Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu phương pháp dạy hóa học 12 – vô cơ bằng tiếng Anh tại các trường THPT hiện nay
- Tìm hiểu thực trạng việc dạy học hóa học bằng tiếng Anh ở các trường THPT hiện nay
- Nghiên cứu, tổng hợp lý luận phương pháp dạy học
- Xây dựng hệ thống từ vựng, mẫu câu, nội dung, phương pháp liên quan đến bài giảng hóa học vô cơ lớp 12 bằng tiếng Anh
- Xây dựng hệ thống về kiểm tra và đánh giá kết quả học tập bằng tiếng Anh.
Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
- Khách thể: Quá trình dạy học Hóa học ở trường THPT
- Đối tượng : Phương pháp dạy học Hóa học bằng tiếng Anh phần hóa học vô cơ lớp12.
Phương pháp nghiên cứu
Sử dụng các nhóm phương pháp sau:
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Phân tích, tổng quan cơ sở lí luận và thực tiễn dạy học hóa học phổ thông bằng tiếng Anh
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn bao gồm việc dự giờ, điều tra và tìm hiểu về thực trạng dạy học hóa học bằng tiếng Anh để đánh giá hiệu quả của các phương pháp giảng dạy hiện tại Thực nghiệm sư phạm được triển khai nhằm kiểm nghiệm tính phù hợp và hiệu quả của các phương pháp giảng dạy này, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp để nâng cao chất lượng giảng dạy hóa học bằng tiếng Anh.
- Phương pháp xử lí thông tin: Sử dụng toán học thống kê xử lí kết quả thực nghiệm sƣ phạm, …
Giả thuyết khoa học
Xây dựng phương pháp dạy học hóa học bằng tiếng Anh giúp phát triển hệ thống bài giảng chất lượng, hỗ trợ giáo viên giảng dạy hiệu quả và tạo hứng thú cho học sinh Phương pháp này thúc đẩy tính tích cực của học sinh, nâng cao hiệu quả học tập và đảm bảo đạt được mục tiêu dạy học môn Hóa học, đặc biệt là phần Hóa học vô cơ lớp 12 ở trường THPT.
- Xây dựng hệ thống bài tập hóa vô cơ lớp 12 bằng tiếng Anh
- Thiết kế một số bài giảng tiêu biểu phần hóa vô cơ 12 ở trường THPT bằng tiếng Anh theo hướng tích cực, hiện đại và dễ hiểu
CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1.1 Mục đích và ý nghĩa dạy học hóa học phổ thông bằng tiếng Anh
1.1.1 Rèn luyện các kĩ năng sử dụng ngôn ngữ tiếng Anh trong học tập
Tiếng Anh là ngôn ngữ quốc tế phổ biến được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như khoa học, kỹ thuật và giáo dục Đây là công cụ giúp chúng ta tiếp cận các nền giáo dục tiên tiến và công nghệ hiện đại trên thế giới Việt Nam, là một đất nước đang phát triển, cần tăng cường hội nhập quốc tế để nâng cao hiệu quả giáo dục, đào tạo và ứng dụng các thành tựu công nghệ tiên tiến Chính vì vậy, việc trang bị cho các nhà khoa học, chuyên gia cũng như học sinh, sinh viên vốn tiếng Anh vững vàng là thiết yếu để góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước trong thời kỳ đổi mới.
Việc dạy học môn Hóa học và các môn khoa học bằng tiếng Anh cho học sinh THPT là chiến lược đúng đắn nhằm nâng cao nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước trong tương lai Để đạt hiệu quả trong việc giảng dạy hóa học bằng tiếng Anh, cần tăng cường năng lực tiếng Anh cho giáo viên THPT và tích lũy kinh nghiệm giảng dạy phù hợp Đây là bước quan trọng để đảm bảo việc thực hiện chương trình đạt hiệu quả cao và đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục quốc gia.
Mục đích của việc dạy kĩ năng nghe là giúp HS hiểu được người khác nói gì và có thể giao tiếp
Kỹ năng nghe tiếng Anh của học sinh được hình thành qua quá trình học tập rèn luyện trong môi trường tiếng Anh Bên cạnh việc học ở trường, học sinh cần tự học và luyện nghe qua các hoạt động như nghe nhạc, xem phim tiếng Anh để nâng cao khả năng hiểu và phản xạ ngôn ngữ Việc tiếp xúc thường xuyên với các nguồn âm thanh tiếng Anh giúp phát triển kỹ năng nghe một cách tự nhiên và hiệu quả.
Nguyên tắc chung cho một tiết dạy nghe bao gồm việc tuân thủ 3 giai đoạn chính: Pre-Listening, While-Listening, và Post-Listening, giúp học sinh không chỉ hiểu bài mà còn phát triển kỹ năng nghe hiểu trong giao tiếp thực tế Trong quá trình dạy nghe, giáo viên cần xác định rõ mục tiêu và yêu cầu của từng bài nghe để hướng dẫn học sinh thực hiện nhiệm vụ hiệu quả trong các giai đoạn này Việc áp dụng mô hình này đảm bảo tiến trình học tập logic, giúp học sinh lĩnh hội kiến thức một cách toàn diện và thực hành kỹ năng nghe một cách hợp lý.
Rèn luyện kĩ năng nghe trong dạy học hóa học
Là giai đoạn giúp học sinh có định hướng, suy nghĩ về đề tài hay tình huống trước khi học sinh nghe
Giáo viên nên tích cực chuẩn bị tâm lý cho học sinh trước bài nghe bằng cách hướng dẫn gợi mở về chủ đề, giúp học sinh quan sát tranh, đọc từ và dự đoán nội dung nghe, từ đó xác định xem chủ đề liên quan đến ai và ai sẽ nói chuyện với ai.
Giáo viên có thể yêu cầu học sinh làm việc nhóm để dự đoán nội dung bài nghe qua tranh ảnh hoặc tình huống Phương pháp này giúp kích thích sự hứng thú của học sinh trước khi nghe, ngay cả khi các em chưa chính xác về nội dung dự đoán Tương tác này thúc đẩy tăng cường kỹ năng nghe hiểu và tạo môi trường học tập tích cực, nâng cao hiệu quả giảng dạy môn tiếng Anh.
Giáo viên thông báo rõ ràng cho học sinh về số lần nghe bài tập sẽ được thực hiện để các em chuẩn bị tâm thế phù hợp Đồng thời, giáo viên hướng dẫn rõ các yêu cầu nhiệm vụ khi nghe, chẳng hạn như chọn đúng hoặc sai, trả lời câu hỏi liên quan, nhằm giúp học sinh hiểu rõ mục đích của phần nghe và nâng cao hiệu quả làm bài.
Trong giai đoạn nghe, học sinh có cơ hội luyện tập thả lỏng và nâng cao kỹ năng nghe hiểu Giáo viên thường đưa ra các dạng bài tập phù hợp, yêu cầu học sinh thực hành để nâng cao khả năng phản xạ Trong quá trình này, học sinh có thể mắc lỗi, do đó giáo viên cần chú ý sửa lỗi kịp thời và hướng dẫn các phương án trả lời chính xác để nâng cao hiệu quả học tập.
Giáo viên nên bật băng và đọc bài nghe từ 2 đến 3 lần, hoặc 4 lần nếu nội dung khó, để giúp học sinh làm quen với bài nghe Lần đầu tiên giúp học sinh nắm bắt nội dung tổng thể của bài nghe, còn các lần sau tập trung vào việc nghe chính xác và kiểm tra kết quả làm bài Mục tiêu chính của kỹ năng nghe hiểu là giúp học sinh nắm bắt nội dung chính, lấy thông tin chi tiết và hiểu rõ thái độ, quan điểm của tác giả trong bài nghe.
Giáo viên nên hướng dẫn học sinh nghe toàn bộ bài để các em nắm được ý chính và bố cục nội dung, sau đó có thể nghe lại từng đoạn hoặc phần khó để xác định đáp án chính xác Việc hạn chế cho học sinh nghe từng câu hoặc từng từ một giúp tránh hình thành thói quen hiểu từng từ nhỏ gây cản trở khả năng nghe hiểu tổng thể bài, từ đó nâng cao kỹ năng nghe hiệu quả hơn.
Trong giai đoạn "Post-Listening", học sinh luyện tập ứng dụng kiến thức và kỹ năng ngôn ngữ đã học vào các tình huống giao tiếp thực tế Sau khi nghe, học sinh thường thực hiện các hoạt động như báo cáo kết quả bài tập trước lớp hoặc nhóm, nhận xét và chữa bài cho bạn bè, giúp nâng cao khả năng phản xạ và tự tin giao tiếp Giáo viên cần tích hợp các kỹ năng khác như recall, viết lại, thảo luận để mở rộng và phát triển kỹ năng nghe hiểu của học sinh một cách toàn diện.
Kỹ năng nói là một kỹ năng khó đối với học sinh nhưng lại đóng vai trò quan trọng trong giao tiếp hàng ngày Mặc dù chúng ta có thể nghe và viết thành lời, nhưng khả năng diễn đạt thành lời một cách trôi chảy vẫn còn nhiều hạn chế Chính vì vậy, phát triển kỹ năng nói sẽ giúp nâng cao khả năng giao tiếp, tự tin hơn trong các situational thực tế và mở ra nhiều cơ hội học tập, làm việc hiệu quả hơn.
Nguyên tắc quan trọng trong giảng dạy môn nói là giáo viên cần lập kế hoạch rõ ràng trước khi bắt đầu dạy để giúp học sinh vượt qua nỗi sợ mắc lỗi và tự ti khi tự do thể hiện Học sinh thường ngại nói do sợ sai và nội dung chưa phù hợp, đồng thời đặc điểm tính cách rụt rè, ít nói cũng ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp Do đó, giáo viên cần xây dựng các hoạt động phù hợp và tạo môi trường thân thiện để khuyến khích học sinh tự tin hơn trong phần nói.
Tiến trình của một tiết dạy nói cũng phải trải qua 3 giai đoạn: Pre - Speaking,
Quá trình dạy học "While-Speaking" và "Post-Speaking" giúp học sinh không chỉ nắm vững nội dung bài học mà còn phát triển kỹ năng nói trong giao tiếp thực tế Những hoạt động này thúc đẩy khả năng truyền đạt ý kiến một cách tự tin và lưu loát, từ đó nâng cao hiệu quả học tập và khả năng tương tác giao tiếp ngoài lớp học Áp dụng các phương pháp này còn giúp học sinh hình thành phản xạ giao tiếp tự nhiên, mở rộng vốn từ và cải thiện phát âm.
Rèn luyện kĩ năng nói trong dạy học hóa học Pre – Speaking
