Thế giới nghệ thuật tiểu thuyết thần thánh và bươm bướm của đỗ minh tuấn

ối tượng nghiên cứu và giới hạn của đề tài .... Phương pháp nghiên cứu .... óng góp và cấu trúc của luận văn ..... ối tượng nghiên cứu: đối tượng nghiên cứu của luận văn là th giới nghệ

Ủ

huyên ngành: Ă

:

Ă Ă

gười hướng dẫn khoa học: P Biện inh iền

Nghệ An, 2012

3 ối tượng nghiên cứu và giới hạn của đề tài 4

4 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

5 Phương pháp nghiên cứu 4

6 óng góp và cấu trúc của luận văn 5

hương 1:

6

1 1 inh u n à con ường n ới i u huy 6

inh T ấn – t hiện tượng đáng ch của văn học Việt a đương đại 6

n đư ng đ n với ti th y t của inh T ấn 8

1 u hiện của i u huy 9

ối c nh a đ i của ti th y t 9

đ nghệ th ật và nh ng thành c ng của inh T ấn 16

ong c anh chung của i u huy iệ a ương i 18

3 ái ới ạ của ti th y t 18

3 hận iện h ynh hướng ti u thuy t 20

hương :

25

1 iện h c ư c nh n h c ph n nh ong i u huy

25

iện th c x h i n ng th n Việt Nam th i đ i ới và h i nhập 25

on người ong i u huy 46

ác ạng thái c n ngư i t ng 46

2.2.2 ối an hệ gi a c n ngư i với c n ngư i t ng ti th y t 58

3 ối an hệ gi a c n ngư i với th n thánh t ng ti th y t m 66

i nh n ề con người à h giới n ng h n của inh u n ong i u huy 68

3 óc nh n và đi nh n của inh T ấn 68

3 Thái đ của inh T ấn 71

hương : B P P

73

1 B ph p hiện h c - huyền o của inh u n ong i u huy 73

3 hái niệ về t pháp hiện th c - h yền 73

3 i hiện th c được nhận thức và ph n ánh t ng ti th y t m 75

3 .3 c c t pháp hiện th c - h yền của inh T ấn 77

iọng iệu à ng n ng gi u nh i của inh u n ong i u huy 79

3 iọng điệ gi nhại 79

3 g n ng gi nhại 83

106

Ti th y t th c đ t thành nh n vật ch nh t ên n hấ văn học hiện đại Vốn à t th ại năng đ ng nhạy c và có t hái át

ớn nh ng vấn đề về đ i ống c n ngư i và x h i ti th y t ngày càng

đi há phá c iện ạ ới của c c ống Ở nước ta, ti u thuy t chỉ th c s được khẳng định nh tài năng của các cây bút T l c Văn đ àn

và các nhà văn hiện th c giai đ ạn 1930 – 1945 Trên nh ng kinh nghiệm

há ph ng ph nhưng t nhiều còn mới mẻ đó ti u thuy t Việt Nam sau

1945 t điều chỉnh hướng đi đ tr thành m t vũ h đa ụng t ước yêu c u phục vụ kháng chi n và công cu c xây d ng xã h i chủ nghĩa ác tác phẩm mang tinh th n sử thi tr thành dạng thức ti u thuy t đi n hình trong giai đ ạn hai cu c kháng chi n vệ quốc Ti th y t Việt a đương đại

t 986 đ n nay phát t i n th nhiề h ynh hướng hác nha t ng đó

ất đáng ch à h ynh hướng hiện th c h yền Phát t i n th h ynh này các tác gi ti th y t có th ph n ánh hấp n i c ốn ch n th c t

c c ống với nh ng n ề thay đ i như vũ Với nh ng tác phẩ n i

ti ng tạ được ấn tượng ạnh đối với ạn đọc như:

g y n nh Phương Mả g y n hăc

T ư ng nh Thái T n Thị

ng ạnh th của inh T ấn đ g y

được àn óng ạnh t ng c ng ch ng và ư ận

inh T ấn – t hiện tượng há đ c iệt của văn học nghệ

th ật Việt a đương đại ng à t gương t ất tài h a thành c ng t ên nhiề ĩnh v c như phi t yện nh a ti phẩ hài thơ h i h ạ ti th y t

n đ y nhất ti th y t của ng đ g y ch

c ch giới nghiên cứ và đ ng đ c ng ch ng đ c gi Th

và inh đ ng không kém gì phóng s báo chí

3 Ti th y t của inh T ấn đ t a

nhiề vấn đề c n ph i được nghiên cứ t hi ấy à t th giới nghệ

th ật ống đ ng đ c đá với thành c ng về th hiện t ức t anh n ng

th n đ y t ăn t t th giới h yền ơ th c nghệ th ật x y ng nh n vật ng n ng và giọng điệ

2 Lịch sử v n ề nghiên c u

2.1 Sa hi a đ i đ nhận được ủng h

nhiệt t nh của ạn đọc đ c iệt à các nhà nghiên cứ S iện đáng ch nhất

à và ngày 5 tại t ụ của H i Nhà văn Việt a ố 9 g y n

nh hi ai à T ưng à i ưới chủ t của nhà thơ Thỉnh chủ tịch H i nhà văn Việt a đ i n a i t ạ đà văn học về ti th y t

Tham d bu i tọa đà có nhà văn g y n Trí

Huân, Phó chủ tịch H i nhà văn g y n Kh c T ư ng, Chủ tịch H i đ ng văn x i i hà văn; các nhà ận phê bình: Phong Lê, Phương L u, Tr n

nh Sử, Lư hánh Thơ và nhiề nhà văn nhà thơ nhà á cùng bạn đọc

yêu m n an t đ n tác phẩm Th … h t đề

đánh giá ca tác phẩ nghệ th ật này c i đ y à t tác phẩ x ất c về

n ng th n t ng th i i inh t thị t ư ng hà thơ Thỉnh đánh giá:

Riêng Th m được đánh giá à ti u thuy t mang tính hài

hước và gi tư ng t đ t nên hi h i t ên văn đàn a Vũ T ọng

Phụng S T n nh Sử: h ng t ang đ u tiên của Th

m ới đọc tư ng như có t nh cà trớn nhưng càng đọc càng bị hấp d n

Các tình huống không th c t ng đ i sống lại là hiện th c tinh th n, nhiều

ngư i không có tuy sách xuất b n ra thì nhiề L nay văn chương ch ng ta

nghiê t c á đọc khá mệt Cái làm nên thành công của Th n thánh và

m là trong th c t không th có m t àng như vậy, không th có

nh ng tình ti t phi như vậy, tất c hoàn toàn gi tư ng nhưng đọc xong lại tin, có l là b i Minh Tuấn đ an át n ng th n hi và hái át được

nh ng đ c t nh cơ n nhất của ngư i nông dân Giọng hài là của hi m, nó làm nên cái duyên, cái giọng iêng nhưng cũng à ch nhiều ch h i hợt, chưa g n ng đối thoại hay, tr n trụi nhưng h ng th tục Phong Lê:

Th m là m t bi m họa, gi thi t về niề tin ng y thơ

dốt nát và c tin hay có th do khát vọng đ i đ i v đói nghè á đ i, cái

g cũng có th thành th n thánh, đ y à thành c ng n i bật ên hơn nửa th kỷ văn chương của ta Vấn đề n ng n n ng th n đ ng nghĩa với dân t c đ t ra rất hay, là nh ch nhác hóa: nông thôn hóa thành thị à đ thị hóa nông thôn r i

tay tr ng không nghề nghiệp hà văn Văn hinh: Th

m - tác phẩ đ ạt Gi i C của cu c thi là m t trong hai cuốn ách đ c biệt (bên cạnh Th m là cuốn Lửa ng của Nguy n B c Sơn

v đ ph n ánh được hiện th c đ i sống ngày hôm nay nhanh chóng, sâu r ng

và inh đ ng không kém gì phóng s á ch g ài a ti th y t c n nhận được đánh giá của nhiề tác gi hác: ịch gi Phạ Vi t à ; nhà thơ NSND y ang; nhà phê nh gọc Yên; nhà thơ nh ng; nhà phê

nh t ẻ ng Th n

2.2 Luận văn là công trình đ u tiên tìm hi u th giới nghệ th ật ti

th y t của inh T ấn với cái nh n tập t ng và

hệ thống

3 i tư ng nghiên c u và giới h n của ề tài

3.1 ối tượng nghiên cứu: đối tượng nghiên cứu của luận văn là th

giới nghệ th ật ti th y t của của inh T ấn

3.2 Giới hạn của đề tài: ề tài bao quát ti th y t của inh T ấn đ t t ng ối c nh ch ng của ti th y t Việt a

4.2 Kh o sát, phân tích, xác định các hiện tượng tạ thành th giới nghệ

th ật c n ngư i và hiện th c được nhận thức ph n ánh t ng ti th y t

Luận văn vận dụng nhiề phương pháp nghiên cứ hác nha t ng đó

có các phương pháp chủ y u: phương pháp thống kê - phân loại, phương pháp phân tích - t ng hợp, phương pháp ánh – ại h nh, phương pháp cấu trúc -

hệ thống

óng góp à c u trúc của lu n ăn

6.1 Đó óp Luận văn là công trình tìm hi th giới nghệ th ật ti th y t của inh T ấn với cái nhìn tập trung và hệ thống

K t qu nghiên cứu của luận văn có th làm tài liệu tham kh o cho việc

tìm hi u, nghiên cứ ti th y t của inh

T ấn nói iêng ti th y t Việt a đương đại nói chung

6.2 C u trúc của lu Ngoài Mở u và K t lu n, n i dung chính của luận văn được tri n khai

t ng a chương:

1 iện tượng inh T ấn và x ất hiện ti th y t

Ch ng 2 Hiện th c và c n ngư i t ng ti th y t

Chương 3 Phương thức t chức th giới nghệ th ật ti th y t của inh T ấn

Cuối cùng là Tài li u tham khảo

Chương 1

về ti th y t T ên ĩnh v c n hấ điện nh t nă đ n nay anh đ cho ra m t hàng chục v hài kịch sâu s c, gai góc và rất ăn hách g y ti ng

vang c t ng và ng ài nước như: Sống nh Telephon, Con một, M ợ ,

Ch a ngọng, Sống ch t theo Mốt, Củ k o ĩ ại, Internet v làng, Cuội buôn

quan, Lễ nh â , o p ng th i ch ng khoán h ng chỉ vậy

anh c n ch a đ i các tác phẩm n i ti ng t ng và ng ài nước như các phi

nh a: Ngọ è o ; Dị i; ịch cát; Hoa của Tr i

và các phim video Thằng Cuội; Tôn Ngộ K n Vi t Nam; Đ u Thành hoàng; T t s ; Đó k ; Dạy chồng; S giả làng; Công ty co giãn mênh mông c iệt phi V à đỉnh ca t ng nghiệp điện nh của

ng được đề cử đại iện Việt a tha gi i ca ác tác phẩ đề đ t

ra nh ng vấn đề sâu s c, v a t àn đ y nh ng c x c nh n văn v a có sức mạnh phê phán ang hơi th nóng h i của đ i sống hôm nay, v a có chiều sâu tri t lý với nh ng ẩn dụ có tính nhân loại

T ng ĩnh v c thơ ca ng cũng ành nhiề t h y t của c c đ i

nh và đạt đươc nh ng thành an t ọng L n t i ph ng vấn phóng

viên á Vi ti ng có nói: T i đ à thơ với c m xúc tuôn trào, có khi

làm m t ngày c chục ài thơ nằ t ên giư ng vi t vì nhà chật á có hơn

ư i mét vuông, lại hay ngập nước ưa õng õng ài thơ Mẹ tôi i hay

lo được gi i Nhất thi thơ á Văn nghệ cũng à vi t t ên giư ng, vi t liền m t

mạch trong m t bu i tối ă 99 t i đ ch x ất b n liền 4 tập thơ t ng

c ng g n 600 trang Th i inh viên S Lê nh Kỵ đ đưa thơ t i ch các nhà thơ X n iệu, Ch Lan Viên định giới thiệu m t t ang t ên á Văn nghệ với bài vi t của ng hưng X n iệu b o là nó mới hai ươi t i à đ y tư như t ng già nên Văn ghệ lại th i Sa đó t i cũng được gi i nhất thi thơ

á Văn nghệ và nhiều gi i thơ hay hác hư vậy h ng iêng g t ng ĩnh

v c ti u thuy t và điện nh à t ng ĩnh v c thơ ca tác gi cũng có nhiều thành t u rất xuất s c hà phê nh ng Ti n Pa i đ vi t: T ấn làm mới ngôn ng h i hoạ cũng như đ à ới ngôn ng thơ ca C thơ và h ạ đều tài

tử tài h a ơ ng và già y tư ng hà thơ u Thỉnh tuyên bố rõ với tôi mấy l n là n u có m t ngư i thu c lứa thơ thập kỷ 80 H u Thỉnh c n ng

ũ nh chà th đó à Minh Tuấn G n đ y nhất, có m t đ c gi là anh Phạ Lư Vũ h n thơ t nh của t i h ng Tag g ài a t ên ĩnh v c

h i h ạ và ận phê nh ng cũng có nh ng thành t đáng được ư anh Minh Tuấn qu à c n ngư i tài hoa hi m có, b i có cái nhìn sâu s c đa diện về cu c sống như vậy nên nh ng tác phẩm của ông luôn nhận được c m tình sâu s c t bạn đọc Trong ti u thuy t có cái nhìn của điện nh, có c m xúc

sâu l ng của thơ ca i vậy ti u thuy t Th m trong

tương ai có m t sân khấ điện nh và ch c ch n s nhận được s m n m của bạn đọc

1.1.2

N nói c n đư ng đ n với ti u thuy t của Minh Tuấn đ y chông gai thử thách thì ch c h ng h àn t àn đ ng v t khi sinh ra ông đ được thiên ph ch tài năng này nhưng có th do th i gian ng chưa th xuất b n

m t ti u thuy t nào Trong cu c trò chuyện với các phóng viên ông có nói:

N u xuất b n ti u thuy t chỉ đ " h tài" th t i đ ch in ti u thuy t t lâu

r i Thật ra, tôi vi t ti u thuy t về sinh viên t đ u thập kỷ 7 hi c n đang

học T ng hợp Văn T i đ gửi cuốn ti u thuy t Từ chân tr i mộ i (g n

500 trang) tới X Văn học t nă 97 hà văn hật Tuấn đ iên tập b n

th o này và có nh ng nhận xét rất tốt nhưng cuốn ti u thuy t h ng được in

a v gai góc đụng chạ đ n mối quan hệ gi a nh đạo và qu n chúng trong

i t ư ng đại học ách đ y ă y nă hà ách i n thức ch đánh máy b n th này đề nghị tôi cho họ làm thủ tục xuất b n hưng t i ch n ch

vì muốn cuốn ti u thuy t đ u tiên ra m t bạn đọc của mình là cuốn ti u thuy t

vi t về nh ng vấn đề hôm nay bằng bút l c hôm nay Nên việc ch a đ i ti u

thuy t Th m xuất phát t m t thôi thúc mạnh m : muốn

có ti ng nói văn học về đ i sống và c n ngư i hôm nay

hư vậy t c ti th y t của ng h ng ph i đ n hi

1 u hiện của i u huy

ại th ng ùa x n 975 a t t ang ử ới ch đ t nước Hai iền a c s họp c nước cùng t tay và x y ng c ng c c chủ nghĩa x h i ên cạnh niềm v i ấy nh n n ta ại ch ẩn ị đương đ với

nh ng hó hăn thử thách đấy à nh ng vấn đề về inh t văn h á x h i hưng ưới nh đạ của ng ch ng ta cũng vượt a được nh ng tháng ngày hó hăn vất v ấy và g t hái được nh ng thành t an t ọng, đ c iệt

t a ại h i đại i t àn ốc n thứ V - 986 ại h i vạch a được nhiề đư ng ối ch nh ách an t ọng nhằ đưa đất nước th át h i c nh nghè nàn ạc hậ , đưa đất nước phát t i n th c n đư ng công nghiệp h á hiện đại h á, ch y n đ i t cơ ch an iêu a cấp ang cơ ch thị t ư ng đẩy nhanh tốc đ đ thị h á Diện ạ đất nước nhanh chóng được thay đ i

đ i ống nh n n được n ng ca Việc gia ư h i nhập ốc t được đẩy nhanh t đó ch ng ta có th ti p th được nh ng ti n tinh h a văn h á của

nh n ại Tinh th n n chủ t ng th i này được phát h y t cách tối đa

á cá ch nh t ị của an chấp hành t ng ương ng tại ại h i V đ nê õ: Thái đ của ng ta t ng việc đánh giá t nh h nh à nh n thẳng và thật đánh giá đ ng thật đối với nước ta đ i ới đang à nh c cấp thi t của nghiệp cách ạng à vấn đề có nghĩa ống c n ph i đ i ới

t ước h t à đ i ới tư y như vậy ch ng ta ới có th ớ h àn thành được á t nh c ng nghiệp h á hiện đại h á đất nước đưa đất nước th át h i nghè nàn và ạc hậ

S thay đ i về h àn c nh x h i th nh ng thay đ i hác về văn

h á Ph ng Lê có vi t: T ên tinh th n n chủ và c i à ng ta đ

h y n h ch a các ại h i V và ại h i V của ịch sử gi a a vấn đề inh t ề n ch ng ta ng t ch a h á gi i y t văn h á à hái

niệ a g t ng h à các giá t ị tinh th n và t i thức c n ngư i 34,173] Văn h á vốn à ĩnh vưc há nhạy c m a chi n t anh nhiề ch ẩn c văn

h á có thay đ i c T ng chi n t anh c nước đ àn t t ng n

h t tinh th n của c i, vật chất ch ống c n của đất nước n ngư i cá

nh n t ng giai đ ạn này t được nói tới hưng t ại th i nh c n ngư i

ph i đối t với a vất v ư inh vậy t đ x ất hiện nh ng vấn đề phức tạp

Văn học à ức t anh ph n ánh đ i ống v vậy hi đ i ống thay đ i

th văn học cũng thay đ i đ ip th i đáp ứng nh c ng như Ph ng Lê

t ng hẳng định: ất nước t ước nh c phát t i n à cơ ch phát t i n

ới của văn học hác với nhiề th i t ước đ y t t văn học ch y n

đ ng th nh ng đ i h i của c c ống t hác t ên đạ ới đó văn học cũng t vận đ ng t phát t i n th ch nh nh c của n th n 34,197]

hư vậy, với c ng c c đ i ới đất nước văn học đứng t ước nh c ạnh của t i n đ i ghĩa à t ng t ch ng c nà đó nó n ph i t

à ới nh Văn học t ng 3 nă t ước 9 5 - 975 h àn thành t cách x ất c ứ ệnh ca c của t nền văn học phục vụ cách ạng c vũ chi n đấ v t ốc n t c y à th i văn học ang đậ h ynh hướng ử thi và c hứng ng ạn vấn đề về ố phận cá nh n và hạnh ph c

c n ngư i t được đề cập đ n văn học chỉ tập t ng nói tới nh ng vấn đề của

c ng đ ng n t c h ng n i ng này c n chi phối văn học nh ng nă

ti p a nó hưng với thay đ i ạnh của đ i ống thẩ nền văn học cũng n được thay đ i Với thức t ch c c t t i và áng tạ các nhà văn đang cố g ng t ch nh t ối đi iêng thức cá nh n đ tác đ ng

đ n tư tư ng t pháp chủ đề, ph ng cách h ng ngư i tiên ph ng t ng th nghiệ t t i đ i ới ph i đ n g y n inh h g y n h i a Văn háng Lê L Phạ Thị ài Tạ Duy Anh, g y n y Thiệp văn

xuôi), Thanh Th Lê ạt Th n àng ưng àng thơ ca) ó

th hẳng định ằng c i t ói cho văn nghệ đ đáp ứng được nh c của

đ ng đ n ch ng Văn học có ấ hiệ ch y n ên t đư ng ay ới có

c ngập ng ng, ụt è có c ại ạ ạn ấn th nà c ng nó

h ng c n chấp nhận nh yên với i cũ T ng giai đ ạn này, văn học đang được vận đ ng th hướng n chủ h á Văn học h ng chỉ à ti ng nói của c ng đ ng v c ng đ ng à c n à i nói t của t ng cá nh n inh nghiệ y nghĩ của t ng cá nh n đ à già thê ch c ng đ ng an niệ về vai t văn học i nhà văn cũng hác t ước có đề x ất y nghĩ đối th ại với ngư i đọc về ọi vấn đề của c c ống ùng với thay đ i

t ng an niệ của nhà văn th an niệ về hiện th c cũng được ng

và ang t nh t àn iện iện th c h ng chỉ à hiện th c cách ạng với

nh ng i n cố ịch ử, hiện th c c n à đ i ống của i cá nh n với nh ng vất v y tư t ng c c đ i ấy à n i đa c n vương ại a nh ng nă tháng chi n t anh gian h đấy à nh ng ất cập hi gia th a với nhiề nền văn h á t ên th giới T t ng chi n t anh t về, t đ y nhà văn có th ống

thật với nh ng t ăn t đ i thư ng

T ng x hướng đấy, ti th y t cũng có nh ng ước ch y n i n ớn

đ đáp ứng được nh ng nh c ới của th i đại S thay đ i đó của ti

th y t i n a t ên nhiề phương iện: đề tài chủ đề cách ti p cận hiện th c của nhà văn như nh n a thơ Việt a t a 975 đ n nay v n c n đang th i t đư ng đang ước vạn h i đ nan của t giai đ ạn

ới th ti th y t đ có được nh ng thành c ng đáng ghi nhận góp ph n t ch

c c và á t nh đ i ới văn học x ti th y t t 986 đ n nay như

t vư n h a th ngư i đọc như đang ạc và t ê c ng với t ă ngh n thứ h a đang ngạt ngà h c hưa a gi như y gi , m i ngày không chỉ m t cuốn sách mà nhiều cuốn ách đ hiện diện trên các nhà sách với a

b t m t ng như ch Th trong m t bài trên tạp ch văn học đ hẳng định: ác th hệ nhà văn t U7 đ n @ v n m i mi t t ên cánh đ ng ch nghĩa ng l cho ra m t bạn đọc của mình nh ng đứa con tinh th n của mình

và không ph i ng nhiên ngư i ta đ c m nhận bây gi à th i của ti u thuy t (Nguy n Huy Thiệp) [55,17] h ng ta có th iệt ê ất nhiề tác phẩ với nh ng tên t i n i ti ng tạ được ấn tượng ạnh đối với ạn

đọc: Lê L M o , Đ k ó

a Văn háng Phạ Thị ài , k ồ ương ướng ủ ạo o Phạ a , â p ủ yêu inh M (Châu Diên), oả g Văn Ph

Mả g y n h c Trư ng (T Huân), ả ( g y n ang ập inh T ấn

Vậy tại a vư n h a ti th y t ang t c à và ức ống iệ

? Theo M.Bakhtin: Ti th y t à ại văn chương y nhất n n i n

đ i đó nó ph n ánh c hơn, cơ n hơn nhạy n hơn của n th n hiện th c 5,30] M i nhà văn đều có cách l a chọn hác nha hi t đ n

ti u thuy t, th hiện t ng đó t quan niệm, m t cái nhìn về hiện th c cu c sống và c n ngư i a đó c c sống hiện a ư ng như hợp với tất c s

tr n tru ng, xấu xí ghê t m của nó đ ng th i với tất c vẻ đẹp trang nghiêm,

t ng đó ngư i ta m xẻ cu c sống bằng con dao gi i ph iê inx i Ti u thuy t hấp thụ vào chính b n thân nó mọi y u tố bề b n của cu c sống đủ kh năng phơi ày đ n tận cùng s phức tạp muôn màu của hiện th c cu c sống

M t số ti u thuy t gia phương T y ại quan niệm ti u thuy t ph i giống

cu c đ i, ti u thuy t ph i giống s thật Nó ph i tạo ra cái g đó h ng có th c nhưng ại giống th c Slendal cho rằng: ti u thuy t là tấ gương ớn, truyện

ng n là nh ng m nh v t tấ gương đó nh này ph n chi u tr i xanh,

m nh kia ph n chi vũng nước đục iều cốt y u của ti u thuy t là tạo ra m t

cu c đ i tương t nhưng c c đ i đó c n ph i th c đ cho giống th c tại và

nh c nh cái th c tại đó n u bất c n ta có th ên đi

Không ph i ng u nhiên mà ti u thuy t tr thành m t th loại gi vị trí trung tâm trong loại h nh văn x i nghệ thuật, nó không ph i là m t th loại đ hoàn bị, có nòng cốt, hay nền óng đ đ ng cứng mà luôn bi n đ i Khi bàn

về ti u thuy t, M.Bakhtin khẳng định: Ti u thuy t ti p xúc với cái hiện tại chưa h àn thành ch nh đ c đi m này không cho phép th loại ấy bị đ ng cứng lại gư i vi t ti u thuy t thiên về nh ng cái g chưa x ng x i nh ta có th xuất hiện t ng t ư ng miêu t bất cứ tư th tác gi nào, có th miêu t

nh ng s việc có thật t ng đ i mình ho c nói ám chỉ đ n chúng, có th can thiệp vào cu c trò chuyện gi a các nhân vật, có th bút chi n công khai với địch thủ văn học của nh i n này của M.Bakhtin, m t m t, khu biệt ti u thuy t với sử thi t cái nhìn thi pháp th loại, m t khác khẳng định m t th c

t : nhà ti u thuy t hoàn toàn t t ng vương ốc sáng tạo nghệ thuật Vì

th , ti th y t có th đáp ứng được thay đ i như vũ ão của đ i ống h nay ùng với h ng h đ i ới x h i được a t a ại h i n thứ V của ng 986 thay đ i t ng cách an niệ về giá t ị và n chất nghệ

th ật à nh ng nh n tố an t ọng tạ nên ch y n i n ang t nh chất ước

ng t của văn học nói ch ng và ti th y t nói iêng Sa hơn 3 nă phát tri n t ng h àn c nh chi n t anh t c hứng ch ng à ngợi ca hai c c háng chi n th n thánh của n t c t đ t gi a nh ng nă 8 của th i

XX văn học đ ch y n t tư y ang t nh ử thi ang tư y ang c hứng

th đ i tư như t ước ia, c hứng ch ng của văn học chỉ tập t ng nói đ n nh ng vấn đề c ng đ ng n t c nh ng h nh nh các nh n vật anh hùng t ng háng chi n ngư i ta è t n t ánh nh ng vấn đề ang t nh cá

nh n th đ n đ y ố phận cá nh n nh ng an hệ x h i phức tạp nh ng thay

đ i hó ư ng của đ i ống được các nhà văn đ c iệt an t ng như

ai i anh nhận x t: y ch nh là c văn học c n có cái nh n tỉnh tá và

c hơn ốn vậy nhà văn ph i vượt a n c vượt a ối ph n ánh hiện th c th ng thư ng đ vươn tới hiện th c ề iện th c ấy h ng hề

ng n đón ch à đ i h i nghệ ĩ ph i há phá và áng tạ ph i t c thấy ằng nhạy n của nh iện th c ấy h ng chỉ hiện ên t ng ớp h thức à c n tiề ẩn t ng cõi v thức tiề thức [40, 8 đ ng như th

ti th y t t a 986 đ n nay đ à được điề à ạn đọc ng đợi nó

t ứt phá nh iệt và t thành c ng c Thật a c hứng về cái

h nay đ tạ a t m nh đất à đ các nhà văn hai thác hà phê

nh văn học Lê gọc T à t ng vi t: ó à ối an hệ gi a cá nh n và c ng

đ ng x ng đ t gi a t yền thống và hiện đại vấn đề chi n t anh và cách ạng th hệ này với th hệ hác vấn đề t n ngư ng và t inh 57,35]

ề cập đ n vấn đề này Ph ng Lê cũng hẳng định: T ên tinh th n dân chủ và

c i m à ng đ h y n h ch a các ại h i V và ại h i VII lịch sử,

gi a bao vấn đề kinh t b n bề, chúng ta mong tìm chìa khoá gi i quy t văn hoá, là khái niệm bao g m s t ng hoà các giá trị tinh th n và tri thức con ngư i 34,173]

Ti th y t đang phát t i n ạnh và ph ng ph t ng giai đ ạn này hưa a gi c ượng ti th y t ại đ ng đ n vậy c iêt t ng th i

này có ất nhiề ti th y t đ được ch y n thành phi : Mả (Đ – g y n h c Trư ng M (T ịnh Thanh Phong , o ( – g y n c Sơn vv

ó được nh ng thành c ng này à nh hư ng của x hướng n chủ

h á và nh ng an niệ ất đ ng đ n của các nhà văn T ng G p ố

g y n h i đ nê õ an niệ của nh: t i th ch cái h nay cái

h nay ng n ngang ề n óng tối và ánh áng, m nh à đ với à đ n

đ y y nh ng i n đ ng nh ng ất ng ới thật à t m nh đất ph nhiê

ch các c y t th ức hai v h nh v vậy, hi đọc ti th y t h nay

có t c giác phức tạp: th vị và đa xót că ph n và tin tư ng t ước c n ngư i và tất c nh ng g nó tạ a ái c giác phức tạp này có được chứng

t ti th y t h nay át với đ i ống x ng thẳng và các t của

c c đ i và nê ên nh ng vấn đề c c an thi t với c n ngư i th ng a

nh ng ố phận có t nh ị ịch

h ng nă g n đ y, t t n hiệ đáng ng ch văn học nói ch ng và

ti th y t nói iêng à ngày càng x ất hiện nh ng c y t t ẻ với thành c ng

x ất c T y vậy hiện nay ti th y t Việt a đang đứng t ước nh ng thách thức ớn a t ng th i ốc t h i nhập th i à th giới đang có

nh ng ước ti n õ ệt t ng đó có ĩnh v c văn học Với nhập ất nhiề

ng tư tư ng t ch c c có tiê c c có điề đó có th đ đ n nh ng th ận

ợi ch nh ng nhà ti th y t t ng việc t i vốn ống vốn vi t nhưng cũng có th đ ại ch i nhà văn nh ng thách thức h ng nh

t t ng nh ng đề tài được các nhà văn ti p cận nhiề nhất đấy à đề tài về

n ng th n Th c a h ng ph i đ n văn học đ i ới ngư i ta ới an t

đ n đề tài này à t ng giai đ ạn văn học 93 - 9 5 nhiề nhà văn cũng ất thành c ng hi há phá h nh nh nh ng c n ngư i a t àng c ạc

ch n thành ó th đ n nh ng tác phẩ n i ti ng như è g Tất

Tố g y n ng an ố, Vũ T ọng

Phụng và ất nhiề t yện ng n n i ti ng hác n a của a a Các nhà văn này ch ch ng ta thấy được m t n ng th n nghè đói với c nh ư ca thu n ng, với nh ng ngư i n ng n đang ằn mình cố vươn ậy thoát kh i

s de doạ của th n ch t

Văn x i vi t về n ng th n nh ng nă đ i ới này i n a t ng ối

c nh x h i đ i thay với nh ng n ề và ng n ngang gay cấn iề đ c iệt

à các nhà văn h nay có cái nh n h àn t àn thay đ i về c c ống ói về vấn đề này ùi Việt Th ng đ đưa a nh ng cái nh n há hách an: ác nhà ti th y t h nay đ t ối nh n i về đ i ống và c n ngư i

Mả của g y n h c Tư ng ộ của g

gọc đ th i h ng nh n n ng th n với c nh điền viên t ống ng c

ng th n đ ch th c hiện a t ng ti th y t của các nhà văn này t ng h ng

c nh t i ng đất ối và nh n và n ng th n ấy ta thấy c x

h i Việt a ấy chục nă a [52,8] T a 986 t đi t ạt nh ng tác

phẩ hay vi t về n ng th n a đ i đ c iệt ph i đ n Mả của g y n h c Trư ng, k ồ của ương ướng

ạo của àng inh T ư ng, của à Th ng của inh T ấn

1.2.2

ất t nhà văn nà hi áng tác tác phẩ cũng gửi g nh ng n i niề t hác nha đấy có th à nh ng t ăn t y tư t ước hiện tại c c ống và đấy cũng có th ại à t ch t ngậ ngùi ng của c x c đ i

tư inh T ấn cũng vậy ng x c ng việc áng tác nghệ th ật như t

c ng cụ đ ph n ánh c c ống đương th i Rất nhiề ạn đọc an t v a

ch đ n tận y gi ng ới ch ngư i đọc thư ng thức tài năng ti th y t của nh c ù ng à c n ngư i ất tài h a

Thật a inh T ấn đ vi t ti th y t t ất i nhưng v cá

nh n đụng chạ đ n nhiề vấn đề gai góc của x h i nên tác gi h ng ốn

in h đ n g n đ y có nhà x ất n yê c được in c ốn ti th y t đó th tác gi ch n ch v ốn c ốn ti th y t đ tiên a t ạn đọc của nh à

c ốn ti th y t vi t về vấn đề h nay ằng t c hôm nay Minh Tuấn

cho bi t việc ch a đ i ti th y t , x ất phát t

t th i th c ạnh : ốn có ti ng nói văn học về đ i ống và c n ngư i

hôm nay hư vậy đ áng tác nghệ th ật của ti th y t

đ õ h ng ph i ng ốn h tài ti th y t của nh à

thật a tác gi ốn góp t ti ng nói th ng a các h nh tượng văn học về

c c ống và c n ngư i h nay Th ng a t th giới nghệ th ật v a th c

v a hư tác gi đ đề cập đ n nh ng vấn đề há ph i n t ng x h i như

ch yện x ói ch a ệnh ằng nghi t nh ục ch yện a án c n t ùng

ch yện gi i phóng t ằng x y n g ch yện nạn nh n chất đ c à a

ca ng đ x y ng nh ng h nh tượng nghệ th ật ang t nh ẩn ụ đ nói ên hát vọng đ i đ i nh ng hát vọng về anh và iện ạ th i h i nhập nh ng ằn v t giằng x t ng t h n nh ng ngư i n ng n nh ng

c chi n inh – họ v a ốn ủng h án hai thác tài ng yên đ đ i đ i

v a ay ứt ốn à ngư i tử t với ng yên vẹn đất đai và nh n phẩ

t tiên t yền ại ng th i a đ y ng cũng ốn cố g ng c t nghĩa cái hành t nh cay đ ng của ngư i Việt a hi họ ch y n t ch ngư ng vọng

th n inh tới ch đ t ọi hy vọng đ i đ i và ọ h ng và ươ ướ

i a đó tác gi cũng gióng ên h i ch ng c nh tỉnh đối với c c ống hiện tại t ước nh ng thay đ i ất thư ng và i n đ i v ư ng của c c ống th i h i nhập

T hi a đ i, ti th y t đ nhận được

ủng h nhiệt t nh của c ng ch ng ạn đọc h ng chỉ vậy, tác phẩ c n tạ a

ng n c hứng ới ch giới phê nh văn học Tháng nă , tại à

i đ i n a i h i th về ti th y t này Nhiề tác gi phê nh đ đọc

nh ng ài tha ận ành nhiề t nh c ch tiê th y t c iệt ti th y t

đ đạt gi i t ng c c thi áng tác ti th y t v a a ó à t của c

t á t nh a đ ng sáng h ng i t ệt i của ng

1.3 ong c anh chung của i u

huy iệ a ương i

1.3.1

T ng Văn học Việt a a đ i ới 986 nói ch ng và x t iêng về

văn x i t ng đó có ti th y t của inh

T ấn có t vị t v cùng an t ọng hỉ t ng t th i gian ng n c ốn ách đ g y được ấn tượng ạnh đối với ạn đọc và giới phê nh Thành

c ng đó chứng inh ch nh ng giá t ị à c ốn ti th y t ang ại

Vi t về t đề tài h ng ới – đề tài về n ng th n và nh ng ngư i

n ng n nhưng tác gi ại có nh ng cái nh n h àn t àn ới về h nh nh

nh ng ngư i n ng n t ng th i i inh t thị t ư ng inh T ấn đ

nh n nhận t cách th c t t ng th c nghiê ng t về hiện tại c c ống đ phát hiện a nh ng t áng tối của nó đó cũng ch nh à yê c ới của văn học hà văn c n ph i c i ph n ánh hiện th c ch nh à ương t à thiên chức của ngư i c t g y n inh h ngư i n t ăn t t cách á

i t về đ i ới văn học đ đ i h i các nhà văn: Vi t a ch chạ được

và các t ng và tận đáy nh ng thật về ê hương đất nước n

t c nh đ tác phẩm ti p á cà với đ i ống x ng và nh ng chốn gai góc

th của c c đ i y à nh ng thay đ i ất căn n t ng thức nghệ

th ật của nhà văn ề cập đ n n i ng này g y n Văn ạnh nhấn ạnh

à văn học nghệ th ật à ẩn t ánh th c h ng á hay h ng nói đ n thật th h ng th i t nh đang đ đang đứng đ ph i à g và

ti n hành như th nà n a i ối à tê iệt th n inh cằn c i t h n x c phạ ương t i nhưng nó ại thư ng ngọt ngà t a ch ốt n thật th

c ạc t n t ụi với nh ng t ch c c ca đẹp của nó hỉ có thật ới phát

h y được ư đi ới ửa ch a được h y t đi và ai đưa c ng việc

đ n hiệ định hướng ch nh ng y nghĩ và hành đ ng [25,215 ó t

t ng ố đó inh T ấn đ x ng thẳng và đ i ống đ t t i há phá

t thật của đ i ống h nay ng h ng ng n ngại đi và nh ng vấn đề nóng ng của x h i nh ng vấn đề ang t nh nhạy c như ê t n ị đ an chất đ c à a ca án n g h ng chỉ có vậy tác gi c n x y ng

ti th y t ằng nh ng h nh tượng ất đ c đá ng n ng v a ang t nh gi nhại ại v a hài hước cay ơn t ang ách với 5 chương đ hấp n

ạn đọc t ên ọi phương iện t n i ng đ n h nh thức ói đ n đi đ c

đá đ c c này T n nh Sử t ng ài tha ận tại i t ạ đà hẳng định: Ti th y t của inh T ấn có a đi đ c c t à ph n ánh hiện th c văn h á n ng th n th i inh t thi t ư ng; hai à hác iệt của hai

th hệ cha - con; ba à t nh hài hước gi nhại x yên ốt c ch yện cư i a nước t ọc c ốn ti th y t này, ngư i đọc như thấy được t ức t anh hiện th c về n ng th n th i đ i ới Ở đó t g p x ống cấp y đ i về văn h á nh ng t ăn t y tư của n ng n t ước nh ng thách thức ới ề

ng ài nh ng tư ng có án đ tư nước ng ài à h nh iện ay n nhưng

i t đ đằng a ức àn t ng tinh thơ th ấy à nh ng i ịch à nh ng

c c đấ t anh gay g t ca g à nh ng ấ chấ h i h ng i gi i đáp

Kh ng chỉ vậy ch ng t i thi t nghĩ ằng cái à c ốn ti th y t này à được

à t cái t ng hiệ vụ của tác phẩ văn học à gi và ng ngư i đọc t c h i chứ h ng nhất thi t ph i t c t i t i ành

ch t àn x h i t ước h t à các nhà n các nhà nghiên cứ các ch yên gia văn h á và phát t i n nh nh và ố phận của Tha cùng nh ng i p ngư i hác i à á nh đối với giới ạn đọc R i đ y hi gấp t ang ách ại nhưng c y gạ nh ng nghi ch a ệnh ằng t nh ục h nh nh thằng iác ăng át hương tạ a t c h i ớn đang ch i gi i đáp của t àn x h i

1.3.2 u thuy

S đ i ới t ng an niệ về ti th y t ph n ánh t nh n chủ t ng văn học và đó à y tố y t định tạ a đa ạng của h ynh hướng ti

th y t S với nhiề nước hác t ên th giới th ti th y t Việt a a đ i

há n đề ca chủ nghĩa hiện th c nên các ti th y t hướng về đ i

ống t ng văn học 93 – 9 5 được an t : ố, ố Vũ T ọng Phụng g y n ng an g yên ng

è g Tất Tố nhưng ngư i ta t an t đ n ti th y t th h ynh

hướng ng n như của hất Linh hái ưng àng ạ n văn học

9 5 – 975 ti th y t phát t i n há ạnh với đ i ngũ áng tác đ ng

đ nhưng ti th y t giai đ ạn này tập t ng ngợi ca vẻ đẹp của đất nước và

c n ngư i t ng chi n t anh Do hoàn c nh đất nước tác đ ng, nên ti u thuy t

t ng giai đ ạn này ang h ynh hướng sử thi và c m hứng lãng mạn Cu c sống và số phận đ i tư của t ng cá nh n c n ngư i h ng được tập trung kh c hoạ miêu t Sa 986 với thay đ i cơ n về c c ống ti th y t đ nhanh chóng th ch ứng và ịp th i ph n ánh nh ng nhịp điệ thay đ i đó phức tạp của đ i ống nên ti th y t cũng phát t i n với ất nhiề h ynh hướng hác nha T ng đấy đáng ch nhất à ti th y t vi t th h ynh hướng hiện th c h yền h ng ta có th t g p ất nhiề tác phẩ n i

ti ng với nh ng tên t i n th c: , oạ k

g y n nh Phương Phạ Thị ài M (Châu Diên), , M ộ nh Thái thiêu Võ Thị ố Tạ y nh

Theo Từ ển thu t ng ọc thì chủ nghĩa hiện th c huyền o là:

T à ư văn học quan trọng của châu M la tinh, xuất hiện vào nh ng nă

60 của th kỷ XX ác nhà văn của t à ư này thư ng mượn truyền thuy t dân gian c xưa đ tạo ra các huyền thoại mới về hiện th c Châu M la tinh

Các tác phẩm v a có nh ng c nh tượng ly k hư o, v a có nh ng chi ti t hoàn c nh hiện th c g y ch ngư i đọc c m giác về các hiện tượng nghịch lý Nguyên t c sáng tác của các nhà văn này à: i n hiện th c thành hoang

đư ng à h ng đánh ất tính chân th c gây hiệu qu h ang đư ng các nhà văn thư ng sử dụng h nh tượng bi t ưng ngụ iên tư ng ám thị, phóng đại h a t ương ngư i và h n bất phân, trật t th i gian bị xáo tr n,

th c và o hoà quyện Lăng nh h yền thoại đ gi p nhà văn vạch tr n được hiện th c đ n tối tàn bạo của các ch đ đ c tài, phê phán tình trạng khép kín văn h á đ ạn tuyệt gia ư 24, 66-67]

Y u tố k o xuất hiện t ng văn học Việt Nam t rất sớm Ngay trong văn học n gian nó đ t thành m t th giới thu hút nhiều bạn đọc đ c biệt là các em thi nhi đấy là th giới của th n tiên c tích, với s xuất hiện của các

vị th n, ông bụt Th i phong ki n với quan niệm Kính quỷ th n nhi vi n chi đ y à vùng cấ địa đối với nh ng n đệ nơi cửa Kh ng sân Trình Song bất chấp s kìm kẹp của tư tư ng Nho giáo hà kh c truyện k o v n n y

m n và phát tri n Bằng chứng là tất c nh ng tác phẩ như: Thánh tông

di thảo, Truy n kỳ mạn l c, Tân truy n kỳ l c, Truy n kỳ tân phả, ĩ chích quái đều do nh ng đại diện ư t của h gia hai t iều này

chứng t sức hấp d n mạnh m t y u tố k đ chi phối đ n lu thành của văn chương ch nh thống Tác phẩm k o không chỉ giúp gia tăng phương diện thẩm m nghệ thuật mà còn giúp t ng lớp h ĩ vốn chịu không ít kìm hãm, bức bối của Ta cương gũ thư ng t được c n đư ng đ gi i to

nh ng uất ức, d n nén, b c l nh ng y nghĩ chiê nghiệm về cu c đ i Về

cơ n, tác phẩm này v n chưa th át h i phạm vi của t i đạo ngôn chí thu c văn chương ch nh thống nó à ư a của th n thoại và c tích Y u tố

k o xuất hiện nhiều trong truyện ng n hiện đại n giai đ ạn này gi a cái chợ gi i của văn chương ngư i ta thấy n i lên ng đ c nh ng cây bút k

o với ph ng cách tài h a đ c đá : Th L (Trại Bồ Tùng Linh Tchya ức Tuấn (Ai hát gi a rừng khuya), Nhất Linh ( ó o

đ c biệt là Nguy n Tuân có hàng loạt nh ng sáng tác k ”: X ngọc Lam, Loạn âm, Khoa thi cuối cùng à inh đ ng đ i sống văn học

bấy gi Nh ng truyện ng n k o này không chỉ đơn th n nhằ thay đ i

th c đơn ch c giác à ca hơn à ph n ánh xã h i đương th i với nh ng phức tạp ái ă S a đ i của các y u tố k o cho thấy tiề năng áng tạo của các nhà văn nhằ th c đẩy quá trình hiện đại h á văn học Văn học 1945

- 1975 y u tố k ư ng như v ng óng như ng ch cho hiện th c mang tính sử thi, b i yêu c u cấp thi t của hai cu c kháng chi n chống Pháp và chống M n a nă 986 h ynh hướng hiện th c huyền o rất phát tri n

đa ố các cây bút trẻ được ngư i đọc ái m thư ng vi t th h ynh hướng hiện th c huyền Bùi Việt Th ng) Ph n lớn họ thu c th hệ nhà văn

h ng hề bị vướng m c b i cái nhìn sử thi (Hoàng Ngọc Hi n) S n r của lớp nhà văn này th T n Quốc Vượng: có th di n gi i như t cơn ốc

gi i to khát vọng, khát vọng sáng tạo bị d n nén t lâu Các nghệ ĩ đang t

ki m b n s c iêng ch nh S lên ngôi của h ynh hướng hiện th c huyền

o ngoài tiền đề v ng ch c là tinh th n dân chủ c i m của đ i sống, t đ i ngũ áng tác t ẻ b t nhịp nhanh với đ i mới còn có s hậu thu n b i nh ng thay đ i trong thị hi u thẩm m đưa đ n nhận thức mới về cu c sống ằng sau bức màn lung linh huyền o ấy là nh ng vấn đề gai góc, n i c m của th c tại Có th khẳng định rằng, y u tố huyền được sử dụng khá ph bi n trong văn x i th i k đ i mới đ c biệt là ti u thuy t Với h ynh hướng này nhà văn có th tạo ra nhiều y u tố như hư th c nhưng ẩn chứa trong ấy lại là th c tại của cu c sống c n ngư i Họ có th tạo ra m t th giới chỉ có t ng tư ng tượng nhưng th giới đó ại giống với cu c đ i th c, và chúng ta có th d dàng b t g p đ đ y t ng c c sống xung quanh mình Hiện th c được mô

t trong cái huyền đ y à h ynh hướng sáng tác tạ được ấn tượng đối với bạn đọc ng như nhận xét của Mai H i anh: Việc sử dụng y u tố huyền thoại làm cho th giới không di n ra trên m t m t phẳng mà nhiều chiều, nhiều tuy n, nhiều t ng S đan cài t n l n o – th c trong tác phẩm s góp ph n tạo nên s lạ hoá và sức mê ho c của h nh tượng Về ph a ngư i đọc, khi ti p xúc với nh ng huyền thoại đ được nhà văn tái tạo lại, họ có th th

t tư ng tượng của mình vào m t t chơi ng m và sâu thẳ [40,81] Với

Th m Minh Tuấn muốn gửi đ n ngư i đọc m t cái

nhìn s c lạnh về th giới tràn ngập s tha h á ấy là m t th giới hiện đại không hiện ên như t miền đất hứa như nh ng miền c t ch à đó à t hiện th c đ y nh ng nghịch lí và bi kịch Qua hàng loạt nh ng vấn đề mang tính kì o tác gi đ tái hiện lại m t bức t anh n ng th n inh đ ng th i kinh t thị t ư ng S kiện thằng Chấn xưng thánh i cách ch a bệnh lạ kì khó hi u Minh Tuấn đ nói về vấn đề nhạy c m thu c th giới t inh đó à ê t n

dị đ an ch a bệnh bằng nghi l tình dục c biệt là hình nh c y h a ư i ra

h a anh nă với đứa bé nằm trên tàu lá chuối tư ng như chỉ là nh ng câu chuyện lạ có thật đ hấp d n ngư i đọc nhưng đằng sau nh ng chi ti t lạ hoá

đó lại là nh ng trang hiện th c nhức nhối đang phơi ày ch yện chất đ c màu

da cam mãi là n i đa h n xi t trong lòng không chỉ nh ng c n ngư i đang

tr c ti p ghánh chịu mà toàn th nhân dân Việt Nam nói chung R i ti p sau đấy, chuyện d án sân golf với nh ng giá trị đền bù Hình nh c n ngư i m i

mê theo nh ng cánh ướ ơ h , và nh ng đ ng đ a à ch ngư i đọc

ph i ăn h ăn t ăn t ọc tác phẩ ngư i đọc không th nà ên được hình nh đàn ướm, nh ng c n ươ ướm, nh ng đàn ướm muôn thái b t

đ u bung ra (t trang 242 trong cuốn ti u thuy t đ n trang 434) Nh ng con

ươ ướm ấy đ ch thấy m t s thật của ngư i nông dân Việt Nam Họ đ sống chi n đấ và a đ ng trên mấy ngh n nă ịch sử trên m nh đất hình

ch S nhưng họ chưa a gi h t ơ h , hoài vọng vào nh ng điều th n k ,

h t m ng đ i đ i trong nháy m t, h t ng ngơ h t tủi nhục m t r ng ngư i đang ống t ng đa thương và t i nghiệp ch đợi d án mua bán côn trùng, họ quá ngây ngô và kh khạ chăng Vi t lên nh ng trang sách này lòng tác gi cũng đa đớn h n ng i thương ch t lớp ngư i m i mê tin vào nh ng chuyện h ang đư ng kì o Rõ ràng trong thật có hư t ng hư có

thật, hai y u tố đan cài và nha tạo nên m t thành công lớn, m t Th n thánh

m với diện mạo khác biệt trên nhiề phương iên: nh n vật, n i

dung, giọng điệ M t Minh Tuấn thật s tài hoa, sâu s c, tinh t trong cách khám phá cu c sống

hương

nh hư ng của nền kinh t và tư y n ng nghiệp c truyền y à t đ c

đi m có tính tất y in đậ t ên áng tác văn học th i k lịch sử T ước hi đi

sâu tìm hi u về bức tranh nông thôn trong ti u thuy t Th

m, ch ng t i xin được nh n văn x i vi t về n ng th n t ước th i k đ i

mới 986 tiên đ n với ti u thuy t T L c Văn àn ch ng ta t g p

nh ng bức t anh ê nơi thay đ i không khí và hứa hẹn c m giác mới của

nh ng chàng trai thị thành đ chán ăn chơi hư ng lạc ho c mệt m i trên

c n đư ng ăn đ i hạnh phúc và gi i phóng cá nhân c biệt là nh ng trang

vi t của Thạch Lam, m c dù ông không tr c ti p miêu t n ng th n nhưng qua nh ng tác phẩm ấy chúng ta v n c m nhận được m t cu c sống tù túng, chật hẹp, tối tăm, mòn m i của nông thôn Việt a t ước cách mạng n với nh ng trang vi t về nông thôn, chúng ta không th không nh c tới nh ng sáng tác của ng văn học hiện th c phê phán, với các tên tu i n i ti ng như Ngô Tất Tố, Nguy n ng an a a Nh ng tác gi này đ iê t hái át được bức tranh về th c trạng đ n tối của nông thôn th i bấy gi ó

là nông thôn với c nh ư ca th n ng, nh ng c nh bóc l t rất tàn nh n,

tr ng trợn ( ng cùng, Chị D u, Chí phèo y à nh ng trang vi t

v cùng x c đ ng của nh ng tài năng t h y t, lên ti ng đ i h i quyền sống, quyền à ngư i T sau Cách mạng tháng Tá nă 9 5 iện mạo nông thôn có s thay đ i lớn Nông thôn bây gi là m t hậ phương a a với

nh ng làng quê bình dị, thân thu c, chứa đ ng bao tiềm l c đ m b o cho

cu c kháng chi n ài đi đ n th ng lợi cuối cùng R i miền B c đi ên hủ nghĩa x h i với các công cu c c i cách ru ng đất, hợp tác hoá nông nghiệp, tất c đều tr thành đề tài nóng của văn chương Văn x i vi t về nông thôn

t nă 975 - 1986 di n ra trong bối c nh của xã h i gay g t, với nh ng t n thất trong chi n tranh, nền kinh t t cung t cấp, ch đ Xã h i chủ nghĩa t

đ u b c l nh ng khuy t đi T ên đ y à cái nh n hái át về bức tranh nông thôn trong m t th i gian dài của lịch sử hưng có , chưa a gi nông

thôn lại thay đ i m t cách đáng ng như t ng ti u thuy t Th n thánh và

m của Minh Tuấn Chưa a gi có m t giai đ ạn nào trong lịch

sử mà nông thôn tr nên ng nghệch đáng thương như vậy Họ d sa ngã vào nh ng tin đ n không có thật, họ đang chạy theo m t th l c vô hình nhưng có t sức mạnh vô biên - th l c đ ng tiền, vì tiền mà họ bất chấp đạo đức và nh n nghĩa n àng chà đạp lên nh ng g thiêng iêng cha ng ta đ

gìn gi suốt mấy ngh n nă của của chiều dài lịch sử Chính th i bu i kinh t

thị t ư ng và h i nhập đ t ngư i nông dân vào nhiều hoàn c nh trái ngang Họ

v a muốn cố g ng gi nh ng m nh đất của cha ng đ lại, v a muốn khai thác

đ ki m l i Minh Tuấn hơn ai h t, ông rất hi u tâm trạng này của nh ng ngư i nông dân, trong m t l n tr l i ph ng vấn ông tâm s : T y nhiên t

nh ng ngày đ i mới đ n nay, chính nh ng ngư i nông dân ấy ph i hi n t ng

m nh đất như à t ph n máu thịt của đ i mình cho các d án sân golf, các khu công nghiệp đ thị mới V n bi t x hướng đ i mới và h i nhập kinh t nhằ đưa đất nước thoát kh i tình trạng đói nghè và ạc hậu là không th

cư ng lại được hưng với tư cách à t đứa con của làng quê nghèo Việt

Nam, tôi muốn c m thông và chia sẻ với họ Th ch ng t i c m nhận, nông thôn mà tác gi ph n ánh đ y à t n ng th n có ng y cơ t n iệt văn

h á ; x ng chu ng của nh ng dục vọng Và ư ng như tất c mọi giá

trị đang ị diệt vong hư vậy, so với nông thôn nh ng th i k t ước thì

nông thôn th i k đ i mối và h i nhập còn có nhiều vấn đề phức tạp hơn nhiề nó đ lại trong lòng bạn đọc nhiều s t ăn t , lo âu Qua bức tranh

n ng th n này Minh Tuấn muốn gióng lên m t h i chuông thức tỉnh đối với nh ng c n ngư i ê tă tối, c nh tỉnh đối với các cấp chính quyền về

s xuống dốc của đạ đức truyền thống văn h á nông thôn trong th i bu i kinh t thị t ư ng

2.1.2

Minh Tuấn qu là m t nghệ s tài hoa Ông đ g y ất nhiều bất ng với bạn đọc trên nhiều m ng nghệ thuật khác nhau Với s a đ i của ti u

thuy t Th m, ông làm ch ngư i đọc đi t bất ng này

đ n bất ng khác B i hi đọc và khám phá ti u thuy t này chúng ta không chỉ thấy được hình nh của nông thôn Việt Nam trong th i k đ i mới và h i nhập, với nh ng t tư hát vọng số phận của ngư i nông dân, mà chúng ta con thấy s tận diệt của văn h á Việt Nam Ti u thuy t này vi t hoàn toàn

t do, rất ng u nhiên, tất nhiên có sử dụng nghệ thuật cư ng điệ h á nhưng

ph n nào v n ph n ánh được hiện th c văn h á nông thôn Nhận định về vấn

đề này H u thỉnh có vi t: Th m của Minh Tuấn đ

cho thấy s thi u hụt th m hại về văn h á nước ta vào nền kinh t thị t ư ng

và h i nhập quốc t Với t nh đ văn h á ấy khó mà nhìn thấy tương ai nà cho nông thôn Việt Nam Không th nói khái quát của Minh Tuấn là tuyệt đối chính xác ó ngư i ch Minh Tuấn cư ng điệ nhưng có cư ng điệu như vậy các hiện tượng đáng n quái dị kia mới hiện h nh đ y đủ và ấn

tượng đ cho ta lo l ng Thật ra, chúng tôi cho rằng tất c nh ng gì tác gi

ti u thuy t này ph n ánh không ph i tư ng tượng hư cấu, mà b i nông thôn

th i nay cũng đang thay đ i theo chiề hướng đáng n như th Phong Lê cho bi t: Nông thôn không bình l ng mà n i c m lên bi t bao nhiêu bi kịch, sục sôi bao nhiêu vấn đề c n gi i quy t, không chỉ các vấn đề s n xuất, lao

đ ng n đói già nghè về điều hành qu n lý, về tha nhũng óc t à toàn b các m t phức tạp, bền bỉ của đ i sống tâm lý tinh th n 34,139 ng như vậy, vấn đ của nông thôn hiện tại à đ i sống tinh th n, t nh ng m t phức tạp của chiều sâu tâm lý kéo theo hàng vạn nh ng vấn đề cấp bách c n

c xã h i lên ti ng và quan tâm Trong m t bài ti u luận trong cuốn học lên ngôi Minh Tuấn đ c nh báo về s diệt t c của văn h á: gư i

Do Thái, ph i sống lang thang phiêu bạt trên nhiều xứ s , nhưng dân t c họ không bị huỷ diệt vì họ còn gi được văn h á của ngư i Thái 6 37 Nay mất đi văn h á ị diệt t c về văn h á th ù đất đai nh th v n còn, thậ ch c n được m mang thì dân t c v n tiêu vong, chỉ còn là cái bóng của

m t dân t c khác Mất văn h á c n ng y hi như vậy, mất tâm linh còn nguy

hi đ n đ ất tâm linh là mất kh năng phục inh văn h á ó à tận diệt của m t c ng đ ng

Câu chuyện được b t đ u bằng hình nh cây gạo n hoa bốn mùa và phun xuống làng Bái Hạ m t à đ chót Vốn là m t n t đẹp tâm linh, mang tính truyền thống, bây gi ưới nh hư ng của nh ng tư ng tượng, nh ng

m u chuyện thêu dệt, nh ng tin đ n nó tr thành s ho ng sợ, ma quái, và rất hoang mang C dân làng thi nhau ra gốc cây gạ đ c ng ái đ n n i cậu Chi n chủ tịch xã ph i phát lệnh cấm mê tín dị đ an hưng tin đ n và nh ng

m u chuyện được thêu dệt hoàn h o, v n à ch ngư i ta nghi ng v th :

R t cục, vác súng ra canh gốc gạo không cho dân làng c ng ái nhưng ấy anh dân quân lại gác súng th p hương c ng ái p này đ i kíp kia, l n ượt

các dân quân du kích trong làng thay nhau cúng bái Thành ra, ti ng là xã nghiêm cho dân quân vác súng chống t t n ngư ng nhưng th c t là quá nửa gia đ nh t ng àng đề có ngư i vác súng ra cây gạo cúng bái công hai 62,9] Tác gi ti u thuy t ph i chăng cũng á đa n khi ph i buông

c văn ch a xót: chỉ có mấy gia đ nh ng già à c h ng có ngư i tham gia

đ i du kích là thiệt th i h ng được tham d vào gu ng tha nhũng tập th của àng [62,9] Cây hoa gạo ấy b ng ưng à xá t n đ i sống của dân làng, vịt ơi t ng a có à đ của hoa gạo gi cũng h ng i t bán cho ai,

vì chẳng ai á đụng đ n chốn ma quái ấy Không chỉ là cây hoa gạo làng Bái Hạ à ên àng ng Ph c cũng x ất hiện thứ cây lạ đấy à c y ư i ra

h a anh nă hưng i thứ c y thiêng đó cũng t thành món hàng kinh doanh siêu lợi nhuận của bọn buôn th n án thánh: gư i ta đ n rằng vợ

ch ng g p nha ưới gốc c y ư i này thì s sinh quý tử, n h ng th cũng tăng t i thọ, g p may m n t ng à ăn Th là gốc c y ư i hình thành m t chợ t nh há đ c đá Làng cử ngư i bán vé qua cửa rất ca nă ươi ngàn

m t vé, vậy mà m i ngày có hàng t ă đ i đ n ăn óc y ưa ưới gốc

c y thiêng Lưng chàng đón h a ới rụng ưng nàng đè ên h a cũ hàng chục

đ i t ai gái ướp hương ăn n bên nhau mà không thấy ngượng ngùng vì ai cũng nghĩ nh như đứa trẻ nương nh vào bóng Phật N u các ông ch ng tiện đư ng a đ y h ng có vợ đi cùng th đ có chị em s n sàng phục vụ Các dịch vụ ăn th như ch th ê chi án ượu b ư ng xuất hiện ngày càng nhiề 62,209] Có hiện tượng lạ này b i c y h a ư i được tr ng t ước đền của ng tướng họ Tr n, mà ông về báo m ng ức Di L c s đi a vùng này và ng i nghỉ ch n ưới gốc c y ư i vào mùa hoa thứ m t t ă T ước

m t ng i đền thiêng iêng à ngư i ta v n ngang nhiên th c hiện ch yện

ấy i không chỉ vậy, đ y ư ng như c n ị bi n thành ch mua bán dâm

c ng hai được mọi ngư i nhiệt tình ủng h Cây gạ và c y ư i thay nhau

nối nhịp cho mọi di n bi n trung tâm các câu chuyện trong Th n thánh và

m Có th nói đó à nền t ng tâm thức c ng đ ng với đ i thiện

ác được hiện a như nền móng tinh th n của câu chuyện, như t bè tr m của

m t nền gia hư ng t ên đó các t ng quan hệ rối ren, h n đ n và bất tr c trong th i đại mới cất lên nh ng giai điệu b n năng tha vọng, khát vọng, o vọng và giằng xé của ngư i nông dân Việt trong th i bu i kinh t thị t ư ng

Và, cây gạo, cây ư i, cái nền t ng t inh tư ng là b t r sâu trong tâm thức của ngư i Việt cư t vĩnh vi n t ng văn h á Việt, rút cục cũng ị kinh t thị

t ư ng bi n thành nh ng hàng hoá tâm linh quái dị, bị n tung, bị bứng đi t phương t i h àn t àn hác y chính là hình nh ẩn dụ về s diệt t c tâm linh, nguy hi hơn à c s diệt t c về văn h á ói về đ i sống văn h á t linh thì trong thuy t này còn có hình nh đáng ch đấy à ăn ày T

m t ngư i ăn ày ng ưng t thành niề ngư ng vọng của c làng Nhà ai có việc gì quan trọng đều muốn m i lão tham gia, ngay c nh ng việc như cưới xin, nhà mới R i đáng ch nhất là thằng Chấn, m t cậu con trai làng mới lớn d d ương ương ng m t hôm t ưng được phong thánh, được tôn th c ng ái như th n thánh, thậ ch c n được ăn c nhiề hơn c thánh Ng hơn n a là bố mẹ cậu ta t nh ng ngư i n ng n ch n đất, m t

t t nghi nhiên được tôn th được d ng tượng trong lòng mọi ngư i y như

ố thánh, mẹ thánh T đấy cậu ta tha h hành nghề mê tín dị đ an với

nh ng cách ch a bệnh thật kì quái - ch a bệnh bằng tình dục, cách ch a bệnh này đ th h t hàng t ă các à các c

Không hi u r i đ y tương ai của nông thôn Việt Nam s đi về đ

N như tương ai của m t dân t c, m t đất nước ph n nhiều phụ thu c vào

th hệ trẻ thì nhìn lớp trẻ được xây d ng trong ti u thuy t chúng tôi thấy thật

h ài nghi và đ y lo l ng M t ông thánh trẻ tu i suốt ngày ch đ m trong hương hói nh ng trận lạc thú với phương pháp ch a bệnh bằng tình dục với

các bà các c xinh đẹp: Th ạt nhiên, thằng Chấn đưa các c và ng, gi sách ra cho xem hình nh các tư th giao hợp ch a bệnh đ các c yên t đ y

là chuyện khoa học tâm linh R i nó th p hương nghi ng t bên các cô khấn vái rì r m, r i ên đ ng m ng m các cô, lệnh cho các cô c i h t qu n áo

ch thánh đ i a và à ph p inh [62, 3 hưa h t, cô gái làng tên Minh, chị gái của thánh, con của bố thánh, do có nhan s c và có c p đùi h ẻ dài, ra thành phố à cav t ng ánh v đ t hàng inh i được rất nhiều tiền t túi của các ông tây, ông Nhật há gái đ về c ng đức x y đền chùa làng, nên Minh tr thành niềm vinh d của c họ, khi n ai cũng ph i tr m tr khen ngợi Có l th m hại hơn c à h nh tượng của Giác m t kẻ tham lam, s n àng hủng bố tâ inh đập v át hương t ên àn th gia tiên, gi t ngư i

r i chạy trốn sang m Cô Tỉnh em gái của Giác bị bố m ng đánh t t c

t tử ay có ng ăn ày đ n cứu Cậ phó thư thanh niên đ t mìn phá

đ c y ư i chỉ vì lợi ích vi n vông Th hệ này, đ y đ y s vô c m, chỉ bi t lợi Nó h như được nhào n n hoàn toàn b i các phương tiện truyền thông với đủ loại th ng tin à ch c n ngư i mất đi n ĩnh t chủ Tương ai của Việt Nam s đi về đ hi th hệ trẻ là m t lớp ngư i như th ngư i đọc ch c hẳn ph i h ài nghi đ y ăn h ăn t ăn t Nh ng viên gạch lát về đạ đức,

nh ng h n đá t ng về văn h á đang g p nhiều thử thách ọc Th n thánh và

m ta thấy rõ s th m hại về văn h á của của nông thôn Việt Nam

trong th i bu i kinh t thị t ư ng ch ng ta h y x y nghĩ của Giác - m t thanh niên đ y tri n vọng: Làng ng ph c có án đ tư các cụ không chị ch phá chùa đ xây sân golf Lạc hậu u mê quá! Gi làm gì cái chùa tối

om, mù mịt hói hương và t àn các à già ê a bái Trên VTV3 ngư i ta chi u nhiều c nh chơi t nni chơi g t ên th giới, chứ có mấy khi chi u

c nh c inh đ 62,36] Lứa tu i thanh niên nông thôn ít học ăn chơi đ a

đ i h ng hi u bi t gì về tình hình chính trị của th giới nhưng th ch ử dụng

ngôn ng mang tính chính trị: ó h với bạn è à nó có hạt nh n các cụ th ch đối đ th nó ấ n t ngay Tương an c ượng đ i r i Lớp trẻ bây gi ph i có b n ĩnh đ i yền sống chứ Thằng Chí thấy nó huênh hoang chửi lại rằng: ày chỉ là bọn khủng bố h i giáo c c đ an Bọn thanh niên trong làng bây gi nói chuyện với nhau toàn bằng ngôn ng chính trị inh đ ng s c n 62, 8 Và đ y à y nghĩ h ang tư ng của dân làng:

Th i đại khoa học phát tri n vù vù, h nay ngư i ta a ướm, mai ngư i

ta mua bọ hung, ngày mai phát minh ra cái mới ngư i ta đ x đi a i

mu i, thạch ùng gi n đất, bọ chó thì cứ gọi là c làng c xã làm không h t việc Nh ng câu nói ấy th s xuống cấp về đạ đức, về văn h á của nông thôn Việt a hưa h t c n đây là nh ng luận điệu nguỵ biện cho việc phá

đ nh phá c y đ à n g : h ng ph n iệt cây làng nọ với đ nh àng ia Văn h á àng x ạc hậu l m r i, bây gi ph i tư y th y h ạch của d

án, bao trùm c diện tích hai làng Ph i vì lợi ích chung Chúng ta c n quán triệt tinh th n đó đ vận đ ng bà con quy t tâm gi i phóng m t bằng ngay trong tu n này đ lâu là l th i cơ đấy! ph i c i đ y à t ận iện Biên Phủ, hạ c y ư i tức là hạ đ i Tất c nh ng n t đẹp tuyền thống văn h á của dân t c đang ị huỷ diệt, xuống cấp tr m trọng, họ h ng c n ư y n gì với cái cũ Tất c chỉ xoay quanh th l c của đ ng tiền M t vấn đề n a về văn hoá, c n nói tới đấy à văn h á t nh ục Trong ti u thuy t này tác gi có nhiều trang vi t về vấn đề tình dục nhưng đ y chỉ xin nói đ n đạ đức văn h á trong tình dục Thao s n sàng vật vợ trên b đê đ làm tình d n đ n th m c nh

là bị thằng ăn ch dấu h t qu n áo, r i chuyện Thao rất thích ngủ với vợ trong điện th của Chấn Th m hại hơn nửa là Minh s n sàng ngủ với b tây ngay trong nhà th của dòng họ đ hy vọng vì chuyện này à ng t y ia đ tư tiền đ xây lại nhà th T tiên của dòng họ ấy thật ph c đức i t bao nhiêu,

được chứng ki n nh ng pha à t nh y ưa của đ i ạn trai M gái Việt

Ông C nh c m cái gh nh lẳng và ưng thằng iác đánh h Thằng Giác điên ên chạy và nhà ưng át hương t ên àn th chạy ta sân quát tháo to:

- Tôi đập mẹ nó cái át hương này nh !

- Kìa, làm sao th ? – Bà C nh rối rít – iác ơi ẹ van con

- ày đập tao gi t! – ông C nh thét

- Chửi tôi câu n a x t i có đập h ng 62,16]

ạn văn h ng i t làm cho bao bạn đọc ph i bu n lòng về đạ đức gia đ nh đ y là m t ti ng chuông khẩn báo về tình trạng đạ đức con ngư i R i còn c nh, Thao ném gh à g y xương ư n của thánh Chấn ph i

đi viện cấp cứu

Qua việc tìm hi u về văn h á đạ đức, tâm linh trong cuốn ti u thuy t

Th m ta thấy chưa a gi nông thôn việt Nam lại thay

đ i m t cách d d i như vậy

2.1.3 Cu ng tiền và nh ng l i ích v t ch o l n

i s ng nông thôn

Th m là m t trong nh ng cuốn ti u thuy t v a

mang tính gi tư ng, v a ang t nh hài hước, châm bi m, hay và xuất s c

t ng văn học t nă t lại đ y Đọc Th m ta g p lại bút

pháp của Vũ T ọng Phụng, Nguy n ng an à t nhà văn a này tục được Ti u thuy t này, đ đề cập đ n vấn đề nhức nhối của xã h i bấy gi đấy

là cu c ăn đ i của đ ng tiền Có th khẳng định rằng trong xã h i này mọi giá trị đề được y đ i sang tiền, vì tiền ngư i ta có th bất chấp tất c , ngay

c tính mạng của b n th n ề cập đ n vấn đề này, chúng ta nhớ lại xã h i

trong Truy n Ki u của Nguy n đ c biệt là nh ng l i bình vô cùng sâu s c

của nhà phê nh văn học ài Thanh: hưng nói đ n nh ng l c ượng tàn bạo của số mệnh, không th h ng nói đ n th l c của đ ng tiền Trong xã h i

Truy n Ki u đ ng tiền tr thành m t th mạnh tác quái ng tiền cơ h đ

tr thành m t th l c vạn năng Tài hoa, nhan s c t nh nghĩa nh n phẩm,

c ng đề h ng c n nghĩa g t ước th l c của đ ng tiền N như t ng

xã h i Truy n Ki u th i bấy gi đ ng tiền được khẳng định với m t sức mạnh

vạn năng th t ng x h i nông thôn th i đ i mới đ ng tiền cũng t thành

m t th l c tác ái à đ o l n mọi giá trị của cu c sống

ia đ nh à nh n tố quan trọng của xã h i, mọi vấn đề x y ra trong gia

đ nh đều nh hư ng tr c ti p đ n s phát tri n của xã h i hưng nông thôn trong th i đ i mới, vì tiền mà giá trị của hạnh ph c gia đ nh ị đ o l n hoàn toàn, mối quan hệ cha con tr nên nghẹt th , á V ng tha v đáy ốn chi đ ạt m t ít vàng của cha, Giác đ ăn t vàng đẩy số phận vào tình

c nh trái ngang, gi t ngư i r i b chạy sang M Vì lòng tham tiền của Giác

mà ông B ng - m t ông già hiền lành, hằng ngày chỉ bi t hái bèo nuôi lợn ph i chịu cái ch t đ y oan ức Không chỉ có vậy, trong cu c ăn đ i đ ng tiền này,

át hương của ông bà t tiên cũng ị thằng Giác lấy a x như thứ vũ h ợi hại, không gì có th chi n th ng: Ông C nh nh y ên giư ng đạp cho nó m t đạp b n ra ngoài cửa ch i đ u vào c t, suýt n a th ng đập m t xuống hè Nó gượng dậy n ngư i t ánh đ n tay giơ ca át hương chạy a n đập

ch ang m t cái T ay ù ch n hương ơi t 62, 9 chỉ có quan

hệ của cha con ông C nh bị x ống cấp v tiền, mà trong nhà của ông thánh Chấn cũng t nên căng thẳng hơn i Thao hay ăn c p tiền đ t l , r i hay đ i

h i cái này cái nọ R i cuối cùng, Tha cũng nghĩ a được m t nghề ki m lợi nhuận t việc c n xưng thánh: Tha nghĩ a t cách b o cụ đ ra ngoài

c ng vi t sớ ch nho Cụ b o làm th không thiêng, Thao b : ụ ph i

đ i mới tư y đi chứ Th i bu i kinh t thị t ư ng mà cụ cứ quân tử tà như

th thì ch t! R i Thao ra Hà N i mua s n m t ít sớ t tay Tha điền tên tu i ngày inh địa chỉ và ch hách y ới chỉ à ước đ u của cu c ăn đ i

đ ng tiền, tất c đều th hiện õ n t inh đ ng hơn t ng ch y n đi a ng của Tha n đ y ta t g p nh ng trang vi t cư i a nước m t Ở cái làng, anh nă , ngư i ta chỉ bi t án ưng ch đất, bán m t cho tr i, sống bình yên ưới lu t xanh ngàn đ i B ng ưng có ẻ nà đó mách nh : ươ ướm

là thứ hàng có giá l m, m t c n ươ ướm có th bán với giá vài ngh n đ

T đ y, sinh ra m t d án th a ươ ướm, tất c làm cho cu c sống nơi

đ y thê h i s c Tác gi cuốn ti u thuy t ch c hẳn có nhiều dụng hi đ cho Jon con trai của Nghị ĩ Hạ viện M , chụp nh nh ng ngư i nông dân đang hăng ay t ướ : i a cánh đ ng họ đã thấy hàng t ă ngư i c m vợt đư i b t ươ ướ t ên ng h ai ang h a t ươ ướm đ nhiều ghê chúng bay thành t ng đàn đủ s c màu r c r h n c ấy anh chàng ngư i M đ t anh thủ chụp được nhiều ki u nh tuyệt đẹp, và r i s

ng y thơ h khạ ng tin ngư i mù quáng, của nh ng ngư i nông dân t i nghiệp ia đ t thành nghệ thuật cho c th giới chiê ngư ng cái nghèo, cái nhục, c ng với sức mạnh của đ ng tiền trong th i k h i nhập đ inh a

nh ng thứ Liêu Trai quái dị t ng ước ám nh vào thiên nhiên, tâm h n của ngư i Việt Nam, khi n họ vì tham tiền, vì khi p nhược, hay v thương nh thương àng xó ê hương ốn đ i đ i mà tr thành con buôn ma quái, có

ng y cơ i n tất c thiên nhiên ươ ướ thành ón hàng đ ki m tiền Thật s , d án th a ươ ướ đ à đ o l n cu c sống của ngư i nông dân, họ đ ị thôi miên b i nh ng c n ươ ướm r c r sác màu, và m ng

tư ng vào nh ng đ ng đ a r i khi thấy m t ông Tây xuất hiện niềm tin trong họ lại trào dâng m t cách mãnh liệt đọc đ ạn này sao t nhiên thấy đa đớn th m hại cho nh ng ngư i n ng n đ n vậy!: X v a đ xịch ên đ m sen, J n đ cửa nh y phóc xuống giơ áy nh chụp lia lịa T ng c đó Minh nhanh nhẹn m cốp xe lấy camera cho Jôn á ngư i đang chạy ào ào

b t ướm thấy có xe của ng T y đ lại quay phim cứ tư ng Jôn là m t trong

nh ng vị khách mua hàng nên xúm lại t anh nha giơ nh ng chi c l ng đ y ướm cho Jôn:

- a h ng a ch t i đi!

- Dẹp ra tao trông thấy ông ấy t ước chứ!

Jôn mê m i giơ ống kính quay h t các gương t ch n ch c giơ vợt giơ

l ng s t đ ng ướm, r i ia ay các cánh ướm trong l ng ng t ư ng họ t trong xe m cửa đứng ra quát:

- h ng ày đ ch ngư i ta quay phim chứ nhao th ai mà làm việc được?

- A!Chào cụ ! - M t anh t ng đá t ướm chạy lại - Cụ d n khách ang ch àng c n đấy à?

- hách ngư i M đấy - cụ t ư ng họ h h i - họ t chức quốc t nào đấy muốn t i đưa t i ang g p àng ta đ tìm hi u chuyện b t ướm, mua

ướ h nh như à ốn mua nhiề đấy!

ạn văn t ên ch thấy sức hút của nh ng đ ng đ a đối với

nh ng ngư i nông dân trong th i bu i kinh t thị t ư ng Bây gi , c dân làng đang v i ng ch đón ngày th a ươ ướm R i đ n ngày ngh được tin d án th a ươ ướ đ v , c làng xôn xao, họ nha đi t đền hưng i t b t đền ai đ y i à ngư i chịu trách nhiệ t ước nh ng hành

đ ng c tin, thích nghe theo nh ng tin đ n thi căn cứ Chính nh ng con

ươ ướ đẹp của thiên nhiên vũ t ụ đ à đ o l n cu c sống của ngư i dân Không chỉ có vậy nh ng cánh ướ c n th h t được s chú ý của Minh