi đạti 9.013i tỷi đồng,i bằngi 142,6%i soi vớii nămi 2006;i trongi đói khốii NHTMi Nhài
nướci chỉi chiếmi 34,2%,i khốii NHTMi CPi chiếmi 48,1%
Vớii xui hướngi nóii trên,i trongi nămi 2008i vài mộti sối nămi tới,i cáci Ngâni hàngi Thươngi
mạii Cổi phầni tiếpi tụci cói sựi bứti phá,i vươni lêni mạnhi mẽi trongi cạnhi tranh,i còni cáci Ngâni
hàngi Thươngi mạii Nhài nướci tiếpi tụci bậni bịui quái nhiềui vớii việci cổi phầni hoái cũngi nhưi
nhữngi lựci cảni khác,i nêni sẽi tiếpi tụci bịi "hụti hơi"i trongi cuộci đuai trêni thịi trườngi tàii chínhi –
i tiềni tệ,i íti nhấti lài ởi địai bàni TP.HCM
3.Ngâni hàngi nướci ngoài
Cuốii nămi 2005,i Việti Nami cói 28i chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoài,i 4i ngâni hàngi liêni
doanhi vớii nướci ngoàii vài 3i côngi tyi choi thuêi tàii chínhi đượci thànhi lập.i Cáci tổi chứci tíni
dụngi nướci ngoàii cói tổngi tàii sảni lài khoảngi 100i ngàni tỷi VNĐi (khoảngi 6.3i tỷi USDi ),i tăngi
25%.i Tổngi lợii nhuậni trướci thuếi củai cáci ngâni hàngi nướci ngoàii vài cáci ngâni hàngi liêni
doanhi tăngi trungi bìnhi lài 45%.i Sựi thami giai củai cáci ngâni hàngi nướci ngoàii
vàoi khui vựci ngâni hàngi Việti Nami vẫni còni hạni chế.i Hoạti độngi củai cáci
Ngâni hàngi nướci ngoàii chiếmi vàoi khoảngi 10%i thịi trườngi ngâni hàngi trongi
nămi 2005.i
Đếni nay,i dùi phạmi vii hoạti độngi chưai rộng,i songi nămi 2007i vẫni lài nămi hoạti độngi
thànhi côngi củai khốii ngâni hàngi nướci ngoài.i Tổngi tàii sảni củai cáci chii nhánhi vài tổi chứci
tíni dụngi cói vốni đầui tưi nướci ngoàii đạti trêni 215.000i tỷi đồng,i tăngi 8%i soi vớii nămi 2006,i
vài tăngi hơni 60%i soi vớii nămi 2005.i Sối lượngi chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii tạii Việti
Nami đãi lêni coni sối 35.i Tổngi thui nhậpi trướci thuếi củai khốii ngâni hàngi vài tổi chứci tíni dụngi
nướci ngoàii đạti trêni 2.400i tỷi đồng,i tăngi trêni 41%i soi vớii nămi 2006i vài chiếmi khoảngi
18%i tổngi thui nhậpi trướci thuếi củai hệi thốngi ngâni hàngi Việti Nam.i Thịi phầni dưi nợi choi
vayi vài huyi độngi vốni củai cáci chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii cũngi tăngi khái mạnh.i
Riêngi tạii Thànhi phối Hồi Chíi Minh,i thịi phầni dưi nợi tăngi từi 12%i củai nhữngi nămi trướci lêni
trêni 19%i hiệni nay,i còni thịi phầni huyi độngi vốni từi 12%i lêni gầni 16%.i Ngoàii hoạti độngi
choi vayi vài đầui tư,i cáci chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii còni chiếmi thịi phầni khái lớni
trongi lĩnhi vựci thanhi toáni quốci tế,i kinhi doanhi ngoạii tệ,i chứngi khoán,i bảoi lãnhi pháti hànhi
tráii phiếui doanhi nghiệp.i Cáci ngâni hàngi nướci ngoàii nhìni chungi đềui tậpi trungi vàoi mộti
phâni đoạni hẹpi trêni thịi trườngi lài cáci doanhi nghiệpi cói vốni đầui tưi nướci ngoàii vài mộti sối
doanhi nghiệpi cói chọni lọci trongi nước.i Bài Đàmi Bíchi Thủy,i Tổngi Giámi đốci ANZi tạii
Việti Nam,i choi biếti hướngi kinhi doanhi trọngi tâmi củai ANZi trongi thờii giani tớii sẽi lài thịi
Trang 8trườngi thẻi tíni dụngi -i lĩnhi vựci mài ANZi đánhi giái lài cói nhiềui tiềmi năngi songi lạii đangi bịi
bỏi ngỏ.i
Ngâni hàngi nướci ngoàii hiệni nayi đangi theoi đuổii 2i chiếni lượci songi song:i pháti triểni
chii nhánhi ngâni hàngi đồngi thờii thami giai đầui tư,i gópi vốni vàoi cáci ngâni hàngi nộii địa.i
Ngâni hàngi nướci ngoàii bịi hạni chếi khải năngi huyi độngi vốni vài lượngi kháchi hàngi choi vay,i
cầni 15i triệui USDi đểi mởi mộti chii nhánhi mới.i Điềui nàyi giảii thíchi tạii saoi HSBC,i ngâni
hàngi nướci ngoàii lớni nhấti tạii Việti Nam,i cũngi chỉi cói 2i chii nhánhi tạii Hài Nộii vài TPHCMi
vớii vốni điềui lệi lài 30i tỷi USD.i Theoi cami kếti củai Việti Nami khii giai nhậpi WTO,i cáci ngâni
hàngi nướci ngoàii đãi đượci phépi thànhi lậpi ngâni hàngi 100%i vốni nướci ngoàii tạii Việti Nam.i
Ngâni hàngi ANZ,i nhài băngi nướci ngoàii đầui tiêni mởi chii nhánhi tạii Hài Nộii nămi 1993,i
đangi cói thami vọngi mởi thêmi từi 10-12i chii nhánhi vàoi cuốii nămi 2008,i khii đượci cấpi giấyi
phépi thànhi lậpi ngâni hàngi 100%i vốni nướci ngoàii tạii Việti Nam.i Standardi Charteredi Banki
vài HSBCi cũngi đãi lêni kếi hoạchi mởi chii nhánhi ởi mộti sối đôi thịi lớni củai Việti Nami trongi
nămi nayi đểi cói thểi cungi cấpi cáci dịchi vụi tàii chínhi choi kháchi hàngi nộii địa.i Mớii đây,i
Ngâni hàngi Nhài nướci đãi chấpi thuậni vềi nguyêni tắci choi 3i ngâni hàngi nướci ngoàii lài
Commonwealthi Banki (Ôxtrâylia),i IBKi (Hàni Quốc)i vài Fuboni (Đàii Loan)i mởi chii nhánhi
100%i vốni nướci ngoàii ởi Việti Nam.i Tuyi nhiên,i đểi thànhi lậpi ngâni hàngi nướci ngoàii tạii
Việti Nam,i ngâni hàngi đói phảii cói mộti ngâni hàngi mẹi vài sởi hữui trêni 50%i vốni củai ngâni
hàngi mẹ,i ngoàii rai ngâni hàngi mẹi phảii cói tổngi tàii sảni íti nhấti lài 10i tỷi USDi vàoi nămi trướci
củai nămi xini cấpi giấyi phépi thànhi lập.i Đâyi lài mộti quyi địnhi kỹi thuậti củai Ngâni hàngi Nhài
nướci nhằmi cói thểi chọni lọci cáci ngâni hàngi cói năngi lựci tàii chínhi mạnh,i hoạti độngi tốti
hàngi đầui trêni thếi giớii khii thami giai vàoi hệi thốngi tàii chínhi Việti Nam
Chiếni lượci thứi 2i lài thami giai đầui tưi gópi vốni tạii cáci ngâni hàngi nộii địai đểi tiếpi cậni thịi
trườngi kháchi hàngi trongi nước.i Nămi 2005i chỉi cói cáci quỹi đầui tưi dàii hạni nhưi IFCi vài
Dragoni Capitali lài cáci đốii táci chiếni lượci củai mộti sối ngâni hàngi nộii địa.i Đếni nay,i ANZi
sởi hữui 10%i cổi phầni củai Ngâni hàngi Sàii Gòni Thươngi tíni vài 10%i cổi phầni củai mộti sối
côngi tyi chứngi khoán.i HSBCi cũngi đangi sởi hữui 14,5%i vốni củai Ngâni hàngi Kỹi thươngi
Việti Nam,i đãi đềi nghịi đượci nângi tỉi lệi nàyi lêni 20%i vài Standardi Charteredi cũngi thami giai
10%i vốni củai Ngâni hàngi Ái Châu.i Cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni kháci cũngi đãi tìmi
kiếmi vài kýi kếti vớii cáci đốii táci chiếni nướci nướci ngoài.i Tuyi nhiên,i việci thami giai gópi vốni
nàyi củai cáci ngâni hàngi nướci ngoàii cũngi đượci quyi địnhi chặti chẽ,i khôngi quái 30%i vốni tựi
cói củai ngâni hàng.i Ngoàii ra,i cáci đốii táci nướci ngoàii đượci thami giai gópi vốni 5%i khôngi
cầni xini phépi nhưngi từi 10%i trởi lêni trongi 4i ngâni hàngi kháci nhaui thìi cầni đượci ngâni hàngi
Nhài nướci cấpi phép
Căni cứi vàoi tốci đội tăngi trưởngi xuấti khẩui cao,i cáci luồngi chui chuyểni vốni quốci tế,i
thanhi toáni quốci tếi vài lượngi kháchi dui lịchi quốci tếi vàoi Việti Nami ngàyi càngi tăng,i nhiềui
chuyêni giai tàii chínhi choi rằngi sẽi cói mộti cuộci đổi bội củai cáci ngâni hàngi nướci ngoàii vàoi
Việti Nami trongi thờii giani tới.
Trang 9II. i CÁCi ĐẶCi ĐIỂMi CỦAi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAM
Ngànhi dịchi vụi tàii chínhi Việti Nami còni khái noni trẻ.i Nói mangi đầyi đủi cáci đặci điểmi
tàii chínhi củai mộti nềni kinhi tếi đangi pháti triển.i Tuyi nhiêni điềui gìi khiếni cáci tậpi đoàni tàii
chínhi hàngi đầui thếi giớii phảii quani tâmi đếni ngànhi dịchi vụi tàii chínhi Việti Nam.i Đói chínhi
lài tốci đội tăngi trưởngi GDPi nhanhi vài bềni vữngi hàngi nămi ởi nướci ta.i Song,i yếui tối quani
trọngi nhấti ởi chỗi Việti Nami lài nơii mài thịi phầni ngànhi tàii chínhi chưai đượci tậni dụngi khaii
tháci mộti cáchi tốti nhất.i Thếi nên,i cơi hộii sinhi lờii từi mộti thịi trườngi cói hơni 80i triệui dâni số,i
tiềmi năngi toi lớni đãi thui húti hàngi ngàni tậpi đoàn,i côngi tyi lĩnhi vựci dịchi vụi tàii chínhi hàngi
đầui thếi giới.i Chúngi tai cói thểi giớii thiệui sơi lượci mộti sối đặci điểmi chungi củai hệi thốngi
ngâni hàngi Việti Nami nhưi sau:
1.Tỷi lệi sửi dụngi dịchi vụi ngâni hàngi còni thấp
Thị phần sử dụng dịch vụ ngân hàng tại đô thị
Dịch vụ di động
Dịch vụ bảo hiểm
Tài khoản ngân hàng
Tài khoản tiết kiệm
Thẻ tín dụng
Hà nội TPHCM Tầng lớp trung lưu
Việti Nami hiệni cói hơni 6i triệui tàii khỏani ngâni hàng,i tỷi lệi sửi dụngi dịchi vụi chiếmi
khoảngi 5%i dâni số,i trongi đói khoảngi 5i triệui tàii khỏani lài kháchi hàngi cái nhân.i Thựci tế,i
tiềmi năngi thịi trườngi dịchi vụi ngâni hàngi củai Việti Nami vàoi khoảngi 20i triệui tàii khoản,i
Trang 10gấpi 3i lầni thịi phầni hiệni có.i Đâyi cũngi chínhi lài coni sối đượci choi lài sối ngườii cói thui nhậpi
khái trởi lêni ởi Việti Nam.i Rõi ràngi thịi trườngi chưai đượci khaii tháci hếti mộti cáchi hếti tươngi
xứngi tầmi vóci củai nó.i Thậmi chí,i tỷi lệi sửi dụngi dịchi vụi ngâni hàngi lài rấti thấpi nếui chúngi tai
soi sánhi vớii tỷi lệi sửi dụngi interneti vài viễni thôngi dii độngi lài 14%i vài 12%.i Nguyêni nhâni lài
doi hệi thốngi mạngi lướii vài hại tầngi dịchi vụi ngâni hàngi lài rấti kémi soi vớii ngànhi viễni thông.i
Ngoàii ra,i ngâni hàngi Việti Nami quái chúi trọngi ởi đôi thịi mài quêni rằngi 80%i dâni sối
đangi sốngi ởi vùngi nôngi thôn.i Đồngi thờii còni mộti sối nguyêni nhâni kháci nữa,i nhưi việci trải
lươngi nhâni viêni bằngi tiềni mặti vẫni tồni tạii trongi đai sối cáci doanhi nghiệp;i cáci ngâni hàngi
Việti Nami chưai chiếmi đượci lòngi tini tuyệti đốii củai ngườii tiêui dùng,i đặci biệti trongi giaoi
dịchi thẻi ATM;i cáci giaoi dịchi trêni sảni phẩmi côngi nghệi mới,i sảni phẩmi nghèoi nàn
Dĩi nhiên,i quái trìnhi ngâni hàngi hóai ởi Việti Nami đangi pháti triểni nhanhi chóng,i nhấti lài
kểi từi saui thángi 9/04.i Tỷi lệi tăngi trưởngi củai cải huyi độngi vốni vài tíni dụngi ngâni hàngi đềui
rấti caoi vớii tỷi lệi 2i coni sối hằngi năm.i Nhiềui ngâni hàngi thươngi mạii nhưi VCB,i ACB,i
Sacombank,i Techcombanki i đãi xáci địnhi chiếni lược,i mụci tiêui vài đangi nỗi lựci đểi trởi
thànhi cáci ngâni hàngi báni lẻi hàngi đầui ởi Việti Nam
2.i i Tăngi trưởngi huyi độngi vài tíni dụngi nhanhi hơni tốci đội tăngi trưởngi GDP
Tốc độ tăng trưởng huy động vốn, tín dụng và GDP
Tỷi lệi huyi độngi tiềni gởii ởi Việti Nami trongi nhữngi nămi quai đãi tăngi trưởngi quái nóng.i
Tăngi trưởngi huyi độngi vốni ởi cáci ngâni hàngi thươngi mạii nhài nướci cói tốci đội tăngi trungi
bìnhi lài 30%i trongi 5i nămi qua.i Trongi khii đó,i cáci ngâni hàngi Việti Nami hiệni nayi hầui nhưi
khôngi cói khải năngi quảni trịi vài phâni loạii rủii roi từi cáci đốii tượngi huyi độngi vốni kháci nhau.i
Theoi cáci chuyêni giai kinhi tế,i tốci đội tăngi trưởngi GDPi lài 7%i /nămi thìi tốci đội tăngi trưởngi
huyi độngi vốni đạti khoảngi 14%-20%i lài hợpi lý,i nhằmi đảmi bảoi khôngi gâyi rai tìnhi trạngi
bongi bóngi tíni dụng.i Điềui nàyi cói nghĩa,i tốci tội tăngi huyi độngi vốni vượti quái 20%i cói thểi
gâyi ảnhi hưởngi khôngi tốti choi sứci khỏei củai nềni kinhi tế.i Nămi 2007i tiếpi tụci lài mộti nămi
tăngi trưởngi nóngi củai ngànhi ngâni hàngi Việti Nami vớii tốci đội tăngi trưởngi huyi độngi vốni
Trang 11đạti 36,5%i vài tăngi trưởngi dưi nợi tíni dụngi đạti 40%,i gấpi gầni haii lầni soi vớii mứci dựi báoi hồii
đầui năm.i Tỷi lệi trêni soi vớii tốci đội tăngi trưởngi GDPi lài 8.5%i nămi 2007i lài rủii roi caoi choi
hoạti độngi củai cáci ngâni hàng.i
3.i Thịi trườngi manhi múni nhưngi lạii đượci quảni lýi tậpi trungi
Hiệni 5i ngâni hàngi thươngi mạii nhài nướci chiếmi đếni khoảngi 65%i thịi trườngi choi vay,i
trongi khii hơni 40i ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni vài mộti sối ngâni hàngi nướci ngoàii chiai
nhaui phầni còni lại.i Ởi thịi trườngi Mỹi ,i hiệni 10i ngâni hàngi thươngi mạii lớni nhấti thếi giớii
cũngi chỉi nắmi 49%i thịi phầni ngâni hàng,i trongi khii cáchi đâyi 1i thậpi kỉi thìi khốii nàyi chỉi
chiếmi 29%i thịi phần.i Doi thế,i ởi thịi phầni đầui tiêni thìi thịi trườngi dịchi vụi ngâni hàngi dườngi
nhưi lài mộti thịi trườngi hàngi hóai độci quyềni dànhi choi cáci thànhi phầni quốci doanh,i vài ởi thịi
phầni còni lạii lài cuộci chiếni cạnhi tranhi khốci liệti củai cáci ngâni hàngi tưi nhâni vốni nhỏi vài
vừa.i Dùi thế,i thịi trườngi tàii chínhi Việti Nami vẫni pháti triểni mạnhi mẽi trongi nhữngi nămi tới,i
vìi thếi mài thịi trườngi vẫni còni đầyi tiềmi năngi vài cơi hộii choi cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi
phầni vài ngâni hàngi nướci ngòai
Khốii ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni Việti Nami phảii tuâni theoi cáci nguyêni tắci mài
cáci Ngâni hàngi nhài nướci đặti rai trongi hoạti độngi vài điềui hànhi ngâni hàngi trongi nhữngi
nămi sắpi tới.i Nămi 2006,i Ngâni hàngi Nhài nướci quyi địnhi cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi
phầni phảii cói sối vốni tốii thiểui lài 1000i tỷi đồngi VNDi từi nămi 2008.i Hiện,i tấti cải cáci ngâni
hàngi thươngi mạii Việti Nami mớii thànhi lậpi phảii đạti tốii thiểui sối vốni nàyi nếui muốni đượci
cấpi phépi hoạti động.i Cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni cũi chưai đạti tiêui chíi nàyi sẽi phảii
rai sứci huyi độngi vốn,i pháti hànhi cổi phầni tăngi vốni điềui lệi hoặci sáti nhậpi lạii vớii nhaui
nhằmi đạti cáci tiêui chuẩni mớii nàyi vàoi nămi 2008.i Đâyi chỉi lài bướci đii đầui tiêni nhằmi pháti
triểni hệi thốngi ngâni hàng,i tàii chínhi Việti Nami củai Ngâni hàngi Nhài nước.i Đếni nămi 2010,i
tấti cải cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni hoạti độngi tạii Việti Nami phảii cói vốni tựi cói tốii
thiểui 5000i tỷi đồngi VND.i Dựi báoi trongi thờii giani tới,i 30%i sối lượngi ngâni hàngi sẽi phảii
Trang 12liêni doanhi hợpi táci hoặci bịi sáti nhập,i nhấti lài khốii ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni ởi nôngi
thôn
Mộti minhi họai vềi cáci tiêui chuẩni quảni trịi ngâni hàngi nữa,i đói lài Ngâni hàngi Nhài nướci
quyi địnhi cáci ngâni hàngi phảii đạti tiêui chuẩni củai hiệpi ướci Baseli 2i từi nămi 2010.i Quyi địnhi
ngăni cấmi cáci ngâni hàngi cấpi tíni dụngi tàii trợi choi cáci cổi độngi lớni hoặci thànhi viêni hộii
đồngi quảni trịi ngâni hàngi đượci đánhi giái lài mộti quyi địnhi quani trọngi vài tiếni bội choi hệi
thốngi tàii chínhi Việti Nam.i Nói gópi phầni tránhi choi cáci côngi tyi lớn,i tậpi đoàni kinhi tếi thànhi
lậpi ngâni hàngi chỉi đểi sửi dụngi choi cáci hoạti độngi nộii bộ,i tàii trợi cáci dựi áni kémi hiệui quải
củai chínhi côngi ty.i Hiện,i mộti côngi tyi hayi tậpi đoàni lớni cói thểi sởi hữui từi 40%i cổi phầni củai
ngâni hàngi thươngi mạii cổi phần.i Víi dụi nhưi tậpi đòani Điệni lựci EVNi đangi sởi hữui 40%i vốni
cổi phầni ngâni hàngi Ani Bình,i Ngoàii ra,i việci cáci tậpi đoàni bắti đầui thami giai thànhi lậpi
ngâni hàng,i víi dụi nhưi tậpi đoàni Dầui khíi PetroVietNami thànhi lậpi ngâni hàngi Dầui khí,i lài
mộti điềui đángi loi ngại.i Cáci nướci đangi pháti triểni đãi cói đầyi nhữngi víi dụi vềi mâui thuẫni lợii
íchi trongi cáci doanhi nghiệpi lậpi ngâni hàng,i dẫni đếni cáci khoảni vayi thiếui thậni trọngi trongi
tậpi đoàni vớii nhaui vài dẫni đếni việci mấti kiểmi soáti tiềni tệi vài bấti ổni tàii chính
4.i Hoạti độngi cáci ngâni hàngi nướci ngoàii lài hạni chế.
Trướci đây,i cáci ngâni hàngi nướci ngoàii chỉi đượci phépi mởi chii nhánhi ngâni hàngi ởi
Việti Nami nhưngi từi saui 2/2006i nghịi địnhi 22i củai Việti Nami đãi choi phépi cáci ngâni hàngi
nướci ngoàii đượci phépi thànhi lậpi ngâni hàngi 100%i vốni ởi Việti Nam.i Vậyi đâui lài sựi kháci
biệti giữai chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii (FBB)i vài ngâni hàngi đầui tưi 100%i vốni nướci
ngoàii (FIB).i Nếui mộti FBBi thànhi lậpi lài 1i chii nhánhi ngâni hàngi hoạti độngi phụi thuộci
hoàni toàni vàoi chínhi sáchi hoạti độngi củai ngâni hàngi mẹi ởi nướci ngoàii nhưngi mộti FIBi
đượci phépi hoạti độngi nhưi mộti ngâni hàngi hoạti độngi theoi cáci luậti Việti Nami độci lậpi
riêngi biệti vớii ngâni hàngi mẹ.i Mộti FIBi cói thểi cói nhiềui nhài đầui tưi nướci ngoàii nhưngi
ngâni hàngi nướci ngoàii thànhi lậpi phảii sởi hữui tốii thiểui 50%i vốni điềui lệ.i Điềui quani trọngi
hơni cải lài FIBi đượci phépi hoạti độngi nhưi mộti ngâni hàngi nộii địai ởi Việti Nam
Tuyi nhiên,i chínhi phủi vẫni dùngi mộti sối cáci quyi địnhi kỹi thuậti nhằmi hạni chếi việci đổi
bội àoi ạti củai cáci ngâni hàngi nướci ngoàii tạii Việti Nam.i Chẳngi hạn,i mặci dùi chínhi phủi
thôngi quai Nghịi địnhi 22i bani hànhi quyi địnhi điềui kiệni cấpi giấyi phépi choi cáci ngâni hàngi
cói 100%i vốni nướci ngoài,i nhưngi điềui 8i quyi địnhi cáci ngâni hàngi xini cấpi phépi phảii cói
mộti ngâni hàngi mẹi vài sởi hữui trêni 50%i vốni củai ngâni hàngi mẹ,i phầni vốni còni lạii cói thểi lài
hợpi vốni củai cáci tổi chứci tíni dụngi kháci hoặci cáci tậpi đoàn,i cáci côngi tyi nướci ngoàii khác.i
Bêni cạnhi đó,i mộti điềui kiệni cói tínhi chấti kỹi thuậti lài ngâni hàngi mẹi phảii cói tổngi tàii sảni íti
nhấti lài 10i tỷi USDi vàoi nămi trướci củai nămi xini cấpi giấyi phépi thànhi lậpi ngâni hàng
Mộti cáchi giáni tiếpi khác,i chínhi phủi cói thểi chỉi địnhi cáci bộ,i sởi ngànhi địai phươngi lẫni
quốci giai đểi cani thiệpi cáci côngi tyi trựci thuộci hạni chếi hoạti độngi giaoi dịchi vớii cáci Ngâni
hàngi nướci ngoài.i Cạnhi đó,i cáci ngâni hàngi nướci ngoàii bịi giớii hạni mứci tổngi huyi độngi
tiềni gởii VNĐ,i cụi thểi lài tốii đai bằngi 350%i tổngi tàii sảni củai ngâni hàngi nướci ngoài.i
Trang 135.i Thiếui cơi chếi đánhi giái chấti lượngi tíni dụngi ngâni hàng
Cơ cấu dư nợ tín dụng theo ngành kinh tế
Xây dựng, 14%
Nông nghiệp &
Thủy hải sản, 32%
Kinh doanh, Dịch vụ, Vận tải, 23%
Sản xuất, 31%
Cáci quyếti địnhi tàii trợi tíni dụngi ởi Việti Nami đai sối dựai trêni mốii quani hệi làmi ăni hơni lài
việci đánhi giái dòngi tiềni củai doanhi nghiệp.i Côngi táci đánhi giái mứci đội tíni nhiệmi củai
kháchi hàngi chủi yếui dựai trêni mốii quani hệi hayi lài tàii sảni đảmi bảoi củai ngườii đii vay.i Chỉi
cáci doanhi nghiệp,i côngi tyi lớni mớii đượci phâni tíchi vài đánhi giái dòngi tiềni khii cói nhui cầui
vayi vốni ởi ngâni hàng.i Nguyêni nhâni lài doi 1i phầni táci độngi từi bêni ngoàii hayi từi cấpi trêni
trongi quái trìnhi rai quyếti địnhi cấpi vốni tàii trợi vài 1i phầni doi việci thiếui cáci quyi trìnhi đánhi
giái chuyêni nghiệpi trongi ngâni hàng.i Hại tầngi côngi nghệi thôngi tini yếui kémi dẫni đếni việci
thiếui cáci thôngi tini hỗi trợi rai quyếti địnhi cũngi lài 1i táci nhâni chính.i Ởi Việti Nam,i cáci ngâni
hàngi cói đặci điểmi lài dưi nợi tíni dụngi củai ngâni hàngi đai sối chỉi rơii vàoi mộti sối íti nhómi đốii
tượngi kháchi hàngi nhấti định.i Khoảngi 30i tổngi côngi tyi quốci doanhi hàngi đầui ởi nướci tai
đangi chiếmi hơni 50%i sối vốni choi vayi ởi cáci ngâni hàngi thươngi mạii nhài nước,i vài ởi cáci
ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni cũngi khôngi kháci nhiềui soi vớii khốii ngâni hàngi quốci
doanh.i Điềui nàyi làmi giai tăngi rủii roi trongi hoạti độngi tíni dụngi củai cáci ngâni hàng
Trang 14Cơ cấu dư nợ tín dụng theo đối tượng vay của
Cá nhân Loại hình khác
Ngoàii ra,i thôngi tini đánhi giái mứci đội tíni nhiệmi kháchi hàngi rấti íti ỏi,i khôngi đángi kể.i
Cáci ngâni hàngi íti chiai sẻi thôngi tini cùngi nhaui vềi cáci thôngi tini này,i nhấti lài cáci kháchi
hàngi lớni củai họ.i Hiệni ởi nướci ta,i cứi 1000i ngườii thìi cói 11i ngườii cói thôngi tini lịchi sửi tíni
dụngi vài đượci đánhi giái sựi tíni nhiệm,i nhưi vậyi tỷi lệi nàyi lài khoảngi 1%.i Tỷi lệi nàyi phảni ánhi
sựi thiếui thốni thôngi tini đánhi giái chấti lượngi tíni dụngi ngâni hàngi ởi nướci ta.i Tuyi nhiên,i
nămi 2006,i Ngâni hàngi nhài nướci đãi thànhi lậpi trungi tâmi thôngi tini tíni dụngi đểi phụci vụi
côngi táci thôngi tini này.i Côngi táci nàyi đangi ngàyi càngi gópi phầni giảmi thiểui rủii roi hơni choi
ngâni hàngi trongi cáci hoạti độngi tíni dụngi tàii trợi củai mình
6.i Nguồni vốni chủi sởi hữui củai ngâni hàngi nhỏ
Mộti trongi nhữngi vấni đềi mangi tínhi kếi thừai từi hệi thốngi ngâni hàngi nhài nướci 1i cấpi
trướci đâyi lài cáci ngâni hàngi quốci doanhi cói nguồni vốni chủi ssởi hữui nhỏ.i Trướci đây,i chínhi
phủi muốni nắmi quyềni chii phốii tấti cải tàii sảni củai cáci ngâni hàngi nêni đãi pháti hànhi tráii
phiếui huyi độngi vốni choi cáci ngâni hàngi thayi vìi phảii cổi phầni hóa.i Chínhi sáchi nàyi hiệni
đangi gâyi rấti nhiềui khói khăni choi cáci ngâni hàngi quốci doanh.i Cuốii nămi 2005,i tỷi lệi ani
toàni vốni (CAR)i trungi bìnhi củai cáci ngâni hàngi Việti Nami chỉi vàoi khoảngi 4.5%i soi vớii tỷi
lệi trungi bìnhi 13.1%i củai Châui Ái vài 12.3%i củai khui vựci Nami Á.i Hiệni nay,i tỷi lệi nàyi đãi vài
đangi đượci cảii thiệni tốti hơn.i Thếi nhưngi hầui hếti cáci ngâni hàngi thươngi mạii quốci doanhi
cói tổngi vốni tựi cói cấpi 2i vẫni ởi dướii tiêui chuẩni tỷi lệi tốii thiểui 8%i vài íti cói điềui kiệni tiếpi
cậni thịi trườngi vốni quốci tếi nhằmi giai tăngi năngi lựci tàii chínhi củai ngâni hàng.i
Vốni chủi sởi hữui củai ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni thậmi chíi còni nhỏi hơni nữai vài
chỉi mộti sối rấti íti ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni cói thểi vượti quai tỷi lệi tốii thiểui tiêui chuẩni
8%i nàyi trongi thờii giani tới.i Ngoàii rai thịi trườngi tàii chínhi trongi nướci vẫni còni noni trẻi nêni
cáci ngâni hàngi gặpi rấti nhiềui khói khăni trongi việci huyi độngi vốni choi ngâni hàng.i Cáci ngâni
hàngi thươngi mạii cổi phầni lớn,i mạnhi cói thểi giảii quyếti mộti phầni khói khăni nàyi bằngi cáchi
báni cổi phầni choi đốii táci chiếni lượci nướci ngoài.i Vàoi nămi 2010,i cáci ngâni hàngi Việti Nami
Trang 15sẽi phảii tăngi vốni điềui lệi nhằmi đạti đượci tiêui chuẩni tỷi lệi vốni ani toàni i lài 8%i theoi hiệpi địnhi
Tỷ trọng lợi nhuận phân theo loại hình của VCB
Tỷ trọng thu từ dịch vụ Tỷ trọng thu từ hoạt động tín dụng
Đai sối thui nhậpi củai cáci ngâni hàngi Việti Nami đềui bắti nguồni từi hoạti độngi tíni dụngi
củai ngâni hàng.i Trongi khii đó,i cáci khoảni phíi dịchi vụi nhưi phíi thẻi credit,i phíi hợpi đồngi
vay,i phíi thỏai thuận…i chiếmi phầni lớni trongi tổngi thui nhậpi củai ngâni hàngi nướci ngoài.i
Cáci ngâni hàngi lớni nhưi Vietcombank,i ACBi hayi Sacombanki đềui cói cáci khoảni thui phíi
khái từi hoạti độngi giaoi dịchi chuyểni tiền,i chuyểni khoảni nhưngi cáci khoảni thui nàyi cũngi
chỉi vừai đủi đểi trangi trảii cáci chii phíi pháti sinhi choi cáci hoạti độngi trên.i Bêni cạnhi đó,i cáci
ngâni hàngi Việti Nami hầui nhưi cói thóii queni khôngi tàii trợi vốni choi cáci doanhi nghiệpi lại mài
ngâni hàngi khôngi nắmi rõi thôngi tin.i
Cáci ngâni hàngi thươngi mạii quốci doanhi địnhi hướngi đếni cáci đốii tượngi kháchi hàngi lài
cáci tậpi đoàn,i côngi tyi lớni vài cáci côngi tyi nhài nước,i đồngi thờii cungi cấpi tíni dụngi quai mộti
tổi chứci chungi choi cáci dựi áni phúci lợi,i hại tầngi cơi sởi vài côngi nghiệpi nặng.i Trongi khii đó,i
đốii tượngi kháchi hàngi củai cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni lài cáci doanhi nghiệpi vừai
vài nhỏi cùngi vớii cáci kháchi hàngi cái nhâni cói khải năngi tàii chínhi tốt.i Tuyi nhiên,i doi khải
năngi thâmi nhậpi thịi trườngi còni thấpi vài sối lượngi chii nhánhi còni íti ỏi,i nêni khốii ngâni hàngi
nàyi chỉi mớii khaii tháci đượci mộti phầni nhỏi đốii tượngi kháchi hàngi tiềmi năngi này.i Cáci
khoảni vayi chii tiêui cái nhân,i vayi sửai chữa,i xâyi dựngi nhà,i vayi thếi chấpi lài cáci sảni phẩmi
dịchi vụi chínhi mài 1i ngâni hàngi báni lẻi cungi cấp.i Đồngi thờii tàii trợi nguồni vốni kinhi doanhi
choi cáci doanhi nghiệpi nhỏi lài môi hìnhi cơi bảni choi 1i ngâni hàngi địnhi hướngi đếni cáci doanhi
nghiệpi vừai vài nhỏ.i Tuyi nhiên,i theoi cáci cuộci điềui trai gầni đây,i chỉi cói 20%i doanhi nghiệpi
vừai vài nhỏi ởi TPHCMi tiếpi cậni đượci vớii nguồni vốni ngâni hàng.i Tỷi lệi nàyi lài tươngi tựi choi
cải nước.i Mộti cáchi tổngi thể,i môi hìnhi ngâni hàngi Việti Nami hoạti độngi dựai trêni cáci mốii
quani hệi hơni lài việci cungi cấpi sảni phẩmi phụci vụi kháchi hàngi nhưi cáci ngâni hàngi quốci tế.i
Trang 168.i Tỷi lệi nợi xấui khói xáci địnhi rõi ràng
Nợi xấui lài cáci khoảni nợi mài ngâni hàngi choi vayi khôngi thểi thui hồii được.i Nguyêni
nhâni pháti sinhi nợi xấui lớni cói thểi doi doanhi nghiệpi hoạti độngi kémi hiệui quả,i doi cói sựi thayi
đổii chínhi sáchi nhằmi chuyểni đổii nềni kinhi tếi đãi táci độngi đếni doanhi nghiệpi hoặci doi nềni
kinhi tếi bịi rơii vàoi khủngi hoảng.i Ởi Việti Nam,i nợi xấui chủi yếui lài cáci khoảni nợi củai cáci
doanhi nghiệpi nhài nướci doi sựi chuyểni đổii nềni kinhi tếi táci động.i Theoi sối liệui thốngi kêi
củai ngâni hàngi nhài nước,i từi nămi 2000,i nợi xấui củai cáci ngâni hàngi đãi đượci xửi lýi đángi kể.i
Tỷi lệi nợi xấui củai cáci ngâni hàngi thươngi mạii quốci doanhi từi 12.7%i trongi nămi 2000i vài tỷi
lệi nàyi đượci điềui chỉnhi giảmi theoi từngi năm,i cụi thểi lài 8.5%i ,i 8%i vài 4.47%i trongi cáci nămi
2001,i 2002i vài 2003.i Nămi 2005,i theoi cáchi tínhi mới,i tỷi lệi nợi xấui trungi bìnhi củai cáci ngâni
hàngi thươngi mạii nhài nướci tăngi lêni khoảngi 7.7%.i Đốii vớii cáci ngâni hàngi thươngi mạii cổi
phầni thìi tỷi lệi nợi xấui lài khoảngi 1%i vàoi cuốii nămi 2005.i
Đói lài cáci coni sối thốngi kêi đượci côngi bối chínhi thứci theoi cáci tiêui chuẩni Việti Nam.i
Nếui ápi dụngi tiêui chuẩni kếi toáni quốci tế,i tỷi lệi nợi xấui trongi khốii ngâni hàngi thươngi mạii
quốci doanhi cói thểi lêni đếni 15-20%.i Thậmi chíi tỷi lệi nàyi cói thểi lêni tớii 20-25%i nếui nguồni
sối liệui đượci cungi cấpi mộti cáchi đầyi đủ.i
Trang 17PHẦN II ẢNHi HƯỞNGi CỦAi CÁCi CAMi KẾTi HỘIi NHẬPi ĐẾNi LĨNHi
VỰCi TÀIi CHÍNHi NGÂNi HÀNGi -i NHỮNGi THÁCHi THỨCi VÀi CƠi
HỘIi PHÁTi TRIỂNi ĐỐIi VỚIi HỆi THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi
HẬUi WTO
I ẢNHi HƯỞNGi CỦAi CÁCi CAMi KẾTi HỘIi NHẬPi ĐẾNi LĨNHi VỰCi TÀIi
CHÍNHi NGÂNi HÀNGi
1.i Giai nhậpi WTOi vài GATS
Khii giai nhậpi WTO,i VNi đãi phảii đưai rai cáci cami kếti “mở”i hơni vềi tiếpi cậni thịi trườngi
vài đốii xửi quốci giai vớii cáci ngâni hàngi nướci ngoài.i Tómi tắti nộii dungi mộti sối cami kếti chủi
yếui khii VNi giai nhậpi WTOi trongi lĩnhi vựci tàii chínhi ngâni hàng:
Cáci tổi chứci tíni dụngi nướci ngoàii đượci thiếti lậpi hiệni diệni thươngi mạii tạii Việti
Nami dướii cáci hìnhi thứci nhưi văni phòngi đạii diện,i chii nhánhi ngâni hàngi nướci
ngoài,i ngâni hàngi liêni doanh,i ngâni hàngi 100%i vốni nướci ngoài;i côngi tyi tàii chínhi
liêni doanhi vài 100%i vốni nướci ngoài,i côngi tyi choi thuêi tàii chínhi liêni doanhi vài
100%i vốni nướci ngoài.i Kểi từi ngàyi 01/04/2007,i ngâni hàngi 100%i vốni nướci ngoàii
đượci phépi thànhi lậpi tạii Việti Nam
Cáci tổi chứci tíni dụngi nướci ngoàii hoạti độngi tạii Việti Nami đượci phépi cungi ứngi
hầui hếti cáci loạii hìnhi dịchi vụi ngâni hàngi theoi môi tải trongi Phụi lụci vềi dịchi vụi tàii
chínhi ngâni hàngi kèmi theoi Hiệpi địnhi GATSi nhưi choi vay,i nhậni tiềni gửi,i choi
thuêi tàii chính,i kinhi doanhi ngoạii tệ,i cáci côngi cụi thịi trườngi tiềni tệ,i cáci côngi cụi
pháii sinh,i môii giớii tiềni tệ,i quảni lýi tàii sản,i cungi cấpi dịchi vụi thanhi toán,i tưi vấni vài
thôngi tini tàii chính
Cáci chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii đượci nhậni tiềni gửii VNĐi khôngi giớii hạni từi
cáci phápi nhân.i Việci huyi độngi huyi độngi tiềni gửii VNĐi từi cáci thểi nhâni Việti Nami
sẽi đượci nớii lỏngi trongi vòngi 5i nămi theoi lội trìnhi sau:i
o Ngàyi 1i thángi 1i nămi 2007:i 650%i vốni phápi địnhi đượci cấpi
o Ngàyi 1i thángi 1i nămi 2008:i 800%i vốni phápi địnhi đượci cấpi
o Ngàyi 1i thángi 1i nămi 2009:i 900%i vốni phápi địnhi đượci cấpi
o Ngàyi 1i thángi 1i nămi 2010:i 1000%i vốni phápi địnhi đượci cấpi
o Ngàyi 1i thángi 1i nămi 2011:i Đốii xửi quốci giai đủi
Chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii khôngi đượci phépi mởi cáci điểmi giaoi dịchi ngoàii
trụi sởi chii nhánh,i nhưngi đượci giànhi đốii xửi quốci giai vài đốii xửi tốii huệi quốci đầyi
đủi trongi việci thiếti lậpi vài vậni hànhi hoạti độngi cáci máyi rúti tiềni tựi động;i
Trang 18 Cáci tổi chứci tíni dụngi nướci ngoàii sẽi đượci phépi pháti hànhi thẻi tíni dụngi trêni cơi sởi
đốii xửi quốci giai kểi từi khii Việti Nami giai nhậpi WTO;i
Mộti ngâni hàngi thươngi mạii nướci ngoàii cói thểi đồngi thờii mởi mộti ngâni hàngi coni
vài cáci chii nhánhi hoạti độngi tạii Việti Nam;i Cáci điềui kiệni cấpi phépi đốii vớii ngâni
hàngi 100%i vốni nướci ngoàii sẽi dựai trêni cáci quii địnhi ani toàni vài giảii quyếti cáci
vấni đềi nhưi tỷi lệi ani toàni vốn,i khải năngi thanhi toáni vài quảni trịi doanhi nghiệp.i
Ngoàii ra,i cáci tiêui chíi đốii vớii chii nhánhi vài ngâni hàngi 100%i vốni nướci ngoàii sẽi
đượci ápi dụngi trêni cơi chếi quảni lýi đốii vớii chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoài,i baoi
gồmi yêui cầui vềi vốni tốii thiểu,i theoi thôngi lệi quốci tếi đãi đượci chấpi nhậni chung;i
Cáci ngâni hàngi nướci ngoàii cói thểi thami giai gópi vốni liêni doanhi vớii đốii táci Việti
Nami vớii tỷi lệi gópi vốni khôngi vượti quái 50%i vốni điềui lệi củai ngâni hàngi liêni
doanh;i Tổngi mứci gópi vốni muai cổi phầni củai cáci tổi chức,i cái nhâni nướci ngoàii tạii
từngi ngâni hàngi thươngi mạii cổi phầni củai Việti Nami khôngi đượci vượti quái 30%i
vốni điềui lệi củai ngâni hàngi đó,i trừi khii phápi luậti Việti Nami cói quii địnhi kháci hoặci
đượci sựi chấpi thuậni củai cơi quani cói thẩmi quyềni củai Việti Nam;i
Đểi thui húti đượci cáci ngâni hàngi lớn,i cói uyi tíni vàoi hoạti độngi tạii thịi trườngi Việti
Nam,i trongi cami kếti cũngi đãi đưai rai yêui cầui vềi tổngi tàii sảni cói đốii vớii tổi chứci tíni
dụngi nướci ngoàii muốni thànhi lậpi hiệni diệni thươngi mạii tạii Việti Nami (cami kếti
nàyi cũngi đãi đượci thểi chếi hoái trongi Nghịi địnhi sối 22i bani hànhi ngàyi 28/02/2006),i
cụi thểi đểi mởi mộti chii nhánhi ngâni hàngi nướci ngoàii tạii Việti Nami ngâni hàngi mẹi
phảii cói tổngi tàii sảni cói trêni 20i tỷi đôi lai Mỹi vàoi cuốii nămi trướci thờii điểmi xini mởi
chii nhánh;i mứci yêui cầui tổngi tàii sảni cói đốii vớii việci thànhi lậpi ngâni hàngi liêni
doanhi hoặci ngâni hàngi coni 100%i vốni nướci ngoàii củai ngâni hàngi nướci ngoàii lài
trêni 10i tỷi đôi lai Mỹ;i đốii vớii việci xini phépi mởi côngi tyi tàii chínhi 100%i vốni nướci
ngoài,i côngi tyi tàii chínhi liêni doanh,i côngi tyi choi thuêi tàii chínhi 100%i vốni nướci
ngoàii hoặci côngi tyi choi thuêi tàii chínhi liêni doanh,i cáci tổi chứci tíni dụngi nướci
ngoàii phảii cói tổngi tàii sảni trêni 10i tỷi đôi lai vàoi cuốii nămi trướci thờii điểmi xini phép.Hiệpi địnhi chungi vềi thươngi mạii dịchi vụi (GATS)i lài mộti hệi thốngi cáci quyi địnhi mangi
tínhi đai biêni đểi điềui chỉnhi cáci hoạti độngi thươngi mạii dịchi vụ.i Hiệpi địnhi nàyi đượci đàmi
pháni tạii vòngi đàmi pháni Uruguayi baoi gồmi cáci nghĩai vụi vài nguyêni tắci cơi bản,i cáci phụi
lụci củai từngi chuyêni ngành,i cáci cami kếti cụi thểi củai mỗii nướci nhằmi mụci đíchi mởi cửai thịi
trường.i 29i điềui khoảni củai GATSi đượci ápi dụngi choi tấti cải cáci ngànhi dịchi vụi trongi đói cói
phâni ngànhi dịchi vụi ngâni hàng.i Cáci điềui khoảni nàyi quyi địnhi cáci nguyêni tắci mài tấti cải
cáci nướci phảii tuâni thủi mộti cáchi đai phương
Tạii Hiệpi địnhi nóii trên,i dịchi vụi ngâni hàngi đượci xáci địnhi theoi 4i phươngi thứci sau:i
PHẦN III. Dịchi vụi ngâni hàngi đượci cungi cấpi từi nướci nàyi sangi nướci
kháci gọii lài “cungi cấpi quai biêni giới”;i
i. Ngườii tiêui dùngi hoặci côngi tyi sửi dụngi dịchi vụi ngâni hàngi ởi nướci ngoàii gọii lài
“tiêui dùngi ởi nướci ngoài”;i
Trang 19ii. Cáci tổi chứci tíni dụngi nướci ngoàii thànhi lậpi chii nhánhi hoặci côngi ty,i liêni doanhi
đểi cungi cấpi dịchi vụi ngâni hàngi ởi mộti nướci kháci gọii lài “hiệni diệni thươngi
mại”;i
iii. Cáci cái nhâni đii từi mộti nướci sangi mộti nướci kháci đểi cungi cấpi dịchi vụi ngâni
hàngi gọii lài “hiệni diệni thểi nhân”.i
GATSi quyi địnhi cáci nướci phảii côngi bối luậti vài cáci quyi địnhi phápi lýi liêni quani đếni
hoạti độngi ngâni hàng,i thiếti lậpi cáci đầui mốii giảii đápi cáci thôngi tini nằmi trongi bội máyi củai
cơi quani Chínhi phủ.i Cáci nướci phảii thôngi báoi tấti cải cáci thayi đổii vềi luậti lệi ápi dụngi trongi
phâni ngànhi dịchi vụi ngâni hàngi đãi cói cami kếti cụi thể
Cáci quyi địnhi trongi nước:i
Khii cói cami kếti cụi thểi trongi dịchi vụi ngâni hàng,i cáci nướci thànhi viêni phảii
cami kếti rằngi cáci biệni phápi cói táci độngi đếni dịchi vụi ngâni hàngi sẽi đượci ápi dụngi
mộti cáchi hợpi lý,i kháchi quani vài côngi bằng.i
Mỗii thànhi viêni WTOi sẽi duyi trì,i hoặci lậpi ngayi rai khii cói điềui kiệni nhữngi toài
áni phápi lý,i trọngi tàii hoặci thủi tụci Phápi lýi đủi hiệui lựci đểi khii mộti nhài cungi cấpi
dịchi vụi ngâni hàngi cói quyềni lợii bịi ảnhi hưởngi cói yêui cầu,i sẽi đượci xemi xéti vềi mặti
hànhi chínhi nhanhi chóngi vài khii đượci xáci địnhi lài cói cơi sởi sẽi đượci điềui chỉnhi mộti
cáchi thoải đáng.i
Khii cói quyi địnhi phảii đăngi kýi đểi cungi cấpi mộti dịchi vụi ngâni hàngi thuộci diệni
đãi cói cami kếti cụi thể,i trongi mộti thờii giani hợpi lýi saui khii nhậni đượci đơni xini cấpi
phépi đượci coii lài đầyi đủi theoi luậti phápi vài quyi địnhi củai nướci sởi tại,i cơi quani thẩmi
quyềni củai nướci thànhi viêni sẽi thôngi báoi choi ngườii xini phépi biếti quyếti địnhi củai
mình.i Khii ngườii xini cấpi phépi cói nhui cầu,i cáci cơi quani cói thẩmi quyềni củai nướci
thànhi viêni sẽi thôngi báoi khôngi chậmi trễi thôngi tini vềi hiệni trạngi củai đơni xini phép.i
Quii địnhi vềi thanhi toáni vài chuyểni tiềni quốci tế:i
Khii mộti nướci đãi cói cami kếti mởi cửai thịi trườngi choi cạnhi tranhi nướci ngoàii thìi
thôngi thườngi khôngi đượci ápi dụngi nhữngi hạni chếi đốii vớii việci chuyểni tiềni thanhi
toáni rai nướci ngoàii choi cáci dịchi vụi (cáci giaoi dịchi vãngi lai).i Ngoạii lệi duyi nhấti lài
trongi trườngi hợpi khói khăni vềi cáni câni thanhi toáni vài trongi trườngi hợpi nàyi cáci
hạni chếi cũngi chỉi mangi tínhi tạmi thờii vài phảii cói điềui kiện.i
Cáci cami kếti cụi thể:i
Cami kếti củai từngi nướci vềi việci mởi cửai thịi trườngi trongi phâni ngànhi dịchi vụi
ngâni hàngi lài kếti quải củai cáci quái trìnhi đàmi phán.i Cáci cuộci đàmi pháni nàyi phảii
hướngi tớii giảmi hoặci triệti tiêui cáci hạni chếi đốii vớii việci mởi cửai thịi trường.i Cáci
cami kếti đạti đượci sẽi mangi tínhi ràngi buộci phápi lý,i chỉi cói thểi sửai đổii hoặci rúti lạii
Trang 20saui khii đãi đàmi pháni mài cáci nướci khôngi thựci hiệni nổii vài phảii bồii thườngi nếui đãi
gâyi hạii choi bêni liêni quani đếni điềui khoảni xini rúti đó.i Danhi mụci cáci cami kếti sẽi
quyi địnhi cáci nộii dung:i
i. Thờii hạn,i giớii hạni vài điềui kiệni mởi cửai thịi trường.i
ii. Điềui kiệni vài cáci nộii dungi yêui cầui vềi đãii ngội quốci gia
iii. Lội trìnhi cụi thểi triểni khaii cáci cami kết
iv. Thờii hạni cáci cami kếti bắti đầui cói hiệui lực.i
Vềi thâmi nhậpi thịi trường:i
Vớii nộii dungi mởi cửai thịi trườngi thôngi quai cáci phươngi thứci cungi cấpi dịchi
vụ,i mỗii nướci thànhi viêni sẽi dànhi choi dịchi vụi ngâni hàngi hayi cáci nhài cungi cấpi
dịchi vụi ngâni hàngi củai bấti kỳi nướci thànhi viêni nàoi kháci sựi đãii ngội khôngi kémi
thuậni lợii hơni sựi đãii ngội vớii nhữngi điềui kiện,i điềui khoảni vài nhữngi hạni chếi đãi
đượci thoải thuậni vài quyi địnhi trongi danhi mụci cami kếti cụi thểi củai nướci đó.i Khii cói
cami kếti mởi củai thịi trườngi trongi dịchi vụi ngâni hàng,i trừi khii cói nhữngi quyi địnhi cụi
thểi kháci trongi cami kết,i cáci nướci thànhi viêni sẽi khôngi bani hànhi thêmi hayi ápi
dụngi cáci biệni phápi dướii đâyi dùi lài ởi quyi môi hẹpi hayi trêni toàni bội lãnhi thổ:i
-i Hạni chếi vềi sối lượngi cáci nhài cungi cấpi dịchi vụi ngâni hàngi hoặci yêui cầui phảii
đápi ứngi nhui cầui kinhi tế.i
-i Hạni chếi vềi tổngi giái trịi cáci giaoi dịchi trongi dịchi vụi ngâni hàngi theoi sối lượngi
hoặci yêui cầui phảii đápi ứngi cáci nhui cầui kinhi tế.i
-i Hạni chếi vềi tổngi sối cáci hoạti độngi nghiệpi vụi ngâni hàngi hayi tổngi sối lượngi dịchi
vụi ngâni hàngi ởi đầui rai tínhi theoi sối lượngi đơni vịi hayi yêui cầui phảii đápi ứngi cáci
nhui cầui kinhi tế.i
-i Hạni chếi vềi tổngi sối ngườii đượci tuyểni dụngi trongi dịchi vụi ngâni hàng,i hoặci hạni
chếi vềi sối lượngi đốii tượngi đượci tuyểni dụngi đốii vớii cáci nhài cungi cấpi dịchi vụi
ngâni hàngi hayi yêui cầui phảii đápi ứngi cáci nhui cầui kinhi tế.i
-i Hạni chếi vềi hìnhi thứci phápi nhâni cụi thểi củai cáci nhài cungi cấpi dịchi vụi ngâni
hàng.i
-i Hạni chếi vềi việci thami giai gópi vốni củai bêni nướci ngoàii đốii vớii cáci nhài cungi
cấpi dịchi vụi ngâni hàngi (theoi tỷi lệi phầni trămi đốii vớii từngi cái nhâni hoặci tổngi
đầui tưi nướci ngoài).i
Quyi địnhi vềi ápi dụngi biệni phápi thậni trọngi trongi dịchi vụi tàii chínhi ngâni hàng:i
Tạii mụci 2i vềi Quyi chếi trongi nướci củai phụi lụci vềi dịchi vụi tàii chínhi củai
(GATS)i choi phépi mộti nướci thànhi viêni đượci ápi dụngi cáci biệni phápi thậni trọngi
baoi gồmi cáci biệni phápi bảoi hội cáci nhài đầui tư,i ngườii gửii tiền,i ngườii đượci bảoi
hiểm,i nhữngi ngườii muai dịchi vụi tàii chínhi hoặci nhữngi biệni phápi nhằmi đảmi bảoi
Trang 21sựi ổni địnhi vài thốngi nhấti củai hệi thốngi tàii chính.i Cáci biệni phápi thậni trọngi cói thểi
lài cáci biệni phápi khôngi tuâni thủi cáci quyi địnhi củai GATS,i nhưngi cáci nướci thànhi
viêni khôngi đượci lợii dụngi cáci biệni phápi thậni trọngi đểi lẩni tránhi cáci cami kếti vài
nghĩai vụi theoi GATS.i Cáci biệni phápi thậni trọngi nhưi vậyi sẽi phảii đượci xáci địnhi vài
côngi nhậni theoi nhữngi điềui kiệni nhấti định.i Ngoàii ra,i mụci nàyi cũngi quyi địnhi cáci
nướci thànhi viêni khôngi cói nghĩai vụi côngi bối cáci thôngi tini liêni quani tớii kinhi
doanhi hoặci tàii khoảni củai cái nhâni hoặci bấti kỳi mộti thôngi tini mậti hoặci thôngi tini
vềi tàii sảni củai tổi chứci công.i
Nhưi vậy,i theoi quyi địnhi củai GATS,i cáci nướci thànhi viêni sẽi khôngi đưai vàoi cami kếti
cáci biệni phápi thậni trọngi vài cói quyềni ápi dụngi cáci biệni phápi thậni trọngi tráii vớii cáci quyi
địnhi củai GATSi khii đãi cói cáci cami kếti cụi thểi vềi tựi doi hoái vài mởi cửai dịchi vụi ngâni hàng.i
Tuyi nhiên,i GATSi cũngi khôngi quyi địnhi cụi thểi vài chii tiếti cáci biệni phápi thậni trọngi đốii
vớii từngi hoạti độngi vài nghiệpi vụi ngâni hàng.i Mỗii nướci sẽi căni cứi vàoi đặci điểmi vài hoàni
cảnhi cụi thểi củai hệi thốngi tàii chínhi ngâni hàngi củai nướci mìnhi đểi xâyi dựngi cáci biệni phápi
thậni trọngi phùi hợpi saoi choi đảmi bảoi sựi dễi hiểui vài sựi bìnhi đẳngi trongi cáci tiếpi cậni chung
1.i Hiệpi địnhi thươngi mạii Việti Mỹ:
Hiệpi địnhi thươngi mạii songi phươngi Việti Nami –i Hoai Kỳi đãi đượci kýi ngàyi
13/7/2000,i trongi đói cói cáci cami kếti vềi tiếpi cậni thịi trườngi vài đốii xửi quốci giai đốii vớii cáci
ngâni hàngi Hoai Kỳi sẽi đượci nớii lỏngi dầni trongi thờii giani 9i năm.i Cáci cami kếti chủi yếui
dànhi choi cáci ngâni hàngi Hoai Kỳi nhưi sau:
Nămi 2009,i thựci hiệni đốii xửi quốci giai đầyi đủi vềi việci nhậni tiềni gửii bằngi
VNĐi củai cáci phápi nhâni Việti Nami (đượci nớii lỏngi dầni dần)i vài vềi pháti hànhi
thẻi tíni dụng
Nămi 2010,i thiếti lậpi cáci ngâni hàngi coni 100%i vốn
Nămi 2011,i thựci hiệni đốii xửi quốci giai đầyi đủi vềi việci nhậni tiềni gửii bằngi
VNĐi củai cáci cái nhâni ngườii Việti Nam
Tiếpi tụci mởi cửai dịchi vụi ngâni hàngi vài hìnhi thứci phápi lýi trongi hoạti độngi ngâni hàngi
đốii vớii cáci trungi giani tàii chínhi Hoai Kỳ.i Đảmi bảoi đếni 2010,i cáci ngâni hàngi Hoai Kỳi
đượci đốii xửi gầni nhưi bìnhi đẳngi vớii cáci trungi giani tàii chínhi trongi nước.i Đốii vớii cáci
nướci thànhi viêni WTOi (khôngi kểi Hoai Kỳ)i vài cáci nướci ASEAN,i lội trìnhi mởi cửai dịchi vụi
tàii chínhi –i ngâni hàngi bắti đầui đượci thựci hiệni tươngi tựi nhưi giaii đoạni 2001-2005.i Cáci
Ngâni hàngi thươngi mạii cạnhi tranhi quyếti liệti hơni cải vềi loạii hìnhi vài chấti lượngi dịchi vụ,i
nhữngi khốngi chếi đốii vớii cáci trungi giani tàii chínhi nướci ngoàii đãi giảmi rõi rệt
2.i Ảnhi hưởngi củai cáci cami kếti hộii nhậpi quốci tế:
Mởi cửai thịi trườngi tàii chínhi làmi tăngi sối lượngi cáci ngâni hàngi cói tiềmi lựci mạnhi vềi
tàii chính,i côngi nghệi vài trìnhi đội quảni lý,i ápi lựci cạnhi tranhi cũngi tăngi dầni theoi lội trìnhi
nớii lỏngi cáci quii địnhi đốii vớii cáci tổi chứci tàii chínhi nướci ngoài,i nhấti lài vềi mởi chii nhánhi
Trang 22vài cáci điểmi giaoi dịch,i phạmi vii hoạti động,i hạni chếi vềi đốii tượngi kháchi hàngi vài tiềni gửii
đượci phépi huyi động,i khải năngi mởi rộngi dịchi vụi ngâni hàng.i Trongi khi,i từi cáci đặci điểmi
củai hệi thốngi ngâni hàngi Việti Nam,i chúngi tai cói thểi thấyi 5i điểmi yếui kémi chínhi củai cáci tổi
chứci tàii chínhi Việti Nam:i
Trìnhi đội chuyêni môni vài trìnhi đội quảni lýi còni bấti cập,i hiệui quải hoạti độngi vài
sứci cạnhi tranhi thấp,i nợi quái hạni cao,i khải năngi chốngi đỡi rủii roi còni kém,i vốni
nhỏ,i năngi lựci tàii chínhi thấp,i chấti lượngi tàii sảni chưai cao.i
Hoạti độngi tíni dụngi đượci mởi rộngi nhanhi chóngi nhưngi rủii roi tíni dụngi chưai
đượci kiểmi soáti vài đánhi giái mộti cáchi chặti chẽ,i chưai phùi hợpi vớii chuẩni mựci
quốci tếi vài yêui cầui hộii nhập
Sảni phẩmi vài dịchi vụi còni đơni điệu,i tínhi tiệni íchi chưai cao,i chấti lượngi dịchi vụi
thấp.i Quii trìnhi quảni trịi trongi cáci TCTDi Việti Nami chưai phùi hợpi vớii cáci
nguyêni tắci vài chuẩni mựci quốci tế,i tínhi minhi bạchi thấp,i chưai hìnhi thànhi môii
trườngi làmi việci vài văni hóai kinhi doanhi lànhi mạnhi doi vaii tròi vài tráchi nhiệmi
củai cáci vịi tríi côngi táci chưai rõi ràng,i hệi thốngi thôngi tini quảni lýi vài quảni lýi rủii
roi chưai hiệui quả
Hại tầngi côngi nghệi ngâni hàngi vài hệi thốngi thanhi toáni lạci hậui vài cói nguyi cơi
tụti hậui xai hơni soi vớii cáci nướci trongi khui vực,i chưai đápi ứngi kịpi yêui cầui pháti
triểni vài nângi caoi chấti lượngi dịchi vụ,i năngi lựci quảni lýi điềui hànhi củai Ngâni
hàngi Nhài nướci vài khải năngi chốngi đỡi rủii roi củai cáci Ngâni hàngi thươngi mạii
còni nhiềui hạni chế
Thểi chếi củai hệi thốngi ngâni hàngi còni nhiềui bấti cập,i hệi thốngi phápi luậti vềi
ngâni hàngi thiếui đồngi bộ,i chưai phùi hợpi vớii yêui cầui cảii cáchi vài lội trìnhi hộii
nhập.i
Vìi thế,i cáci Ngâni hàngi thươngi mạii Việti Nami sẽi mấti dầni lợii thếi cạnhi tranhi vềi quii
mô,i kháchi hàngi vài hệi thốngi kênhi phâni phối,i nhấti lài saui nămi 2010,i khii nhữngi hạni chếi
nêui trêni vài sựi phâni biệti đốii xửi bịi loạii bỏi căni bản.i Saui thờii giani đó,i quii môi hoạti độngi vài
khải năngi tiếpi cậni thịi trường,i cáci nhómi kháchi hàng,i chủngi loạii dịchi vụi doi cáci ngâni
hàngi nướci ngoàii cungi cấpi sẽi tăngi lên.i Đángi chúi ý,i rủii roi đốii vớii hệi thốngi ngâni hàngi
Việti Nami cói thểi tăngi lêni doi cáci ngâni hàngi nướci ngoàii nắmi quyềni kiểmi soáti mộti sối tổi
chứci tàii chínhi trongi nướci thôngi quai hìnhi thứci gópi vốn,i muai cổi phần,i liêni kếti kinhi
doanh;i mộti sối tổi chứci tàii chínhi trongi nướci sẽi gặpi rủii roi vài cói nguyi cơi thuai lỗ,i phái sảni
doi sứci cạnhi tranhi kémi vài khôngi cói khải năngi kiểmi soáti rủii roi khii thami giai cáci hoạti độngi
ngâni hàngi quốci tế.i
Mởi cửai thịi trườngi tàii chínhi trongi nướci làmi tăngi rủii roi doi nhữngi táci độngi từi bêni
ngoài,i cơi hộii tậni dụngi chênhi lệchi tỉi giá,i lãii suấti giữai thịi trườngi trongi nướci vài thịi trườngi
quốci tếi giảmi dần.i Hệi thốngi ngâni hàngi Việti Nami cũngi phảii đốii mặti vớii cáci cơni sốci kinhi
tế,i tàii chínhi quốci tếi vài nguyi cơi khủngi hoảng.i Trongi trườngi hợpi đó,i thịi trườngi vốni chưai
Trang 23pháti triểni sẽi khiếni hệi thốngi ngâni hàngi phảii chịui mứci đội thiệti hạii lớni hơni doi rủii roi gâyi
lên
II NHỮNGi THÁCHi THỨCi VÀi CƠi HỘIi PHÁTi TRIỂNi ĐỐIi VỚIi HỆi
THỐNGi NGÂNi HÀNGi VIỆTi NAMi HẬUi WTO
1.Nhữngi tháchi thứci củai ngànhi ngâni hàngi hậui WTO
a) Tăngi vốni –i việci khôngi baoi giời đủ
i i Tăngi trưởngi vốni củai mộti sối ngâni hàngi Việti Nami từi nămi 2001i –i 2006
Năngi lựci tàii chínhi củai cáci ngâni hàngi nộii địai còni rấti noni yếu.i Theoi dựi đoáni củai
VAFIi -i Hiệpi hộii cáci nhài đầui tưi Tàii chínhi Việti Nam,i quyi môi trungi bìnhi củai hệi thốngi
ngâni hàngi thươngi mạii Việti Nami 5i nămi tớii chỉi vàoi khoảngi 150i triệui USD/i ngâni
hàng,i đâyi lài khoảngi cáchi rấti xai soi vớii mứci trungi bìnhi 1-2i tỷi USD/ngâni hàngi ởi cáci
nướci trongi khui vực.i
Đếni nămi 2010,i cáci ngâni hàngi thươngi mạii Việti Nami phảii đạti tiêui chuẩni quốci tếi
vốni cấpi 1i vài cấpi 2i theoi hiệpi địnhi Baseli 2.i Đểi làmi đượci điềui này,i cáci ngâni hàngi
thươngi mạii phảii huyi độngi vốni hàngi ngàni tỷi đồngi từi đâyi choi đếni nămi 2010.i Phươngi
áni lựai chọni củai cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii Nhài nướci vài Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi
phầni hàngi đầui lài pháti hànhi tráii phiếui đểi tăngi trưởngi nguồni vốni tựi có.i Đốii vớii nhómi
Ngâni hàngi nhỏi vài vừa,i họi buộci phảii pháti hànhi cổi phầni đểi tăngi vốni điềui lệ
Ngâni hàngi Nhài nướci quyi địnhi cáci nhài đầui tưi nướci ngoàii chỉi đượci thami giai gópi
vốni tốii đai 30%i vốni cổi phầni củai 1i ngâni hàngi thươngi mại.i Đồngi thờii sối cổi phầni nàyi
Trang 24củai cáci nhài đầui tưi nướci ngoàii sẽi khôngi đượci phépi chuyểni nhượngi trongi vòngi 5i
năm.i Đốii vớii cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii Quốci doanh,i cáci nhài đầui tưi nướci ngoàii
muốni thami giai gópi vốni ngâni hàngi sẽi đượci chínhi phủi xemi xéti chặti chẽi vài cuốii cùngi
chỉi cói nhữngi ngâni hàngi hàngi đầui thếi giớii mớii đápi ứngi đầyi đủi điềui kiệni đểi trởi thànhi
nhài đầui tưi chiếni lượci củai cáci ngâni hàngi quốci doanhi này
Ởi cáci nướci đangi pháti triểni nhưi Việti Nam,i cáci ngâni hàngi pháti triểni chủi yếui dựai
trêni cáci hoạti độngi choi vay,i trongi khii hoạti độngi nàyi đượci tàii trợi bởii cáci nguồni vốni
dàii hạni íti ỏii củai ngâni hàng.i Vìi thếi việci bani hànhi cáci quyi chế,i luậti lệi nhằmi quyi địnhi
chặti chẽi tỷi lệi huyi độngi vốni vài tíni dụngi phùi hợpi choi ngâni hàngi lài rấti cầni thiết.i Từi
nămi 2003,i Ngâni hàngi Nhài nướci bani hànhi quyi địnhi chỉi choi phépi cáci ngâni hàngi
Thươngi mạii đượci phépi sửi dụngi 25%i đếni 30%i vốni huyi độngi ngắni hạni đểi tàii trợi choi
cáci hợpi đồngi tíni dụngi cói kỳi hạni trungi vài dàii hạn.i Đâyi chỉi lài mộti giảii phápi tạmi thờii
nhằmi duyi trìi vài thúci đẩyi pháti triểni ngànhi tàii chínhi ngâni hàngi Việti Nam
Thángi 12/2005i Vietcombanki đãi pháti hànhi 1200i tỷi đồngi tráii phiếui cói kỳi hạni 7i
nămi vớii lãii suấti lài 8.5%.i i BIDVi cũngi pháti hànhi 1500i tỷi đồngi tráii phiếui vớii lãii suấti
9.8%i choi kỳi hạni 10i nămi vài lãii suấti 10.2%i choi kỳi hạni 15i năm.i Cải 2i lãii suấti huyi độngi
trêni đềui caoi hơni lãii suấti tráii phiếui doi chínhi phủi pháti hànhi từi 1.05%i đếni 1.26%i
tươngi ứngi vớii i kỳi hạni 5i nămi vài 10i năm.i Đồngi thời,i cải 2i ngâni hàngi trêni đềui huyi độngi
thànhi côngi vớii sối lượngi đăngi kýi muai caoi hơni rấti nhiềui soi vớii sối lượngi pháti hànhi
củai ngâni hàng,i trongi đói BIDVi cói tỷi lệi đăngi kýi muai trêni lượngi pháti hànhi lêni đếni
250%.i Điềui nàyi choi thấyi lượngi tiềni nhàni rỗii i trongi dâni lài rấti lớn,i chưai đượci tậni
dụngi đầui tưi đồngi thờii giúpi chúngi tai cói 1i cáii nhìni tíchi cựci vềi tiềmi lựci tàii chínhi toi lớni
củai Việti Nam.i
Đểi đạti tốii thiểui tỷi lệi 8%i vốni cấpi 2,i cáci ngâni hàngi Thươngi mạii Quốci doanhi phảii
huyi độngi 75000i tỷi đồngi trongi vòngi 3i nămi tới.i Bêni cạnhi đó,i tốci đội tăngi trưởngi tíni
dụngi hằngi nămi chỉi khoảngi 15%i vài tốci đội tăngi trưởngi lợii nhuậni củai ngâni hàngi trungi
bìnhi lài 25%.i Từi đây,i cáci ngâni hàngi cói thểi huyi độngi 3.5i tỷi USDi bằngi cổi phiếui hoặci
tráii phiếu.i
Trongi khii đó,i cáci Ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni lạii cói mộti chiếni lượci huyi
độngi kháci soi vớii Ngâni hàngi Thươngi mạii Quốci Doanh.i Đai sối cáci ngâni hàngi khốii
nàyi giai tăngi năngi lựci tàii chínhi bằngi cáchi pháti hànhi vốni cổi phầni choi côngi chúng,i cáci
đốii táci chiếni lượci trongi vài ngoàii nước;i hoặci từi cáci nguồni lợii nhuậni giữi lạii vài thặngi
dưi vốni củai ngâni hàng.i Hiệni nay,i dựai trêni năngi lựci tàii chínhi củai từngi ngâni hàng,i
chúngi tai cói thểi tạmi phâni rai khốii ngâni hàngi nàyi làmi 3i nhómi như:i nhómi ngâni hàngi cói
quyi môi nhỏ,i nhómi ngâni hàngi cói quyi môi trungi bìnhi vài nhómi ngâni hàngi cói quyi môi
lớn.i Trongi đó,i nhómi ngâni hàngi cổi phầni nhỏi đai sối lài cáci ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi
phầni nôngi thôni hoặci vừai chuyểni thànhi ngâni hàngi Thươngi mạii Cổi phầni đôi thị.i
Nhómi ngâni hàngi nàyi cói quyi môi vài năngi lựci tàii chínhi kém,i vốni chủi sởi hữui íti hơni
1000i tỷi đồngi VNĐi nhưi cáci ngâni hàngi TMCPi Kiêni Long,i Đạii Á,i Việti Tín,i Đệi Nhất,i
Đôngi Nami Á i Nhómi ngâni hàngi thứi 2i lài cáci ngâni hàngi cói vốni sởi hữui từi 1000i tỷi
Trang 25đồngi trởi lêni nhưi cáci Ngâni hàngi TMCPi VPBank,i Đôngi Á,i Nhài Hài Nội,i VIBank,i
Quâni Đội,i Techcombanki Đâyi lài nhómi ngâni hàngi cói thịi phầni dịchi vụi tàii chínhi
khá,i trongi nhữngi nămi quai đãi pháti triểni nhanhi chóngi vềi vốni lẫni hoạti độngi dịchi vụi tàii
chínhi nhưi Ngâni hàngi Đôngi Ái DABi cói vốni chủi sởi hữui nămi 2005i lài hơni 300i tỷi thìi
đếni cuốii nămi 2007i sối vốni nàyi đãi lài 1600i tỷi đồng,i cói 2i thếi mạnhi nổii bậti lài mảngi hoạti
độngi chii trải kiềui hốii vài hoạti độngi kinhi doanhi thẻ,i đặci biệti lài kiềui hối.i Nhómi thứi 3i lài
nhómi ngâni hàngi Cổi phầni cói quyi môi lớn,i cói năngi lựci tàii chínhi tốti vớii vốni điềui lệi từi
2000i tỷi đồngi VNĐ,i quyi môi hoạti độngi lớni nhưi Sacombank,i ACB,i Eximbank.i Ngâni
hàngi Ái Châui ACBi cói vốni chủi sởi hữui từi 948.32i tỷi nămi 2005i lêni 2630i tỷi cuốii nămi
2007i vài đượci đánhi giái lài Ngâni hàngi cungi cấpi dịchi vụi báni lẻi tốti nhấti Việti Nami hiệni
nay.i Eximbanki từi nămi 2005i đượci Ngâni hàngi Nhài nướci bãii bỏi cơi chếi giámi sáti đặci
biệti đãi pháti triểni vượti bậci trongi nhữngi nămi gầni đây.i Đầui nămi 2005i vớii sối vốni 300i
tỷi đồngi đếni nay,i vốni chủi sởi hữui củai EIBi lài gầni 2000i tỷi đồng,i đượci đánhi giái cói thếi
mạnhi truyềni thốngi vềi tàii trợi xuấti nhậpi khẩu,i kinhi doanhi ngoạii tệi vài thanhi toáni quốci
tế.i Ngâni hàngi TMCPi Sàii Gòni Thươngi Tíni Sacombanki lài ngâni hàngi cổi phầni cói vốni
tựi cói lớni nhấti Việti Nami hiệni nayi vớii 4448.81i tỷi đồngi VNĐi vớii sối lượngi chii nhánhi
rộngi khắpi cải nước.i Đâyi lài ngâni hàngi đầui tiêni vượti tiêui chuẩni vềi vốni điềui lệi tốii thiểui
3000i tỷi đồngi vàoi nămi 2010i củai Ngâni hàngi Nhài nướci đưai ra.i Đểi đạti đượci tiêui chuẩni
trên,i cáci ngâni hàngi thươngi mạii còni lạii sẽi phảii nỗi lựci hơni nữai đểi tăngi cườngi năngi
lựci tàii chínhi củai ngâni hàng.i Tuyi thế,i 3i thángi đầui nămi 2008,i tìnhi hìnhi thịi trườngi tàii
chínhi cói nhiềui biếni độngi phứci tạp,i cáci chínhi sáchi tiềni tệi củai ngâni hàngi Nhài nướci
nhằmi kiềmi chếi lạmi pháti Việti Nami đangi tăngi caoi đãi ảnhi hưởngi toi lớni đếni thịi trườngi
huyi độngi vốn,i đặci biệti lài thịi trườngi chứngi khoáni Việti Nam.i Điềui nàyi đãi đặti rai cáci
tháchi thứci vài khói khăni lớni trongi việci tăngi nguồni vốni tựi cói củai cáci ngâni hàngi trongi
thờii giani tới