Bài thi kết thúc học phần môn học kinh tế chính trị mác lênin

 Lợi ích kinh tế là một phạm trù kinh tế khách quan, là biểu hiện của quan hệ sản xuất hay có thể hiểu đơn giản lợi ích kinh tế chính là những lợi ích vật chất, những lợi ích mà con ngư

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM KHOA KINH DOANH QUỐC TẾ - MARKETING

 BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN MÔN HỌC: KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊNIN

Giảng viên hướng dẫn: PGS.TS Vũ Anh Tuấn

Mã lớp học phần: 23D1POL51002432

Sinh viên thực hiện: Đặng Phạm Khánh Vy

MSSV: 31221022311

Lớp: LM001

MỤC LỤC

I ĐỀ BÀI 1

II BÀI LÀM 1

1 Phân tích vai trò của lợi ích kinh tế và các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế 1

1.1 Lợi ích kinh tế và vai trò của lợi ích kinh tế: 1

1.1.1 Lợi ích kinh tế 1

1.1.2 Vai trò của lợi ích kinh tế 1

1.2 Quan hệ lợi ích kinh tế và các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế 2

1.2.1 Quan hệ lợi ích kinh tế 2

1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế 3

2 Bằng những dẫn chứng cụ thể, hãy làm rõ vai trò của nhà nước trong đảm bảo hài hòa các quan hệ lợi ích kinh tế ở Việt Nam thời gian qua 4

2.1 Bảo vệ lợi ích hợp pháp, tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động tìm kiếm lợi ích của các chủ thể kinh tế 4

2.2 Điều hòa lợi ích giữa cá nhân – doanh nghiệp – xã hội 5

2.3 Kiểm soát, ngăn ngừa các quan hệ lợi ích có ảnh hưởng tiêu cực đối với sự phát triển xã hội 6

2.4 Nhà nước có vai trò tìm ra các biện pháp giải quyết mâu thuẫn giữa các mối quan hệ lợi ích 7

3 Bạn hãy đề xuất những biện pháp xử lý hài hòa mối quan hệ: lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm và lợi ích xã hội ở Việt Nam hiện nay 7

III TÀI LIỆU THAM KHẢO 8

IV KIỂM TRA ĐẠO VĂN 8

I ĐỀ BÀI

1 Phân tích vai trò của lợi ích kinh tế và các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế

2 Bằng những dẫn chứng cụ thể, hãy làm rõ vai trò của nhà nước trong đảm bảo hài hòa các quan hệ lợi ích kinh tế ở Việt Nam thời gian qua

3 Bạn hãy đề xuất những biện pháp xử lý hài hòa mối quan hệ: lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm và lợi ích xã hội ở Việt Nam hiện nay

1 Phân tích vai trò của lợi ích kinh tế và các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế.

1.1. Lợi ích kinh tế và vai trò của lợi ích kinh tế:

1.1.1 Lợi ích kinh tế:

Từ khi xã hội loài người được thiết lập, con người đã có nhu cầu thỏa mãn về đời sống vật chất cũng như tinh thần Tùy vào từng thời kỳ lịch sử khác nhau mà nhu cầu của con người cũng sẽ khác nhau và từ đó dẫn đến những hoạt động của con người sẽ tạo ra lợi ích vật chất hay lợi ích tinh thần để phù hợp với nhu cầu của bản thân họ Tuy nhiên, trong suốt quá trình tồn tại và phát triển của loài người, thì lợi ích vật chất đóng vai trò quyết định thúc đẩy hoạt động của mỗi cá nhân, tổ chức cũng như xã hội

 Lợi ích kinh tế là một phạm trù kinh tế khách quan, là biểu hiện của quan hệ sản xuất hay có thể hiểu đơn giản lợi ích kinh tế chính là những lợi ích vật chất, những lợi ích mà con người nhận được thông qua các hoạt động kinh tế

1.1.2 Vai trò của lợi ích kinh tế

Trong nền kinh tế thị trường, các hoạt động kinh tế diễn ra vô cùng đa dạng, phong phú Nhưng suy cho cùng, tất cả những hoạt động sản xuất kinh tế ấy đều hướng đến một mục tiêu cuối cùng chính là lợi ích dành cho bản thân chủ thể Mà cụ thể hơn ở đây chính

là lợi ích kinh tế Từ nhận xét trên, có thể khái quát vai trò của lợi ích kinh tế thông qua một số khía cạnh chủ yếu sau đây:

Thứ nhất, lợi ích kinh tế là mục tiêu của các hoạt động kinh tế Theo như triết học

Mác – Lênin thì vật chất là cái có trước và từ đó vật chất sẽ quyết định ý thức Vì vậy, các hoạt động kinh tế được tiến hành trước hết là để thỏa mãn nhu cầu vật chất của con người Tuy nhiên, trong nền kinh tế thị trường thì phương thức cũng như mức độ thỏa mãn vật chất của mỗi cá nhân là khác nhau và điều đó phụ thuộc vào mức thu nhập của từng cá nhân Do đó, mức thu nhập càng cao thì phương thức và mức độ thỏa mãn cũng

sẽ được nâng cao hơn Ví dụ, khi chưa có đầy đủ điều kiện vật chất thì con người chỉ nghĩ đến cách làm thế nào để có thể no bụng và có áo mặc Nhưng khi tài chính cá nhân được cải thiện, họ thường sẽ có xu hướng nghĩ đến việc ăn gì để có thể ngon miệng hơn hay mặc gì để trông đẹp hơn Từ đó, cho thấy tất cả chủ thể kinh tế đều cùng phải hành động để có thể nâng cao thu nhập của bản thân cũng như tăng cường phát triển nền kinh

tế nước nhà Việc thực hiện các giai tầng xã hội, đặc biệt là của người dân vừa là cơ sở bảo đảm cho sự ổn định và phát triển xã hội, vừa là biểu hiện của sự phát triển

Thứ hai, lợi ích kinh tế là động lực của các hoạt động kinh tế Về khía cạnh kinh

tế, khi thực hiện bất kỳ hoạt động kinh tế nào thì tất cả chủ thể đều ưu tiên cho lợi ích chính đáng của mình Tất nhiên, lợi ích chính đáng này phải hợp pháp và phải có sự đảm bảo trong các mối liên hệ cùng với các chủ thể khác trong xã hội Phương thức và mức

độ thỏa mãn các nhu cầu vật chất trước hết phụ thuộc vào số lượng, chất lượng hàng hóa

và dịch vụ mà xã hội có được Tuy nhiên, những nguồn cung này không phải là vô hạn

mà là hữu hạn Vì vậy, khi một chủ thể theo đuổi lợi ích kinh tế chính đáng, họ đã góp phần xây dựng nền kinh tế ngày càng phát triển Tuy nhiên, để có được lợi ích kinh tế thì chủ thể kinh tế phải liên tục nghiên cứu và thay đổi các phương thức hoạt động kinh tế

để phù hợp với nền kinh tế thị trường và từ đó thu hút thêm được nhiều khách hàng tiềm năng hơn Để có thể làm được điều đó, trước hết người lao động cần tích cực lao động sản xuất, nâng cao tay nghề, cải tiến các công cụ lao động, các chủ doanh nghiệp cần phải tìm cách sử dụng các nguồn lực hiệu quả, đáp ứng được các nhu cầu, thị hiếu của người tiêu dùng thông qua việc nâng cao chất lượng sản phẩm, thay đổi mẫu mã, nâng cao thái độ phục vụ người dùng Những yếu tố trên đã góp phần thúc đẩy sự phát triển của lực lượng sản xuất, nền kinh tế và từ đó có thể nâng cao đời sống của người dân

Thứ ba, lợi ích kinh tế là động lực của các hoạt động xã hội Ngoài phụ thuộc vào

mức thu nhập, số lượng và chất lượng thì phương thức và mức độ thỏa mãn nhu cầu vật chất của con người còn phụ thuộc vào địa vị của bản thân mình Vì vậy, trong một cuộc đua mà đích đến là lợi ích kinh tế chính đáng thì các chủ thể kinh tế trong xã hội phải đấu tranh với nhau để có thể thực hiện quyền làm chủ đối với tư liệu sản xuất Đó là cội nguồn sâu xa của các cuộc đấu tranh giữa các giai cấp trong lịch sử - một động lực quan trong trọng của tiến bộ xã hội Như vậy, mọi vận động của lịch sử, dù tồn tại dưới hình thức nào thì đến cuối cùng, đều xoay quanh vấn đề lợi ích, mà trước hết là lợi ích kinh tế

Cuối cùng, lợi ích kinh tế còn là cơ sở thúc đẩy sự phát triển của các lợi ích khác

như lợi ích chính trị, lợi ích xã hội, lợi ích văn hóa Nguyên nhân quan trọng là đời sống vật chất quyết định đời sống tinh thần; kinh tế quyết định chính trị, văn hóa – xã hội Lợi ích kinh tế được thực hiện sẽ tạo điều kiện vật chất cho sự hình thành và thực hiện lợi ích chính trị, lợi ích xã hội, lợi ích văn hóa của các chủ thể xã hội

 Tóm lại, chỉ khi có sự đồng thuận, thống nhất giữa các lợi ích kinh tế thì lợi ích kinh tế mới phát huy hết được vai trò của mình Ngược lại, bất cứ lợi ích kinh

tế không chính đáng, bất hợp pháp sẽ là một chướng ngại vật trên con đường phát triển nền kinh tế - xã hội

1.2. Quan hệ lợi ích kinh tế và các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế

1.2.1 Quan hệ lợi ích kinh tế

2

Quan hệ lợi ích kinh tế là sự thiết lập những tương tác giữa con người với con người, giữa các cộng đồng người, giữa các tổ chức kinh tế, giữa các bộ phận hợp thành nền kinh tế, giữa con người với tổ chức kinh tế, giữa quốc gia với phần còn lại của thế giới nhằm mục tiêu xác lập các lợi ích kinh tế trong mối liên hệ với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất và kiến trúc thượng tầng tương ứng của một giai đoạn phát triển

xã hội

 Trong nền kinh tế thị trường, quan hệ lợi ích kinh tế có biểu hiện vô cùng phong phú, nó có thể được thiết lập theo chiều dọc (giữa tổ chức kinh tế với cá nhân trong tổ chức kinh tế đó) hoặc theo chiều ngang (giữa các chủ thể, giữa các tổ chức với nhau)

1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lợi ích kinh tế

Các quan hệ lợi ích trong nền kinh tế thị trường chịu tác động của nhiều yếu tố, cụ thể:

 Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất càng cao đồng nghĩa với việc số lượng cũng như chất lượng của hàng hóa, dịch sẽ được gia tăng đáng kể Từ đó, mức độ thỏa mãn nhu cầu vật chất của con người cũng được nâng cao và lợi ích kinh tế của chủ thể sẽ được đáp ứng ngày càng tốt hơn Chính vì vậy, đây là yếu tố quan trọng hàng đầu cần phải phát triển của các quốc gia nếu muốn nâng cao nền kinh tế thị trường

 Địa vị của chủ thể trong hệ thống quan hệ sản xuất xã hội Quan hệ sở hữu về

tư liệu sản xuất quyết định vị trí, vai trò của mỗi cá nhân trong quá trình tham gia các hoạt động kinh tế - xã hội Do đó, không có lợi ích kinh tế nằm ngoài những quan hệ sản xuất và trao đổi mà nó là sản phẩm của quan hệ sản xuất và trao đổi, là hình thức tồn tại và biểu hiện của các quan hệ sản xuất và trao đổi trong nền kinh tế thị trường

 Chính sách phân phối thu nhập của nhà nước Sự can thiệp của nhà nước vào nền kinh tế thị trường là tất yếu khách quan, bằng nhiều loại công cụ khác nhau và chính sách kinh tế - xã hội chính là một trong số đó Chính sách phân phối thu nhập của nhà nước làm thay đổi mức thu nhập và tương quan thu nhập, từ đó, lợi ích kinh tế và quan hệ lợi ích kinh tế giữa các chủ thể cũng sẽ thay đổi

 Hội nhập kinh tế quốc tế Bản chất của kinh tế thị trường là mở cửa hội nhập Khi mở cửa hội nhập, các quốc gia sẽ có thể gia tăng lợi ích từ thương mại quốc tế, đầu từ quốc tế và người tiêu dùng dùng trong nước cũng sẽ mua được những hàng hóa với giá cả thấp hơn Tuy nhiên, việc hội nhập này sẽ tác động tiêu cực đến các doanh nghiệp, hộ gia đình, nhà sản xuất nội địa khi phải cạnh tranh với những hàng hóa không chỉ trong nước mà còn cả ngoài nước Hơn nữa, còn một tác hại nữa là đất nước có thể bị cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường Từ đó, có thể thấy hội nhập kinh tế quốc tế vừa mang lại tác động tích cực vừa mang lại tác động tiêu cực đến lợi ích của chủ thể kinh tế

2 Bằng những dẫn chứng cụ thể, hãy làm rõ vai trò của nhà nước trong đảm bảo hài hòa các quan hệ lợi ích kinh tế ở Việt Nam thời gian qua.

Hài hòa các lợi ích kinh tế là sự thống nhất biện chứng giữa lợi ích kinh tế của các chủ thể, trong đó mặt mâu thuẫn được hạn chế, tránh được va chạm, xung đột; mặt thống nhất được khuyến khích, tạo điều kiện phát triển, từ đó tạo động lực thúc đẩy các hoạt động kinh tế, góp phần thực hiện tốt hơn các lợi ích kinh tế

Các lợi ích kinh tế vừa có sự thống nhất, vừa có sự mâu thuẫn với nhau, và nhà nước có vai trò giải quyết các mâu thuẫn đó Để có thể đảm bảo hài hòa các quan hệ lợi ích kinh tế, nhà nước cần phải can thiệp bằng nhiều công cụ khác nhau như giáo dục, pháp luật, hành chính, kinh tế và từ đó có thể điều hòa được lợi ích cá nhân, lợi ích doanh nghiệp và lợi ích xã hội; đồng thời cũng có thể kiểm soát, hạn chế các mâu thuẫn, tăng cường sự thống nhất và xử lí kịp thời khi có xung đột

2.1. Bảo vệ lợi ích hợp pháp, tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động tìm kiếm lợi ích của các chủ thể kinh tế

Các hoạt động kinh tế bao giờ cũng diễn ra trong một môi trường nhất định Hiển nhiên, khi môi trường càng thuận lợi thì các hoạt động kinh tế sẽ diễn ra một cách hiệu quả và ngày càng phát triển hơn Nhưng để đạt được điều đó thì trước hết cần phải giữ vững ổn định chính trị đồng thời đầu tư xây dựng thêm nhiều cơ sở hạ tầng (bao gồm đường bộ, đường sắt, đường thủy, đường hàng không ) Ngoài ra, cần phải xây dựng một hệ thống pháp luật thông thoáng nhưng vẫn phải chặt chẽ, có thể bảo vệ lợi ích chính đáng của các chủ thể kinh tế trong và ngoài nước, đặc biệt là đưa lợi ích của quốc gia lên hàng đầu đồng thời đưa ra các chính sách phát triển phù hợp với nền kinh tế thị trường trong từng giai đoạn khác nhau

Dẫn chứng cụ thể: Việc triển khai đầu tư, phát triển kết cấu hạ tầng giao thông được đặc biệt chú trọng với tư duy mới, cách làm mới đảm bảo cả 3 mục tiêu “chất lượng, tiến độ, hiệu quả” Chỉ riêng năm 2022, Chính phủ đã trình và được Quốc hội khóa XV thông qua chủ trương đầu tư 6 dự án quan trọng quốc gia, trong đó chỉ riêng Kỳ họp thứ III, đã thông qua 5 dự án.Ngành Giao thông Vận tải vượt qua nhiều khó khăn, thách thức để hoàn thành và đưa vào khai thác đảm bảo chất lượng 22 dự án; trong đó có nhiều dự án quan trọng như đường cao tốc đoạn Cam Lộ - La Sơn, đường cất hạ cánh tại hai Cảng Hàng không Nội Bài, Tân Sơn Nhất, hai dự án đường sắt trên tuyến đường sắt

Hà Nội - Thành phố Hồ Chí Minh, thông xe tuyến chính 3 dự án thành phần đường cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 1 Hoàn thiện toàn bộ thủ tục theo đúng quy định pháp luật để khởi công 18 dự án động lực như nhà ga T3 CHK Quốc tế Tân Sơn Nhất, cầu Rạch Miễu

2 và đặc biệt lần đầu tiên ngành Giao thông Vận tải tổ chức khởi công đồng loạt theo hình thức trực tuyến dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông với 12 dự án thành phần.Tính đến 31/12/2022, Bộ Giao thông Vận tải giải ngân lên đến 47.905 tỷ, khoảng 87% kế hoạch, cao hơn mức bình quân cả nước khoảng hơn 75%; dự kiến hết năm tài chính, sẽ giải ngân được 95,7% tổng kế hoạch được giao Công tác quản lý, bảo trì kết

4

cấu hạ tầng giao thông; phòng, chống lụt bão; công tác xây dựng Chính phủ điện tử, chuyển đổi số; công tác tổ chức, cán bộ; cải cách hành chính; hợp tác quốc tế được quan tâm và đạt kết quả tích cực

Ngoài ra, tạo lập môi trường thuận lợi cho các hoạt động kinh tế còn cần phải tạo nhiều chính sách mở đường cho người lao động tự tạo việc làm, kích thích mọi người tham gia vào thị trường sản xuất, kinh doanh, khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân lớn thành lập thành các tập đoàn kinh tế tư nhân (là một trong những nguồn động lực chính của nền kinh tế) để có thể góp phần ngày càng phát triển nền kinh tế thị trường nước nhà

Dẫn chứng cụ thể: Nhà nước luôn tạo điều kiện cho những người dân có cầu cũng như khả năng xuất khẩu lao động theo hợp đồng.Theo như Luật Việc làm 2013 thì những người lao động thuộc dân tộc thiểu sổ hoặc không đủ điều kiện tài chính hoặc là người thân của những chiến sĩ có công với cách mạng có nhu cầu xuất khẩu lao động sẽ được Nhà nước hỗ trợ việc học nghề, ngoại ngữ cũng như phong tục, pháp luật của đất nước

mà họ muốn đến Ngoài ra, khi muốn vay vốn để đi xuất khẩu thì họ cũng sẽ nhận được một mức lãi suất ưu đãi hơn

2.2. Điều hòa lợi ích giữa cá nhân – doanh nghiệp – xã hội

Mâu thuẫn về lợi ích kinh giữa các chủ thể và tác động của quy luật thị trường, sự phân hóa về mức thu nhập, mức sống giữa các tầng lớp dân cư mang tính tất yếu và điều

đó đồng nghĩa là các lợi ích kinh tế của một bộ phận dân cư được thực hiện rất hạn chế, khó khăn Và việc cần làm của nhà nước lúc này chính là ban hành các chính sách phân phối thu nhập nhằm đảm bảo hài hòa lợi ích kinh tế Để đạt được điều này, nhà nước phải chấp nhận đối mặt với 2 vấn đề: một mặt phải thừa nhận sự chênh lệch mức thu nhập giữa các tập thể, cá nhân là khách quan nhưng đồng thời cũng phải tìm cách ngăn chặn khi sự chênh lệch diễn ra quá lớn Bởi khi có khoảng cách giàu nghèo quá lớn, có thể dẫn đến nhiều căng thẳng, thậm chí là xung đột xã hội Nhưng việc hạn chế gia tăng khoảng cách không phải là hạn chế gia tăng thu nhập của người giàu mà là tạo điều kiện cho những người nghèo, người có thu nhập thấp có những cơ hội để nhanh chóng gia tăng nguồn thu nhập của họ Hơn nữa, sự phân hóa không chỉ phụ thuộc vào quan hệ sở hữu

mà còn phụ thuộc vào quan hệ sản xuất Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất càng cao, hàng hóa, dịch vụ càng dồi dào, chất lượng càng tốt, thì thu nhập của các chủ thể càng lớn Do đó, phát triển mạnh mẽ lực lượng sản xuất, phát triển khoa học – công nghệ

sẽ góp phần nâng cao thu nhập cho các chủ thể kinh tế Tuy nhiên, dù có ban hành chính sách nào đi nữa thì điều quan trọng vẫn phải là công bằng, hợp lí và được các chủ thể kinh tế tự giác thực hiện

Dẫn chứng cụ thể: Trong lĩnh vực tài chính, Bộ Tài chính đã tích cực cụ thể hóa các chủ trương, chính sách của Đảng, Chính phủ về phát triển và ứng dụng KH&CN trong lĩnh vực tài chính, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ hoạt động nghiên cứu, ứng dụng KH&CN, nâng cao sự đóng góp của KH&CN vào sự phát triển chung của đất nước Tại Quyết định số 418/QĐ-TTg ngày 11/4/2012 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chiến lược phát triển KH&CN giai đoạn 2011 - 2020 đã xác định mục tiêu là phấn đấu

tăng tổng đầu tư xã hội cho KH&CN đạt 1,5% GDP vào năm 2015 và trên 2% GDP vào năm 2020 Bảo đảm mức đầu tư từ NSNN cho KH&CN không dưới 2% tổng chi NSNN hằng năm

2.3. Kiểm soát, ngăn ngừa các quan hệ lợi ích có ảnh hưởng tiêu cực đối với sự phát triển xã hội

Lợi ích kinh tế là kết quả trực tiếp của phân phối thu nhập, do đó phân phối công bằng, hợp lý góp phần quan trọng đảm bảo hài hòa các lợi ích kinh tế Vì vậy, Nhà nước phải tích cực, chủ động thực hiện công bằng trong phân phối thu nhập

Hiện nay, công bằng trong phân phối có hai quan niệm chính: công bằng theo mức

độ (căn cứ vào mức thu nhập mà mỗi chủ thể nhận được) và công bằng theo chức năng (căn cứ vào đóng góp trong việc tạo ra thu nhập) Mỗi quan niệm đều có ưu và nhược điểm nên cần phải biết cách sử dụng kết hợp cả hai quan niệm với nhau Tùy vào từng thời điểm phát triển mà nhu cầu mức sống tối thiểu của người dân sẽ khác nhau Để đáp ứng được điều này, nhà nước cần ban hành các chính sách xóa đói giảm nghèo, tạo điều kiện cho mọi nguồn lực đều được tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản, từ đó nâng cao ý chí vươn lên để thoát nghèo đồng thời khắc phục tư tưởng bao cấp, ỷ lại

Dẫn chứng cụ thể: Khi so sánh tỷ lệ hộ nghèo trên cả nước, nhận thấy Cao Bằng là tỉnh có tỉ lệ khá cao nên Chủ tịch nước đã yêu cầu chỉnh quyền của tỉnh kết hợp với Đảng

bộ tiếp tục thực hiện nhiệm vụ giảm nghèo “ Cần thực hiện tốt các chủ trương, đường lối của Đảng về phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số; triển khai hiệu quả Nghị quyết của Quốc hội về phê duyệt Đề án tổng thể phát triển kinh tế- xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoan 2021-2030 ”- Chủ tịch nước đề nghị.Theo ông, cùng với sự giúp đỡ của nhà nước, người dân tỉnh Cao Bằng cần thực hiện nhiều phong trào tự lực tự cường để có thể vươn lên thoát nghèo, song song với việc thoát nghèo đó cũng cần phải giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc

Tiếp theo, nhà nước cần có các chính sách khuyến khích người dân làm giàu hợp pháp, tạo điều kiện và giúp đỡ họ bằng mọi biện pháp Trên thực tế thì người dân có quyền làm tất cả những gì luật pháp không cấm và những gì không gây tổn hại đến lợi ích quốc gia và lợi ích hợp pháp khác Hơn nữa,để có thể nâng cao lợi ích kinh tế, người sử dụng lao động cần phải hiểu rõ được cách phân phối của thị trường trong lĩnh vực của họ

để có thể phân chia hợp lí giữa tiền lương và lợi nhuận, chủ doanh nghiệp phải hiểu và tự nguyện thực hiện nghĩa vụ nộp thuế Ngoài ra, để hạn chế những trường hợp trao đổi về mức thu nhập không hợp thì việc tổ chức những buổi tuyên truyền, talkshow để có thể nâng cao nhận thức của người dân là một giải pháp cần thiết Tùy một số trường hợp khi người dân không tự nhận thức và thực hiện được thì nhà nước cần phải thực hiện các biện pháp hợp lí để có thể giúp đỡ họ

Mặt khác, trong nền kinh tế thị trường vẫn tồn tại nhiều hoạt động kinh tế trái pháp luật như buôn bán hàng cấm, buôn bán nội tạng người, cờ bạc, hối lộ Các hoạt động này càng gia tăng, càng gây ảnh hưởng tiêu cực đến lợi ích kinh tế của các chủ thể làm ăn chân chính Để chống các hình thức thu nhập bất hợp pháp, bảo đảm hài hòa các lợi ích kinh tế Trước hết, phải có bộ máy nhà nước liêm chính, có hiệu lực Bộ máy nhà nước

6

phải là những người có tài, có tâm và họ phải nhận được những đãi ngộ xứng đáng với những gì họ đã đóng góp cho đất nước Nhờ đó, cán bộ công chức hiểu rõ được quyền lợi

và trách nhiệm của mình Đồng thời, thu nhập của họ cũng cần được nhà nước giám sát

để tránh tình trạng lạm quyền, thiếu trách nhiệm, tham nhũng Từ đó, nhà nước có thể đảm bảo hài hòa các lợi ích kinh tế của toàn dân

2.4. Nhà nước có vai trò tìm ra các biện pháp giải quyết mâu thuẫn giữa các mối quan hệ lợi ích

Các quan hệ lợi ích kinh tế vừa có tính thống nhất nhưng cũng sẽ có tính mâu thuẫn và đó là 1 yếu tố khách quan Tuy nhiên, khi các mâu thuẫn xảy ra mà không được giải quyết kịp thời sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực đến nền kinh tế thị trường Vì vậy, khi phát sinh mâu thuẫn giữa các mối quan hệ lợi ích, nhà nước cần phải can thiệp để giải quyết kịp thời Muốn vậy, các cơ quan chức năng phải thường xuyên quan tâm và phát hiện mâu thuẫn để kịp thời giải quyết Tuy nhiên, cần ưu tiên giải quyết các mâu thuẫn bằng những biện pháp hòa bình, nhân nhượng và đặt lợi ích quốc gia lên hàng đầu

3 Bạn hãy đề xuất những biện pháp xử lý hài hòa mối quan hệ: lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm và lợi ích xã hội ở Việt Nam hiện nay.

- Lợi ích cá nhân là tất cả những vật chất, tinh thần mà mỗi cá nhân dùng để thỏa mãn nhu cầu riêng tư của bản thân, đảm bảo cho sự tồn tại và phát triển của cá nhân đó

- Lợi ích xã hội phản ánh nhu cầu của xã hội và dùng để thỏa mãn nhu cầu của xã hội về một số hàng hóa, đối tượng, dịch vụ nhất định, bảo đảm cho sự tồn tại và phát triển của xã hội trong từng thời kỳ khác nhau

- Lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm, lợi ích xã hội là thống nhất với nhau nhưng cũng có mâu thuẫn với nhau Bởi khi lợi ích này tăng lên thì lợi ích kia sẽ giảm xuống và chúng ta cần phải có biện pháp để làm cho 3 lợi ích này trở nên hài hòa hơn và em có 1

số đề xuất sau đây:

Một là,nâng cao nhận thức của các chủ thể lợi ích trong việc giải quyết quan hệ lợi

ích, nhất là giữa lợi ích cá nhân và lợi ích xã hội Mỗi chủ thể cần xác định rõ quyền lợi

và nghĩa vụ của mình trong xã hội là gì Người dân nên được tuyên truyền và nhận thức rằng khi lợi ích cá nhân được thực hiện tốt thông qua những việc nhỏ như học tập, rèn luyện, hài hòa giữa lao động và hưởng thụ sẽ góp phần gia tăng thêm lợi ích xã hội Ngoài ra, Nhà nước cũng cần nhận thức được rằng nếu muốn người dân cống hiến hết mình để thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội thì cần phải quan tâm, chăm lo cho những lợi ích thiết thực của mọi công dân, nhất là với những đối tượng có công với cách mạng cũng như sự ổn định chính trị của nước nhà

Hai là, nhà nước cần tiếp tục hoàn thiện các chính sách về phân phối, sở hữu và tổ

chức thực hiện tốt các chính sách thực tế để giải quyết quan hệ giữa lợi ích cá nhâ, lợi ích nhóm và lợi ích xã hội Theo đó, cần thực hiện nhất quán các chế độ pháp lý kinh doanh cho doanh nghiệp, không phân biệt hình thức kinh doanh, tạo mọi điều kiện cho các doanh nghiệp được cạnh tranh công bằng, bình đẳng, phù hợp theo yêu cầu của pháp luật Tiếp tục khuyến khích các chủ doanh nghiệp lớn đầu tư phát triển các biện pháp sản xuất

tối ưu, hiện đại, nâng cao năng lực quản trị; đồng thời cũng hoàn thiện chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ để có thể ngày càng phát triển hơn

Ba là, khuyến khích cá nhân thực hiện lợi ích chính đáng của mình đồng thời đảm

bảo lợi ích xã hội Trên cương vị là một sinh viên, đối với em, mỗi cá nhân cần tích cự vươn lên trong học tập; đối với những người lao động thì nên tích cực tham gia lao động, sản xuất – kinh doanh, lập nghiệp bằng những hình thức khác nhau Thông qua các biện pháp đào tạo, giáo dục ,tuyên truyền bằng những hành động thực tiễn để mọi người dân đều thấy rằng nếu muốn thỏa mãn nhu cầu vật chất cũng như tinh thần của bản thân thì trước hết cần phải siêng năng rèn luyện, tích cực học tập, lao động và đấu tranh loại bỏ những biểu hiện tiêu cực như trì hoãn, lười biếng và các tư tưởng tư mãn, ỷ lại Như vậy, thì mới có thể đáp ứng được nhu cầu của bản thân và từ đó nâng cao được lợi ích kinh tế của xã hội cũng như góp phần phát triển nền kinh tế của Việt Nam

III TÀI LIỆU THAM KHẢO

Giáo trình KTCT Mác – Lênin Bộ GD-ĐT 2021

https://dangcongsan.vn/lanh-dao-dang-nha-nuoc/dau-tu-phat-trien-ket-cau-ha-tang-giao-thong-la-mot-trong-nhung-nhiem-vu-trong-tam-629958.html

https://thuvienphapluat.vn/chinh-sach-phap-luat-moi/vn/thoi-su-phap-luat/tu-van-phap-luat/42860/04-chinh-sach-ho-tro-tao-viec-lam-cho-nguoi-lao-dong

https://mof.gov.vn/webcenter/portal/vclvcstc/pages_r/l/chi-tiet-tin?

dDocName=MOFUCM176709

https://nhandan.vn/tao-dieu-kien-cho-dong-bao-dan-toc-thieu-so-vuon-len-thoat-ngheo-nang-cao-doi-song-post716216.html

http://lyluanchinhtri.vn/home/index.php/nguyen-cuu-ly-luan/item/3081-giai-quyet- hai-hoa-quan-he-giua-loi-ich-ca-nhan-va-loi-ich-xa-hoi-trong-dieu-kien-kinh-te-thi-truong-o-viet-nam-hien-nay.html

8