Hương báo cáo kết quả nghiên cứu khkt

Từ đó chúng em thực hiện ý tưởng đưa ra dự án: “Thực trạng và một số giải pháp điều chỉnh hành vi ngôn ngữ giới trẻ hiện nay” để có thể: - Lên án những hành vi sử dụng ngôn ngữ lệch chuẩ

A Lí do chọn đề tài

Trải qua nhiều thời kỳ, ngôn ngữ đã và đang phát triển không ngừng Nóthể hiện, diễn đạt tâm tư, suy nghĩ và mong ước của mọi thế hệ Trong thời đạibùng nổ thông tin toàn cầu, ngôn ngữ tiếp tục khẳng định vai trò là công cụ giaotiếp vạn năng của con người Và trong bối cảnh hội nhập, công nghệ di động vàInternet phổ biến đối với người dân nói chung và giới trẻ nói riêng thường xuyêntrao đổi thông tin và liên lạc bằng các phương pháp như nhắn tin qua điện thoại

di động, tán gẫu (chat) qua các phần mềm Messenger, các diễn đàn hay mạng xãhội Ở đó, “ngôn ngữ chat”, “ngôn ngữ @”, “ngôn ngữ teen”…mà ta gọi chung

là ngôn ngữ giới trẻ đã xuất hiện

Hiện nay, ngôn ngữ giới trẻ được sử dụng phổ biến và rộng rãi Nó khôngchỉ có mặt trên các phương tiện truyền thông đại chúng: Báo chí, truyền hình,Internet… mà còn xuất hiện trong các vở ghi chép, trong bài thi, bài luận… củacác bạn học sinh, của các anh chị sinh viên Sử dụng ngôn ngữ giới trẻ tronggiao tiếp tuy sẽ mang lại cảm giác vui tươi, dí dỏm nhưng lại có rất nhiều hạnchế Nó thể hiện sự tiêu cực trong tư duy ngôn ngữ, trong thái độ sử dụng tiếngViệt của giới trẻ

Khi chúng em được cô giáo chủ nhiệm phân công làm Ban cán sự lớptheo dõi việc thực hiện nề nếp và học tập của các bạn học sinh trong lớp Để tiệncho việc thực hiện nhiệm vụ được giao, chúng em có lập tài khoản trên các trangmạng xã hội (facebook, zalo) gồm các bạn học sinh trong lớp với mục đích traođổi bài học, nhắc nhở các bạn những vấn đề về nề nếp và học tập Qua quá trìnhhoạt động, chúng em nhận thấy nhiều bạn học sinh trong lớp nói riêng và trongtrường THCS Ký Phú nói chung thường xuyên sử dụng ngôn ngữ giới trẻ đểgiao tiếp với nhau Đây là một hành vi dùng ngôn ngữ giao tiếp thiếu văn hóa,lệch chuẩn so với tiếng Việt Từ đó chúng em thực hiện ý tưởng đưa ra đưa ra

dự án: “Thực trạng và một số giải pháp điều chỉnh hành vi ngôn ngữ giới trẻ hiện nay” để có thể:

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI TỪ

TRƯỜNG THCS KÝ PHÚ

BÁO CÁO NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

DỰ ÁN:

THỰC TRANG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐIỀU CHỈNH HÀNH VI NGÔN NGỮ

GIỚI TRẺ HIỆN NAY

Mã lĩnh vực: < 2 >

Tên lĩnh vực: < Khoa học xã hội và hành vi >

Nhóm thực hiện: 1 Nguyễn Thị Ngọc Lan

2 Trần Ngọc Linh

Giáo viên hướng dẫn: Phùng Thị Hương

Ký Phú, tháng 11 năm 2020

A Lí do chọn dự án

Trải qua nhiều thời kỳ, ngôn ngữ đã và đang phát triển không ngừng Nóthể hiện, diễn đạt tâm tư, suy nghĩ và mong ước của mọi thế hệ Trong thời đạibùng nổ thông tin toàn cầu, ngôn ngữ tiếp tục khẳng định vai trò là công cụ giaotiếp vạn năng của con người Và trong bối cảnh hội nhập, công nghệ di động vàInternet phổ biến đối với người dân nói chung và giới trẻ nói riêng thường xuyêntrao đổi thông tin và liên lạc bằng các phương pháp như nhắn tin qua điện thoại

di động, tán gẫu (chat) qua các phần mềm Messenger, các diễn đàn hay mạng xãhội Ở đó, “ngôn ngữ chat”, “ngôn ngữ @”, “ngôn ngữ teen”…mà ta gọi chung

là ngôn ngữ giới trẻ đã xuất hiện

Hiện nay, ngôn ngữ giới trẻ được sử dụng phổ biến và rộng rãi Nó khôngchỉ có mặt trên các phương tiện truyền thông đại chúng: Báo chí, truyền hình,Internet… mà còn xuất hiện trong các vở ghi chép, trong bài thi, bài luận… củacác bạn học sinh, của các anh chị sinh viên Sử dụng ngôn ngữ giới trẻ tronggiao tiếp tuy sẽ mang lại cảm giác vui tươi, dí dỏm nhưng lại có rất nhiều hạnchế Nó thể hiện sự tiêu cực trong tư duy ngôn ngữ, trong thái độ sử dụng tiếngViệt của giới trẻ

Khi chúng em được cô giáo chủ nhiệm phân công làm Ban cán sự lớptheo dõi việc thực hiện nề nếp và học tập của các bạn học sinh trong lớp Để tiệncho việc thực hiện nhiệm vụ được giao, chúng em có lập tài khoản trên các trangmạng xã hội (facebook, zalo) gồm các bạn học sinh trong lớp với mục đích traođổi bài học, nhắc nhở các bạn những vấn đề về nề nếp và học tập Qua quá trìnhhoạt động, chúng em nhận thấy nhiều bạn học sinh trong lớp nói riêng và trongtrường THCS Ký Phú nói chung thường xuyên sử dụng ngôn ngữ giới trẻ đểgiao tiếp với nhau Đây là một hành vi dùng ngôn ngữ giao tiếp thiếu văn hóa,lệch chuẩn so với tiếng Việt Từ đó chúng em thực hiện ý tưởng đưa ra dự án:

“Thực trạng và một số giải pháp điều chỉnh hành vi ngôn ngữ giới trẻ hiện nay” để có thể:

- Lên án những hành vi sử dụng ngôn ngữ lệch chuẩn của các bạn họcsinh trường THCS Ký Phú nói riêng và của giới trẻ hiện nay nói chung

- Giúp các bạn thấy được những tiêu cực, những bất cập của ngôn ngữnày.

- Hạn chế đáng kể tình trạng sử dụng ngôn ngữ giới trẻ trong nhà trường

và ở địa phương nơi cư trú

- Giúp các bạn luôn có ý thức sử dụng ngôn ngữ giao tiếp đúng với ngônngữ của người học sinh trong thời đại mới và giữ gìn sự trong sáng của tiếngViệt

B Câu hỏi nghiên cứu, vấn đề nghiên cứu và giả thuyết khoa học.

1 Câu hỏi nghiên cứu

Xuất phát từ hệ thống câu hỏi:

- Tại sao hiện nay vấn đề sử dựng ngôn ngữ lệch chuẩn ở giới trẻ ngàymột gia tăng?

- Tình trạng sử dụng ngôn ngữ thiếu chuẩn mực của các bạn gia tăng cóảnh hưởng như thế nào đến bản thân các bạn và xã hội?

- Làm thế nào để hạn chế dần dần và có thể chấm dứt tình trạng sử dụngngôn ngữ lệch chuẩn này của giới trẻ nói chung và các bạn học sinh trườngTHCS Ký Phú nói riêng?

- Làm thế nào để các bậc phụ huynh và toàn thể xã hội chú ý sửa hiệntượng ngôn ngữ giới trẻ này?

2 Vấn đề nghiên cứu

- Để thực hiện dự án “Thực trạng và một số giải pháp điều chỉnh hành

vi ngôn ngữ giới trẻ hiện nay”, chúng em tiến hành nghiên cứu những vấn đề

sau: Trên cơ sở lý luận chung, chúng em tìm hiểu thực trạng sử dụng ngôn ngữcủa giới trẻ với những dạng thức biểu hiện cụ thể, chúng em chỉ ra những hậuquả của việc sử dụng ngôn ngữ giới trẻ và từ đó đề ra một số giải pháp nhằm giữgìn sự trong sáng của tiếng Việt

3 Giả thuyết khoa học

Dự án “Thực trạng và một số giải pháp điều chỉnh hành vi ngôn ngữ giới trẻ hiện nay” đưa ra các thực trạng nhằm giúp các bạn trẻ thấy được những

tiêu cực, những bất cập của ngôn ngữ này và có ý thức hạn chế hoặc không sửdụng để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt Từ đó, giúp giới trẻ có thói quen

sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn, biết trân trọng vẻ đẹp, sự trong sáng của tiếngViệt Việc nghiên cứu và tìm ra hướng đi hợp lý định hướng cho giới trẻ trongviệc sử dụng ngôn ngữ một cách có chuẩn mực là rất cần thiết và cấp bách nhằmgiáo dục cho thế hệ trẻ trong việc giữ gìn, phát huy sự trong sáng của tiếng Việt

Dự án nhấn mạnh tầm quan trọng của gia đình, nhà trường, các cấp quản

lý, của công nghệ thông tin và truyền thông đại chúng trong giáo dục ngôn ngữ,cũng như những lo ngại về những tác động tiêu cực của truyền thông, di độngđối với hệ thống chữ viết của tiếng Việt

C Thiết kế và phương pháp nghiên cứu.

1 Phương pháp thu thập số liệu

Để thực hiện dự án này, chúng em sử dụng phối hợp những phương phápsau:

- Phương pháp khảo sát, thống kê và phân loại: Chúng em quan sátcách nói chuyện của các bạn học sinh trường THCS Ký Phú, đồng thời dựa trên

cơ sở lý thuyết và với những dữ liệu ngôn ngữ

- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Chúng em tiến hành phân tích nhữngphát ngôn của các bạn học sinh trường THCS Ký Phú thường dùng trên cáckênh thông tin như diễn đàn của giới trẻ (forum), trang nhật kí cá nhân trựctuyến (page personnelle, blog), trang mạng xã hội (facebook, zalo, tiktok …) …

2 Giải pháp nghiên cứu

Nghiên cứu là các tin nhắn, các đoạn hội thoại hằng ngày trên mạng trênmạng xã hội và 44/442 bạn sinh trường THCS Ký Phú

3 Kế hoạch nghiên cứu

- Chọn đề tài, lập đề cương sơ bộ, biên tập và hoàn chỉnh đề cương, tìmtài liệu, lập mẫu câu hỏi, điều tra, xử lý số liệu, viết đề tài, đề ra các giải pháp

khắc phục và áp dụng vào thực tế, khảo sát kết quả sau khi áp dụng các giảipháp và hoàn chỉnh đề tài.

D Tiến hành nghiên cứu

1 Cấu trúc của dự án: Ngoài phần mở đầu, phần kết luận, dự án gồm 03

chương:

- Chương I: Cơ sở lý thuyết

- Chương II: Nguyên nhân hình thành và thực trạng ngôn ngữ giới trẻ hiệnnay

- Chương III: Hậu quả của ngôn ngữ giới trẻ và những giải pháp nhằm giữgìn sự trong sáng của tiếng Việt

2 Tiến trình nghiên cứu (thu thập, phân tích và giải thích dữ liệu)

Quá trình nghiên cứu của chúng em trải qua 6 giai đoạn:

Giai đoạn 1: Sưu tầm, chuẩn bị và xây dựng câu hỏi khảo sát các bạn (10

ngày từ ngày 1 tháng 8 đến ngày 10 tháng 8 năm 2020)

Giai đoạn 2: Lập các tài khoản trên mạng xã hội để thâm nhập tìm hiểu

đời sống “ngôn ngữ teen” của các bạn hiện nay, thời gian, địa điểm tiến hành (3ngày từ ngày 11 tháng 8 đến ngày 13 tháng 8 năm 2020)

Giai đoạn 3 : Tiến hành khảo sát thực trạng, nguyên nhân, hậu quả của

ngôn ngữ giới trẻ (20 ngày từ ngày 14 tháng 8 đến ngày 2 tháng 9 năm 2020)

Giai đoạn 4 : Tiến hành phân loại các thực trạng ngôn ngữ giới trẻ và đề

ra các giải pháp nhằm hạn chế tình trạng sử dụng ngôn ngữ này ở các bạn (20ngày từ ngày 2 tháng 9 đến ngày 22 tháng 9 năm 2020)

Giai đoạn 5 : Áp dụng các giải pháp nhằm hạn chế tình trạng sử dụng

ngôn ngữ giới trẻ trong phạm vi quan hệ cá nhân (10 ngày từ ngày 23 tháng 9đến ngày 2 tháng 10 năm 2020)

Giai đoạn 6 : Đề xuất giải pháp với thầy cô, nhà trường và các cấp quản

lý và áp dụng các giải pháp trong phạm vi trường THCS Ký Phú nhằm chungtay hạn chế tình trạng sử dụng “ngôn ngữ teen” ở các bạn (3 ngày từ ngày 3tháng 10 đến ngày 6 tháng 10 năm 2020)

3 Kết quả nghiên cứu:

Số liệu qua các giai đoạn nghiên cứu:

Qua khảo sát trên 44/442 bạn học sinh trong trường, tự đáng giá mức độ

sử dụng của các bạn, chúng em thấy các bạn sử dụng “ngôn ngữ teen” lên đến91,9% còn lại 8,1% là hiếm hoặc chưa bao giờ sử dụng Thực trạng các bạn sửdụng biến thể ngôn ngữ giới trẻ như sau: Phép thay thế được các bạn sử dụngchiếm từ 80%, viết tắt 42%, thanh điệu từ 36%, dùng phong cách sáng tạo chiếm23%, sử dụng tiếng nước ngoài chiếm khoảng 46%, sử dụng tiếng lóng chiếm34%, sử dụng các biến thể khác từ 52% 90% các mẫu trả lời đều có câu hỏi ítnhất 2 đáp án được đánh về thực trạng sử dụng, tức là 90% các bạn được hỏi sửdụng ngôn ngữ teen nhiều hơn 2 loại Các bạn sử dụng chủ yếu là thay thếnguyên âm, phụ âm và viết tắt, sử dụng tiếng nước ngoài

Qua khảo sát, chúng em thấy lý do khiến các bạn dùng “ngôn ngữ teen” là

do tốc độ ghi chép nhanh (50%), lây lan tâm lí (80%), nhu cầu thể hiện cảm xúc(36,7%), nhu cầu giữ bí mật (53, 3%), bắt chước tiếng địa phương (36,7%),giảm sút tình yêu đối với tiếng Việt (10%)

Nhu cầu giữ bí mật

Giảm sút tình yêu với tiếng Việt

Bắt trước tiếng địa phương

Lây lan tâm lý

Biểu đồ thể hiện nguyên nhân sử dụng biến thể ngôn ngữ giới trẻ

Ý kiến về “ngôn ngữ teen”, các bạn đồng tình chiếm tới 66%, không đồngtình chiếm 4%, còn 30% là trung lập Khi thấy các bạn sử dụng thì đa số các bạnkhác lờ đi (chiếm 75%) Sau khi được nhắc nhở qua một thời gian dài áp dụng

các giải pháp nhằm hạn chế sử dụng “ngôn ngữ teen”, tình trạng được cải thiệnhơn, các bạn có sự nhắc nhở nhau ý thức hạn chế sử dụng ngôn ngữ này và tìnhhình giảm đi (giảm đi khoảng 20% so với trước đây)

Đồng tình

Kết quả điều tra cho thấy, hoàn cảnh giao tiếp mà biến thể ngôn ngữ giới

trẻ được sử dụng nhiều nhất là mạng xã hội (78%), gấp 2,9 nhà trường, gấp 1,7 lần gia đình Như vậy, ngôn ngữ lệch chuẩn này được giới trẻ sử dụng ở mạng

xã hội chiếm tỉ lệ cao đặc biệt so với các nơi khác

Kết quả đánh giá thu được có sự phân hóa rất sâu sắc Có đến 62,2% cácbạn học sinh đánh giá ngôn ngữ giới trẻ là hiện tượng bình thường trong tiếngViệt Thái độ đánh giá trung hòa chiếm tỉ lệ lớn so với hai thái độ tích cực vàtiêu cực, gấp đôi thái độ đánh giá tiêu cực và gấp 6,7 lần thái độ đánh giá tíchcực Thái độ đánh giá tiêu cực cao gấp 3 lần thái độ đánh giá tích cực

4 Phần nội dung

Chương I: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

1 Ngôn ngữ - những vấn đề cơ bản

Mỗi quốc gia đều có ngôn ngữ của dân tộc mình, ngôn ngữ ra đời và gắnliền với sự phát triển của quốc gia đó Ở Việt Nam, tiếng Việt là Quốc ngữ, biểutrưng cao đẹp của văn hóa Việt Nam Hay như cố Thủ Tướng Phạm Văn Đồngtừng khẳng định: Tiếng Việt của chúng ta rất giàu Tiếng Việt của chúng ta rấtđẹp Giàu bởi kinh nghiệm đấu tranh của nhân dân ta lâu đời và phong phú Đẹpbởi tâm hồn của người Việt Nam ta rất đẹp “Hai nguồn của cái giàu và cái đẹpcủa tiếng Việt là ở chỗ nó là tiếng nói của quần chúng nhân dân, đầy tình cảm,màu sắc và âm điệu, hồn nhiên, ngộ nghĩnh và đầy ý nghĩa…”

Ngôn ngữ góp phần làm nên nền tảng về giá trị, bản sắc, tinh hoa củanền văn hóa dân tộc, bởi lẽ nó liên quan đến ý thức xã hội, ứng xử và giao tiếp

xã hội, cũng như các kết quả hoạt động vật chất và tinh thần của con ngườitrong xã hội Điều quan trọng nhất là mỗi chúng ta có ý thức sâu sắc về sựgiàu đẹp của tiếng Việt, có tình cảm của người Việt Nam ta biết yêu và quýtiếng nói của dân tộc, nói rộng ra thì đó là ý thức và tình cảm đối với văn hóadân tộc mình, đối với đất nước mình, nhân dân mình

Trong thời đại Internet, các bạn trẻ thường xuyên liên lạc với nhau thôngqua mạng xã hội (Zing me, Mimo, Yume, Twitter…) hay qua phần mềmMessenger … với những kí hiệu, biểu tượng, con số…Cũng chính từ đây, cácbạn đã “tự chế” ra hàng loạt các kiểu ngôn ngữ mà người lớn phải giật mình vìloại ngôn ngữ biến thể này Họ không hiểu giới trẻ nói với nhau những gì TiếngViệt bị giới trẻ “bóp méo” một cách đáng sợ và làm mất đi chức năng vốn cócủa ngôn ngữ Việt truyền thống

1.1 Sự phát triển của ngôn ngữ tiếng Việt

Tiếng Việt trong thời kì dựng nước: Tiếng Việt chưa có thanh điệu; còn

có hai âm tiết (1 mờ 1 rõ) còn đậm nét Nam Á, chưa phân hóa thành hai tiếngViệt và Mường

Tiếng Việt trong thời kỳ Bắc thuộc và chống Bắc thuộc: Với hướng

Việt hóa về mặt âm đọc (vay mượn trọn vẹn từ ngữ Hán, chỉ Việt hóa về mặt âmđọc, còn ý nghĩa và kết cấu thì vẫn giữ nguyên), dần dần người Việt đã xác lậpcách đọc Hán-Việt

Tiếng Việt trong thời kỳ độc lập, tự chủ: Bắt đầu từ thế kỉ XI, Nho học

dần dần được đề cao và giữ vị trí độc tôn Việc học ngôn ngữ - văn tự Hán đượccác triều đại Việt Nam chủ động đẩy mạnh… Chính nhờ những điều này, trong

đó có việc vay mượn từ ngữ Hán theo hướng Việt hóa, tiếng Việt ngày càngthêm phong phú, tinh tế, uyển chuyển Trên cơ sở vay mượn văn tự Hán, một hệthống chữ viết đã được xây dựng nhằm ghi lại tiếng Việt Đó là chữ Nôm

Tiếng Việt trong thời kỳ Pháp thuộc: Ngôn ngữ được sử dụng chủ yếu

vào lúc này là tiếng Pháp nhưng tiếng Việt vẫn không ngừng tự khẳng địnhmình

Tiếng Việt từ sau Cách mạng tháng Tám đến nay: Tiếng Việt trở

thành Quốc ngữ và là một ngôn ngữ đa chức năng như ngôn ngữ của các nướctiên tiến trên thế giới, góp phần tích cực vào những hoạt động rộng lớn

Như vậy, ta thấy lịch sử phát triển tiếng Việt gắn bó với lịch sử phát triểncủa đất nước, của dân tộc Ngay thời kỳ dựng nước, trong quá trình giao hòa vớinhiều ngôn ngữ trong vùng, tiếng Việt đã sớm tạo dựng được một cơ sở vữngchắc Nhờ ý thức dân tộc bảo toàn và giữ gìn nên tiếng Việt vẫn trường tồn vàphát triển mạnh mẽ Trong suốt lịch sử lâu dài đấu tranh vì chủ quyền dân tộc, vìđộc lập tự do của đất nước, chúng ta có thể hình dung dân tộc Việt Nam ta đãphấn đấu gian khổ như thế nào để thoát được hiểm họa diệt chủng về ngôn ngữ

và văn hóa, để bảo vệ và phát triển được tiếng Việt Trải qua bao thời kỳ, tiếngViệt đã cố gắng chống lại sự đồng hóa của ngôn ngữ khác Bởi cố gắng gìn giữtiếng nói dân tộc cũng có nghĩa là góp phần bảo vệ bản sắc dân tộc, cứu nướctrên mặt trận văn hóa

Hiện nay, khi nhân loại bước sang thế kỉ XXI, với sự bùng nổ của côngnghệ thông tin trên toàn cầu thì việc sử dụng Internet và điện thoại đã trở nênphổ biến Thêm vào đó, do xu hướng công nghiệp hóa và hiện đại hóa dẫn đếnnhịp sống gấp vội… Tất cả những điều đó là nguyên nhân cho sự ra đời củangôn ngữ giới trẻ (ngôn ngữ với hàng loạt các kí hiệu, mật mã, tiếng lóng…).Với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học truyền thông, giới trẻ đã sử dụng

“ngôn ngữ” này một cách phổ biến và coi nó như một trào lưu của xã hội ngàynay Việc sử dụng một cách biến tướng ngôn ngữ như thế đã tác động không nhỏđến tính giàu đẹp và trong sáng vốn có của ngôn ngữ truyền thống mà ông cha ta

đã giữ gìn qua bao đời nay

1.2 Chức năng của ngôn ngữ

Ngôn ngữ là công cụ giao tiếp chủ yếu của con người

Ngôn ngữ là công cụ nhận thức, nhân tố lưu giữ, truyền tải văn hóa

1.3 Chuẩn mực ngôn ngữ: Chuẩn ngôn ngữ cần xét trên hai phương

diện: Chuẩn phải mang tính quy ước của xã hội (tức là phải được xã hội chấpnhận và sử dụng), chuẩn phải phù hợp với quy luật phát triển nội tại của ngônngữ trong từng giai đoạn lịch sử Chuẩn ngôn ngữ phải đảm bảo tính đúng vàthích hợp Như vậy, cái đúng hay còn gọi là tiêu chuẩn “đúng phép tắc” đượccộng đồng ngôn ngữ hiểu và chấp nhận, là một trong những điều kiện để thừanhận tính chuẩn mực của ngôn ngữ

Chuẩn mực ngôn ngữ còn cần phải thích hợp Những cái không đúng,

không phù hợp gọi là lệch chuẩn hoặc lỗi

Chuẩn ngôn ngữ bao gồm: chuẩn ngữ âm, chuẩn từ vựng, chuẩn ngữ pháp

và chuẩn phong cách

- Chuẩn ngữ âm là phát âm phải chuẩn, viết đúng chính tả và được mọi

thành viên trong cộng đồng chấp nhận

- Chuẩn từ vựng khả năng diễn đạt chính xác nhất nội dung cần diễn đạt,

tự thân nó lại ngắn gọn, không gây hiểu lầm

- Chuẩn ngữ pháp là lựa chọn các kiểu câu cũng như việc tổ chức, sắp

xếp các thành phần trong câu được mọi người trong cộng đồng ngôn ngữ đóthừa nhận và sử dụng

- Chuẩn phong cách gắn với một phạm vi đặc trưng của hoạt động lời

nói, với một kiểu, một thể loại văn bản cụ thể, dùng trong các lĩnh vực giao tiếp

và các tình huống giao tiếp khác nhau của đời sống xã hội nhằm đạt hiệu quảcao nhất trong việc diễn đạt tư tưởng, tình cảm…

Những cái không đúng, không phù hợp gọi là lệch chuẩn hoặc lỗi:

- Lỗi ngôn ngữ là những thể hiện ngôn ngữ làm người tiếp nhận thông tin

hiểu sai, không hiểu hoặc không chấp nhận và không phù hợp với tư duy củacon người

- Lỗi ngữ âm là cách phát âm không theo chuẩn mực, là nói đến khả năng

đọc, nói “tròn vành, rõ chữ” để người nghe có thể hiểu đúng, chính xác ý nghĩacủa các từ được biểu đạt Lỗi về ngữ âm còn thể hiện ở chính tả Chuẩn âm làcăn cứ để xác định chuẩn chữ viết

- Lỗi từ vựng Lỗi từ vựng bao gồm những lỗi cơ bản sau:

Lỗi dùng từ sai cấu tạo (nói sai, viết sai chính tả) Ví dụ: “zô dziên” (vô duyên), “kỉm tra” (kiểm tra)…

Lỗi dùng từ sai nghĩa Đó có thể là sự mơ hồ trong việc sử dụng các kháiniệm (tức là ý nghĩa của từ) không chỉ liên quan đến hiệu quả giao tiếp ngônngữ mà nó còn có thể đưa đến những sai lầm tai hại trong những hoạt độngkhác

Lỗi dùng từ sai về quan hệ kết hợp

Ví dụ: Con nhỏ đó đen hai mét rưỡi (lẽ ra phải nói “cao” thay cho từ

“đen”).

- Lỗi dùng từ sai phong cách ngôn ngữ: Mỗi phong cách ngôn ngữ của

văn bản được sử dụng trong một phạm vi nhất định của cuộc sống xã hội và

nhằm thực hiện một mục tiêu giao tiếp Do đó, mỗi phong cách văn bản đòi hỏi

và cho phép việc dùng những lớp từ, nhóm từ nhất định Có những từ dùng đượctrong mọi phong cách văn bản, nhưng có những từ chỉ thích hợp hoặc chỉ đượcdùng trong một phong cách ngôn ngữ nào đó Khi dùng từ trong văn bản, nếukhông ý thức rõ về phong cách văn bản để dùng từ cho phù hợp thì sẽ mắc lỗi

phong cách Ví dụ: Thúy kiều là người phụ nữ cực kì đẹp.(nên dùng từ “rất” thay cho từ “cực kì”).

Lỗi ngữ pháp bao gồm: việc đặt câu không phù hợp với quy tắc ngữ

pháp; không phù hợp với phong cách nói hoặc viết; dùng dấu câu không chínhxác

Lỗi phong cách thể hiện ở việc lựa chọn và sử dụng các phương tiện

ngôn ngữ trong các lĩnh vực giao tiếp và các tình huống giao tiếp khác nhau củađời sống xã hội không theo chuẩn nguyên tắc chung

2 Ngôn ngữ giới trẻ

2.1 Khái niệm giới trẻ:

Khái niệm giới trẻ hiện nay là dành chỉ các bạn trẻ thế hệ 2k là chỉ những

học sinh lứa đàn em sau này sinh vào năm 2000 thì được gọi tắt là 2k, cònnhững cụm từ 2k2, 2k3, … là chỉ những bạn trẻ thuộc những năm 2002, 2003,hay còn goi là thế hệ 10x là những bạn sinh từ năm 2000 đến năm 2009…

2.2 Khái niệm ngôn ngữ giới trẻ

Gọi ngôn ngữ giới trẻ là do nó thịnh hành trong giới trẻ Đó là thứ ngôn

ngữ rất đời thường, không quy cách và gặp một cách thường xuyên trong đờisống các bạn trẻ

Chương II: NGUYÊN NHÂN HÌNH THÀNH VÀ THỰC TRẠNG CỦA

NGÔN NGỮ GIỚI TRẺ VIỆT NAM HIỆN NAY

I Nguyên nhân hình thành ngôn ngữ giới trẻ hiện nay

1 Nguyên nhân chủ quan

1.1 Nguyên nhân tâm lý

Thứ nhất, đây là kết quả của quá trình lây lan tâm lí Những cái mới, lạ

khi đã được định hình trong một bộ phận thì thị hiếu đó nhanh chóng tạo được

hiệu ứng mạnh mẽ Bởi suy cho cùng, bất cứ một hiện tượng mới nào, dù xấuhay tốt, các bạn trẻ bao giờ cũng là đối tượng tiếp thu sớm nhất và nhanh nhất.

Thứ hai, hiện trạng này sở dĩ tồn tại phổ biến có thể xuất phát từ sự bắt

chước Có thể một số bạn nhiều khi không hiểu hết được ý nghĩa, cách thứcdùng từ, nhưng vì thấy lạ, hấp dẫn nên nảy sinh tâm lý a dua để khỏi lạc lõngtrong cộng đồng của mình

1.2 Nhu cầu nhanh chóng giao tiếp

Trong thời đại bùng nổ thông tin toàn cầu, thêm vào đó là xu hướng toàncầu hóa và công nghiệp hóa dẫn đến nhịp sống gấp vội Nhịp sống này làm phátsinh những vấn đề ăn nhanh, ngủ nhanh, suy nghĩ nhanh, nói nhanh và thậm chí

là viết nhanh Điều này tạo nên một khuynh hướng muốn tiếp cận lối sống đơngiản, khẩn trương, đôi lúc pha chút dí dỏm, hợp thời Hơn nữa, nói thì nhanhnhưng viết thì chậm nên các bạn khi tán gẫu trên mạng hay trò chuyện qua tinnhắn điện thoại thường viết bỏ dấu và thanh điệu tiếng Việt Hiện tượng gõkhông dấu này có những ảnh hưởng trực tiếp tới ý nghĩa của những từ đó, nảysinh tình trạng hiểu sai ý của nhau vì thiếu dấu, từ đó họ sử dụng các dấu có sẵn

trên bàn phím một cách “sáng tạo” để thể hiện dấu và thanh điệu : Đa^y la` ta^m tra.g j` the^′.→ Đây là tâm trạng gì thế.

Hiện tượng sáng tạo trên cũng xuất phát từ nhu cầu muốn quá trình giaotiếp diễn ra nhanh chóng Từ đó nảy sinh hiện tượng viết tắt, thay thế, biến đổi

kí tự trong ngôn ngữ các bạn hiện nay:khg, kg, ko, k, o (không), dc (được), wa

(qua), ngi? (nghỉ)…Trên điện thoại di động, ta có tổ hợp chữ cái “jkl”,

“ghi”,“wxyz”… sẽ nhanh chóng hơn nếu ta nhấn “j” (một lần) thay vì nhấn “i”

(ba lần) hay “y” (ba lần) Chính vì vậy, “j” được các bạn dùng thay cho “i” hoặc

“y” không chỉ trên điện thoại mà còn sử dụng trên máy vi tính.

1.3 Nhu cầu thể hiện cảm xúc

Theo các bạn thì sử dụng ngôn ngữ như vậy trong giao tiếp sẽ tạo nên sựtrẻ trung, dí dỏm, tạo sự vui vẻ và dễ dàng hơn trong việc bộc lộ cảm xúc Cácbạn cho rằng cách viết này làm cho việc phát âm nghe gọn hơn, nghe nhẹ nhàng

và dễ chịu hơn, thân thiện hơn, nói như vậy sẽ thấy được sự trẻ trung, nũng nịu,

dễ thương, thể hiện được cá tính và nhấn mạnh sự hiện diện của thế hệ người sửdụng nó.

1.4 Nhu cầu giữ bí mật

Trong ngôn ngữ giới trẻ có những sự biến đổi tùy tiện kí tự, con chữ như:

“A” thay bằng “Cl” hoặc “4”, “E” thay bằng “3” kèm theo đó có cả bảng “mật

mã @” (ngôn ngữ @ version 2) Các bạn đã phát minh ra loại ngôn ngữ này đểnhằm giữ bí mật về những việc làm cũng như những suy nghĩ của các bạn, họ cóthể “chat” thoải mái với bạn bè mà không bị bố mẹ và thầy cô phát hiện

1.5 Giảm sút tình yêu đối với tiếng Việt

Một nguyên nhân nữa lý giải tại sao “ngôn ngữ @” lại xuất hiện và ngàycàng phổ biến ở các bạn: Đó là do ý thức của mỗi cá nhân các bạn, ở sự giảm súttình yêu và trách nhiệm giữ gìn sự trong sáng tiếng mẹ đẻ Chính điều này đãtạo nên sự dễ dãi, vô nguyên tắc trong việc sử dụng ngôn ngữ ở các bạn Đó là

sự lạm dụng yếu tố ngoại ngữ, khẩu ngữ, phương ngữ, cách diễn đạt để gây “ấntượng”, “giật gân”…trong giao tiếp bằng ngôn ngữ của các bạn hiện nay

1.6 Bắt chước tiếng địa phương

Trong giao tiếp hằng ngày, mỗi người qua giọng nói sẽ thể hiện phươngngữ của mình Các bạn đã cố tình viết chữ nhại theo tiếng địa phương ở cácvùng miền trên cả nước để thể hiện cá tính, lạ hóa chữ viết của mình

2 Nguyên nhân khách quan

Xã hội ngày càng phát triển tạo nên một nhịp sống nhanh và gấp Chínhlối sống nhanh và gấp ấy đã hình thành nên thói quen lược bớt từ trong một câunói, thậm chí lược bớt chữ cái trong một từ trong ngôn ngữ của các bạn trẻ khitrò chuyện, nhắn tin với nhau cho đỡ tốn thời gian Một nguyên nhân nữa khiếnngôn ngữ giới trẻ ngày càng lan rộng đến mức đáng báo động hiện nay đó là do

cơ chế truyền miệng và sự hỗ trợ của Internet, điện thoại di động Ngoài ra, còn

có những nguyên nhân cơ bản khiến cho ngôn ngữ của giới trẻ chệch chuẩn là:Trong gia đình, cách nói năng, giao tiếp giữa mọi người cũng không chuẩn mực.Trong giờ học, học sinh không nói bậy nhưng giờ ra chơi các bạn vẫn chửi bậy

Còn ở ngoài xã hội, việc nói tục, chửi bậy khá phổ biến, nó làm vẩn đục sựtrong sáng của tiếng Việt nhưng rất ít người lên án.

II Thực trạng ngôn ngữ giới trẻ hiện nay

1 Phép thay thế - sự biến đổi kỳ lạ

1.1 Thay thế nguyên âm

Giới trẻ sử dụng phương pháp thay thế bằng cách thay nguyên âm nàybằng nguyên âm khác trong một từ

Nguyên âm dạng gốc Nguyên âm thay thế Ví dụ

đẹp quá→ đẹp wé ngày nào→ ngaj nèo

kệ tao→ kệ teo

1.2 Thay thế phụ âm này bằng phụ âm khác trong một từ.

a Thay thế phụ âm đầu

b Thay thế phụ âm cuối

Không Hông/ hem/ hẻm/ hum Em không biết→ E hem pít.

Giờ h Bây giờ khuya lắm rồi → Bi h khya le/m ru`i.

Về Dìa/ zìa 12 giờ tao mới về nhà → 12h teo mj/ dìa/zìa nh4`.

3 Viết tắt

Viết tắt trong ngôn ngữ giới trẻ là để diễn đạt được việc mình muốn nóimột cách nhanh hơn mà không phải viết ra nhiều chữ Kiểu viết tắt này ngàycàng lan rộng, tạo thành một thói quen, một quy ước ngầm khiến cho các bạncùng trang lứa với nhau dễ đọc, dễ hiểu và dễ…mắc phải thói quen này

Ngôn ngữ giới trẻ, đặc biệt là trong nhắn tin trên di động và “chat” trênmạng Internet, các bạn thường rút gọn cả về ngữ pháp lẫn từ vựng Nói thìnhanh nhưng viết thì chậm, nhằm thông tin nhanh, các bạn đã “sáng tạo” ranhững từ viết tắt tự tạo và viết tắt theo một quy luật chung nào đó Trong nhữngphát ngôn, những văn bản “chat” và tin nhắn của các bạn, chúng ta gặp rất nhiềuhiện tượng rút gọn thành những từ viết tắt