Đề tài nghiên cứu khoa học: Tìm hiểu thực trạng việc làm của người dân sau tái định cư ở phường Quang Trung TP. Quy Nhơn nhằm nghiên cứu của đề tài là: qua việc tìm hiểu thực trạng việc làm của người dân ở đây, phân tích đánh giá, xác định nguyên nhân và đưa ra một số giải pháp nhằm tạo công ăn việc làm cho người dân, tiến tới ổn định cuộc sống cho người dân.
Trang 1Đề tài nghiên cứu khoa học Tìm hiểu thực trang việc làm của người dân sau tái định cư ở phường Quang Trung TP Quy Nhơn
Trang 2Khi tiến hành một dự án di dời người dân tới khu tái định cư mới các nhà hoạch định và thực hiện dự án không chỉ cần quan tâm đến nhà ở, đường xá, văn hóa, giáo dục, y tế … mà vấn đề giải quyết công ăn việc làm có một ý nghĩa hết sức quan trọng giải quyết tốt vấn đề công ăn việc làm sẽ giúp đảm bảo được cuộc sống của người dân, và đó sẽ là thành công của một dự án, đảm bảo sự phát triển bền vững
Ở thành phố Quy Nhơn một trong những dự án đã được thực hiện là di dời (bắt đầu từ tháng 9/2003) người dân từ khu vực II phường Trần Phú lên khu vực VI; VII; VIII thuộc phường Quang Trung Với đặc điểm đa số người dân trong diện di dời đều làm nghề biển, đời s ống bấp bênh và gặp nhiều khó khăn, vì vậy khi thực hiện dự án tái định cư lên khu vực VI; VII; VIII thuộc phường Quang Trung cách xa biển thì đòi hỏi công tác tạo giải quyết công ăn việc làm cho người dân phải tính toán đến nhiều mặt, dựa vào nhiều nguồn lực (bên trong và bên ngoài), có như vậy mới đảm bảo đời sống cho người dân
Tuy nhiên sau hơn 5 năm được thực hiện, đời sống của người dân ở đây còn gặp rất nhiều khó khăn Vậy thực trang công ăn, việc làm cho người dân khu
Trang 3vực VI; VII, VIII phường quang trung hiện nay ra sao? Các cơ quan, chính quyền đã có chính sách tạo việc làm gì để giúp đỡ người dân?
Một vấn đề có tầm quan trọng như vậy mà sau hơn 5 năm dự án được thực hiện chưa có một cuộc khảo sát, đánh giá nào về thực trạng việc làm của người dân ở đây Sau một vài lần xuống thực tế phục vụ cho học tập tại khu vực này, nắm bắt đựơc thực trạng khó khăn của người dân khiến tôi suy nghĩ rất nhiều Với những gì đã được học, sau một thời gian trăn trở tôi muốn thực hiện cuộc điều tra “ Tìm hiểu thực trang việc làm của người dân sau tái định cư ở phường Quang Trung TP Quy Nhơn ” Đó là lý do em chọn đề tài này
2 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU 2.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu: thực trang việc làm của người dân ở khu vực VI; VII phường Quang Trung TP Quy Nhơn sau khi tái định cư
4 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
Đề tài thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu sau:
- Tìm hiểu thực trạng việc làm của người dân khu vực VI, VII, VIII phường Quang Trung – TP Quy Nhơn
- Chỉ ra một số nguyên nhân dẫn đến thực trạng việc làm của người dân khu vực tái định cư phường Quang Trung
- Đề ra một số giải pháp để giúp đỡ người dân ổn định cuộc sống và phát triển bền vững
5 PHẠM VI NGHIÊN CỨU.
Trang 4Do điều kiện thời gian và kinh phí có hạn, nên đề tài này tôi chỉ nghiên cứu, khảo sát trong phạm vi khu vực VI, VII của phường Quang Trung
6 GIẢ THUYẾ T KHOA HỌC
Giải quyết việc làm cho người dân sau khi chuyển đến các khu vực tái định
cư đóng vai trò hết sức quan trọng Tuy nhiên ở khu vực tái định cư – phường Quang Trung nói riêng, cũng như thực trạng của nhiều dự án tái định cư khác, việc làm của người dân không có, thiếu ổn định, đời sống của người dân gặp nhiều khó khăn Trong khi đó sự quan tâm của các cấp chính quyền chưa thực
sự giúp nhiều cho người dân
7 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Điều tra bằng bảng hỏi (An két) – phương pháp chủ đạo
- Phương pháp phỏng vấn sâu
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp nghiên cứu, phân tích tài liệu
- Phương pháp trò chuyện với người dân
Trang 5NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG
1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM
1.1 Khái niệm phát triển cộng đồng
1.1.1 K hái niệm:
Có rất nhiều cách hiểu khác nhau về phát triển cộng đồng ( PTCĐ )
Theo quan điểm của LHQ năm 1956: “Những tiến trình qua đó nỗ lực của dân chúng kết hợp với nỗ lực của chính quyền để cải thiện các điều kiện kinh tế,
xã hội, văn hóa của các cộng đồng và giúp các cộng đồng này hội nhập vào đời sống quốc gia gọi là PTCĐ ”
Còn theo Murray và Ros s đã đưa ra định nghĩa PTCĐ như sau:
“Tổ chức cộng đồng (TCCĐ) là một tiến trình qua đó một cộng đồng nhận rõ nhu cầu, mục tiêu của mình, sắp xếp các nhu cầu và mục tiêu này, phát huy sự tự tin và ý muốn thực hiện chúng, tìm đến tài nguyên ( bên trong hoặc bên ngoài )
để giải quyết nhu cầu hay mục tiêu ấy Thông qua đo sẽ phát huy thái độ và kỹ năng hợp tác với nhau trong cộng đồng ”
M ột định nghĩa gần đây phản ánh xu hướng mới nhất của PTCĐ là :
“ TCCĐ là một tiến trình giải quyết vấn đề qua đó CĐ được tăng sức mạnh bởi các kiến thức và kỹ năng phát hiện nhu cầu và vấn đề, ưu tiên hóa chúng huy động tài nguyên để giải quyết chúng TCCĐ không phải là một cứu cánh mà là một kỹ thuật, nó nhằm vào tăng sức mạnh cho các CĐ để tự quyết định về sự phát triển của mình và sự định hình của tương lai mình Mục đích cuối cùng của PTCĐ là sự tham gia chủ động với tư cách tập thể của người dân vào sự phát triển ”
Trang 6Ở khái niệm này yếu tố con người, vai trò tự quyết của người dân đặc biệt được nhấn mạnh Qua các khái niệm ta có thể thấy rằng về cơ bản mục đích của PTCĐ là :
- Củng cố các thiết chế để tạo điều kiện thuận lợi cho chuyển biến xã hội và sự tăng trưởng
- Bảo đảm sự tham gia tối đa của người dân vào tiến trình của sự phát triển
- Đẩy mạnh công bằng xã hội bằng cách tạo điều kiện cho các nhóm thiệt thòi nhất được nêu lên nguyện vọng của mình và tham gia vào các hoạt động phát triển
1.1.2 C ác nguyên tắc trong PTC Đ :
Trong PTCĐ muốn làm việc thực sự hiệu quả cần đảm bảo các nguyên tắc cơ bản sau:
Thứ nhất: PTCĐ phải luôn tin tưởng rằng người dân hoàn toàn có khả năng
quản lý cuộc sống và các vấn đề của minh, ngoại trừ khi họ bị đè nặng bởi một mối lo âu để sống còn
Thứ hai: Công bằng xã hội không chỉ là một khẩu hiệu mà trong PTCĐ nó
phải dẫn tới sự tái phân phối tài nguyên bao gồm: tiền của, tiện nghi, kiến thức, quyền lực ở cấp vi mô như vĩ mô, nhằm hạn chế khoảng cách giàu - nghèo
Thứ ba: Các hình thức hợp tác rất thuận lợi để phát huy tinh thần trách
nhiệm, ý thức và tinh thần cộng đồng
Thư tư: Đối tượng ưu tiên của PTCĐ là người nghèo và người thiệt thòi Thư năm: Không nên có thái độ “ đổ lỗi cho CĐ ” Nếu làm không hiệu quả
không phải là do lỗi của đối tượng mà là do tác viên có tay nghề chưa đạt
Thứ sáu: Phat triển chỉ có thể nội sinh, nghĩa là xuất phát từ ý chí và nội
lực từ bên trong
Thứ bảy: Sự hỗ trợ của bên ngoài từ chuyên môn ( xã hội và kỹ thuật ) đến
tài nguyên rất cần thiết, nhưng đó chỉ là chất xúc tác
Thứ tám: Mọi chương trình hành động phải do cộng đồng tự quyết
Trang 7Thứ chín: Dân chủ là một nguyên tắc mà mọi chương trình phát triển hay
giáo dục phải nhằm tới vì sẻ bảo đảm rằng lợi ích chung sẻ được tôn trọng
1.1.3 Tiến trình PTCĐ :
Mục tiêu cuối cùng của PTCĐ là giúp cho cộng động đi từ thực trạng yếu kém để phát triển, đóng góp vào sự phát triển của xã hội Để đạt được mục tiêu
đó PTCĐ phải có một tiến trình với từng bước đi cụ thể
Tiến trình PTCĐ được thể hiện ở sơ đồ sau:
Bước 1 : Cộng đồng thức tỉnh:
Từ một cồng động còn yếu kém, PTCĐ cần đi s âu vào làm cho người dân ở
đó hiểu được thực trạng của chính mình, thông qua các cuộc trao đổi thảo luận, điều tra về nhu cầu và vấn đề khó khăn cũng như những tiềm năng và thuận lợi
CĐ còn yếu
kém
CĐ thức tỉnh
CĐ tăng năng lực
Lượng giá chung
Tìm hiểu và
phân tích Phát huy
tiềm năng
Huấn luyện
Hình thức các nhóm liên kết
Tăng cường động lực tự nguyện
CĐ tự lực
Trang 8Từ đó làm cho cộng đồng hiểu và tích cực hợp tác để dần dần thay đổi vấn đề của chính mình
Bước 2 Cộng đồng tăng năng lực:
Biến ra vấn đề của mình, biết rõ mình có gì, mình muốn gì thì cộng đồng đó phải tăng năng lực phát huy các nguồn tài nguyên mà cộng đồng có, tập luyện… thông qua đó cộng đồng khắc phục được những hạn chế và tăng cường kiến thức, kỹ năng để hành động Ngoài ra còn phải liên kết tổ chức lại để cùng hành động hiệu quả vì mục tiêu chung
Bước 3 : Cộng đồng tự lực:
M ục đích cuối cùng của PTCĐ là thông qua các tác động từ bên ngoài, với nội lực trong được phát huy và tăng cường, CĐ sẻ trở thành CĐ tự lực CĐ tự lực không có nghĩa là mọi khó khăn, khủng hoảng không còn nữa mà mỗi lần gặp khó khăn CĐ có thể tự huy động tài nguyên bên trong và bên ngoài để giải quyết vấn đề Qua mỗi lần như vậy CĐ như vậy CĐ sẽ tăng trưởng, tự lực hơn Trên đây là tiến hành PTCĐ đây là một tiến trình luôn luôn tiếp diễn vì cuộc sống là một quá trình giải quyết các vấn đề liên tục Trong thực tiễn PTCĐ tiến trình này không phải lúc nào cũng cứng nhắc trong cách áp dụng, mà điều quan trọng là tác viên PTCĐ phải thực sự vì CĐ, vì sự phát triển, linh hoạt nhưng cũng phải đảm bảo được các nguyên tắc cơ bản, các bước đi cơ bản của quá trình đó
1.2 Khái niệm việc làm
Hiện nay có rất nhiều khái niệm việc làm, tuy nhiên khái niệm được sử dụng phổ biến nhất là khái niệm được nêu lên trong bộ luật lao động
Theo điều 13 Bộ luật lao động : “Mọi hoạt động tạo ra nguồn thu nhập, không bị pháp luật cấm đều được thừa nhận là việc làm”
Như vậy qua khái niệm trên ta thấy rằng “việc làm” là một khái niệm tương đối rộng “việc làm” là tất cả các công việc tạo ra thu nhập mà không vi phạm các điều cấm của pháp luật Người tạo ra thu nhập có thể ở lĩnh vực kinh tế quốc doanh, tư nhân, hay công việc có thể đưa về làm ở nhà…
Trang 9Việc làm là yếu tố quyết định đời sống của mỗi người ở độ tuổi lao động và
có vai trò hết sức to lớn đối với sự ổn định của nền KT – XH đất nước Hiện nay
ở nước ta tình trạng thất nghiệp đang có xu hướng gia tăng nhất là thiếu việc làm
ở khu vực nông thôn Vì vậy giải quyết việc làm, đảm bảo cho mọi người có khả năng lao động đều có cơ hội làm việc là trách nhiệm của nhà nước, của các doanh nghiệp và toàn xã hội
1.3 Thực trạng việc làm ở Việt Nam hiện nay
- Lực lượng lao động ngày càng tăng Năm 1999 cả nước có khoảng 37,7 triệu lao động, đến năm 2001 đã lên tới 46,2 triệu lao động
Hiện nay tỉ lệ tăng mỗi năm từ 3,4% đến 3,5%
Có trên 1,1 triệu thanh niên bước vào tuổi lao động
- Hiện nay ở nước ta có tình trạng mất cân đối về phân bố nguồn lao động Hiện tượng mất cân đối được thể hiện trên các mặt :
- Theo lãnh thổ : Nông thôn : 22,3%
- Tỉ lệ thất nghiệp ở thành thị và thiếu việc làm ở nông thôn khá cao Hiện nay tỉ lệ thất nghiệp ở đô thị là 9 -10% thậm chí có khu vực lên tới 12% (Tỉ lệ thất nghiệp chung cả nước là 6%)
Trong khi đó ở nông thôn chủ yếu là thuần nông, làm việc theo mùa vụ nên
số lao động dư thừa khá cao khoảng 30 – 40%
1.4 Khái niệm chính sách việc làm
Trang 10Từ thực trạng việc làm của nước ta hiện nay nên chính sách việc làm có một ý nghĩa rất quan trọng đối với người lao động Vậy chính sách việc làm là gì?
Chính sách việc làm là một hệ thống các quan điểm chủ trương, chính sách, phương pháp, phương hướng, công cụ và giải pháp giải quyết việc làm cho người lao động Nó được cụ thể hóa bằng văn bản pháp lý được quốc hội thông qua và nhà nước ban hành Chính sách việc làm là một trong những chính sách
xã hội quan trọng đảm bảo an toàn, ổn định và phát triển xã hội Dưới góc độ chính sách việc làm, để hạn chế thất nghiệp, một mặt vừa phải tạo ra chỗ làm mới, mặt khác phải tạo điều kiện cho người lao động tránh được nguy cơ thất nghiệp, đồng thời có chính sách trợ cấp cho người lao động khi họ có nguy cơ thất nghiệp
1.5 Khái niệm tái định cư
Trên cơ sở lý luận để đưa ra được một khái niệm hoàn chỉnh về “tái định cư” là rất khó: Trong thực tế cũng chưa có một nhà khoa học, một công trình nghiên cứu nào đưa ra khái niệm “tái định cư” chính thức
Tuy nhiên qua từ ngữ và thực tiễn ở khu vực tái định cư ta có thể hiểu rằng:
“Tái định cư là việc di dời một cộng đồng dân cư từ nơi này sang nơi khác” Còn trong công trình nghiên cứu “Thực trạng đời sống của người dân ở các khu vực tái định cư trên địa bàn TP Hồ Chí Minh” – Thạc sĩ Lê Văn Thành, viện kinh tế TP HCM đã nhận định: “Việc giải tỏa, di dời, tái định cư không chỉ dừng lại ở việc đưa bộ phận dân cư từ nơi ở này sang nơi ở khác, mà tái định cư còn liên quan tới rất nhiều vấn đề như : Việc làm, học hành, sự tiếp cận các dịch vụ, các quan hệ xã hội…” Do đó tái định cư cần được nhìn nhận như một quá trình thay đổi về kinh tế, văn hóa, xã hội của một bộ phận dân cư hơn là chỉ dừng lại
ở việc xem xét đây là một quá trình thay đổi chỗ ở
Thực trạng đời sống của người dân ở khu tái định cư :
Để đáp ứng nhu cầu phát triển của nền kinh tế xã hội, ở nước ta hiện nay tuy chưa có con số cụ thể nhưng ta có thể khẳng định rằng có hàng ngàn khu tái
Trang 11định đã được xây dựng và có rất nhiều dự án tái định cư đang được tiến hành với hàng triệu người dân đang sinh sống Nhưng trên thực tế thì đời sống của người dân sau tái định cư đang gặp rất nhiều khó khăn
Theo ông Lê Văn Thành ( phó trưởng phòng nghiên cứu phát triển đô thị - Viện kinh tế TP HCM) cho biết : công tác quản lý, chăm sóc cuộc sống người dân sau tái định cư ở TP.HCM cũng như cả nước đang bị bỏ ngỏ Kết quả từ nhiều công trình nghiên cứu về thực trạng đời sống kinh tế xã hội của người dân sau tái định cư cho thấy trên 80% gia đình sau tái định cư cho rằng không nhận được giúp đỡ của chính quyền địa phương hay giúp đỡ không hiệu quả khi chuyển đến nơi ở mới tuy đây chỉ là một cuộc khảo sát phản ánh qua ý kiến của người dân, nhưng phần nào cũng cho thấy thực trạng người dân về khu tái định
cư mới chưa đáp ứng được kỳ vọng của họ
1.6 Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc tái định cư:
1.6.1 Lý thuyết hệ thống áp dụng cho công tác tái định cư
Lý thuyết hệ thống cho rằng, một xã hội là một sinh thể hữu cơ đặc biệt với
hệ thống gồm các thành phần có những chức năng nhất định tạo thành cấu trúc
ổn định M ột xã hội hoạt động được là do các bộ phận cầu thành nó hoạt động nhịp nhàng với nhau để đảm bảo sự cân bằng chung cho cả cấu trúc Bất kỳ một
sự thay đổi nào giữa các thành phần cũng sẽ ảnh hưởng đến trạng thái cân bằng của toàn hệ thống Trạng thái mất cân bằng của hệ thống sẽ đưa đến sự suy yếu
và đổ vỡ của hệ thống, nhưng mặt khác sự thay đổi này cũng hứa hẹn sự thay thế bằng một hệ thống tốt hơn, nhưng cũng có thể sẻ càng ngày sẽ càng tồi tệ hơn Cộng đồng dân tái định cư được xem như là một hệ thống xã hội với các thành phần cấu tạo như : kinh tế, giáo dục và đào tạo, các điều kiện nhà ở và các điều kiện sinh hoạt khác, việc tiếp cận các dịch vụ XH, các quan hệ xã hội Tái định cư là việc di dời một cộng đồng dân cư từ nơi ở này sang nơi ở khác Theo
lý thuyết hệ thống chỉ một sự thay đổi về chổ ở này cũng có thể dẫn đến những thay đổi ở các thành phần khác như : kinh tế, giáo dục và đào tạo, điều kiện nhà
ở, điều kiện sinh hoạt khác, việc tiếp cận các dịch vụ xã hội khác… Và như thế
Trang 12trạng thái cân bằng của cộng đồng dân tái định cư đã bị ảnh hưởng Sự mất cân bằng này có thể hứa hẹn một sự sụp đổ của hệ thống cũ và tiến tới thiết lập được một hệ thống mới, một cộng đồng dân cư mới có đời sống tốt hơn nếu có các chính sách tác động phù hợp và hiệu quả Tuy nhiên, nếu không có chính sách
hỗ trợ hoặc các chính sách hỗ trợ không phù hợp thì có thể dẫn tới việc chất lượng cuộc sống của cộng đồng dân tái định cư sẽ càng ngày đi xuống và tồi tệ hơn Chính sách đóng một vai trò quan trọng, nếu không nói là có tính quyết định trong việc ổn định cuộc sống của người dân tại khu vực tái định cư, ổn định cuộc sống lâu dài cho “cuộc sống hậu tái định cư”
1.6.2 Một số khuyến cáo về chính sách tái định cư của các tổ chức quốc
tế
Ngân hàng thế giới (World bank 2004), ngân hàng phát triển Châu Á (ADB,1995) cảnh báo tái định cư có thể dẫn đến những nguy cơ như : Người dân phải đối mặt với nguy cơ đói nghèo, khi điều kiện sản xuất và những nguồn tạo thu nhập của họ mất đi, họ có thể bị di dời tới những nơi không có việc làm hay các tài nguyên kiếm s ống, khiến cho họ phải khai thác đến mức độ kiết quệ các tài nguyên môi trường để sinh tồn, tác động gây hại đến môi trường Từ đó các thiết chế cộng đồng và mạng lưới xã hội bị phá vỡ, các mối quan hệ họ hàng cũng bị ảnh hưởng, các yếu tố truyền thống, văn hóa có thể mất đi, dân cư tại khu tái định cư không thân thiện, không có nét tương đồng về văn hóa Đây thực
sự là những tổn thất vô hình mà người dân tái định cư phải gánh chịu bên cạnh những mất mát về đất đai, nhà cửa
Các tổ chức quốc tế còn đề nghị những giải pháp để hạn chế tối đa những chi phí “Vô hình” mà người dân tái định cư phải gánh chịu Tổ chức UNDP đưa
ra nguyên tắc : Nguyên tắc bồi thường “phi vật chất” cho các hộ dân nên được chú trọng nhiều hơn Còn ngân hàng thế giới (WB 2004) cho rằng trong việc tính toán chi phí cho các dự án tái định cư để ý đến cả chi phí tái khôi phục đời sống kinh tế xã hội, và các dự án cần phải hoạch định một cách nghiêm túc vấn
đề việc làm cho người dân, cũng như môi trường và vấn đề giảm nghèo
Trang 13Qua những khuyến cáo trên ta thấy rằng việc quan tâm tới đời sống của người dân “hậu tái định cư” có một ý nghĩa hết sức quan trọng Bên cạnh cần quan tâm tới đền bù nhà cửa, đất đai cho dân tái định cư thì cũng cần quan tâm đền bù xứng đáng các chi phí “vô hình” cho họ khi tới nơi ở mới Có như vậy mới tạo ra được một cộng đồng tái định cư có đời sống tốt hơn hoặc ngang bằng
so với nơi ở trước đây về cả khía cạnh kinh tế cũng như xã hội
1.6.3 Thực trạng đời sống người dân tại khu vực tái định cư
Còn theo TS Phạm Thị Yến (ĐH kinh tế TP.HCM) cho rằng : thực tế ở các khu vực tái định cư phản ánh chính sách tái định cư hiện nay ở TP.HCM, cả nước nói chung, không được triển khai đồng bộ, thiếu hẳn cơ sở, giải pháp để người dân có cuộc sống ổn định nơi tái định cư Cụ thể là ở các khu tái định cư phần lớn chỉ mới đáp ứng duy nhất là chổ ở, các nhu cầu khác về việc làm, y tế, văn hóa…không được đáp ứng
Chuyên gia lao động và việc làm Trần A nh Tuấn dẫn chứng thêm các khu tái định cư, chung cư hiện nay tồn tại khá nhiều cái “không”, không chổ làm việc, không nhà trẻ, không chợ bán, không bệnh viện, không chổ vui chơi giải trí…
Tất cả các vấn đề trên em thấy rằng đó là hệ quả của một thời gian dài triển khai công tác di dời, giải tỏa chỉ hướng đến mục tiêu cơ bản là thỏa thuận giá bồi thường đất và có nhà ở Sau khi đạt được mục tiêu đó rồi, một thời gian ở cả người dân và chính quyền mới giật mình nhận ra: những điều kiện tối thiểu cho cuộc sống “hậu” tái định cư đã không được tính toán trước để đáp ứng đầy đủ
2 Ý NGHĨA CỦA VIỆC LÀM ĐỐI VỚI NGƯỜI DÂN SAU TÁI ĐỊNH CƯ
Vấn đề ổn định việc làm, ổn định thu nhập là điều kiện cơ bản để nâng cao đời sống cho người dân Vấn đề này càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với việc ổn định cuộc sống của người dân tại khu vực tái định cư
Trang 14Khi người dân ở tại cộng đồng dân cư cũ họ có việc làm Thu nhập có thể
là không ổn định, nhưng họ còn có công việc có thu nhập Khi di dời tới khu tái định cư người dân phải thay đổi chổ ở, thay đổi những hoàn cảnh và điều kiện sản xuất Chính vì vậy đúng như ngân hàng thế giới đã nhận định : nếu không giải quyết tốt vấn đề việc làm, vấn đề tạo thu nhập thì nguy cơ nghèo đói của người dân là rất cao Đó là chưa kể khi không có việc làm người dân tái định cư phải khai thác cạn kiệt tài nguyên môi trường để sinh tồn dẫn tới những hậu quả tai hại về môi trường sống
Mặt khác khi không có việc làm hay việc làm không ổn định sẽ dẫn tới ảnh hưởng về thu nhập Khi đó người dân tái định cư sẽ thiếu nguồn lực đầu tư cho các dịch vụ khác như: nhà ở, y tế, giáo dục, vui chơi, giải trí, …, của người dân Trái lại khi có những chính sách, những hướng tác động hợp lý thì sẽ giúp cho người dân có nhiều việc làm, có thu nhập và khi đó các vấn đề khó khăn trên sẽ được giải quuyết Và đó thực sự là động lực tạo ra một cộng đồng dân tái định cư phát triển bền vững
3 MỘT SỐ YÊU CẦU KHI XÂY DỰNG CHÍNH SÁCH VIỆC LÀM
Ở KHU TÁI ĐỊNH CƯ
Xây dựng các chính sách việc làm ở khu vực tái định cư là một việc làm có
ý nghĩa then chốt đối với sự ổn định của đời sống người dân “hậu tái định cư” Tuy nhiên để một chính sách ra đời tác động tích cực tới cộng đồng tái định cư
là một điều không phải dễ Qua thực tiễn đời sống ta thấy rằng muốn chính sách
ra đời và có hiệu quả đồi hỏi các nhà hoạch định phải xuất phát từ một số yêu cầu cơ bản sau đây:
Thứ nhất: Phải xây dựng các chính sách việc làm ở các cộng đồng tái định
cư dựa trên cơ sở điều kiện kinh tế - xã hội ở đây bao gồm các yếu tố như: Tài nguyên môi trường, việc làm, dân tộc, tôn giáo … của người dân di dời đến và
cả người dân bản xứ Có như vậy mới phát huy được các nguồn lực, các thế mạnh tại cộng đồng, đồng thời qua đó sẽ hạn chế được sự tác động tiêu cực do phải thay đổi cuộc sống của người dân
Trang 15Thứ hai: Xây dựng các chính sách việc làm vừa mang tính chât kinh tế vừa
có tính nhân văn đối với cộng đồng dân cư
Đây cũng là một yêu cầu lớn và không dễ gì làm được Một chính s ách việc làm ra đời đầu tiên phải tác động tạo công ăn việc làm, có thu nhập ổn định cho người dân Tuy nhiên chính sách đó cũng phải có hướng tác động tích cực tới các nhóm yếu tố như: Người già, nhóm phụ nữ nghèo, trẻ em nghèo, thanh thiếu niên … chính sách tác động tới họ, ưu tiên cho họ tiiếp cận tới các dịch vụ ví dụ như nguồn vốn, đào tạo nghề … đó là hướng tác động tạo ra một cộng đồng phát triển bền vững, đó là giá trị nhân văn của chính sách
Thứ ba: Cần huy động được một cách tối đa các lực lượng từ cộng đồng
vào công cuộc xóa đối giảm nghèo, tạo công ăn, việc làm ổn định cho người dân
Một khi xây dựng và ban hành được một chính sách việc làm và thu hút được sự tham gia của các lực lượng như cơ quan chính quyền, các đoàn thể, các
cơ sở sản xuất, các tổ chức nước ngoài và cả người dân thì khi đó sẽ huy động được một khối lượng rất lớn cơ sở vật chất và tinh thần tham gia giải quyết việc làm cho người dân tại khu tái định cư
Thứ tư: Điều đáng lưu ý cuối cùng khi xây dựng chính sách việc làm cho
người dân cộng đồng tái định cư thì cần có sự tham gia đóng góp ý kiến của chính người dân ở đó
Điều này rất dễ hiểu, bởi vì chính sách là xây dựng cho người dân, họ thụ hưởng kết quả của chính sách và cùng chính họ là người thực thi chính sách Vậy tại sao họ không được tham gia? Đó là một điều sai lầm mà có lẽ hiện nay nhiều người đã nhận ra Cần cho người dân nói ra họ cần gì? Muốn gì? Họ làm được gì? Có như vậy chính sách mới có hiệu quả đối với họ
Trang 16CHƯƠNG 2: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
1 KHÁI QUÁT CHUNG VỀ TÌNH HÌNH KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA ĐỊA PHƯƠNG
1.1 Khái quát chung về phường Quang Trung
Phường Quang Trung nằm ở phía Tây Thành phố biển Quy Nhơn, Phường Quang Trung giáp với phường Trần Quang Diệu ở phía Bắc, phường Ghềnh Ráng ở phía Nam, núi đồi ở phía Tây và giáp với phường Nguyễn Văn
Cừ ở phía Đông Với vị trí như vậy nên phường Quang Trung dù ở khu vực đô thị nhưng phường cũng có đồi núi Đó cũng là một trong những lý do mà các cấp chính quyền Thành phố đã quyết định di dời hơn một ngàn hộ dân làm biển lên đây để phục vụ cho dự án mở rộng, cải tạo đường Xuân Diệu
- Phường Quang Trung có diện tích là 775 ha
- Với số dân trong toàn phường là 19.970 nhân khẩu, 4.882 hộ gia đình Trong đó phường chia làm 8 khu vực:
+ Khu vực I có 1.013 hộ gia đình với 3.885 nhân khẩu
+ Khu vực II có 739 hộ với 1424 nhân khẩu
+ Khu vực III có 351 hộ với 1532 nhân khẩu
+ Khu vực IV có 836 hộ với 1532 nhân khẩu
+ Khu vực V có 718 hộ với 2.688 nhân khẩu
+ Khu vực VI có 358 hộ với 1.532 nhân khẩu
+ Khu vực VII có 308 hộ với 1.413 nhân khẩu
+ Khu vực VIII có 559 hộ với 2.817 nhân khẩu
Trang 17Trong năm 2008 thực hiện nghị quyết Đảng ủy và nghị quyết của HĐND phường, trong bối cảnh tình hình kinh tế gặp nhiều khó khăn, giá cả nguyên vật liệu tăng, dịch bệnh tiềm ẩn…tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh và đời sống của người dân Trước tình hình đó dưới sự lảnh đạo của Đảng
bộ phường, UBND phường đã tập ttrung triển khai , thực hiện chương trình, công tác trọng tâm, triển khai đồng bộ các giải pháp chỉ đạo và ổn định đời sống của người dân
1.2 Một số kết quả phường Quang Trung đã đạt được trong giai đoạn vừa qua:
Kết quả thực hiện các chỉ tiêu kinh tế - xã hội, ANQP năm 2008 như sau:
- Tổng thu ngân sách thực hiện 3.770.566.273đ/3.273đ/3.767.000.000đ đạt 100,09% kế hoạch ( nghị quyết HĐND đạt 100% chỉ tiêu TP giao )
- Các loại quỹ: 57.633.000đ/39.100.000đ đạt 147,4% so với kế hoạch năm
- Tỷ lệ hộ nghèo đạt 3,7% giảm 1,4% (giảm 5 hộ) so với năm 2007(Thành phố giao giảm còn 4%)
- Tỷ suất sinh: 11,6% giảm 1,5% so với năm 2007 (Nghị quyết HĐND giảm 0,5%) Tỷ lệ sinh con thứ 3 là 14 trẻ chiếm 7,4% tăng 0,8% so với năm 2007
- Tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng: 8,22% giảm 0,77% so với năm 2007 ( Nghị quyết HĐND dưới 8%)
- Gọi công dân nhập ngũ đạt 100% ( Nghị quyết HĐND 100% )
- Tỷ lệ dân quân : 0,68% dân số ( Thành phố giao 0,68% )
- Đăng ký GĐVH: 4.227/ 4.398 gia đình, đạt 96,11% (Nghị quyết HĐND 95%) Dưới đây là đánh giá cụ thể tình hình thực hiện nhiệm vụ năm 2008 trên các lĩnh vực như sau
1.2.1.Lĩnh vực kinh tế:
Nghị quyết Đảng bộ phường đã xác định cơ cấu kinh tế của địa phương là: công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ, do đó đã tạo điều kiện để các thành phần kinh tế, các hộ gia đình có hướng đi phù hợp trong phát triển kinh tế
Trang 18Năm 2008 trên địa bàn phường đã phát triển thêm 65 cơ sở và hộ kinh tế đăng
ký kinh doanh mới (chưa kể các hộ kinh doanh vừa và nhỏ), với số vốn đầu tư ban đầu lên 14 tỷ đồng; toàn phường có 80 hộ có tàu thuyền đánh bắt hải sản, giải quyết trên 8.000 lao động có việc làm ổn định
* Tình hình vay vốn phát triển kinh tế:
Thực hiện chủ trương xóa đói giảm nghèo phát triển kinh tế, UBND phường đã đứng ra tín chấp cho caccs hội đoàn thể của phường làm chủ dự các
dự án vay vốn tạo điều kiện cho các hộ gia đình trong phường được vay vốn phát triển kinh tế gia đình với tổng số tiền là 4.523.100.000 đồng (Tăng 7% so với cùng kỳ), trong đó:
- Vay vốn theo tịch 02 của Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Bình Định có 216 hộ với số tiền là: 2.152.800.000 đồng
- Vay vốn theo chương trình xóa đói giảm nghèo từ Ngân hàng chính sách – xã hội Bình Định có 173 hộ nghèo và hộ diện chính sách với số tiền là 1.606.300.000 đồng
- Vay vốn theo chương trình 120 giải quyết việc làm có 18 hộ với số tiền là 280.000.000 đồng
- Vay vốn CNV cho 59 hộ với tổng số tiền 64.000.000 đồng
- Cho vay vốn theo dự án từ quỹ quy vòng vốn vệ sinh hộ gia đình có 105 họ vay với tổng số tiền là 420.000.000 đồng
Qua kiểm tra nhìn chung các hộ gia đình sử dụng vốn đúng mục đích có hiệu quả, chưa thấy có biểu hiện tiêu cực nào xảy ra
- Thực hiện quyết định 289/QĐ-TTg ngày 18/3/2008 của Thủ tướng Chính phủ
về hỗ trợ dầu cho ngư dân UBND phường đã xét và trình lêm cấp có thẩm quyết
77 hộ ngư dân với tổng số tiền là 1.770.596.000 đồng
* Thu chi ngân sách:
Thu ngân sách trên địa bàn:
Năm 2008 thành phố giao chỉ tiêu thu thuế cho phường là 3.767.000.000 đồng, so với năm 2007 tăng 263.300.000 đồng (tăng 7,51% so với năm 2007)
Trang 19thwo báo cáo của đội thuế phường thuế CTN – NQD thiếu nguồn khoảng trên
3000 triệu đồng, UBND phường tập trung chỉ đạo đôn đốc, thực hiện tốt công tác phối hợp thu thuế, cuối năm kết quả thu thuế của phường thu được 3.770.566.273đ đạt 100,09% KH
Kết quả thu phí và các loại quỹ: (Tính đến ngày 31/12/2008)
Trang 20(Kết quả thu các loại quỹ của các khu vực có bảng kê kèm theo trong báo cáo thu – chi ngân sách 2008)
1.2.2 Trên lĩnh vực xây dựng cơ bản và quản lý đô thị:
Nhìn chung công tác quản lý đô thị năm 2008 đã được chú trọng, cán bộ chuyên môn có nhiều tích cực trong việc thực hiện nhiệm vụ phối hợp tích cực với đội kiểm tra trật tự đô thị Thành phố đã kịp thời ngăn chặn tình trạng lấn chiếm xây dựng nhà trái phép Tuy nhiên tình trạng lấn chiếm xây dựng công trình trái phép vẫn còn xảy ra do ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận nhân dân chưa cao
- Kết quả: Tổng số xử lý 105 trường hợp Trong đó: ra quyết định buộc tháo dỡ tại chỗ 35 trường hợp; ra quyết định cảnh cáo 22 trường hợp (chủ hộ tự nguyện tháo dỡ 02 trường hợp); Xử lý phạt hành chính 40 trường hợp xây dựng không
có giấy phép; 06 trường hợp lập biên bản tịch thu tang vật dùng để đào núi; Á p dụng biện pháp khắc phục hậu quả 02 trường hợp
- Tiến hành họp xét duyệt đơn xin chứng nhận quyền sử dụng đất cho 105 trường hợp
- Trải thảm nhựa 02 tuyến đường tại tổ 36, khu vực 4 và bê tông hẻm tổ 47 khu vực 5 phường Quang Trung Hoàn thành lát vỉa hè bằng gạch Block đường Ngô
M ây và đường Nguyễn Thái Học Nạo vét hệ thống thoát nước chợ Cây Xăng Hoàn thành và đưa vào sử dụng công trình nhà mẫu giáo kết hợp khu sinh hoạt nhân dân KV1 và KV3
1.2.3 Lĩnh vực văn hóa – xã hội:
*Giáo dục:
Các trường lãnh đạo triển khai thực hiện tốt cuộc vận động “ 2 không” với
“4 nội dung” do Bộ Giáo dục Đào tạo phát động đã góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và học tập của học sinh
Tổng kết năm học 2007 – 2008 trường THCS Nguyễn Huệ có giỏi 156/1.034 học sinh đạt 15,1% trong đó có 8 em học sinh giỏi cấp thành phố; học sinh khá có 270 em chiếm 26,1%, học sinh trung bình 459 em chiếm 44,4%, yếu
Trang 21141% em chiếm 13,6%, kém 08 em chiếm 0,8%, xét tốt nghiệp bậc THCS 222/228 đạt 97,37%
Trường tiểu học Quang Trung học sinh giỏi có 352/969 em đạt 36,33%, học sinh khá 255 em chiếm 26,32%, học sinh trung bình và yếu 362 em chiếm 37,36%, xét tốt nghiệp bậc tiểu học đạt 100%
Bậc mầm non mẫu giáo có 262 cháu, tỷ lệ kênh A đạt 96,4%, kênh B đạt 3,6% Lớp học linh hoạt ABE có 22 cháu theo học
Năm 2008 trường THCS Nguyễn Huệ đạt trường tiên tiến cấp thành phố; trường tiểu học Quang Trung giữ vững đơn vị trường chuẩn quốc gia và trường tiên tiến cấp Tỉnh Qua kiểm tra xét duyệt phường vẫn giữ vững danh hiệu phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi và phổ cập THCS và đang từng bước triển khai phổ cập THPT theo quy định của thành phố
- Trong năm UBND phường tạo điều kiện cho 169 em sinh viên trong phường được vay vốn từ ngân hàng chính sách để đảm bảo học tập với số tiền
đã giải ngân hàng là: 1.046.200.000 đồng
* Về công tác chính s ách – xã hội và xóa đối giảm nghèo:
- Thực hiện chính sách đối với người có công, các đối tượng thuộc diện bảo trợ
xã hội, hộ nghèo có hoàn cảnh khó khăn được phương hết sức quan tâm chú trọng, năm 2008 đã thực hiện chi trả trợ cấp ưu đãi kịp thời cho người có công, chất độc hóa học, cứu tế thường xuyên và nuôi dưỡng trẻ mồ côi
- Thăm và tặng quà cho các gia đình chính sách nhân dịp tết Nguyên Đán, trong đó: Quà CTN: 11 suất tổng trị giá 1.800.000đ, quà Thành phố: 12 suất tổng trị giá 1.400.000đ, quà phường: 90 suất tổng trị giá 4.500.000đ
- Cấp phát “đỏ lửa cho hộ nghèo”, hộ khó khăn trong dịp tết, trong đó: quà của Hội chữ thập đỏ: 18 suất với tổng số tiền là 1.800.000đ, quà của Hội LHPN phường: 01 suất tổng trị giá 100.000đ, chùa nguyễn Huệ tặng 100 suất quà mỗi suất quà trị giá 50.000đ
- Cấp phát 7 tấn gạo cứu trợ lũ lụt và đỏ lửa nhân dịp tết Nguyên Đán năm 2008 cho 350 gia đình khó khăn trên địa bàn phường
Trang 22- Tổ chức gặp mặt và tặng quà cho đối tượng chính sách nhân ngày thương binh liệt sĩ 27/7 có 70 suất quà vứi tổng số tiền là 2.650.000đ, trong đó và Chủ tịch nước 8 suất trị giá 1.200.000đ, quà của Tỉnh 02 suất, trị giá 400.000đ, quà của thành phố 10 suất trị giá 1.000.000đ, quà của phường 50 suất trị giá 50.000đ Phối hợp Bệnh viện Quân Y 13 khám chữa bệnh cho 30 đối tượng gia đình chính sách
- Xét và đề nghị thành phố giải quyết cho đối tượng được hưởng chế độ điều dưỡng tại gia đình với tổng số tiền là 42.000.000đ
- Rà soát người tàn tật và đối tượng thuộc diện bảo trợ xã hội theo Nghị định 67 của Chính phủ gửi Thành phố để được hưởng trợ giúp xã hội, kết quả rà soát có
137 người tàn tật và 74 đối tượng bảo trợ xã hội
- họp xét 19 hồ sơ thuộc đối tượng nghười cao tuổi 85 tuổi trở lên đề nghị Thành phố có quyết định trợ cấp xã hội
- Hoàn thành công tác điều tra điều chỉnh hộ nghèo năm 2009 đúng thời gian quy định Kết quả toàn phường có 184 hộ nghèo chiếm tỷ lệ 3,7% so với năm
2007 giảm 0,4% (Trong đó: khu vực 1: 28 hộ, khu vực 2: 16 hộ, khu vực 3: 7
hộ, khu vực 4: 15 hộ, khu vực 5: 14 hộ, khu vực 6: 21 hộ, khu vực 7: 23 hộ, khu vực 8: 60 hộ)
Thành lập tổ vận động thành lập hội nạn nhân chất độc DIOXIN
- Tạo điều kiện cho các hộ dân vay vốn từ các nguồn quỹ các quốc gia hổ trợ giải quyết việc làm, vốn xóa đối giảm nghèo, số dư đến nay 4,5 tỷ đồng, tăng 7% so với cùng kỳ, đã góp phần giải quyết cho trên 500 lao động có việc làm ổn định Thực hiện cho 01 hộ vay theo nhu cầu xuất khẩu lao động với số tiền là: 13.200.000đ
* Văn hóa thông tin thể dục thể thao:
- Tiếp tục phát huy sâu rộng cuộc vận động “ Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” Các khu vực đã hoàn thành công tác bình xét gia đình văn hóa năm 2008 toàn phường có 4.398 hộ gia đình đăng ký XD gia đình văn hóa chiếm 96,8%, kết quả có 2.552 hộ gia đình đạt xuất sắc, 22 tổ văn hóa xuất sắc;
Trang 23Thành phố công nhận 1 khu vực dân cư tiên tiến và xem xét giữ vững 2 khu phố văn hóa
- Các hoạt động văn hóa – thông tin của phường đã bám sát nội dung phục vụ nhiệm vụ chính trị của địa phương, nhất là các hoạt động nhân dịp mừng Đảng, mừng xuân, kỷ niệm các ngày lễ lớn, kịp thời tuyên truyền các chủ trương, chính sách của đảng và pháp luật của Nhà nước, Đài truyền thanh phường tham gia phát 438 tin, 102 bài, gởi cộng tác với đài truyền thanh Thành phố với 25 tin, 04 bài Làm 02 chương trình địa phương phát sóng đài Thành phố, 01 chương trình
dự thi gồm 03 bài đạt giải 02 bài
Tham gia giải bóng chuyền bãi biển do Thành phố tổ chức và giải bóng chuyền nữ doLĐLĐ Thành phố tổ chức
* Về y tế và công tác dân số, gia đình và trẻ em:
Công tác y tế:
Năm 2008 với mục tiêu duy trì phường đạt chuẩn Quốc gia y tế xã, phường, UBND phường Quang Trung tập trung lãnh đạo, tổ chức thực hiện tốt các chương trình y tế Quốc gia phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ năm 2008 với kết quả sau:
- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền vệ sinh phòng bệnh, phòng chống dịch bằng loa đài 443 buổi, 27 lần tuyên truyền trực tiếp có 1.644 lượt người tham gia, tư vấn tại trạm 240 lần
- Chỉ đạo thực hiện có hiệu quả các chương trình y tế Quốc gia: thực hiện tốt chương trình chiến dịch phòng chống suy dinh dưỡng, kết quả tổng số trẻ được cân 1.557/1.569 trẻ: trẻ suy dinh dưỡng 128/1.557 trẻ chiếm tỷ lệ 8,22% Chương trình tim chuẩn mở rộng được duy trì thường xuyên vào các ngày 25-
Trang 242007 giảm 03 trường hợp, bệnh cúm 140 trường hợp so với năm 2007 giảm 13 trường hợp, tiêu chảy 32 trường hợp so với năm 2007 tăng 05 trường hợp, hội chứng lỵ 03 trường hợp so với năm 2007 giảm 01 trường hợp, thủy đậu 04 trường hợp so với năm 2007 tăng 02 trường hợp, tay chân miệng 07 so với năm
2007 tăng 017 trường hợp
Công tác dân số - gia đình & trẻ em:
Theo số liệu thống kê dân số hiện nay, trong toàn phường cos 882 hộ với 19.970 nhân khẩu, trong đó khu vực 1 có 1.013 hộ với 3.885 nhân khẩu, khu vực
2 có 739 hộ với 3.232 nhân khẩu, khu vực 3 có 351 hộ với 1.424 nhân khẩu, khu vực 4 có 836 hộ với 1.532 nhân khẩu, khu vực 7 có 308 hộ với 1.413 nhân khẩu, khu vực 8 có 559 hộ với 2.817 nhân khẩu
- Trong năm sinh 192 cháu, trong đó sinh con thứ 3 : 14 trường hợp chiếm 7,4%
so với năm 2007 tăng 0,8%
- Công tác kế hoạch hóa gia đình : đặt vòng: 179/220 đạt 81,36%; triệt sản nữ:
¾ đạt 75%; bao cao su: 763/440 đạt 173,4%; uống thuốc tránh thai: 312/185 đạt 168,64% tiêm tránh thai: 56/60 đạt 93,33%; thuốc cầy: 6/10 đạt 60%
- Thực hiện tốt công tác đăng ký quản lý hộ tịch theo Nghị định 158/CP UBND phường đăng ký khai sinh 423 trường hợp, đăng ký kết hôn: 162 trường hợp, chứng tử: 53 trường hợp
1.2.4 C ông tác an ninh – quốc phòng:
* Công tác an ninh:
Thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ các ngày lễ lớn, giữ gìn ANCT – TTA TXH, TTATGT trên địa bàn Tổ chức các đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm, tệ nạn xã hội, kịp thời phát hiện triệt phá các băng nhóm tội phạm hoạt động trên địa bàn
- Trong năm phạm pháp hình sự xảy ra 26 vụ ( giảm 6 vụ so với cùng kỳ) trong
đó giết người xảy ra 02 vụ; trộm cắp tài sản 14 vụ; chứa mại dâm 01 vụ; cờ bạc
01 vụ; hậu quả bị chết 02 người, bị thương 03 người, mất 08 xe máy và một số tài sản khác ước tính 15 triệu đồng bắt 41 đối tượng
Trang 25- Vi phạm hành chính xảy ra 21 vụ trộm vặt, bắt 25 đối tượng, phạt tiền 12 trường hợp với số tiền 2.550.000đ, áp dụng biện pháp khác 13 trường hợp; đánh nhau gây mất trật tự công cộng 24 vụ, bắt 68 đối tượng, phạt tiền 45 trường hợp; đập phá tài sản 05 vụ, bắt 09 đối tượng phạt 2.100.000đ (so với cùng kỳ giảm 26 vụ)
- Tai nạn giao thông xảy ra 3 vụ làm chết 3 người, so với cùng kỳ tăng 2 vụ, tăng 2 người chết và 3 người bị thương; va chạm giao thông 48 vụ, bị thương nhẹ 60 người, thiệt hại 3.700.000đ; cháy xảy ra 1 vụ thiệt hại khoảng 1 triệu đồng; chết nước 1 vụ làm chết 1 người; cờ bạc 2 vụ bắt 5 đối tượng, thu giữ 1 bộ bầu cua và 150.000đ
- Tình hình A NQG: Khách nước ngoài đến địa bàn có 6 người so với cùng kỳ tăng 5 Việt Kiều tạm trú trên địa bàn phường có 39 người
- Công tác phòng ngừa tội phạm:
+ Mở 3 lớp tuyên truyền pháp luật cho 91 người, 3 lớp giáo dục pháp luật cho 85 đối tượng hình sự ; TTN chậm tiến; kiểm điểm trước dân 10 đối tượng; gọi hỏi, răn đe giáo dục 65 đối tượng vi phạm; đưa vào quản lý NĐ 163/CP 28 đối tượng; lập hồ sơ đưa vào cơ sở giáo dục 5 đối tượng; lập hồ sơ đưa vào trường giáo dưỡng 06 đối tượng
+ Bắt, vận động đối tượng truy nã 3 đối tượng; xóa các tụ điểm TNXH 2/3 tụ điểm
+ Phối hợp với phòng PC 17 bắt khám xét 2 đối tượng có hành vi mua bán, tàng trữ sử dụng chất ma túy và phối hợp với phòng PC14 bắt khám xét 1 đối tượng lừa đảo chiếm đoạt tài sản
+ Xử phạt theo NĐ 150/CP 93 trường hợp; NĐ 146/CP 26 trường hợp;
NĐ 87,88/CP 5 trường hợp; theo NĐ 47/CP phát hiện và thu giữ 1 quả pháo 102
ly và 2 quả đạn M79
- Tham mưu cho đảng ủy phường tổ chức hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện chỉ thị 06/CT-TU của Ban Thường vụ Thành ủy Quy Nhơn về tăng cường bảo vệ dân phố và tổ bảo vệ dân phố các khu vực
Trang 26* Công tác Quốc phòng:
Tổ chức hội nghị triển khai nhiệm vụ quân sự quốc phòng năm 2008 Thực hiện nghiêm túc các chế độ trực chỉ huy, trực SSCĐ,XD và triển khai thực hiện tốt các kế hoạch công tác trong năm
- Tổng kết 12 năm thực hiện pháp lệnh dân quân tự vệ
- Tổ chức đăng ký khám sức khỏe cho thanh niên độ tuổi 17 được 172 TN (đăng ký trực tiếp 136 TN đạt 79%, đăng ký gián tiếp 36 TN đạt 21%)
- Tổ chức khám sơ tuyển NVQS năm 2008 có 210/264 đạt 79,5%
- Khám sức khỏe NVQS có 161 thanh niên biến động 24 còn lại phải khám 137,
đi khám 118 thanh niên đạt 86,1% đạt sức khỏe 39 thanh niên
- Phối hợp các ban, ngành, đoàn thể và BCH các khu vực hoàn thành tốt công tác giao quân lên đường làm NVQS năm 2008 có 16 TN đạt tỷ lệ 100%
1.2.5 C ông tác xây dựng chính quyền:
Năm 2008, hoạt động của chính quyền đã có nhiều cố gắn trong việc tổ chức và điều hành, thực hiện các nhiệm vụ chính trị, xây dựng nhà nước trong sạch, vững mạnh Hiệu quả hoạt động từng bước nâng lên, duy trì họp trực báo
kỳ hàng tháng, nâng cao chất lượng và hiệu quả xử lý các công việc, đảm bảo giải quyết kịp thời công việc cho nhân dân theo cơ chế “một cửa” lề lối làm việc của công chức UBND có nhiều tiến bộ Trong năm đã tiến hành củng cố kiện toàn đội ngũ cán bộ 3 khu vực, bầu mới 1 phó Chủ tịch UBND phường nhiệm
kỳ 2004-2009 và bổ sung thay thế một cán bộ LĐTBXH Hoàn thành công tác đánh giá, kiểm điểm cán bộ, công chức năm 2008
Công tác chỉ đạo, điều hành của UBND phường có nhiều cố gắn UBND phường đã tăng cường công tác kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các chủ trương, chính sách, các chỉ tiêu pháp lệnh về kinh tế - xã hội
Trang 27chỉnh trang đô thị có nhiều tiến bộ; các hoạt động văn hóa xã hội có chuyển biến tích cực; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được cải thiện; các chính sách xã hội được triển khai kịp thời và hiệu quả góp phần tích cực vào công tác giảm nghèo Công tác tiếp dân được duy trì thường xuyên; công tác tư pháp hộ tịch, giải quyết đơn thư có nhiều cố gắng, đảm bảo đúng quy định pháp luật;
A NCT – TTATXH được giữ vững
Tuy nhiên bên cạnh những kết quả đạt được vẫn còn những hạn chế cần phải được khắc phục sau:
- Công tác quản lý đất đai có bước chuyển biến tích cực, tuy nhiên tình trạng lấn chiếm xây dựng trái phép vẫn còn xảy ra do một số hộ dân chưa chấp hành tốt Luật xây dựng Cán bộ một số khu vực chưa báo cáo kịp thời việc người dân lấn chiếm đất đai xây dựng trái phép, việc xử lý vi phạm đôi khi còn chưa kịp thời và kiên quyết, biện pháp chế tài xử phạt quy định cho cấp phường, xã quá nhẹ nên không răn đe được bên cạnh đó các quy định của Nhà nước chưa sát với điều kiện thực tế ở cơ sở làm cho công tác chống lấn chiếm XD trái phép gặp nhiều khó khăn
- Tiến độ thu tiền nhân dân đóng góp làm vỉa hè bằng gạch Block chậm
- Công tác dân số gia đình & trẻ em : Tuy tỷ suất sinh năm 2008 có giảm so với cùng kỳ nhưng tỷ lệ sinh con thứ 3 tăng 0,8%, một số chỉ tiêu về các biện pháp tránh thai chưa đạt chỉ tiêu trên giao Công tác phòng chống dịch bệnh thực hiện chưa được thường xuyên chặt chẽ, nên trên địa bàn phường đã phát sinh ổ dịch sốt xuất huyết
- Trật tự an toàn xã hội từng nơi từng lúc còn diễn biến phức tạp, tình hình trộm cắp, đánh nhau vẫn xảy ra nhất là đối tượng thanh thiếu niên
1.3 Phương hướng nhiệm vụ năm 2009
Nhằm thực hiện thắng lợi nghị quyết HĐND phường về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội A NQP năm 2009, tạo tiền đề phấn đấu hoàn thành nhiệm
vụ kế hoạch 5 năm (2005-2010) do nghị quyết Đại hội Đảng bộ phường lần thứ
Trang 28XIII đề ra, UBND phường Quang Trung xây dựng kế hoạch nhiệm vụ năm
2009, cụ thể như sau:
* NHỮNG CHỈ TIÊU CHỦ YẾU NĂM 2009:
- Tổng ngân sách đạt 100% kế hoạch thành phố giao;
- Tổng thu các loại quỹ đạt 100% chỉ tiêu;
- Giảm tỷ lệ hộ nghèo còn 3,5%;
- Giảm tỷ suất sinh 0,5%;
- Giảm tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng xuống còn 8%;
- Gọi công dân nhập ngũ đạt: 100% chỉ tiêu thành phố giao;
- Tỷ lệ dân quân đạt chỉ tiêu thành phố giao (0,68% so với dân số)
- Đăng ký gia đình văn hóa: 95%;
- Giảm tỷ lệ học sinh bỏ học xuống dưới 1%;
- Giữ vững đơn vị xóa mù, phổ cập tiểu học đúng độ tuổi và THCS, giữ vững chuẩn quốc gia Trường Tiểu học, phấn đấu xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia, phấn đấu đạt đơn vị văn hóa cấp tỉnh
1.4 Đôi nét khái quát về khu vực tái định cư ở phường Quang Trung
Khu vực tái định cư tại phường Quang Trung thuộc dân cư khu vực I,II, của phường Trần Phú và một số dân thuộc phường Hải Cảng lên sinh sống phục vụ cho dự án xây dựng đường Xuân Diệu Khu vực tái định cư ở phường Quang Trung hay còn gọi là khu vực “Xóm Tiêu” bao gồm ba khu vực :
- khu vực VI có 358 hộ với 1532 người dân đang sinh sống
- Khu vực VII có 308 hộ với 1413 người dân
- Khu vực VIII có 559 hộ với 2817 người dân
Tổng số hộ ở khu tái định cư là 1225 (hộ) với 5762 nhân khẩu
- Về mặt cơ sở vật chất : ở khu vực tái định cư cơ sở vật chất được xây dựng tương đối đầy đủ : có nhà ở kiên cố, có đường sá, có trường học từ mầm non đến THCS, có chợ và dịch vụ điện nước đầy đủ
- Về việc làm : ở khu vực ở khu vực tái định cư phần lớn người dân ở đây là làm nghề biển cũng như các nghề phụ từ biển Ngoài ra cần thấy rằng sau khi lên
Trang 29khu vực tái định cư đã có nhiều người chuyển từ nghề biển sang các nghề khác như : công nhân, buôn bán, xe ôm…
- Vệ sinh môi trường, an ninh quốc phòng trước đây khá phức tạp nhưng giờ đây phần nào đã được xử lý
Trên đây là một vài thông tin về khu vực dân cư do UBND phường Quang Trung cung cấp Đây là nguồn thông tin quan trọng, sẽ giúp chúng ta có cái nhìn đúng đắn và đầy đủ hơn về khu vực tái định cư
2 THỰC TRANG VIỆC LÀM Ở KHU VỰC TÁI ĐỊNH CƯ Ở PHƯỜNG QUANG TRUNG – TP QUY NHƠN
2.1 Sự thay đổi cơ cấu nghề nghiệp của người dân sau tái định cư ở phường Quang Trung
Theo số liệu điều tra của lớp CTXH – K28 năm 2008 thì sau khi di dời lên khu tái định cư – khu vực VI,VII,VIII phường Quang Trung cơ cấu việc làm đã có
sự thay đổi Sự thay đổi này được thể hiện ở bảng số liệu sau đây
Bảng 1: Sự thay đổi cơ cấu nghề nghiệp của người dân trước và sau TĐC ( 2008)
Trang 30* Biểu đồ cơ cấu nghề nghiệp trước – sau TĐC năm 2008
Qua bảng số liệu ta thấy được rằng tuy có sự thay đổi cơ cấu nghề nghiệp giữa các nghề Nhưng sự thay đổi này là không lớn nghề biển giảm xuống 60,7%, sau khi về tái định cư số người dân theo nghề biển chỉ còn 49,4%, giảm xuống tới 11,3% tức là trong 486 người được hỏi có 32 người đã không còn tiếp tục làm biển Trong đó thì nghề công nhân, buôn bán có phần tăng lên theo tỉ lệ
cụ thể là: buôn bán từ 15,5% lên 17,3% còn công nhân từ 7,2% lên 7,9%, còn một số nghề khác có sự tăng lên lớn hơn từ 16,6% lên đến 25,4%
Trên đây là những số liệu được khảo sát từ năm 2008, để minh chứng thêm cho sự thay đổi cơ cấu này, ta hãy đánh giá vấn đề qua bảng số liệu mới khảo sát gần đây:
Bảng 2 :Sự thay đổi cơ cấu nghề nghiệp của người dân trước và sau TĐC (4/ 2009)
Trang 31
0 10 20 30 40 50 60
nghề biển
buôn bá n
công nhâ n
nghề khá c
NN tr ước TĐC
NN sau TĐC
* Biểu đồ cơ cấu nghề nghiệp trước – sau TĐC năm 2009
Với bảng số liệu mới khảo sát trên ta cũng thấy được cĩ sự thay đổi Về cơ bản nghề biển vẫn giảm, nhưng ở thời điểm này mức giảm lớn hơn nhiều, từ 55% xuống cịn 29% tức là giảm gần một nữa Cịn nghề buơn bán lại cĩ sự khác biệt so với một năm về trước, buơn bán đã giảm 3% (từ 25% xuống cịn 21%) vậy tại sao buơn bán lại cĩ sự giảm xuống như vậy Trong quá trình phỏng vấn sâu người dân em cĩ thể nĩi rằng nguyên nhân chủ yếu là do trước đây họ buơn bán cá ở chợ cịn giờ chuyển lên khu tái định cư đường xa, buơn bán khĩ khăn nên nhiều phụ nữ ở nhà làm nội trợ hay làm một số việc nghề khác
Cơng nhân cũng cĩ sự tăng lên trong cơ cấu nghề nghiệp của người dân ở đây, tăng từ 5% lên đến 15% đây là một mức tăng khá lớn, họ chủ yếu vào làm cơng nhân ở các xí nghiệp gỗ và là những người cĩ độ tuổi khơng quá 40(tuổi)
M ột số cơng việc khác như : chạy xe ơm, thợ xây dựng, thợ làm đầu, nội trợ ở nhà…cũng cĩ sự tăng lên tới 16% (Từ 15% - 31%).Đây là hệ quả tất yếu của sự chuyển dịch khi lên khu tái định cư nghề biển đang thực sự gặp nhiều khĩ khăn
Về mặt cơ cấu nghề nghiệp trước và sau tái định cư nhìn chung cĩ sự thay đổi, nhưng nghề chính nuơi sống dân cư ở đây vẫn là nghề biển, dù cĩ sự giảm
Trang 32xuống trong cơ cấu nghề nghiệp của cộng đồng Vì sao lại có thực trạng như trên?
- Đầu tiên do khu vực tái định cư xa biển (3-4km) nên khó khăn trong việc đi lại
và quản lý tài sản
- Do giá cả thị trường có nhiều biến động (đặc biệt là giá xăng dầu)
- Khi chuyển lên khu tái định cư ở phường Quang Trung nơi đây có một số cơ
sở xí nghiệp mọc lên nên phần nào đó thu hút một bộ phận lao động vào làm việc để đảm bảo ổn định cuộc sống hơn
2.2 Vấn đề thu nhập của người dân sau tái định cư
Đây cũng là vấn đề rất được quan tâm khi chúng tôi xuống khu vực tái định
cư khảo sát Thu nhập của người dân có tốt hơn trước khi lên tái định cư hay không? Và hiện tại có đảm bảo cuộc sống của gia đình họ hay không? Đó là những câu hỏi tôi sẽ tìm được câu trả lời được sau cuộc khảo sát:
Số liệu điều tra năm 2008 cho thấy:
Bảng 3 : Mức thu nhập trung bình của người dân khu vực TĐC ( 2008)
Mức thu nhập Dưới 1 triệu đồng Từ 1 triệu đến 2 triệu đồng Trên 2 triệu đồng
Trang 33* Biểu đồ cơ cấu mức thu nhập của người dân năm 2008
Ơ đợt khảo sát vừa qua thì có kết quả như sau :
Bảng 4 :Mức thu nhập trung bình của người dân tái định cư ( 4/ 2009.)
* Biểu đồ cơ cấu mức thu nhập của người dân năm 2009
Nhìn vào hai bảng số liệu mức thu nhập của người dân ta ở hai thời điểm cách nhau một năm đã có sự thay đổi.Mức dưới 1 triệu đồng đã tăng lên từ 28,9% lên tới 57% Qua việc điều tra bảng A n két kết hợp với các cuộc phỏng vấn sau thì thấy rằng đa số người dân có thu nhập dưới 1 triệu ở đây là những người buôn bán nhỏ, đặc biệt là mức dưới 500.000(đ) chủ yếu là người ở nhà nội trợ Trước đây họ có thể buôn bán(chủ yếu buôn bán cá) nhưng do về khu tái định cư buôn bán cá ở chợ đường quá xa nên họ ở nhà hoặc đầu tư ít vốn để buôn bán nhỏ ở nhà
Mức thu nhập từ 1 triệu đến 2 triệu(34%) thì có sự giảm sút so với năm
2008 Điều đáng chú ý ở đây là mức thu nhập trên 2 triệu đã có sự