1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Quần thể di tích lịch sử văn hóa đền hùng với hoạt động du lịch phú thọ

64 2 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Quần thể di tích lịch sử văn hóa đền Hùng với hoạt động du lịch Phú Thọ
Tác giả Nguyễn Thị Thu Hiền
Người hướng dẫn Th.S Trần Thị Thủy
Trường học Trường Đại Học Vinh
Chuyên ngành Lịch sử và Du lịch
Thể loại Khóa luận tốt nghiệp đại học
Năm xuất bản 2012
Thành phố Vinh
Định dạng
Số trang 64
Dung lượng 1,15 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Cấu trúc

  • 4. Phương pháp nghiên cứu (8)
  • 5. Bố cục khóa luận (9)
  • CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ QUẦN THỂ DI TÍCH LỊCH SỬ- VĂN HOÁ ĐỀN HÙNG (10)
    • 1.1. Vị trí địa lý (10)
    • 1.2. Quá trình hình thành và phát triển Quần thể di tích Đền Hùng (12)
    • 1.3. Các di tích liên quan tới quần thể di tích Đền Hùng (13)
      • 1.3.1. Cổng đền (13)
      • 1.3.2. Đền Hạ và chùa Thiên Quang Tự (14)
      • 1.3.3. Đền Trung (17)
      • 1.3.4. Đền Thượng và lăng Hùng Vương (18)
      • 1.3.5. Đền Giếng (20)
      • 1.3.6. Đền Lạc Long Quân (21)
      • 1.3.7. Đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ (22)
    • 1.4. Lễ hội đền Hùng (23)
    • 1.4. Giá trị của quần thể di tích Đền Hùng (25)
    • 1.5. Vai trò vị thế của Quần thể di tích Đền Hùng trong sự phát triển du lịch tỉnh Phú Thọ (27)
  • CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TẠI QUẦN THỂ DI TÍCH ĐỀN HÙNG PHÚ THỌ (29)
    • 2.1. Thực trạng cơ sở hạ tầng (29)
      • 2.1.1. Giao thông (29)
      • 2.1.2. Thông tin liên lạc (30)
      • 2.1.3. Điện nước (31)
    • 2.2. Thực trạng về cơ sở vật chất kĩ thuật phục vụ du lịch (31)
      • 2.2.1. Cơ sở lưu trú (32)
      • 2.2.2. Cơ sở ăn uống (33)
      • 2.2.3. Cơ sở vui chơi giải trí (35)
      • 2.2.4. Cửa hàng lưu niệm (36)
      • 2.2.5. Cơ sở phục vụ các dịch vụ bổ sung khác (37)
    • 2.3. Thực trạng nguồn lao động (37)
    • 2.4. Thực trạng môi trường du lịch tại Quần thể di tích Đền Hùng (38)
    • 2.5. Thực trạng công tác bảo tồn, tu bổ (40)
    • 2.6. Kết quả kinh doanh du lịch (41)
      • 2.6.1. Thực trạng khách du lịch (41)
      • 2.6.2. Thực trạng doanh thu du lịch (44)
  • CHƯƠNG 3 CÁC GIẢI PHÁP VÀ ĐỀ XUẤT TRONG VIỆC KHAI THÁC QUẦN THỂ DI TÍCH ĐỀN HÙNG VÀO HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TỈNH PHÚ THỌ (46)
    • 3.1. Đường lối chính sách phát triển khu di tích (46)
    • 3.2. Giải pháp (48)
      • 3.2.1. Đào tạo phát triển hơn nữa nguồn nhân lực (48)
      • 3.2.2. Đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, vật chất kĩ thuật (50)
      • 3.2.3. Xây dựng và nâng cao chất lượng các hoạt động dịch vụ (50)
      • 3.2.4. Đa dạng hóa các loại hình dịch vụ du lịch (51)
      • 3.2.5. Đa dạng sản phẩm du lịch, thiết kế tour du lịch về nguồn (52)
      • 3.2.6. Tăng cường các hoạt động xúc tiến quảng bá du lịch cho quần thể di tích (54)
    • 3.3. Một số kiến nghị (56)
      • 3.3.2. Đề xuất với cộng đồng dân cư và các doanh nghiệp, những người làm du lịch (57)
  • KẾT LUẬN (58)
  • TÀI LIỆU THAM KHẢO (59)

Nội dung

Phương pháp nghiên cứu

Khi thực hiện nghiên cứu đề tài này, tôi thực hiện nhiều phương pháp nghiên cứu khác nhau, như:

Phương pháp phân tích, tổng hợp: Phương pháp này được sử dụng nhằm phân tích, tổng hợp các tư liệu, thông tin liên quan đến đề tài giúp chủ

Trong quá trình nghiên cứu, việc khái quát hóa và mô hình hóa các vấn đề nghiên cứu đóng vai trò quan trọng giúp đạt được mục tiêu đề ra Việc này giúp hệ thống hóa các thông tin, xác định các yếu tố chính và xây dựng các mô hình phù hợp để phân tích và giải quyết vấn đề một cách hiệu quả Ngoài ra, mô hình hóa còn hỗ trợ việc dự đoán và đánh giá các tác động của các yếu tố liên quan, góp phần nâng cao tính khả thi của các giải pháp đề xuất.

Phương pháp thống kê là quá trình thu thập và xử lý dữ liệu từ nhiều nguồn khác nhau, với thời gian thu thập không đồng nhất để đảm bảo tính toàn diện của tài liệu Việc thống kê lại và tổ chức dữ liệu một cách hệ thống giúp nâng cao hiệu quả nghiên cứu Điều này đảm bảo kết quả nghiên cứu chính xác, tin cậy và đạt được thành công cao trong quá trình phân tích.

Phương pháp khảo sát thực địa là cách thức quan trọng để thu thập số liệu và thông tin chính xác phục vụ cho việc xây dựng luận cứ nghiên cứu Phương pháp này giúp kiểm nghiệm độ chính xác của dữ liệu, từ đó nâng cao tính thuyết phục của kết quả nghiên cứu Việc áp dụng phương pháp khảo sát thực địa đóng vai trò then chốt trong đảm bảo độ chính xác và độ tin cậy của đề tài nghiên cứu.

Phương pháp phỏng vấn hiệu quả bao gồm đặt câu hỏi đối thoại liên quan đến lễ hội của địa phương nhằm thu thập thông tin từ khách tham gia, quản lý, cán bộ văn hóa, người cao tuổi và nhân viên du lịch Việc này giúp hiểu rõ hơn về các hoạt động, ý nghĩa và đặc trưng của lễ hội, từ đó nâng cao chất lượng nội dung và tối ưu hóa cho các công cụ tìm kiếm.

Bố cục khóa luận

Ngoài mở đầu và kết luận, tài liệu tham khảo và phục lục, nội dung của khoá luận được trình bày qua ba chương:

Chương 1: Giới thiệu chung về quần thể di tích Đền Hùng Chương 2: Thực trạng khai thác hoạt động du lịch tại Quần thể di tích Đền Hùng Phú Thọ

Chương 3: Các giải pháp và đề xuất, kiến nghị nhằm khai thác hoạt động du lịch tại Quần thể di tích Đền Hùng Phú Thọ

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

GIỚI THIỆU CHUNG VỀ QUẦN THỂ DI TÍCH LỊCH SỬ- VĂN HOÁ ĐỀN HÙNG

Vị trí địa lý

Khu di tích lịch sử Đền Hùng, nằm tại thôn Cổ Tích, xã Hy Cương, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, là nơi thờ các vua Hùng đã có công dựng nước và tổ tiên của dân tộc Việt Nam Vùng đất này từng là trung tâm của nước Văn Lang, nằm giữa hai dòng sông lớn như hai hào thiên nhiên khổng lồ bao quanh cố đô xưa của các vua Hùng Nơi đây có hệ thống sông ngòi, ao hồ, đồi núi phong phú, cùng các cánh đồng màu mỡ do phù sa của ba con sông bồi đắp, tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc sống định canh định cư, đồng thời hỗ trợ phòng thủ và chiến lược rút lui trong các xung đột bộ lạc.

Quần thể di tích Đền Hùng nằm tại vị trí địa lý từ 21°24’08” đến 21°28’76” vĩ độ Bắc và 104°77’55” đến 104°81’68” kinh độ Đông, nằm cách tỉnh lộ quốc gia 2 chỉ 3km, dễ dàng tiếp cận qua các tuyến đường như quốc lộ 32C, đường tỉnh lộ 309 và ga Tiên Kiên cách 5km Phía Đông giáp xã Nghi Đức và Vân Phú, phía Tây tiếp giáp xã Tiên Kiên, phía Nam nằm gần xã Chu Hóa và thị trấn Hùng Sơn, trong khi phía Bắc giáp xã Phù Ninh, huyện Phù Ninh, tạo nên vị trí trung tâm thuận lợi để hàng năm hàng triệu du khách từ khắp nơi về dự lễ giỗ Tổ Hùng Vương Đền Hùng là khu di tích lịch sử văn hóa đặc biệt quan trọng của quốc gia, xây dựng trên núi Hùng – còn gọi là núi Cả, núi Nghĩa Lĩnh, Hy Cương, là đất kế đô của nhà nước Văn Lang cách đây hơn 4000 năm.

Hy Sơn, Bảo Thiếu Lĩnh và Bảo Thiếu Sơn cao 175 mét so với mực nước biển, là những danh lam thắng cảnh nổi bật Núi Hùng trông từ xa giống như đầu của một con rồng lớn hướng về phía nam, tạo nên một cảnh quan huyền bí và kỳ vĩ.

Núi Hùng, núi Vặn và núi Pheo tạo thành hình dáng uốn lượn đẹp mắt, trong đó núi Vặn cao 170m, gần bằng núi Hùng, còn núi Trọc nằm giữa với độ cao 145m và ba đỉnh tạo thành "Tam sơn cấm địa" được dân gian thờ cúng từ lâu đời Phía sau núi Hùng là những quả đồi lớn liên kết dài tới 10km, như hình ảnh đàn voi chầu về Đất Tổ, trong khi phía trước là ngã ba Bạch Hạc, nơi hợp lưu của ba dòng sông lớn nhất miền Bắc: sông Hồng, sông Lô và sông Đà, tạo thành một vùng nước mênh mông, cùng các quả đồi thấp nhấp nhô như đàn rùa bò về Nghĩa Lĩnh Phía Đông xa là dãy Tam Đảo trùng điệp (núi mẹ), còn phía nam là dãy Ba Vì (núi cha), tất cả tụ lại tạo nên cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, khí thiêng hội tụ Sát núi Hùng còn có những quả đồi như phượng cặp, Tiên Kiên, Hổ Phục Khang Phù - Chu Hóa, mang vẻ đẹp ngoạn mục của đất trời Từ đỉnh núi Nghĩa Lĩnh, du khách có thể bao quát toàn bộ vùng cảnh sắc sơn thủy hữu tình, nơi vua Hùng đã chọn làm đất đóng đô, thể hiện rõ ý nghĩa lịch sử và nét đẹp tự nhiên của khu vực.

Dấu vết cư trú của cư dân thời đại các vua Hùng còn lưu giữ rõ nét qua hàng chục di chỉ khảo cổ phân bố dày đặc từ huyện Lâm Thao đến ngã ba Bạch Hạc, chứng minh một nền văn minh nông nghiệp phát triển rực rỡ Các di chỉ này thể hiện nghề luyện kim đồng thau và trồng lúa nước của người Việt cổ, tồn tại hàng nghìn năm trước Công nguyên Đền Hùng là di tích lịch sử văn hóa đặc biệt, nơi thờ tự Tổ tiên của cộng đồng dân tộc Việt Nam, gồm nhiều công trình có ý nghĩa lớn trong lịch sử và tín ngưỡng dân gian.

Khu vực núi Hùng là nơi linh thiêng thờ Thần núi, các vua Hùng và tướng lĩnh cùng vợ con, gồm đền Hạ, đền Trung, đền Thượng, lăng Hùng Vương, cột đá thề, đền Giếng và chùa Thiên Quang thờ Phật theo phái Đại Thừa Đây là địa điểm tâm linh quan trọng gắn liền với tín ngưỡng thờ vua Hùng và các hoạt động lễ hội truyền thống của người dân.

Khu vực Đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ được xây dựng trên núi Vặn, tên chữ Ốc Sơn

Khu vực Đền thờ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân xây dựng ở đồi Sim

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Khu vực Bảo tàng Hùng Vương, xây dựng trên đồi Công Quán, là nơi lưu giữ và trưng bày hàng nghìn hiện vật khảo cổ học quý giá, góp phần thúc đẩy nghiên cứu và khám phá về thời đại các vua Hùng cùng nhà nước Văn Lang cổ đại.

Quá trình hình thành và phát triển Quần thể di tích Đền Hùng

Trong truyền thuyết Hùng Vương, các vua Hùng thường lên đỉnh núi Nghĩa Lĩnh để thực hiện nghi thức tế trời và thờ thần Lúa Nghi lễ này nhằm cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, mang lại cuộc sống no ấm cho cả dân tộc.

Đền Thượng còn được gọi là “Kính Thiên Lĩnh Điện”, nơi thờ trời núi Nghĩa Lĩnh Ngày nay, các nghi lễ lễ hội và tục thờ cúng phồn thực, nông nghiệp vẫn được duy trì ở nhiều làng xã dưới chân núi Nghĩa Lĩnh và dọc theo sông Hồng Xã Hy Cương nổi bật với tục thờ đá ông, đá bà (còn gọi là cối xay), thể hiện nét văn hóa tín ngưỡng truyền thống của địa phương.

Vào đêm mùng 6 tháng Giêng hàng năm, người dân Vy Trẹo tổ chức tục “Chạy Tùng dí” tại miếu Trám nhằm cầu mong vạn vật sinh sôi nảy nở Sáng hôm sau, lễ hội tiếp tục với hoạt động “Rước lúa thần” để tôn vinh mùa vụ và bày tỏ lòng thành kính đối với những mùa gặt bội thu Trọng tâm của ngày hội còn là biểu diễn trò “Tứ dân chi nghiệp”, phản ánh bốn nghề chính của địa phương gồm sỹ, nông, công, thương, thể hiện tinh thần đoàn kết và truyền thống lao động của cộng đồng Vy Trẹo.

Trước khi con người hiểu và chế ngự tự nhiên, người Việt cổ đã thờ các thế lực siêu nhiên để cầu an, mong sự phù trợ trong cuộc sống hàng ngày Qua thời gian, vai trò của con người trong việc tác động vào tự nhiên ngày càng rõ nét hơn, góp phần giải thích và kiểm soát thiên nhiên Các tín ngưỡng nông nghiệp cổ xưa đã dần hòa quyện vào việc thờ các nhân thần và những người có công dựng giữ đất nước Đền Hùng ban đầu là nơi thờ các thần tự nhiên nhằm thúc đẩy sự sinh sôi, phát triển của mùa màng và cuộc sống con người Sau này, việc thờ các Vua Hùng – những người có công dựng nước – đã trở thành phần quan trọng trong tín ngưỡng Việt Nam, kết hợp cùng các thần tự nhiên để thể hiện lòng thành kính và mong ước về một đất nước hùng mạnh.

Quá trình chuyển dịch tín ngưỡng tại Đền Hùng thể hiện sự thay đổi từ việc thờ các thần tự nhiên sang thờ những người có công với đất nước, phản ánh sự phát triển của hệ tư tưởng Việt Nam qua các thời kỳ Trong thời Hùng Vương, quan niệm về thế giới sau khi chết của người Việt Nam coi trọng việc người chết vẫn tiếp tục sinh hoạt và lao động trong thế giới bên kia, thể hiện niềm tin vào sự tiếp nối của cuộc sống sau cái chết và tôn vinh những anh hùng dân tộc đã có công dựng nước.

Nhiều ngôi mộ cổ Đông Sơn khai quật lên cho thấy chôn theo nhiều đồ tùy táng, phản ánh lòng thương tiếc đối với người thân và mong muốn linh hồn họ phù hộ sang thế giới bên kia Trong bối cảnh đất nước bị đô hộ bởi nhà Hán thời kỳ đầu công nguyên, người dân vẫn luôn giữ gìn cội nguồn dân tộc và truyền thống yêu nước Tương truyền rằng khi dấy binh khởi nghĩa Hai Bà Trưng, hai nữ anh hùng đã lập lời thề hào hùng, một biểu tượng khẳng định lòng trung thành và tinh thần bất khuất của dân tộc Việt Nam đến ngày nay.

“Một xin rửa sạch quốc thù Hai xin nối lại nghiệp xưa họ Hùng”

Đền Hùng và việc thờ cúng các vua Hùng thể hiện lòng thành kính của người Việt đối với ông bà, cha mẹ và tổ tiên Đây đã trở thành nét văn hóa tâm linh đặc trưng, phản ánh truyền thống uống nước nhớ nguồn của dân tộc Việt Nam từ xưa đến nay Thờ cúng các vua Hùng không chỉ là nghi lễ tôn vinh các vị anh hùng lập quốc mà còn là biểu tượng của sự đoàn kết, tự hào dân tộc và giữ gìn nét đẹp truyền thống phương Đông.

Các di tích liên quan tới quần thể di tích Đền Hùng

Ngọn núi cao nhất trong khu vực từng được gọi là núi Cả theo tên gọi cổ xưa của người dân địa phương, gắn liền với truyền thuyết thời Hùng Vương Vào thời kỳ này, vua Hùng cùng các Lạc Hầu, Lạc Tướng thường tiến hành các nghi lễ tín ngưỡng cổ xưa nhằm cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu và cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho cư dân nông nghiệp Sau này, khi các ngôi đền được xây dựng trên núi để thờ vua Hùng và các tướng lĩnh, người dân đã gọi nơi đây là núi Hùng như một cách thể hiện lòng tôn kính và ghi nhớ lịch sử truyền thống của dân tộc.

Cư dân địa phương gọi người trông nom đền thờ vua Hùng là Trung Nghĩa, thể hiện lòng thành kính và trách nhiệm của cộng đồng đối với các vị vua Hùng Núi có đền Hùng được biết đến là núi Nghĩa hay Nghĩa Lĩnh, nơi linh thiêng gắn liền với các di tích lịch sử và tín ngưỡng cổ truyền Quần thể kiến trúc và tín ngưỡng trên núi Hùng gồm nhiều công trình như cổng chính, đền Hạ, chùa Thiên Quang, đền Trung, đền Thượng, lăng Hùng Vương, cột đá thề và đền Giếng, thể hiện sự đa dạng và phong phú của tín ngưỡng thờ cúng Đức Vua Hùng.

Cổng đền được xây dựng vào năm Khải Định thứ 2 (1917), với kiến trúc kiểu vòm cuốn độc đáo gồm hai tầng và 8 mái Tầng dưới có cửa vòm cuốn lớn, tạo vẻ trang nghiêm và uy nghi Tầng trên có cửa vòm nhỏ hơn, nổi bật với các đắp nổi hình rồng trang trí ở 4 góc, góp phần tôn thêm vẻ mỹ lệ và truyền thống cho công trình.

Cổng chào mang phong cách nghệ thuật thời Nguyễn, nổi bật với hai cột trụ đối xứng, trên đỉnh đắp nổi hình tượng hai con nghê chầu sừng sững Giữa cột và cổng là hai bức tượng võ sĩ, một người cầm giáo, người kia cầm rìu chiến, đều mặc áo giáp trang trí hình tượng Hổ phù thể hiện sức mạnh và uy nghi Các chi tiết chạm khắc tinh xảo thể hiện tinh thần truyền thống và nét đẹp mỹ thuật của thời Nguyễn.

Cổng đền được ghi nhận với một tấm bia đá nhỏ, ghi rõ bà Phạm Thị Thịnh, hiệu Hiền Viên, là chủ cửa hàng Đồng Thuận tại Hà Nội Bia đá cũng ghi rõ rằng bà đã công đức tiền xây dựng cổng vào năm Khải Định thứ 2 (1917), thể hiện sự đóng góp quan trọng của bà đối với công trình tâm linh này.

1.3.2 Đền Hạ và chùa Thiên Quang Tự

Từ chân núi Hùng, du khách rẽ qua Đại Môn và leo lên khoảng 225 bậc thang bằng gạch và đá để đến đền Hạ và chùa Thiên Quang tự Đền Hạ được xây dựng vào thời Hậu Lê (thế kỷ 17-18) bởi dân làng Vi Cương, xã Chu Hóa (nay là thị trấn Hùng Sơn), huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ Làng Vi Cương có mối quan hệ mật thiết với làng Trẹo (xã Hy Cương), cùng chung nguồn gốc và dựng đình Cả trên đất làng để thờ 18 đời Hùng Vương, đồng thời tổ chức các nghi lễ và tục hèm cúng truyền thống.

Vào đêm 30 tháng Chạp, người dân tổ chức lễ “lấy tiếng hú”, chạy Tùng rí, săn lợn, chạy địch để chuẩn bị cho các nghi lễ quan trọng trong năm Các kỳ cầu tế diễn ra vào tháng Giêng và tháng Tám âm lịch với lễ vật gồm tam sinh: trâu, dê, lợn, thể hiện truyền thống văn hóa đa dạng của địa phương Hai làng cùng tổ chức lễ hội “rước chúa gai” và diễn trò “Bách nghệ khôi hài”, nhằm gìn giữ và phát huy những nét văn hóa đặc sắc Ngoài ra, còn có lễ rước Lúa Thần và lễ Hạ đền, thể hiện lòng thành kính và mong muốn mùa màng bội thu.

Một số cụ già kể lại rằng đền Hạ từng nằm trước cổng chùa Thiên Quang theo kiến trúc “Tiền Thần, hậu Phật” Khi Bà Chúa Chè lên cầu tự tại chùa và sinh được con trai, bà đã trả lễ bằng việc xin dân làng cho phép chuyển đền sang vị trí hiện tại và cúng một cỗ kiệu, dấu vết nền móng cũ của đền vẫn còn rõ ràng phía trước chùa Hiện nay, còn tồn tại một nền nhà khá lớn, có kích thước khoảng 5,5m x 9m, tương đương với diện tích của đền Hạ ngày nay.

Khu vực đền Hạ nổi tiếng với truyền thuyết mẹ Âu Cơ sinh ra bọc trăm trứng, từ đó nở ra 100 người con trai Trong đó, 50 người theo mẹ lên núi, trở thành các vua Hùng, còn 49 người theo cha Lạc Long Quân xuống biển và đồng bằng để lập nghiệp Truyền thuyết này phản ánh nguồn gốc dân tộc Việt Nam và sự hình thành cộng đồng lâu đời, gắn liền với truyền thống văn hóa và lịch sử dân tộc Đền Hạ trở thành địa điểm linh thiêng, nhấn mạnh ý nghĩa của câu chuyện về 신hị nguồn gốc và sự đoàn tụ của các br lớn của Việt Nam.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Quân xuống biển để lại người con trưởng làm vua hiệu là Hùng Vương, đóng đô ở Phong Châu và đặt tên nước là Văn Lang, đây là nguồn gốc của từ “Đồng bào” trong văn hóa Việt Nam Đền Hạ có kiến trúc kiểu chữ Nhị gồm hai tòa: tiền tế và hậu cung, mỗi tòa có 3 gian với khoảng lộ thiền 1.5m, thể hiện kiến trúc đơn sơ với kèo cầu suốt, bẩy gối vào đầu kèo tạo mái sau dài hơn mái trước Bên trong gian tiền tế, các đốc xây liền tường trang trí đắp nổi hình voi và ngựa, thể hiện nét nghệ thuật đặc trưng Bờ nóc đền có phần phẳng không trang trí mỹ thuật, mái đền lợp ngói mũi– loại ngói phổ biến trong thời Lê, phản ánh sự tinh tế trong kiến trúc cổ truyền Việt Nam.

Trong hậu cung đền Hạ có ba ban thờ chính, gồm bài vị ghi rõ các vị thần linh: Ban giữa thờ Cao Sơn cổ Việt Hùng thị nhập bát thế truyền thánh vương, Ban bên trái thờ Ất Sơn thánh vương, và Ban bên phải thờ Viễn Sơn thánh vương Đặc biệt, cỗ long ngai phía đầu đốc bên phải đền không có bài vị, nhưng trong văn tế có ghi rõ thờ hai nàng công chúa Tiên Dung và Ngọc Hoa, con gái của vua Hùng thứ 18.

Nhà bia ngay chân đền Hạ có kiến trúc hình trụ gồm 6 mái trên đỉnh được đắp hình nậm rượu, lợp bằng gạch bìa Phía trong và ngoài đều láng xi măng, với 6 cột gạch xây tròn giữ vai trò trụ đỡ Dưới chân nhà bia có lan can bằng gạch, tạo vẻ chắn chắn và trang nghiêm Được xây dựng vào năm 1917, nhà bia ghi lại việc tu sửa đường lên núi Hùng, và hiện nay đặt tấm bia khắc lời dặn của Chủ tịch, thể hiện giá trị lịch sử và tâm huyết của cộng đồng.

Hồ Chí Minh khi về thăm đền Hùng ngày 19 tháng 9 năm 1954 :

“ Các vua Hùng đã có công dựng nước

"Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước" là câu nhấn mạnh về trách nhiệm chung bảo vệ chủ quyền đất nước Gần đền Hạ còn có một ngôi chùa cổ tên Sơn Cảnh Thừa Tự, sau đổi thành Thiên Quang Thiền Tự, được xây dựng để thờ Phật theo phái Đại thừa Các nhà khoa học nghiên cứu cho rằng chùa được xây vào thời nhà Trần (thế kỷ 18-19), góp phần làm rõ giá trị lịch sử và kiến trúc của khu di tích.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Chùa Thiên Quang đã trải qua sự thay đổi về kiến trúc, từ kiểu “Nội công ngoại quốc” sang kiểu chữ Công gồm ba tòa chính: tiền đường 5 gian, tam bảo 3 gian, và hậu đường 3 gian Công trình hiện tại thể hiện sự chuyển mình rõ rệt trong kiến trúc của chùa, mang đậm nét truyền thống Việt Nam Ngoài ra, chùa còn nổi bật với hệ thống tượng Phật phong phú và đầy đủ, góp phần thể hiện tinh thần tôn nghiêm và đa dạng về mỹ thuật Phật giáo.

Chùa nổi bật với nhiều pho tượng được chạm khắc bằng sơn son thiếp vàng tinh xảo, thể hiện giá trị nghệ thuật cao Gác chuông xây dựng vào thời Hậu Lê (thế kỷ 17) với kiến trúc kiểu dáng truyền thống gồm 3 gian, 2 tầng và 8 mái, mang nét đặc trưng của kiến trúc chùa cổ Tầng trên của gác chuông có sàn gỗ, là nơi treo chuông và ngắm cảnh, tạo không gian thiền tĩnh và thiêng liêng Quả chuông treo trên gác có đường kính 0,8m, cao 1,5m, nặng khoảng 1 tấn, có thể được xác định đúc vào thế kỷ 17 dựa trên niên đại của gác chuông.

Lễ hội đền Hùng

Ngày giỗ Tổ Hùng Vương mồng 10 tháng 3 âm lịch hàng năm là lễ hội lớn nhất của toàn dân tộc, trở thành ngày hội văn hóa tâm linh đặc biệt Đền Hùng không chỉ là nơi hội tụ sức mạnh và tinh thần đại đoàn kết của nhân dân mà còn là biểu tượng của truyền thống "uống nước nhớ nguồn" của dân tộc Việt Nam Từ xa xưa, lễ hội đền Hùng đã giữ vị trí quan trọng trong tâm thức người Việt, được ghi nhận trong ngọc phả Hùng Vương (1470) với câu chuyện khẳng định truyền thống lịch sử lâu đời qua các triều đại.

Lê vẫn cùng hương khói trong ngôi đền ở làng Trung Nghĩa (Cổ Tích), nơi nhân dân toàn quốc đến lễ bái để tưởng nhớ công lao của đấng Thánh Tổ xưa Vào năm Khải Định thứ 2 (1917), tuần phủ Phú Thọ Lê Trung Ngọc đã trình bộ lễ xác định ngày mùng 10 tháng 3 âm lịch hàng năm là ngày quốc tế, nhằm kỷ niệm ngày trước ngày giỗ tổ Hùng Vương một ngày Trong khi đó, ngày giỗ tổ 11 tháng 3 âm lịch vẫn được dân sở tại tổ chức tế lễ truyền thống.

Sau Cách mạng tháng 8 năm 1945, Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn quan tâm đến tình hình của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các đồng chí lãnh đạo; theo Nghị định 82/2001/NĐ-CP ngày 6/11/2001 của Chính phủ, các năm chẵn tổ chức lễ hội, mời đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ, Ủy ban trung ương mặt trận tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể dự lễ dâng hương và các hoạt động trong lễ hội.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Ngày 2/4/2007, Quốc hội Việt Nam đã phê chuẩn việc sửa đổi và bổ sung Điều 73 của Luật Lao động, nhằm tạo điều kiện cho người lao động được nghỉ làm việc hưởng nguyên lương vào ngày giỗ tổ Hùng Vương Đây là một quy định thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đối với văn hóa và truyền thống dân tộc, đảm bảo quyền lợi cho người lao động trong ngày lễ lớn của đất nước Việc bổ sung này góp phần nâng cao đời sống tinh thần của công nhân, viên chức và người lao động, đồng thời khẳng định giá trị của ngày giỗ tổ Hùng Vương trong đời sống văn hóa Việt Nam.

Lễ hội Đền Hùng, hay còn gọi là giỗ tổ Hùng Vương, là một lễ hội truyền thống mang tầm vóc quốc gia của Việt Nam để tưởng nhớ và tri ân công lao của các Vua Hùng – những vị vua đầu tiên của dân tộc Lễ hội diễn ra vào ngày 10 tháng 3 âm lịch nhưng bắt đầu từ hàng tuần trước đó, với những phong tục như đâm đuống của người Mường và hành hương tưởng niệm các vua Hùng Đến ngày chính, lễ hội kết thúc bằng lễ rước kiệu và lễ dâng hương tại đền Thượng Nhà nước Việt Nam đã nâng lễ hội Đền Hùng thành lễ hội quốc gia, tổ chức lớn vào các năm chẵn để thể hiện sự trang nghiêm và tôn vinh nguồn cội dân tộc.

Lễ hội đền Hùng bao gồm hai phần chính là lễ và hội, trong đó phần lễ được tổ chức trang trọng và quan trọng hơn Trong phần lễ, có hai nghi lễ chính diễn ra cùng ngày chính hội: lễ rước kiệu vua và lễ dâng hương Đám rước kiệu vua diễn ra với sắc màu rực rỡ của cờ hoa, lọng, kiệu và trang phục truyền thống, bắt đầu từ chân núi và di chuyển qua các đền để đến đền Thượng, nơi thực hiện nghi lễ dâng hương Quảng đường rước kiệu như hình con rồng uốn lượn trên bậc đá và dưới tán cây, dẫn đến đỉnh núi thiêng thiêng.

Lễ dâng hương tại Đền Hùng là hành động thể hiện lòng thành kính và đáp ứng nhu cầu tâm linh của người Việt Nam Người hành hương thường thắp vài nén hương để cầu mong bình an, sức khỏe và những điều tốt đẹp cho gia đình Khói hương thơm nhẹ nhàng như thay lời người Việt gửi gắm tâm tư, niềm tin vào tổ tiên và linh thiêng đất Tổ Trong tâm thức người Việt, mỗi mảnh đất, mỗi gốc cây tại Đền Hùng đều mang ý nghĩa thiêng liêng, thể hiện sự gắn bó truyền thống và tôn kính với cội nguồn dân tộc Những gốc cây hốc đá cắm chân hương đỏ là hình ảnh quen thuộc, biểu tượng của lòng thành kính và niềm tự hào về nguồn cội của dân tộc Việt Nam.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Phần Hội diễn ra tưng bừng náo nhiệt với nhiều hoạt động văn hóa phong phú, từ đền Hùng đến thành phố Việt Trì và vùng phụ cận huyện Lâm Thao, Phù Ninh, tạo nên bức tranh sôi động của muôn màu, biển cây xanh như rừng hoa tươi tắn trước gió xuân Dịp lễ thu hút sự háo hức của tất cả mọi người, từ già trẻ, trai gái, khi đi, khi đến rồi lưu luyến chia tay trong bối cảnh cảnh trí tình người thân thương, đậm đà Đây là dịp để đồng bào cả nước từ miền ngược, miền xuôi, miền Nam, miền Bắc tụ họp về đất Tổ, thể hiện những tình cảm thiêng liêng chân thành từ đáy lòng, trung tâm của sự kiện là di tích đền Hùng Các hoạt động hội diễn bao gồm nhiều trò chơi dân gian, các hoạt động thể thao, hội chợ và chương trình du lịch “Du lịch về nguồn” gắn liền với dịp lễ Tại di tích lịch sử đền Hùng, các hoạt động văn hóa dân gian được tổ chức đặc biệt tại khu vực nhà Công Quán, Bảo tàng Hùng Vương và trung tâm, góp phần làm nên nét đặc sắc của lễ hội.

Lễ hội nổi bật với các hoạt động truyền thống như rước kiệu của các xã vùng ven khu di tích, thi nấu cơm, thi giã bánh dày và gói bánh chưng, cùng với lễ hội đâm đuống của các nghệ nhân Mường (Thanh Sơn - Phú Thọ) Ngoài ra, còn có các phần biểu diễn đặc sắc như hát Xoan, hát Ghẹo, múa Sư Tủ, cùng các tiết mục văn nghệ của các đoàn nghệ thuật trong và ngoài nước Trong khu văn hóa thể thao, lễ hội tổ chức nhiều hoạt động hấp dẫn như thi bóng chuyền nam, thi bắn nỏ, thi đấu cờ tướng, đấu vật, liên hoan văn nghệ dân gian, đêm thơ về đền Hùng, hội trại văn hóa, thi bơi chải trên sông Lô và bắn pháo hoa, tạo nên không khí lễ hội sôi động, đậm đà bản sắc truyền thống Việt Nam.

Trong những ngày hội chính đền Hùng, từ đỉnh núi, du khách có thể chiêm ngưỡng cảnh tượng sôi động của dòng người tiến về đền Hùng, tạo thành con trẻ như những dòng sông đổ về biển lớn Cảnh tượng tấp nập này thể hiện rõ nét nét văn hóa truyền thống, tâm linh sâu sắc của người dân Việt Nam mỗi dịp lễ hội Đứng từ xa nhìn lên núi, khung cảnh huyền bí và linh thiêng của đền Hùng trở nên rõ nét hơn, góp phần làm tăng thêm sự trang nghiêm và thiêng liêng của ngày hội.

Giá trị của quần thể di tích Đền Hùng

Việt Nam là đất nước đa dân tộc với 54 cộng đồng dân tộc anh em chung sống trên khắp mọi miền tổ quốc Mỗi dân tộc đều có nét văn hóa riêng biệt, phong tục tập quán đặc trưng và lối sống đa dạng Dù khác biệt về phong tục và trình độ phát triển, các dân tộc luôn đoàn kết, giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam.

Lễ hội giỗ Tổ Hùng Vương ngày mồng 10 tháng 3 thể hiện sự đoàn kết, tự hào dân tộc khi người Việt hướng về cội nguồn, tổ tiên Ngày này nhấn mạnh rằng, dù có những điểm khác biệt trong quá trình phát triển của đất nước, mọi người đều hòa quyện và cùng nhau giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc Từ nhỏ, các em đã được truyền dạy truyền thuyết về Lạc Long Quân, Âu Cơ và các món ăn truyền thống như bánh trưng bánh dầy, nhằm gìn giữ nét đẹp văn hóa và bản sắc dân tộc Việt Nam Đây là dịp để chúng ta tôn vinh những giá trị truyền thống, góp phần giữ gìn di sản văn hóa qua các lễ hội và hoạt động tưởng nhớ các vua Hùng.

Tổ Hùng Vương- Lễ hội đền Hùng nhằm giáo dục truyền thống yêu nước

“Uống nước nhớ nguồn” biết ơn sâu sắc các vua Hùng đã có công dựng nước và các bậc tiền nhân kiên cường chống giặc ngoại xâm

Hiện nay, toàn quốc hướng về vùng đất Tổ với sự quan tâm đặc biệt từ mọi cấp chính quyền, đoàn thể và nhân dân Người Việt luôn nhắc nhở con cháu về tầm quan trọng của việc làm tròn bổn phận, nhiệm vụ, giữ gìn kỷ cương để xây dựng gia đình hạnh phúc, góp phần ổn định xã hội và phát triển bền vững.

Ngày giỗ Tổ không chỉ là dịp tưởng nhớ công đức của các vị Tổ tiên mà còn nhắc nhở về những hoài bão và kế sách giữ nước, giữ dân do các bậc tiền nhân để lại Những lời dạy của các Chư Tổ thể hiện tấm lòng bao dung và tha thiết trong việc bảo vệ đất nước qua bao thế hệ Những giá trị đó vẫn vang vọng khắp núi sông, nhắc nhở hậu thế hãy trân trọng và phát huy truyền thống giữ nước, giữ dân của tổ tiên để xây dựng một đất nước vững mạnh.

Cả, để đứng trên núi cao ta còn trông nom bờ cõi cho con cháu”

Đền Hùng là biểu tượng thiêng liêng gắn liền với cội nguồn dân tộc Việt Nam, thể hiện lòng tự hào và truyền thống uống nước nhớ nguồn Quần thể di tích đền Hùng mang trong mình giá trị tư tưởng và giáo dục sâu sắc, dạy cho người Việt về trách nhiệm và bổn phận đối với tổ tiên và quê hương Trở về đền Hùng như giọt máu trở về tim, mang lại cảm giác thân quen và ấm áp, kết nối cảm xúc thiêng liêng với cội nguồn dân tộc Những giá trị này góp phần thúc đẩy ý thức tự hào dân tộc và ý nghĩa của việc giữ gìn, trân trọng di sản văn hóa truyền thống.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Vai trò vị thế của Quần thể di tích Đền Hùng trong sự phát triển du lịch tỉnh Phú Thọ

Trong những năm gần đây, ngành du lịch tỉnh Phú Thọ đã có nhiều bước chuyển biến tích cực nhờ chính sách phát triển hợp lý của chính quyền địa phương Nhiều khu du lịch mới được hình thành cùng các di tích lịch sử - văn hóa được bảo tồn, phục dựng và khai thác hiệu quả để thu hút du khách Chính sách hỗ trợ, nguồn nhân lực chất lượng cao và cơ sở hạ tầng kỹ thuật ngày càng完善 đã thúc đẩy du lịch tỉnh phát triển vượt bậc Phú Thọ đã tận dụng tối đa tiềm năng du lịch của mình để nâng cao vị thế cạnh tranh tương xứng với các tỉnh miền Bắc khác.

Trong chiến lược phát triển du lịch dài hạn của tỉnh Phú Thọ, Quần thể di tích Đền Hùng sẽ trở thành điểm nhấn quan trọng của thành phố Việt Trì, góp phần thu hút du khách trong và ngoài nước Đến với Phú Thọ, du khách đều mong muốn viếng thăm Đền Hùng thiêng liêng và cổ kính, nơi lưu giữ cội nguồn dân tộc Việt Nam, để thắp nén hương thể hiện lòng thành kính với các vua Hùng Vị trí thuận lợi cùng hệ thống di tích tín ngưỡng thờ Hùng Vương lâu đời đã góp phần thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống của đất nước.

Hy Cương có tiềm năng lớn trong phát triển du lịch, nhờ vào khu di tích đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy du lịch địa phương và tỉnh Phú Thọ Để khai thác tối đa giá trị của khu vực này, cần có những định hướng phát triển đúng đắn nhằm đảm bảo khai thác bền vững, xứng đáng với vị trí lịch sử và văn hóa của Hy Cương, góp phần thúc đẩy du lịch phát triển ổn định và bền vững đối với khu vực.

“Di tích lịch sử- văn hoá quốc gia đặc biệt”

Trong những năm qua, du lịch Đền Hùng đã phát triển mạnh mẽ, làm thay đổi diện mạo của quần thể di tích với quy mô ngày càng lớn và được quy hoạch bài bản hơn trước Đề cao phát triển bền vững, du lịch tại Đền Hùng chú trọng đến chất lượng dịch vụ và bảo vệ môi trường xung quanh khu di tích Phát triển du lịch không chỉ góp phần nâng cao hình ảnh của Đền Hùng mà còn thúc đẩy đời sống người dân địa phương khởi sắc Hoạt động du lịch đã trở thành động lực thúc đẩy kinh tế khu vực, mở ra cơ hội việc làm và nâng cao thu nhập cho cộng đồng dân cư quanh khu di tích.

Phương tạo khả năng tiêu thụ tại chỗ một lượng hàng hóa và dịch vụ khá lớn thông qua các hoạt động lễ hội truyền thống Lễ hội Đền Hùng được giữ gìn, phát huy và quảng bá hình ảnh của mình hơn nữa, góp phần thúc đẩy du lịch, giúp bạn bè trong nước và quốc tế biết đến nét đẹp văn hóa đặc sắc của địa phương.

Quần thể di tích Đền Hùng góp phần thúc đẩy phát triển nhiều ngành nghề và tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương, nâng cao mức sống cộng đồng Du lịch là lĩnh vực đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và góp phần vào tổng thu nhập GDP của tỉnh, với lượng khách du lịch đông đảo giúp củng cố môi trường kinh tế mở và thúc đẩy giao lưu văn hoá vùng miền Đền Hùng trở thành điểm đến lý tưởng cho những người yêu quê hương, đất nước hành hương về miền đất Tổ, cùng với các khu di tích khác như Đền Mẫu Hạ Hoà, Đền Mẫu Lăng Xương, tạo thành hệ thống du lịch phong phú trong tỉnh Các khu nghỉ dưỡng như suối khoáng nóng Thanh Thuỷ, Đầm Ao Châu, Vườn quốc gia Xuân Sơn góp phần khai thác tiềm năng du lịch, tăng doanh thu cho địa phương và thúc đẩy phát triển kinh tế du lịch bền vững.

Quần thể di tích lịch sử - văn hóa Đền Hùng đóng vai trò quan trọng trong phát triển du lịch tỉnh Phú Thọ Việc bảo tồn và phát huy giá trị của di tích này là trách nhiệm của các cơ quan nhà nước, chính quyền địa phương và cộng đồng cư dân Đền Hùng không chỉ là biểu tượng văn hóa thiêng liêng của đất nước mà còn là điểm thu hút du khách trong và ngoài nước, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương Các hoạt động bảo vệ và phát huy giá trị di tích cần được chú trọng để gìn giữ di sản quý giá này cho thế hệ tương lai.

Tiểu kết chương 1 nhấn mạnh rằng mảnh đất Tổ thiêng liêng mang trong mình giá trị truyền thống sâu sắc, luôn thôi thúc người dân Việt Nam hành hương để tưởng nhớ, gìn giữ những nét đẹp lịch sử Hệ thống lăng, chùa, đền, miếu thờ với kiến trúc độc đáo và quy mô lớn đã tạo nên vị thế đặc biệt của đền Hùng trong lòng mỗi người dân Việt, trở thành biểu tượng thiêng liêng của tinh thần đoàn kết và lòng tự hào dân tộc.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

THỰC TRẠNG KHAI THÁC HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TẠI QUẦN THỂ DI TÍCH ĐỀN HÙNG PHÚ THỌ

Thực trạng cơ sở hạ tầng

Mạng lưới và phương tiện giao thông đóng vai trò quan trọng hàng đầu trong sự phát triển của ngành du lịch Phú Thọ, đặc biệt là Quần thể di tích lịch sử văn hoá Đền Hùng, đã thực hiện nhiều chính sách tu bổ, tôn tạo, và mở rộng mạng lưới giao thông quanh khu vực để thúc đẩy du lịch Du khách đến Đền Hùng có nhiều lựa chọn phương tiện như xe máy, ô tô, tàu hỏa để dễ dàng di chuyển và khám phá Trong giai đoạn 2011-2020, tỉnh Phú Thọ đã dự kiến đầu tư hơn 93 tỷ đồng để phát triển hệ thống giao thông vận tải, góp phần thúc đẩy du lịch bền vững đến năm 2030.

Khu di tích Đền Hùng sẽ thu hút nhiều khách du lịch hơn nhờ sự phát triển vượt bậc của hệ thống giao thông, gồm đường bộ, đường sắt và đường thủy Các tuyến quốc lộ như Quốc lộ 2, 32, 70, cùng tuyến đường sắt Hải Phòng - Hà Nội - Lào Cai đang xây dựng thành tuyến liên vận quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho vận chuyển và giao thương Các dự án đường cao tốc như Nội Bài - Phú Thọ - Lào Cai, đường xuyên Á và đường Hồ Chí Minh đang được thi công, nâng cao khả năng kết nối vùng Cảng Việt Trì trên sông Hồng và sông Lô cùng các cảng Yến Mao, Bãi Bằng hoạt động hiệu quả, phục vụ vận tải thủy nội địa đến các trung tâm lớn như Hải Phòng và Hà Nội Hệ thống giao thông đa dạng, tiện lợi góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế chung và ngành du lịch của khu vực.

Đến với Quần thể di tích lịch sử - văn hoá Đền Hùng, du khách có thể lựa chọn nhiều phương tiện di chuyển như đi theo tuyến đường quốc lộ 2, quốc lộ 32 hoặc theo đường sắt, với các điểm dừng tại ga Tiên Kiên (Lâm Thao) và ga Việt Trì Các tuyến đường quanh khu di tích đều được bê tông hóa, mở rộng làn đường để đáp ứng nhu cầu đi lại tăng cao của người dân địa phương và du khách, đặc biệt vào dịp chính hội.

Quần thể di tích Đền Hùng nằm sát quốc lộ 2, tuyến đường chính kết nối Hà Nội với các tỉnh biên giới phía Bắc, giúp việc đi lại của du khách dễ dàng hơn Đặc biệt, đối với khách du lịch ở gần, việc tham quan bằng phương tiện gia đình hoặc xe buýt đưa đón đều rất tiện lợi, góp phần nâng cao trải nghiệm khám phá di tích lịch sử này.

Trong xu thế phát triển chung, các phương tiện giao thông ngày càng được nâng cấp và hiện đại hóa để phục vụ du khách từ xa gần Điều này nhằm đảm bảo chất lượng dịch vụ cao, mang lại trải nghiệm sự hài lòng tối đa cho khách hàng.

Trong đời sống hiện đại và ngành du lịch, các phương tiện thông tin đại chúng đóng vai trò không thể thiếu, giúp kết nối và cung cấp thông tin hiệu quả Hệ thống mạng lưới bưu chính viễn thông quanh Quần thể di tích Đền Hùng ngày càng phát triển nhanh chóng theo hướng hiện đại hóa, đa dạng và rộng khắp, đáp ứng nhu cầu liên lạc trong nước và quốc tế của du khách và người dân địa phương Các cột điện thoại công cộng được bố trí tại khu di tích, và các xã lân cận đều có bưu điện để đảm bảo dịch vụ thông tin liên lạc tiện lợi, góp phần thúc đẩy phát triển du lịch và nâng cao chất lượng dịch vụ cộng đồng.

Trong cuộc sống hiện đại, hầu hết mọi người đều sở hữu một chiếc điện thoại di động để liên lạc thuận tiện và nhanh chóng Các trung tâm cung cấp internet, mạng không dây, cáp quang mọc lên khắp nơi nhằm đáp ứng nhu cầu kết nối của các cơ sở lưu trú, giúp họ phục vụ khách hàng một cách hoàn thiện nhất.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

2.1.3 Điện nước Điện nước là vấn đề được các cơ quan quản lý chú ý xây dựng và ngày càng hoàn thiện Tỉnh Phú Thọ đã có những định hướng đầu tư xây dựng phát triển mạng lưới điện để phục vụ cho các hoạt động sinh hoạt lao động, sản xuất của con người Hệ thống điện lưới của tỉnh tương đối ổn định và trải đều ở các huyện Đến nay hình thành một hệ thống trạm, nguồn lưới truyền tải, các trạm trung gian và lưới điện phụ tải với tổng chiều dài đường cao áp là 990km, đường dây hạ thế 915km và 367 trạm hạ thế

Hệ thống cung cấp điện rộng lớn gồm các nhà máy nhiệt điện như Bãi Bằng và Thác Bà, kết nối qua các đường dây 35kV, 110kV (Thác Bà - Đông Anh - Bãi Bằng), và 220kV (Hòa Bình - Sóc Sơn - Phú Thọ) Trong tương lai, dự kiến mở rộng trạm biến áp 110kV Việt Trì với công suất 80,000kVA, nhằm nâng cao khả năng cung cấp điện và phục vụ nhu cầu của người dân một cách hiệu quả.

Hệ thống cấp nước đã không ngừng hiện đại hóa, nâng cao năng lực để phục vụ nhu cầu ngày càng tăng của thành phố Công suất nhà máy nước Việt Trì đã được nâng từ 36.000m3 lên 60.000m3, đảm bảo cung cấp nước sạch đạt chuẩn chất lượng Đặc biệt, hệ thống xử lý nước mới được lắp đặt tại đồi Mỏ Cú cùng việc xây dựng 157km đường ống từ phi 800 đến phi 80 giúp nâng cao hiệu quả phân phối nước Ngoài ra, hai đài nước 1.000m3 tại đồi Ong Vang và 1.500m3 tại đồi Cát Sứ đã được xây dựng để phục vụ khu di tích lịch sử Đền Hùng và các khu vực lân cận Các hệ thống điện nước xung quanh khu di tích cũng được nâng cấp, đảm bảo đáp ứng tối đa nhu cầu của du khách và cộng đồng địa phương.

Thực trạng về cơ sở vật chất kĩ thuật phục vụ du lịch

Cơ sở vật chất kỹ thuật đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong quá trình tạo ra và thực hiện các sản phẩm du lịch, góp phần quyết định mức độ khai thác tiềm năng du lịch nhằm đáp ứng nhu cầu của khách tham quan Việc phát triển ngành du lịch luôn liên quan chặt chẽ đến việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật Quần thể di tích lịch sử văn hóa là một trong những yếu tố then chốt giúp thu hút du khách và thúc đẩy phát triển du lịch bền vững.

Đền Hùng đang không ngừng hoàn thiện cơ sở vật chất kĩ thuật nhằm đáp ứng tốt hơn mọi nhu cầu của khách du lịch trong nước và quốc tế.

Từ năm 2006 đến năm 2010, số cơ sở lưu trú quanh khu vực Đền Hùng đã tăng mạnh từ 75 cơ sở với 1.292 phòng lên 158 cơ sở với 2.266 phòng, cho thấy sự phát triển vượt bậc của ngành du lịch địa phương Công suất sử dụng phòng duy trì ổn định ở mức 55,1%, phản ánh khả năng khai thác tối đa các cơ sở lưu trú Doanh thu từ dịch vụ lưu trú năm 2010 đạt gần 60 tỷ đồng, góp phần thúc đẩy kinh tế du lịch tại khu vực Nhìn vào các số liệu thống kê, có thể nhận thấy sự gia tăng nhanh chóng của hệ thống lưu trú đã đáp ứng tốt hơn nhu cầu ngày càng tăng của du khách khi đến tham quan Đền Hùng.

Các khách sạn tại khu vực Đền Hùng đều đa dạng về loại hình và phân khúc giá cả, từ các khách sạn sang trọng dành cho khách thương gia có chi phí cao đến các khách sạn bình dân phù hợp với du khách ngân sách thấp Hầu hết các khách sạn đều đáp ứng các tiêu chuẩn cơ bản như: cung cấp đa dạng loại phòng gồm phòng đơn, phòng đôi và phòng gia đình; trang bị các thiết bị cần thiết như ti vi truyền hình cáp, máy lạnh, phòng tắm nóng lạnh và bar mini để đảm bảo tiện nghi cho khách lưu trú.

Du khách có thể chọn lưu trú tại các khách sạn gần khu di tích như Khách sạn Minh Ngọc (nằm ở Ngã 3 Đền Hùng, cách thành phố Việt Trì 11,5 km), Khu sinh thái Đền Hùng - Pudapest (tổ 1, khu 1, Vân Phú, cách trung tâm Việt Trì 11 km), Khách sạn Hà Nội (số 2191 đường Hùng Vương), khách sạn Cầu Tây (khu 4, Vân Phú, Việt Trì), Khách sạn Hoàng Long (Phường Vân Cơ, Việt Trì), cùng với khách sạn Hồng Ngọc (1482 đại lộ Hùng Vương) Đặc biệt, khu nghỉ Mai An Tiêm nằm ngay trong quần thể khu di tích, mang lại trải nghiệm tiện ích và gần gũi với di tích lịch sử.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Khu nghỉ Mai An Tiêm thuộc quản lý của trung tâm dịch vụ du lịch Đền Hùng, nằm ở vị trí thuận tiện với cảnh quan đẹp Khu nghỉ có kiến trúc kết hợp hài hòa giữa nét đẹp truyền thống dân tộc và phong cách hiện đại Các phòng ngủ được trang bị đầy đủ tiện nghi cao cấp, mang lại sự thoải mái tối đa cho khách hàng Phương châm phục vụ tận tình, chuyên nghiệp của chúng tôi mong muốn trở thành điểm dừng chân lý tưởng cho du khách khi đến thăm Đền Hùng.

Khách sạn Hương Giang tại Phường Vân Phú, thành phố Việt Trì là lựa chọn lý tưởng cho khách du lịch nhờ vị trí thuận lợi gần quốc lộ 2 trung tâm thành phố Đây là một trong số ít khách sạn đạt tiêu chuẩn 3 sao tại Phú Thọ, mang phong cách hiện đại với 75 phòng nghỉ sang trọng, đầy đủ tiện nghi Du khách đến Hương Giang còn có cơ hội thưởng thức các món ăn đặc trưng mang hương vị vùng trung du Bắc Bộ, tạo trải nghiệm ẩm thực độc đáo Ngoài ra, khách sạn còn có các phòng hội nghị sức chứa từ 20 đến 50 khách, hệ thống phòng karaoke hiện đại, cùng dịch vụ phòng massage chuyên nghiệp, đáp ứng tốt các nhu cầu nghỉ ngơi, lưu trú và giải trí của khách hàng.

Khách sạn Việt Trì Garden tọa lạc ngay trên đường Nguyễn Tát Thành, nằm ở trung tâm thành phố và hướng thẳng vào trung tâm hành chính của tỉnh, mang lại tiện lợi cho du khách Với không gian mở, xanh mát và view nhìn ra quang cảnh thiên nhiên bình yên, khách sạn mang đến cảm giác thư thái và thoải mái cho mọi du khách Đội ngũ nhân viên năng động, nhiệt tình cùng các dịch vụ tiện nghi đạt chuẩn quốc tế, đảm bảo mang lại trải nghiệm hài lòng nhất Đối diện khách sạn là Công viên Văn Lang, nơi du khách có thể tham gia các hoạt động thể thao, giải trí và dạo chơi trong môi trường trong lành, lý tưởng để thư giãn và tận hưởng không khí mát lành của thành phố.

2.2.2 Cơ sở ăn uống Ăn uống là một phần không thể thiếu được của con người và trong du lịch vấn đề ăn uống lại càng cần thiết hơn nữa, ăn uống giúp cho du khách

Duy trì sức khoẻ là yếu tố quan trọng để du khách có thể tham gia các hoạt động du lịch một cách trọn vẹn Khách du lịch thường mong muốn thưởng thức đặc sản địa phương và trải nghiệm văn hóa để lưu giữ những kỷ niệm đáng nhớ về chuyến đi của mình Hiểu được xu hướng hiện nay, quần thể di tích Đền Hùng đang có nhiều đổi mới, cải tạo và xây dựng thêm các nhà hàng để phục vụ nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách gần xa.

Với hệ thống nhà hàng, quán ăn xung quanh Khu di tích như Nhà hàng

Các nhà hàng nổi bật như Cổ Tích, nhà hàng khách sạn tại Budapest, Xuân Thẩm, Minh Ngọc, Khánh Linh, Biển Nhớ và Vinh Mộc đều nằm ở vị trí thuận tiện, giúp khách dễ dàng thưởng thức các món đặc sản truyền thống của miền quê đất Tổ.

Nhà hàng Cổ Tích nằm ngay trong quần thể di tích được xây dựng khang trang, sạch đẹp, với đội ngũ đầu bếp và phục vụ chuyên nghiệp có thể phục vụ hàng nghìn khách cùng lúc Nhà hàng cung cấp đa dạng món ăn từ bình dân đến đặc sản, mang đến thực đơn phong phú phù hợp với nhiều sở thích Không gian thoáng đãng, sạch sẽ và giá cả hợp lý tạo điều kiện lý tưởng để thưởng thức ẩm thực Chất lượng dịch vụ tại Nhà hàng Cổ Tích luôn đạt tiêu chuẩn cao và thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách.

Nhà hàng khách sạn Pudapest nằm ngay gần khu di tích Đền Hùng, thu hút nhiều du khách lui tới Khu nghỉ dưỡng sinh thái Đền Hùng Pudapest mang phong cách mới, kết hợp sự mến khách, lịch sự và sang trọng Không gian rộng 14.000m2 thoáng đãng, là địa điểm lý tưởng để tổ chức hội nghị, sự kiện, tiệc cưới và các hoạt động liên hoan, phù hợp cho du khách trong và ngoài nước Các dịch vụ đa dạng gồm nhà hàng, khách sạn, cà phê và karaoke, giúp du khách có trải nghiệm trọn vẹn khi ghé thăm Pudapest thực sự là nơi nghỉ dưỡng lý tưởng dành cho du khách hành hương về Đền Hùng hay tham quan khám phá.

Nhà hàng nổi Xuân Thẩm nằm bên bờ sông Hồng, nổi bật với quần thể nhà sàn độc đáo trên mặt nước Dù cách khu di tích khoảng 8km, nhà hàng đã xây dựng vị thế đáng kể trong lòng du khách nhờ không gian thơ mộng và ẩm thực đặc trưng Tại đây, du khách có thể thưởng thức nhiều món ăn đặc sản từ các loại cá chỉ có ở ngã, mang đến trải nghiệm ẩm thực hấp dẫn và gần gũi với thiên nhiên.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Tại Việt Trì, du khách có thể thưởng thức các món ăn đặc sản từ các con sông như cá Lăng, cá Chiên, cá Anh Vũ với cách chế biến độc đáo và riêng biệt Ngoài ẩm thực, du khách còn được đắm mình trong thế giới nghệ thuật qua hàng trăm tác phẩm gỗ độc đáo, phù hợp để trưng bày hoặc làm quà tặng ý nghĩa cho bạn bè.

Thực trạng nguồn lao động

Tại khu di tích Đền Hùng, đội ngũ cán bộ chủ chốt đảm nhận các vị trí quản lý, trong khi các nhân viên hoạt động ở nhiều lĩnh vực khác nhau phù hợp với chuyên ngành của họ Bộ phận cán bộ trong bảo tàng Hùng Vương có trình độ chuyên môn cao về lưu trữ và bảo quản hiện vật, đảm bảo công tác bảo tồn di tích được thực hiện chuyên nghiệp Ngoài ra, trung tâm dịch vụ du lịch tuyển dụng những nhân viên có kỹ năng hướng dẫn và phục vụ khách tham quan, cung cấp dịch vụ tổng hợp để nâng cao trải nghiệm của du khách tại khu di tích.

Nguồn nhân lực tại khu di tích đang được hoàn thiện từ trên xuống dưới để đảm bảo công tác quản lý hiệu quả và nâng cao trải nghiệm cho du khách thập phương Việc tuyển dụng và đào tạo nhân viên chuyên nghiệp giúp phục vụ du khách tốt hơn, đồng thời duy trì an ninh và bảo vệ di tích một cách nghiêm ngặt Với hàng loạt các hoạt động chuẩn bị, khu di tích đang hướng tới trở thành điểm đến văn hóa lý tưởng, thu hút ngày càng nhiều du khách tham quan và khám phá giá trị lịch sử.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Trong ngành du lịch, có khoảng 300 nhân viên làm việc tại các ban ngành và bộ phận khác nhau, trong đó phần lớn là lao động có kiến thức chuyên môn, đảm bảo chất lượng dịch vụ Ngoài ra, còn có nhiều lao động phổ thông tham gia vào các hoạt động phục vụ du khách trong các dịp lễ chính, góp phần tạo nên trải nghiệm tốt nhất cho du khách.

Với hơn 300 nhân viên hoạt động chuyên nghiệp tại các phòng ban khác nhau, công ty đảm bảo sự vận hành trơn tru của toàn bộ khu di tích Gần 40 cán bộ giữ các chức vụ chủ chốt trong quản lý điều hành, đảm bảo hoạt động của khu di tích luôn hiệu quả và bền vững.

Đội ngũ nhân viên tại Đền Hùng bao gồm 30 nhân viên bảo tàng được đào tạo chuyên ngành về lưu trữ tài liệu liên quan đến thời đại Hùng Vương và các công trình xây dựng lịch sử Ngoài ra, có 120 cán bộ được đào tạo qua các lớp học để đảm bảo an ninh trật tự tại khu di tích, đặc biệt trong các dịp lễ chính Trung tâm dịch vụ du lịch Đền Hùng có 80 nhân viên tốt nghiệp các trường đại học, cao đẳng, trung cấp, có trình độ chuyên môn và nghiệp vụ du lịch vững vàng Bên cạnh đó, gần trăm lao động phổ thông cũng tham gia phục vụ du lịch tại Đền Hùng vào thời điểm cao điểm của mùa lễ hội, góp phần nâng cao trải nghiệm cho khách tham quan.

Hầu hết cán bộ nhân viên tại khu di tích Đền Hùng đều có trình độ chuyên môn cao và được đào tạo, nâng cao nghiệp vụ thường xuyên nhờ vào chính sách hỗ trợ đi học và nghiên cứu Tuy nhiên, vẫn còn một lượng lớn nhân viên là lao động phổ thông chỉ qua đào tạo ngắn hạn, chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn và nhu cầu ngày càng cao của du khách hiện nay.

Thực trạng môi trường du lịch tại Quần thể di tích Đền Hùng

Khu di tích lịch sử - văn hóa Đền Hùng tỉnh Phú Thọ là nơi thờ tự các vua Hùng và các bậc tiền nhân có công dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam Đây là một di tích đặc biệt quốc gia đã được thủ tướng Chính phủ xếp hạng, thể hiện giá trị lịch sử và văn hóa quan trọng của khu di tích Quần thể Đền Hùng rộng 1030ha, bao gồm cả khu rừng quốc gia Đền Hùng rộng 528ha, tạo nên không gian linh thiêng và huyền thoại gắn bó với truyền thống dựng nước của dân tộc Việt Nam.

Các đền tại khu di tích lịch sử Đền Hùng tọa lạc trên những quả đồi thơ mộng, được bao quanh bởi rừng cây xanh tốt ngày càng tạo nên không khí thiêng liêng, yên bình Nơi đây còn đặc trưng bởi sự phong phú của các loại cây cối, góp phần làm tăng vẻ đẹp thiên nhiên và giữ gìn nét đẹp truyền thống của di tích.

Các loại cây như lát hoa, chò chỉ, chò nâu không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn giúp duy trì khí hậu trong lành, mát mẻ tại khu di tích Đền Hùng Những cây này góp phần tạo bóng mát và giữ cho không khí quanh khu vực luôn trong lành, không bị ô nhiễm Gần đây, ban quản lý đã triển khai các chương trình trồng cây xanh nhằm tăng cường bóng mát và cải thiện môi trường, góp phần bảo vệ cảnh quan khu di tích.

Trong quá trình xây dựng khu di tích, việc bảo vệ môi trường được đặt lên hàng đầu, với các đội vệ sinh tự quản đảm nhận trách nhiệm giữ gìn sạch sẽ Các đoàn viên thanh niên cũng tích cực tham gia dọn vệ sinh, quét rác, nhặt cỏ để duy trì môi trường xanh – sạch – đẹp.

Trong thời gian diễn ra và sau các dịp lễ hội, vấn đề môi trường tại Quần thể di tích trở nên vô cùng đáng chú ý Trước đây, vào dịp lễ hội, môi trường xung quanh khu di tích thường bị ô nhiễm nặng nề do cơ sở hạ tầng và trang thiết bị kỹ thuật còn yếu kém, cùng với ý thức xả rác bừa bãi của du khách và người dân Điều này cho thấy cần có các biện pháp nâng cao nhận thức cộng đồng và cải thiện cơ sở hạ tầng để bảo vệ môi trường du lịch trong các dịp lễ hội.

Trong những năm gần đây, môi trường tại khu di tích Đền Hùng đã có những cải thiện rõ rệt nhờ chính sách của các cơ quan có thẩm quyền và ý thức ngày càng nâng cao của người dân cũng như du khách Người tham gia hoạt động du lịch đã tự ý thức hơn trong việc giữ gìn vệ sinh, không vứt rác bừa bãi mà đúng nơi quy định, góp phần bảo vệ cảnh quan tâm linh của di tích Du khách đến Đền Hùng chủ yếu để thể hiện lòng thành kính với Tổ tiên qua các hoạt động tín ngưỡng như thắp hương, mong muốn tận hưởng không khí trong lành, thanh tịnh Ngoài ra, trong những năm gần đây, Đền Hùng đã hạn chế quảng cáo rầm rộ, không còn tình trạng ăn xin hay các tệ nạn xã hội, tạo điều kiện để phát triển một môi trường du lịch văn minh, thân thiện hơn.

Khu di tích đã góp phần cải thiện môi trường bằng cách cung cấp nước sạch phục vụ nhu cầu của du khách, từ đó nâng cao trải nghiệm và góp phần bảo vệ môi trường nơi di tích Trước đây, khu di tích gặp khó khăn về vấn đề nước sạch quanh khu vực, ảnh hưởng đến sự thoải mái của khách tham quan Tuy nhiên, hiện tại, vấn đề này đã được khắc phục tương đối, giúp duy trì vệ sinh và bảo vệ môi trường bền vững hơn Sự cải thiện này thể hiện nỗ lực của khu di tích trong việc bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng dịch vụ cho du khách.

Nước tại các nguồn quanh khu vực, như hồ Lạc Long Quân - hồ chứa nước lớn nhất ở Đền Hùng với diện tích 5,5ha, đang bị ô nhiễm nặng Kết quả phân tích cho thấy, hàm lượng Salmonella trong nước hồ cao gấp 72,55 lần so với tiêu chuẩn cho phép, gây nguy hiểm đến sức khỏe cộng đồng Mặc dù nguồn nước giếng ngọc sâu 3m vẫn trong, nhưng vẫn bị nhiễm khuẩn không phù hợp để sử dụng Hệ thống cấp thoát nước của khu vực gần như xuống cấp, nhiều nơi nước thải chưa xử lý gây ô nhiễm nghiêm trọng Hiện nay, các vấn đề này đang được cải thiện, với hệ thống cấp thoát nước được nâng cấp để cung cấp nước sạch tới cộng đồng và du khách Nhà máy nước sạch Việt Trì đảm bảo cung cấp nước đạt tiêu chuẩn, trong khi các đài cấp nước tại đồi Ong Vang và đồi Cát Sứ cũng hỗ trợ phục vụ du khách và khu di tích.

Trước đây, việc trung chuyển khách bằng xe máy gây ô nhiễm khói do khí thải từ phương tiện này Tuy nhiên, hiện tại, việc vận chuyển trong khu di tích đã được thay thế bằng những chiếc xe điện tiện nghi và có giá cả hợp lý Điều này giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường và không còn phát sinh khói xăng dầu.

Môi trường đóng vai trò thiết yếu ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và sức hút của các sản phẩm du lịch, góp phần quyết định khả năng thu hút khách và sự phát triển của ngành du lịch Việc khai thác tài nguyên du lịch cần đi đôi với công tác bảo vệ môi trường để duy trì cảnh quan trong lành, bình yên, phù hợp với vẻ đẹp đặc trưng của miền quê đất Tổ Chính sách bảo vệ môi trường nghiêm ngặt không chỉ giúp giữ gìn vẻ đẹp tự nhiên mà còn nâng cao giá trị thương hiệu du lịch địa phương.

Thực trạng công tác bảo tồn, tu bổ

Hiện nay, mỗi di tích đều có ban quản lý trực thuộc trung tâm văn hóa thông tin của thành phố Việt Trì, đảm bảo công tác quản lý và phát huy giá trị di tích Trong những năm qua, công tác bảo tồn và tôn tạo Quần thể di tích Đền Hùng đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể, góp phần giữ gìn và phát huy di sản văn hóa đặc sắc của đất nước.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Chúng ta đã từng bước nâng cao công tác bảo vệ môi trường, góp phần làm khu vực Đền Hùng ngày càng sạch đẹp hơn, không khí trong lành hơn Đồng thời, công tác phòng cháy chữa cháy rừng và phòng chống thiên tai cũng được chú trọng nhằm bảo vệ môi trường và đảm bảo an toàn cho cộng đồng.

Hoàn thành tốt công tác tuyên truyền, giáo dục người dân địa phương và du khách về ý thức bảo vệ trật tự an ninh khu vực là yếu tố quan trọng để giữ gìn an toàn, ổn định Việc chung tay góp sức trong việc bảo vệ di tích không chỉ nâng cao ý thức cộng đồng mà còn góp phần tu bổ, tôn tạo khu di tích trở nên xứng tầm với giá trị vốn có Đây chính là yếu tố then chốt giúp khu di tích phát huy giá trị lịch sử, văn hóa và thu hút du khách thập phương.

Công tác trùng tu, tôn tạo Quần thể di tích đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể, nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, các Bộ ngành trung ương, tỉnh thành phố, và đồng bào trong cả nước Từ năm 1994 đến nay, tổng vốn đầu tư đã lên đến 336,9 tỷ đồng, trong đó 307,9 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước và 29 tỷ đồng từ nguồn đóng góp công đức Qua hơn 13 năm thực hiện, đã tiến hành trùng tu, tôn tạo kiến trúc nội thất các đền trên núi Ngĩa Lĩnh, chỉnh trang Nhà Bảo tàng Hùng Vương, xây dựng mới đền thờ Quốc Mẫu Âu Cơ, đền thờ Lạc Long Quân, cùng các công trình phụ trợ như trung tâm lễ hội, tuyến đường, bãi đậu xe.

Hiện nay, các cấp chính quyền và ban quản lý đang triển khai các dự án đầu tư nhằm nâng cấp và phát triển Quần thể di tích Đền Hùng, tạo diện mạo mới hấp dẫn hơn cho khu di tích Tuy nhiên, quá trình này vẫn đảm bảo giữ gìn và phát huy giá trị truyền thống đặc sắc của Đền Hùng - một biểu tượng lịch sử và văn hóa không thể thay thế của Phú Thọ.

Kết quả kinh doanh du lịch

2.6.1 Thực trạng khách du lịch

Tỉnh Phú Thọ đang khai thác tối đa tiềm năng du lịch tự nhiên và du lịch nhân văn để phát triển hoạt động du lịch bền vững Nhờ sự quan tâm, đầu tư và hỗ trợ của các cấp chính quyền, ngành nghề, địa phương, du lịch Phú Thọ đang bước vào giai đoạn chuyển biến tích cực, đạt được những thành công ban đầu rõ rệt.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Dưới đây là bảng số liệu dự báo các chỉ tiêu phát triển du lịch tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2006- 2010 và định hướng tới năm 2020:

Các chỉ tiêu chủ yếu Đơn vị tính

Dự báo cũ Điều chỉnh

Dự báo cũ Điều chỉnh

Khách tham quan 1.390 3.000 1.730 4.100 5.200 6.400 Khách quốc tế

Ngàn USD 7.400 6.073,22 14.700 33.300 71.500 140.544 Đầu tư Ngàn

USD 13.700 6.250,00 21.900 108.920 133.699 241.654 Khách sạn Phòng 350 749 590 1.845 3.555 5.690 Lao động Người 2.020 739 1.100 3.320 6.755 11.380

Nguồn: - Dự báo của việ nghiên cứu phát triển du lịch

- Số liệu hiện trạng của Sở du lịch- thương mại Phú Thọ

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Trên đây là bảng số liệu về các chỉ tiêu phát triển du lịch tỉnh Phú Thọ

Trong những năm gần đây, Phú Thọ đã đạt được nhiều thành công rõ rệt trong lĩnh vực du lịch dịch vụ, thu hút đông đảo khách du lịch đến tham quan và nghỉ dưỡng Quần thể di tích Đền Hùng là một trong những điểm đến nổi bật, đã và đang thu hút lượng lớn du khách từ khắp nơi đến khám phá và trải nghiệm nét đẹp văn hóa đặc sắc của miền đất tổ.

Trong những năm gần đây, đặc biệt là từ năm 2006 trở đi, nhờ chính sách đổi mới và sự quan tâm của các cơ quan liên quan đã thúc đẩy khai thác Quần thể di tích Đền Hùng vào mục đích du lịch Lượng khách đến Đền Hùng đã tăng đáng kể, từ 2 triệu lượt khách hành hương năm 2005 lên 6 triệu lượt vào năm 2010, cho thấy xu hướng ngày càng tăng của du khách quan tâm đến di tích lịch sử này.

Quần thể di tích thu hút đông đảo khách tham quan chủ yếu vào ngày chính hội mùng 10 tháng 3 âm lịch, trong khi vào những ngày thường, lượng khách đến ít hơn, chủ yếu là các gia đình đến tìm hiểu giá trị lịch sử văn hóa và thực hiện các hoạt động tín ngưỡng.

Khách đến Đền Hùng thường lưu trú trong thời gian ngắn, chủ yếu để tham quan và tìm hiểu về giá trị lịch sử của quần thể di tích Bên cạnh mục đích tín ngưỡng tâm linh, việc thiếu các dịch vụ bổ sung như massage, thể thao, công viên giải trí khiến khả năng giữ chân khách hạn chế Để kéo dài thời gian lưu trú của du khách, cần hoàn thiện cơ sở lưu trú và phát triển các dịch vụ phụ trợ chất lượng Quần thể Đền Hùng có giá trị lịch sử đặc biệt, nhưng do phần lớn du khách chỉ ở lại một đến hai ngày, đây là một thách thức lớn đối với ngành du lịch tỉnh Phú Thọ.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

Khách đến Đền Hùng chủ yếu là khách nội địa, trong khi du khách quốc tế chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng lượng khách tham quan Trong các dịp lễ lớn, hàng triệu người Việt từ khắp mọi miền đất nước đều hướng về xã Hy Cương, Việt Trì, Phú Thọ để dâng hương tưởng nhớ tổ tiên Phần lớn khách nội địa chi tiêu cho các hoạt động hành hương như phí vận chuyển, lưu trú, ăn uống, mua quà lưu niệm và các chi phí khác, nhưng nhìn chung chi phí cho các hoạt động tham quan và tìm hiểu tại Đền Hùng không quá cao.

2.6.2 Thực trạng doanh thu du lịch

Doanh thu du lịch bao gồm các khoản chi trả của khách như lưu trú, ăn uống, quà lưu niệm, phí vận chuyển và dịch vụ vui chơi giải trí Trong thực tế, nguồn thu từ du lịch không chỉ do ngành du lịch trực tiếp thu mà còn từ nhiều ngành khác tham gia vào hoạt động du lịch hoặc do người dân phục vụ thu Chính vì vậy, việc thống kê đầy đủ các khoản thu từ du lịch trở nên rất khó khăn.

Trong thời gian gần đây, Quần thể di tích Đền Hùng đã thu hút lượng lớn khách du lịch trong và ngoài nước, góp phần nâng cao giá trị văn hóa và du lịch của vùng Tuy nhiên, khu di tích đối mặt với nhiều khó khăn trong hoạt động kinh doanh du lịch do ý nghĩa lịch sử và tâm linh sâu sắc của nơi đây, nhằm hướng người dân hành hương về cội nguồn tổ quốc Trong những năm gần đây, lượng khách tham quan và tham gia lễ hội tại Đền Hùng tăng mạnh, thúc đẩy các biện pháp tăng doanh thu du lịch như phát triển dịch vụ và marketing phù hợp Ước tính, mỗi năm khu di tích mang lại doanh thu hàng tỷ đồng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và bảo tồn giá trị văn hóa.

Trong tương lai không xa, khi cuộc sống ngày càng nâng cao, nhu cầu đi du lịch ngày càng tăng trở thành xu hướng phổ biến Theo câu nói dân gian "Phú quý sinh lễ nghĩa", việc hành hương về đất Tổ trở nên vô cùng cần thiết để giữ gìn nét văn hóa truyền thống Mặc dù đã có sự đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở lưu trú và các dịch vụ bổ sung, nhưng vẫn còn nhiều cơ hội để hoàn thiện và phát triển ngành du lịch tâm linh địa phương.

Để nâng cao doanh thu du lịch, quần thể di tích cần cải thiện chất lượng dịch vụ toàn diện và đa dạng hóa các dịch vụ phục vụ khách tham quan, như giải trí, đồ lưu niệm và mua sắm Việc kéo dài thời gian lưu trú của du khách giúp tăng khả năng chi trả, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để đáp ứng mọi nhu cầu, đặc biệt là nhu cầu tín ngưỡng thờ Hùng Vương Thực hiện tốt các giải pháp này không những giúp tăng doanh thu mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững của quần thể di tích lịch sử - văn hóa Đền Hùng.

Quần thể di tích lịch sử văn hóa Đền Hùng lưu giữ những giá trị sâu sắc về lịch sử dựng nước và giữ nước, là biểu tượng thiêng liêng của dân tộc Việt Nam Đây không chỉ là nơi ghi dấu truyền thống đấu tranh và văn hóa của người Việt mà còn đóng vai trò quan trọng trong phát triển du lịch địa phương, tỉnh Phú Thọ và toàn quốc Để khai thác tối đa tiềm năng du lịch của quần thể di tích, cần sự quan tâm đầu tư và phối hợp chặt chẽ từ các ban ngành địa phương, đảng và nhà nước Việc này nhằm khắc phục những khó khăn, thiếu sót hiện nay và thúc đẩy giá trị của di tích trở thành nguồn lực phát triển bền vững.

Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhd 77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77.77.99.44.45.67.22.55.77.C.37.99.44.45.67.22.55.77t@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn.Stt.010.Mssv.BKD002ac.email.ninhddtt@edu.gmail.com.vn.bkc19134.hmu.edu.vn

CÁC GIẢI PHÁP VÀ ĐỀ XUẤT TRONG VIỆC KHAI THÁC QUẦN THỂ DI TÍCH ĐỀN HÙNG VÀO HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TỈNH PHÚ THỌ

Ngày đăng: 21/08/2023, 01:51

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
[1]. Nguyễn Thị Bích, (2007), Đền Hùng – lễ hội tiềm năng du lịch văn hóa cội nguồn, Nxb Tạp chí văn hóa đất Tổ Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đền Hùng – lễ hội tiềm năng du lịch văn hóa cội nguồn
Tác giả: Nguyễn Thị Bích
Nhà XB: Nxb Tạp chí văn hóa đất Tổ
Năm: 2007
[2]. Vũ Kim Biên, (2010), Giới thiệu khu di tích lịch sử Đền Hùng, Nxb Văn hóa – Thông tin Sách, tạp chí
Tiêu đề: Giới thiệu khu di tích lịch sử Đền Hùng
Tác giả: Vũ Kim Biên
Nhà XB: Nxb Văn hóa – Thông tin
Năm: 2010
[3]. Hoàng Hưng, (1970), Hùng Vương dựng nước – tập 1, Nxb Chính trị Quốc gia Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hùng Vương dựng nước – tập 1
Tác giả: Hoàng Hưng
Nhà XB: Nxb Chính trị Quốc gia
Năm: 1970
[4]. Hoàng Hưng, (1972), Hùng Vương dựng nước – tập 2, Nxb Chính trị Quốc gia Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hùng Vương dựng nước – tập 2
Tác giả: Hoàng Hưng
Nhà XB: Nxb Chính trị Quốc gia
Năm: 1972
[5]. Hoàng Hưng, (1973), Hùng Vương dựng nước – tập 3, Nxb Chính trị Quốc gia Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hùng Vương dựng nước – tập 3
Tác giả: Hoàng Hưng
Nhà XB: Nxb Chính trị Quốc gia
Năm: 1973
[6]. Hoàng Hưng, (1974), Hùng Vương dựng nước – tập 4, Nxb Chính trị Quốc gia Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hùng Vương dựng nước – tập 4
Tác giả: Hoàng Hưng
Nhà XB: Nxb Chính trị Quốc gia
Năm: 1974
[7]. Phạm Bá Khiêm, (2000), Đền Hùng di tích và cảnh quan, Nxb Giáo dục – Hà nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đền Hùng di tích và cảnh quan
Tác giả: Phạm Bá Khiêm
Nhà XB: Nxb Giáo dục – Hà nội
Năm: 2000
[8]. Lê Lựu, (2005), Đền Hùng nơi hội tụ văn hóa tâm linh, Nxb Văn hóa - Thông tin Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đền Hùng nơi hội tụ văn hóa tâm linh
Tác giả: Lê Lựu
Nhà XB: Nxb Văn hóa - Thông tin
Năm: 2005
[9]. Phạm Thị Ngọc Mai, (2006), Đền Hùng nơi hội tụ những giá trị văn hóa thời Hùng Vương, Nxb Tạp chí văn hóa đất Tổ Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đền Hùng nơi hội tụ những giá trị văn hóa thời Hùng Vương
Tác giả: Phạm Thị Ngọc Mai
Nhà XB: Nxb Tạp chí văn hóa đất Tổ
Năm: 2006
[10]. Văn Tâm, (1973), Thời đại Hùng Vương: lịch sử - kinh tế - chính trị - văn hóa – xã hội, Nxb Lao động Sách, tạp chí
Tiêu đề: Thời đại Hùng Vương: lịch sử - kinh tế - chính trị - văn hóa – xã hội
Tác giả: Văn Tâm
Nhà XB: Nxb Lao động
Năm: 1973
[11]. Lê Tượng, (2010), Đền Hùng di tích lịch sử văn hóa đặc biệt Quốc gia, Nxb Văn Hóa – Thông tin Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đền Hùng di tích lịch sử văn hóa đặc biệt Quốc gia
Tác giả: Lê Tượng
Nhà XB: Nxb Văn Hóa – Thông tin
Năm: 2010
[12]. Đoàn Thị Huyền Trang, (2008), Sổ tay du lịch Việt Nam, Nxb Lao động Sách, tạp chí
Tiêu đề: Sổ tay du lịch Việt Nam
Tác giả: Đoàn Thị Huyền Trang
Nhà XB: Nxb Lao động
Năm: 2008
[13]. Bùi Thị Hải Yến, (2010), Tuyến điểm du lịch Việt Nam, Nxb Giáo dục Việt Nam Sách, tạp chí
Tiêu đề: Tuyến điểm du lịch Việt Nam
Tác giả: Bùi Thị Hải Yến
Nhà XB: Nxb Giáo dục Việt Nam
Năm: 2010
[14]. Tổng cục du lịch, (1991), Non nước Việt Nam, Nxb Văn hóa – Thông tin Sách, tạp chí
Tiêu đề: Non nước Việt Nam
Tác giả: Tổng cục du lịch
Nhà XB: Nxb Văn hóa – Thông tin
Năm: 1991

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w