phương pháp tổ chức hs lớp 8 - thực hiện tiết thực hành ngoại khóa về môi trường môn gdcd 8

Thông qua giáo dục con người và cộng đồng được trang bị những kiến thức cơ bản về môi trường, ý thức bảo vệ môi trường, năng lực phát hiện và xử lý các vấn đề môi trường và bảo vệ môi tr

MỤC LỤC Tóm tắt đề tài ……….……….… Trang 2

- Bài học kinh nghiệm………Trang 25

- Hướng phổ biến ……… Trang 25

- Áp dụng đề tài……… Trang 26

- Tài liệu tham khảo ……… Trang 27

- Phiếu đánh giá xếp loại ……….……… Trang 28

Những hiểm họa về việc suy thoái môi trường đang đe doạ cuộc sống con người Nguyên nhân chủ yếu là do thiếu hiểu biết và ý thức của con người chưa cao Giáo dục môi trường thông qua các môn học đã hình thành cho học sinh những khái niệm đầu tiên

về môi trường và bảo vệ môi trường

2.Chủ quan

Tình hình môi trường ở địa phương đang trở thành vấn đề cấp thiết Việc hình thành cho học sinh ý thức bảo vệ môi trường điều đó phụ thuộc rất nhiều vào nội dung và cách giáo dục môi trường của chúng ta Giáo dục môi trường thông qua các hoạt động ngoại khóa lồng ghép là một trong những phương pháp giáo dục hiệu quả nhất giúp học sinh

có ý thức và kỹ năng bảo vệ môi trường

Các thầy cô cần nhận thức được tầm quan trọng của công tác giáo dục và bảo vệ môi trường cho học sinh, làm sao cho phù hợp với điều kiện nhà trường và thực tế ở địa phương

Đó chính là lý do thầy và trò Trường THCS Bưng Bàng nghiên cứu tìm hiểu và

trình bày đầy đủ trong đề tài sáng kiến kinh nghiệm: “ Phương pháp tổ chức học sinh

lớp 8A 2 – Trường THCS Bưng Bàng thực hiện tiết thực hành ngoại khóa về môi trường môn GDCD 8”.

II ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU :

- Tình hình ô nhiễm môi trường và vấn đề bảo vệ môi trường ở rừng phòng hộ Dầu Tiếng

- Các biện pháp, phương pháp thực hành giáo dục môi trường, giúp các em học sinh, gia đình và người thân biết cách bảo vệ gìn giữ môi trường

- Thông qua việc giáo dục môi trường hình thành nhận thức cho học sinh, tuyên truyền ý thức chấp hành pháp luật bảo vệ môi trường

III PHẠM VI NGHIÊN CỨU :

Chia làm 3 giai đoạn:

- Giai đoạn I : Từ tháng 9/2009 đến tháng 11/2010 (Đầu học kỳ I đến giữa học

kỳ I): Điều tra tìm hiểu thực tế ở địa phương, nắm bắt tình hình học tập và ý thức bảo vệ

môi trường, cảnh quan lớp, phòng học, các khu vực khác của học sinh lớp 8A2 (Tổng số 31/14 nữ)

- Giai đoạn II: Từ tháng 11/2009 đến tháng 01/2010 (Từ giữa học kỳ I đến cuối

học kỳ I): Áp dụng các biện pháp và giải pháp tổng hợp để thực hiện vào tiết thực hành ngoại khóa, nhận xét đánh giá sự chuyển biến trong nhận thức của học sinh Đồng thời tiếp tục có những giải pháp thật hiệu quả đưa ra kết quả so sánh, đối chiếu, khắc phục những tồn tại theo từng thời điểm cụ thể

- Giai đoạn III: Từ tháng 01/2010 đến cuối tháng 03/2010 (Từ đầu học kỳ II

đến giữa học kỳ II): Kết hợp so sánh, đối chiếu, kiểm tra kết quả thực tế đề ra từng giải pháp khắc phục tồn tại và hạn chế của học sinh đồng thời phát huy tối đa hiệu quả đạt được Vẽ biểu đồ để so sánh đối chiếu kết quả Nắm các số liệu thực tế và khả năng nhận thức của học sinh để đưa ra các biện pháp và giải pháp cụ thể cho tiết thực hành cuối học kỳ II

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Phương pháp tham quan điều tra

- Phương pháp khảo sát nghiên cứu thực địa

- Phương pháp làm việc theo nhóm nhỏ

- Phương pháp nêu gương điển hình

- Quan sát tranh ảnh và xử lý tình huống về môi trường

- Tổ chức trò chơi và thuyết trình các chủ đề đã tìm hiểu

B – NỘI DUNG

1 Cơ sở lý luận:

Nghiên cứu các công văn chỉ đạo chuyên môn của ngành, sở, phòng ban

Nắm chắc các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước

Công văn chỉ đạo CM về lồng ghép giáo dục môi trường của Phòng GD-ĐT Tân Châu

2 Cơ sở thực tiễn:

- Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh

- Sự quan tâm của phụ huynh, người dân và chính quyền địa phương

- Bản thân giáo viên với giáo dục môi trường cho học sinh

- Tình hình cơ sở vật chất và thiết bị dạy học ở trường với đặc thù bộ môn

3 Nội dung vấn đề:

- Hình thức tổ chức tiết thực hành trên lớp ( Thời lượng 45 phút)

* Ưu điểm và hạn chế của phương pháp

* Những kinh nghiệm rút ra khi tổ chức thực hiện thực hiện

* Nêu dẫn chứng và ví dụ cụ thể trên lớp

- Hình thức tổ chức tiết thực hành tại nơi thực địa, ngoại khóa ( Ngoài trời thời lượng một buổi)

* Ưu điểm và hạn chế của phương pháp

* Kinh nghiệm rút ra từ cách tổ chức thực hiện thực hiện

* Cách thực hiện một buổi ngoại khoá tại khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng xã Tân Hoà

- Hình thức tổ chức thực hành tại phòng chức năng (Có phương tiện nghe nhìn hỗ trợ với thời lượng 45 phút)

* Ưu điểm và hạn chế của phương pháp tổ chức

* Kinh nghiệm rút ra từ cách tổ chức thực hiện thực hiện

* Ví dụ khi thực hiện ở phòng chức năng có phương tiện nghe nhìn

- Vẽ biểu đồ minh họa cho các số liệu báo cáo kết quả thực hiện

C - KẾT LUẬN CHUNG

1 Bài học kinh nghiệm:

- Xem ngoại khóa lồng ghép giáo dục MT cho toàn bộ nội dung của tiết học

- Phải thâm nhập điều tra tìm hiểu thực tế, xử lý các số liệu

- Lựa chọn các cách thức tổ chức phù hợp với thực tế trường học và địa phương

- Học sinh phải nắm rõ thực chất của thực hành ngoại khóa và tìm cách thực hiện

2 Hướng phổ biến áp dụng đề tài:

Qua việc nghiên cứu đề tài tôi nhận thấy có thể áp dụng cho bộ môn GDCD ở các khối lớp trong trường Bên cạnh đó có thể áp dụng cho các môn thuộc lĩnh vực KHXH: Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý …Trong những tiết thực hành ngoại khóa, dã ngoại…

Bản thân cũng mong đề tài này được đồng nghiệp trong và ngoài trường tiếp tục nghiên cứu ở nhiều khía cạnh và phát huy hơn nữa cho các năm học sau

-

vệ môi trường được các cấp các ngành và đông đảo tầng lớp nhân dân quan tâm và bước đầu đã thu được một số kết quả đáng khích lệ Tuy vậy việc bảo vệ môi trường vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của quá trình phát triển kinh tế xã hội trong giai đoạn mới Nhìn chung môi trường nước ta vẫn tiếp tục xuống cấp nhanh chóng, có lúc, có nơi đã đến mức báo động

Những hiểm họa suy thoái môi trường đang ngày càng đe dọa cuộc sống của loài người Chính vì vậy bảo vệ môi trường là vấn đề sống còn của cả nhân loại và của mỗi quốc gia

Các nhà khoa học và quản lý đã xác định một trong những nguyên nhân cơ bản gây suy thoái môi trường là do sự thiếu hiểu biết, thiếu ý thức cùa con người.Giáo dục bảo vệ môi trường là một trong những biện pháp hữu hiệu và bền vững cho mỗi quốc gia,dân tộc trên thế giới Thông qua giáo dục con người và cộng đồng được trang bị những kiến thức cơ bản về môi trường, ý thức bảo vệ môi trường, năng lực phát hiện và

xử lý các vấn đề môi trường và bảo vệ môi trường.Giáo dục bảo vệ môi trường còn góp phần hình thành nhân cách người lao động mới, người chủ nhân tương lai của đất nước - người chủ có thái độ thân thiện tích cực với môi trường.Vì vậy việc lồng ghép giáo dục môi trường trong môn GDCD là rất cần thiết, đặc biệt là trong những tiết thực hành ngoại khóa của chương trình

2 Chủ quan :

Sau những kết quả thu được đáng khích lệ từ đề tài sáng kiến kinh nghiệm “ Phương pháp hướng dẫn học sinh lớp 9A – trường THCS Bưng Bàng lồng ghép GDMT trong môn GDCD 9” năm học vừa qua Bản thân tôi đã rút ra nhiều kinh nghiệm qua sự đánh giá của Hội đồng khoa học và qua thực tiễn giảng dạy trên lớp và thực tế ở địa phương Đó chính là động lực cho tôi tiếp tục nghiên cứu đề tài về giáo dục môi trường

này ở một lớp học mà trình độ nhận thức thấp hơn ( lớp 8) và quan trọng hơn là ở một tiết thực hành ngoại khóa cụ thể , một tiết học mà đa phần giáo viên ít quan tâm hoặc nếu có thì chỉ thực hiện mang tính hình thức và chưa mang lại hiệu quả giáo dục cao cho học sinh.

Hiện nay việc bảo vệ môi trường của học sinh là chưa thực sự tốt, ở hầu hết các trường học trong huyện nói chung và trường THCS Bưng Bàng nói riêng.Trong nhiều năm dạy môn GDCD tôi nhận thấy giáo viên khi dạy chỉ tập trung giáo dục và cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ bản của sách giáo khoa, những nội dung chính mà chưa quan tâm nhiều đến việc giáo dục cho học sinh ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường.Từ đó bản thân tôi nhận thấy việc quan tâm đến vấn đề hướng dẫn học sinh lớp 8A2 trường THCS Bưng Bàng lồng ghép giáo dục và bảo vệ môi trường ngay cả trong tiết thực hành ngoại khóa là vô cùng cần thiết trong cuộc sống hiện nay của các em

Mục đích quan trọng của giáo dục bảo vệ môi trường không chỉ là làm cho mọi người hiểu biết về sự cần thiết phải bảo vệ môi trường mà quan trọng hơn là phải có thói quen, hành vi ứng xử văn minh đối với môi trường Điều này được hình thành trong một quá trình lâu dài và phải bắt đầu ngay từ tuổi ấu thơ Trong những năm học phổ thông học sinh không những được tiếp xúc với thầy, cô giáo, bạn bè mà còn được tiếp xúc với khung cảnh trường lớp, khuôn viên lớp học, vườn cây …việc hình thành cho học sinh tình yêu thiên nhiên, sống chan hoà với thiên nhiên, quan tâm đến thế giới xung quanh,

có thói quen sống ngăn nắp, vệ sinh Điều đó phụ thuộc rất nhiều vào nội dung và cách giáo dục môi trường của chúng ta.Chính vì tầm quan trọng to lớn đó nên bản thân tôi bằng những giải pháp thiết thực trong việc lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường vào môn GDCD 8, phương pháp và cách thực hiện ngoại khóa

lồng ghép môi trường được trình bày đầy đủ trong đề tài sáng kiến kinh nghiệm:

“Phương pháp tổ chức học sinh lớp 8A 2 – Trường THCS Bưng Bàng thực hiện tiết thực hành ngoại khóa về môi trường môn GDCD 8” Đó là lý do tôi chọn đề tài.

II ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU :

Đề tài sáng kiến kinh nghiệm này nhằm tập trung nghiên cứu và tìm hiểu:

- Tình hình ô nhiễm môi trường và vấn đề bảo vệ môi trường ở rừng phòng hộ Dầu Tiếng

- Các phương pháp tổ chức thực hiện lồng ghép giáo dục môi trường trong một tiết học cụ thể, giúp các em học sinh, gia đình và người thân biết cách bảo vệ gìn giữ môi trường

- Thông qua việc giáo dục môi trường hình thành nhận thức cho học sinh, từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn và từ thực tiễn để áp dụng vào cuộc sống nhằm nâng cao ý thức

xây dựng trường lớp “xanh - sạch - đẹp”, góp phần thực hiện tốt cuộc vận động “ Xây

dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” do Ngành phát động, tuyên truyền ý thức

chấp hành pháp luật về bảo vệ giữ gìn môi trường và cảnh quan thiên nhiên cho học sinh

III PHẠM VI NGHIÊN CỨU :

Từ quá trình tìm hiểu nghiên cứu được tham gia các lớp tập huấn về môi trường Nắm được các tài liệu tuyên truyền của các ngành chức năng và thực tế giảng dạy trên lớp cũng như tình hình môi trường ở địa phương, ý thức bảo vệ môi trường của học sinh

và người dân địa phương, qua cách ứng xử giao tiếp của học sinh, việc kiểm tra đánh giá trước, trong và sau tiết học môn GDCD 8 ở lớp 8A2 trường THCS Bưng Bàng Thông qua việc lồng ghép giáo dục môi trường cho các em bằng nhiều hình thức và phương pháp khác nhau qua tiết thực hành ngoại khóa để góp phần giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho các em Như vậy đó là một quá trình có sự phối hợp chặt chẽ để thực hiện có hiệu quả Quá trình đó được chia làm các giai đoạn sau:

- Giai đoạn I : Từ tháng 9/2009 đến tháng 11/2010 ( Đầu học kỳ I đến giữa học

kỳ I): Điều tra tìm hiểu thực tế ở địa phương nắm bắt tình hình học tập và ý thức bảo vệ môi trường, cảnh quan lớp, phòng học các khu vực khác của học sinh lớp 8A2 (Tổng số 31/16 nữ)

- Giai đoạn II: Từ tháng 11/2009 đến tháng 01/2010 ( Từ giữa học kỳ I đến cuối

học kỳ I): Áp dụng các biện pháp và giải pháp tổng hợp để thực hiện vào tiết thực hành ngoại khóa nhận xét đánh giá sự chuyển biến trong nhận thức của học sinh Đồng thời tiếp tục có những giải pháp thật hiệu quả đưa ra kết quả so sánh, đối chiếu, khắc phục những tồn tại theo từng thời điểm cụ thể

- Giai đoạn III: Từ tháng 01/2010 đến cuối tháng 03/2010 (Từ đầu học kỳ II

đến giữa học kỳ II): Kết hợp so sánh đối chiếu, kiểm tra kết quả thực tế đề ra từng giải pháp khắc phục tồn tại và hạn chế của học sinh đồng thời phát huy tối đa hiệu quả đạt được Vẽ biểu đồ để so sánh đối chiếu kết quả Nắm các số liệu thực tế và khả năng nhận thức của học sinh để đưa ra các biện pháp và giải pháp cụ thể cho tiết thực hành cuối học kỳ II

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU :

GDCD là một môn học không chỉ là việc tiếp thu kiến thức mà còn phải biết vận dụng liên hệ mở rộng ở thực tế, xử lý được các tình huống diễn ra trong đời sống hằng ngày ngay cả trong giao tiếp ứng xử với môi trường Đòi hỏi ở học sinh một quá trình rèn luyện vận dụng thuần thục và trở thành kỹ năng, hình thành năng lực phẩm chất nhân cách và ý thức cho học sinh.“Chương trình học phải khai thác tình hình thực tế môi trường của từng địa phương, giáo dục môi trường đặc biệt là giáo dục ý thức nhân cách cho học sinh là thước đo hiệu quả cho khả năng nhận thức về môi trường, nó tạo

cho học sinh tính chủ động tham gia vào quá trình học tập tạo cơ hội cho học sinh phát

hiện các vấn đề và tìm hướng giải quyết” (Trích tài liệu giáo dục bảo vệ môi trường

trong môn GDCD THCS – NXB Giáo Dục 2008)

Ở đề tài sáng kiến kinh nghiệm này phần tích hợp giáo dục môi trường được sử dụng một cách logic trong toàn bộ tiết học Có rất nhiều phương pháp và hình thức tổ chức thực hiện ngoại khóa về môi trường như: tham quan điều tra, khảo sát nghiên cứu thực địa, khai thác kinh nghiệm thực tế…Ở mỗi địa phương có các vấn đề bức xúc về môi trường như: làng nghề, môi trường rừng, các khu công nghiệp chế biến cần phải khai thác tình hình thực tế đó để giáo dục cho học sinh thiết thực và hiệu quả nhất, phương pháp này đòi hỏi giáo viên và học sinh phải sưu tập số liệu và sự kiện tìm hiểu tình hình thực tế, đưa ra các tình huống và xử lý tình huống thể hiện qua cách (quan sát tranh ảnh, xem băng hình , sưu tầm và quay chụp hình ảnh về môi trường , đi đến cơ sở

xí nghiệp, nhà máy tại địa phương để tìm hiểu hoặc tại khu rừng có đủ đa dạng sinh học) góp phần giáo dục ý thức giữ gìn, cải tạo và bảo vệ môi trường Đặc biệt là học sinh phải viết bài thu hoạch cảm nhận về quá trình thực hành ngoại khóa về môi trường, phải thấy rõ được việc làm bảo vệ môi trường và hành vi hủy hoại môi trường của những cá nhân và tổ chức, nêu ý kiến và giải pháp của bản thân về những hành vi và việc làm đó

B NỘI DUNG

1 Cơ sở lý luận :

● Bảo vệ môi trường hiện là một trong nhiều mối quan tâm mang tính toàn cầu

Ở nước ta bảo vệ môi trường cũng đang là vấn đề được quan tâm sâu sắc Nghị quyết số 41/NQ – TƯ (ngày 15/11/2004) của Bộ Chính trị về tăng cường biện pháp bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; nghị quyết số 1363/QĐ – TTg (ngày 17/10/2001) của Thủ tướng chính phủ về việc phê duyệt đề án:

“Đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào hệ thống giáo dục quốc dân” và quyết định

số 256/2003/QĐ - TTg (ngày 02/12/2003) của Thủ tướng Chính phủ về viêc phê quyết chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020 đã tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho nỗ lực và quyết tâm bảo vệ môi trường theo định hướng phát triển một tương lai bền vững của đất nước

Cụ thể hóa và triển khai thực hiện các chủ trương của Đảng và Nhà nước, ngày 31/1/2005, Bộ trưởng Bộ GD& ĐT đã ra chỉ thị về tăng cường công tác giáo dục bảo vệ môi trường, xác định nhiệm vụ trọng tâm đến năm 2010 cho giáo dục Phổ thông là trang

bị cho học sinh kiến thức, kỹ năng về môi trường và bảo vệ môi trường thông qua các

họat động ngoại khóa, xây dựng mô hình nhà trường “xanh, sạch, đẹp” phù hợp với

vùng miền địa phương

Nhằm định hướng cho việc triển khai thực hiện nhiệm vụ trên của Bộ GD& ĐT xây dựng bộ tài liệu tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong các môn: Vật lý, Hóa học, Sinh học, Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân, Công nghệ nhằm hình

thành ý thức và rèn luyện kỹ năng bảo vệ môi trường cho học sinh (Trích tài liệu giáo

dục bảo vệ môi trường môn Giáo dục công dân NXB Giáo dục – 2008 – Đặng Thúy Anh)

● Chương trình liên tịch về việc phối hợp hành động bảo vệ môi trường của Liên đoàn lao động Tây Ninh (ngày 12/1/2006) nhằm nâng cao ý thức cho công nhân viên chức, học sinh về nhiệm vụ bảo vệ môi trường từng bước thay đổi hành vi phong tục trập quán lạc hậu ảnh hưởng xấu đến môi trường sống có ý thức sử dụng hợp lý và tiết kiệm tài nguyên, bảo vệ và cải thiện môi trường, xây dựng nếp sống văn minh thân thiện

với môi trường vì sự phát triển bền vững, công bằng và tiến bộ xã hội (Theo tài liệu

tuyên truyền bảo vệ môi trường trong công nhân viên chức lao động của Liên đoàn lao động tỉnh Tây Ninh năm 2008)

● Các công văn chỉ đạo chuyên môn về lồng ghép giáo dục môi trường của

Phòng GD&ĐT Tân Châu ( Công văn chỉ đạo chuyên môn tháng 9/2009)

* Sự cụ thể hóa các văn bản trên đó là phương pháp dạy học và cách thức tổ chức từng tiết học của giáo viên cho học sinh biết, hiểu và thực hành về giữ gìn và bảo

vệ môi trường

2 Cơ sở thực tiễn :

2.1 Ý thức bảo vệ môi trường của học sinh :

* Thuận lợi : Với tổng số 31/14 nữ học sinh ở lớp 8A2 trường THCS Bưng Bàng

có 10 học sinh đạt loại học lực giỏi ở bộ môn (biết cách ứng xử, nhận định phân tích, tiếp thu kiến thức bài học, nắm chắc kỹ năng liên hệ thực tế, trình bày bài học khoa học

và hợp lý).Phần lớn học sinh chăm ngoan, nghiêm túc trong giờ học, tích cực học tập, mạnh dạn xây dựng và đưa ra ý kiến, đề xuất không chỉ về bảo vệ môi trường tự nhiên

mà còn về môi trường xã hội hiện nay

Một số em rất tích cực cùng giáo viên thâm nhập điều tra tìm hiểu thực tế, thống

kê ghi chép, ghi hình cụ thể các vấn đề môi trường ở địa phương Giúp giáo viên rất hoàn thành đề tài sáng kiến kinh nghiệm

Đặc biệt các em quan tâm sâu sắc đến vấn đề môi trường của thế giới, của nước

ta và của địa phương thông qua các phương tiện thông tin đại chúng hình thành được ý thức và kỹ năng nhận biết và bảo vệ môi trường từ đó đã góp phần rất lớn trong việc giữ

gìn trường lớp: “xanh – sạch – đẹp”, xây dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích

cực” của thầy và trò trường THCS Bưng Bàng.

* Khó khăn : Là một địa phương vùng sâu vùng xa nhất của huyện Tân Châu, đa

phần các em có ít điều kiện để tiếp cận với các phương tiện học tập hiện đại và không có

cơ hội giao lưu học hỏi nâng cao nhận thức khả năng tư duy và các kỹ năng ứng xử thực

Có một thực tế rằng:Khi tham gia vào tiết thực hành ngoại khóa lồng ghép giáo dục môi trường chỉ có học sinh khá giỏi là tích cực chủ động ,còn lại học sinh yếu kém, trung bình ít hoặc không tham gia chỉ ngồi quan sát, lắng nghe hoặc khi tham gia là sự bắt buộc cho nên khi nhận thức vấn đề bảo vệ môi trường là không đồng đều, cách ứng

xử với môi trường cũng chưa phù hợp, dễ bị động, lúng túng khi tham gia phát hiện và nêu cách xử lý các vấn đề về môi trường không cho hiệu quả cao

2.2 Sự quan tâm của phụ huynh học sinh, người dân địa phương và chính quyền các cấp về vấn đề bảo vệ môi trường:

* Thuận lợi: Cuộc sống ngày càng được nâng cao, chất lượng cuộc sống ngày

càng được cải thiện, ý thức giữ gìn vệ sinh cho con cái cũng được các bậc cha mẹ quan tâm, khi được học tập trao đổi với thầy cô về các vấn đề môi trường như: giữ gìn cảnh quan nơi trường học, vệ sinh nơi nhà ở, vệ sinh an toàn thực phẩm…đã tạo điều kiện cho sự liên kết chặt chẽ giữa phụ huynh học sinh với nhà trường qua đó góp phần cho phụ huynh thay đổi nhận thức về bảo vệ cuộc sống của mình cũng như con em mình thông qua những việc làm tưởng chừng như rất đơn giản: Gom và xử lý rác ở gia đình,

vệ sinh nơi ở, vệ sinh ăn uống hằng ngày, trật tự an ninh thôn xóm Gia đình là tế bào của xã hội, một gia đình thực hiện tốt vấn đề bảo vệ môi trường sẽ là tấm gương tích cực trong việc tham gia bảo vệ môi trường và nâng cao được ý thức trách nhiệm của người dân địa phương

Trước vấn đề vô cùng bức xúc của xã hội, của địa phương, chính quyền các cấp đã nhìn nhận và bắt tay vào cuộc như: xử lý các vụ việc nhà máy chế biến mủ cao su, sơ chế tinh bột mì, các lò sản xuất gạch gây ô nhiễm môi trường nước, không khí, đất Hiện tượng mới phát hiện gần đây là xả rác và các chất phế thải ra sông Sài Gòn, sông Cửu Long, nhiều

vụ việc được xử lý một cách thoả đáng trả lại những môi trường tự nhiên vốn có của nó Đặc biệt trong dịp tết vừa qua chính quyền địa phương đã làm tốt công tác giám sát vệ sinh

an toàn thực phẩm và trật tự an ninh xã hội được bảo đảm Môi trường gồm hai lĩnh vực: môi trường tự nhiên và môi trường xã hội cần phải có sự kết hợp hài hoà và tạo cho hai loại môi trường này thực sự trong lành

* Khó khăn : Bên cạnh đó một bộ phân người dân địa phương chưa thực hiện tốt

vấn đề bảo vệ môi trường như: xả rác, vứt xác súc vật chết ra sông ngòi, nơi dân cư sinh sống, đốt phá rừng để làm nương rẫy, mở các cơ sở sản xuất và chế biến không bảo đảm qui trình bảo vệ môi trường Các vụ việc đó chưa được các cơ quan chức năng xử lý nghiêm minh , việc xử lý các cơ sở chế biến mì và cao su chỉ là giải pháp tạm thời sau

đó đâu lại vào đấy gây bức xúc cho người dân địa phương và làm cho môi trường ngày

càng bị ô nhiễm trầm trọng Hệ thống rừng phòng hộ đang bị lấn chiếm biến thành đất

tư (Trong năm vừa qua Chính phủ đã ra Nghị định về việc giải tỏa lấn chiếm đất

rừng phòng hộ Tân Hòa là xã có diện tích đất rừng bị lấn chiếm lớn nhất hơn 160

ha so với xã Suối Dây và Tân Thành trong toàn huyện Tân Châu ) Do vậy, việc bảo

vệ môi trường ở địa phương còn để lại những hậu quả vẫn chưa thể khắc phục được Quan trọng hơn là ý thức bảo vệ môi trường ngày càng suy giảm nghiêm trọng

2.3 Bản thân giáo viên với giáo dục môi trường cho học sinh.

* Thuận lợi :

- Bản thân tôi được tập huấn đầy đủ về giáo dục môi trường, luôn tích cực chủ động nghiên cứu tìm hiểu đưa ra các giải pháp nhằm hình thành ý thức niềm tin, kỹ năng cho học sinh khi lồng ghép giáo dục môi trường đặc biệt là tiết ngoại khóa về môi trường

- Luôn có sự phối kết hợp chặt chẽ với BGH, các đoàn thể để xây dựng nhà

trường “xanh - sạch - đẹp”, “Trường học thân thiện học sinh tích cực.”

- Bản thân luôn tích cực thâm nhập và tìm hiểu thực tế ở địa phương, điều tra ghi hình, ghi chép các số liệu phục vụ cho quá trình viết sáng kiến kinh nghiệm

* Khó khăn :

- Tài liệu nghiên cứu về môi trường cón quá ít và hạn chế, bản thân chưa được tham dự nhiều các chương trình hội thảo về môi trường do Sở - Phòng – Ban tổ chức tổ chức (chỉ được tham gia một lần)

- Bản thân còn quá ít kinh nghiệm trong việc thực hiện ngoại khóa lồng ghép giáo dục môi trường cho học sinh, đặc biệt là tiết thực hành ngoại khóa Chưa có được các giải pháp hữu hiệu để giúp học sinh hiểu rõ và khắc phục trình trạng ô nhiễm môi trường một cách triệt để

2.4 Tình hình thiết bị dạy học ở trường :

- Thiếu các phòng chức năng, phòng nghe, nhìn phục vụ cho quá trình tìm tòi xử

lý, ngoại khóa lồng ghép giáo dục môi trường cho môn học

- Thiếu tranh ảnh, tư liệu tham khảo về môi trường nên rất khó khăn trong việc kết hợp các phương pháp tổ chức thực hiện

3 Nội dung vấn đề:

Mục tiêu của đề tài này là tìm ra những cách thức tổ chức hiệu quả nhất trong

việc “Tổ chức học sinh lớp 8A 2 trường THCS Bưng Bàng thực hiện tiết thực hành ngoại khóa về môi trường môn GDCD8” nhằm hình thành ý thức cho học sinh hoàn

thiện và thành thạo các kỹ năng giúp học sinh năng động sáng tạo hơn trong cách ứng

xử trước các tình huống về mơi trường Mỗi cách thức tổ chức đều cĩ mặt tích cực và

hạn chế riêng, phù hợp với từng đối tượng học sinh và địi hỏi những điều kiện thực hiện

riêng Vì vậy cần lựa chọn và sử dụng kết hợp các cách thức tổ chức phù hợp với nội

dung của tiết thực hành, với trình độ nhận thức của học sinh, với năng lực, sở trường

của giáo viên, với điều kiện và hồn cảnh cụ thể của lớp, của trường Từ mục tiêu

nghiên cứu đĩ bản thân tơi đã áp dụng và thử nghiệm các cách thức tổ chức lớp học và

tiến hành tiết dạy như sau:

3.1 Phương pháp tổ chức tiết thực hành ngoại khố trên lớp (Thời lượng 45 phút)

Vídụ: Khi thực hiện tiết thực hành ngoại khĩa về mơi trường mơn GDCD 8 (Học kỳ I) ở

trên lớp học 8A2 trường THCS Bưng Bàng tơi tiến hành như sau:

Tiết PPCT: 17

Giáo viên giới thiệu khái quát : Ô nhiễm môi trường đã và đang là vấn đề bức

xúc mang tính toàn cầu, ở Việt Nam cũng như ở địa phương xã Tân Hịa Mỗi

một việc làm của chúng ta đều có thể bảo vệ môi trường hoặc làm hủy hoại

môi trường Vậy chúng ta cần phải làm gì để bảo vệ môi trường tiết ngoại

khóa về môi trường hôm nay sẽ giúp các em hiểu và nắm được những kiến thức

cơ bản về mơi trường

Hoạt động của GV và HS Nội dung bài học

Hoạt động 1:Tổ chức thi tìm hiểu về môi trường

và các biện pháp bảo vệ môi trường.

Gv sắp xếp lớp thành đội thi tìm hiểu về môi

trường thông qua hệ thống các câu hỏi Hình

thức thi “Rung chuông vàng”( Sắp xếp học sinh

theo từng dãy bàn – cĩ thể là 4 dãy)

Hs tham gia trò chơi tìm hiểu về môi

trường

Gv phổ biến luật chơi( Cĩ 10 câu hỏi ).Sau khi

giáo viên đọc xong câu hỏi tất cả học sinh dùng

viết trả lời vào tấm bảng đã chuẩn bị sẵn và đưa

lên trước lớp Giáo viên nhận xét câu trả lời

đúng Những học sinh trả lời sai vẫn được tiếp tục

tham gia nhưng di chuyển đến một dãy bàn

riêng.Tiếp tục cho đến câu hỏi số 10 chọn ra một

hoặc hai học sinh xuất sắc nhất để tuyên dương và

khen thưởng.Cĩ thể cho cả lớp làm một cuộc

I Tìm hiểu về môi trường Câu 1:Hãy kể tên các nguồn thường bị

gây ô nhiễm? (Đất, nước , Không khí)

Câu 2: Đây là một việc làm của học sinh

gây ô nhiễm môi trường? (Xả rác bừa

bãi) Câu 3: Đây là một việc làm thiết thực

góp phần bảo vệ môi trường? (Trồng cây

xanh) Câu 4: Vì sao trong thành phố đô thị lại

trồng nhiều cây xanh? (Cân bằng C0 2 và

0 2 ) Câu 5: Có mấy loại môi trường? (tự nhiên và nhân tạo)

Câu 6: Tên một khu rừng phòng hộ ở

Tây Ninh? (Dầu Tiếng)

NGOẠI KHOÁ VỀ VẤN ĐỀ

MÔI TRƯỜNG

phỏng vấn ngắn về các bạn để tạo khơng khí thoải

mái khi bước vào hoạt động 2

Xen kẽ vào đó là tiết mục văn nghệ và thuyết

trình về một chủ đề về môi trường

Hs tham gia trò chơi , Và chọn ra học

sinh xuất sắc nhất để trao phần thưởng

Sau đĩ giáo viên cho học sinh thuyết trình hùng

biên về nhân vật tôi là “ Rừng”,” Nước ”,

“Khơng khí” hoặc là “Đất” đang hứng chịu sự

tàn phá hủy hoại của con người

Hs tham gia hùng biện trước lớp

Gv nhận xét và tuyên dương học sinh thực hiện

tốt.Phần thưởng là một cuốn truyện cĩ đề tài về

thiên nhiên và bảo vệ mơi trường

Hs tham gia tiết mục văn nghệ góp vui

cho lớp

Gviên sơ kết hoạt động 1.Chuyển tiếp hoạt động 2

Hoạt động 2: Đóng vai thể hiện tình huống về

bảo vệ hoặc phá hoại môi trường

Gv giao cho hai nhóm thể hiện hai tình huống

đóng vai về ứng xử với môi trường

Hs thể hiện tình huống về ứng xử với

môi trường Hs cả lớp nhận xét bổ sung rút ra

bài học cho bản thân , tập thể lớp về bảo vệ môi

trường

Gv nhận xét và tổng kết chung

Yêu cầu học sinh đĩng vai thể hiện các tình huống

và nêu suy nghĩ cảm nhận của mình khi thể hiện

các tình huống và liên hệ ở bản thân học sinh về

bảo vệ mơi trường

Giáo viên kết luận và tuyên dương các nhĩm thể

hiện tốt các tình huống (về cách diễn đạt thể hiện

để xử lý tình huống đĩ, suy nghĩ và cảm nhận của

bản thân khi tham gia vai diễn, khắc sâu cho học

sinh ý thức bảo vệ mơi trường ngay tại lớp và

trường học cũng như ở gia đình và nơi cơng cộng)

Câu 7: Một hiên tương thiên nhiên

thường xuyên xảy ra do tàn phá rừng đầu

nguồn? (Lũ lụt)

Câu 8: Bảo vệ môi trường là trách nhiệm

của ai? (Tất cả mọi người)

Câu 9: Một hiện tượng đã làm cho băng

ở Bắc cực tan nhanh? (Nhiệt độ trái đất

tăng lên) Câu 10: Hàng năm thế giới lấy ngày

tháng nào là ngày môi trường thế giới?

(5/ 6)

II.Ứng xử các tình huống về môi trường

Cĩ thể cho học sinh đĩng vai theo các tình huống sau:

Tình huống 1: Vào lễ hội vui xuân núi Bà

Tây Ninh hàng năm du khách đến tham quan và nghỉ ngơi tại chân núi, đốt nhang lễ Phật cầu may đầu năm đã xả rác, vẽ bậy lên các cơng trình di tích lịch sử Khi thấy các trường hợp đĩ em sẽ làm gì?

Tình huống 2: Em cùng các bạn vào lơ nhặt

củi cây cao su Trời lạnh, mấy đứa rủ nhau đốt lửa sưởi ấm và nướng củ khoai lang,chẳng may lửa cháy lan sang những đám cây xung quanh … Em sẽ làm gì trong tình huống đĩ?

* Ưu điểm của hình thức tổ chức :

Nhằm giúp cho học sinh tham gia một cách chủ động vào quá trình học tập, tạo

cơ hội cho các em cĩ thể chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm, ý kiến để giải quyết các vấn đề

cĩ liên quan đến nội dung bài học, tạo cơ hội cho các em được giao lưu học hỏi lẫn

nhau, cùng nhau hợp tác, giải quyết những nhiệm vụ chung