Tiểu Luân - Học Phần - Văn Hóa Du Lịch - Đề Tài - Đánh Giá Về Tài Nguyên Văn Hóa Du Lịch Huế

I Đánh giá về tài nguyên văn hóa du lịch tỉnh Thừa Thiên Huế Dưới trời Huế biếc xanh trong Cố đô vàng nhẹ ánh hồng nắng thu Núi Bạch Mã tọa trầm ru Tiếng chuông Thiên Mụ tĩnh tu lòng người Hương Giang[.]

I Đánh giá về tài nguyên văn hóa du lịch tỉnh Thừa Thiên Huế

Dưới trời Huế biếc xanh trong

Cố đô vàng nhẹ ánh hồng nắng thu

Núi Bạch Mã tọa trầm ruTiếng chuông Thiên Mụ tĩnh tu lòng người

Hương Giang nước quyện mây trờiGiọng hò xứ Huế điệu khơi mượt mà

Cổng trường Đồng Khánh chiều tà

Áo em dài trắng bóng nhòa hoàng hôn

Bên cầu ai đứng thả hồnTrường Tiền ai đợi ai còn nhớ aiHuế ơi em nắng ban mai

Đi đâu cũng nhớ …nhớ hoài Huế ơi !(Bài thơ Huế ơi của tác giả Chu Long)

1 Di sản văn hóa:

Huế – cái tên không còn xa lạ đối với người dân Việt Nam lẫn du khách nhưng đểgiới thiệu về thành phố Huế thì khó có thể miêu tả hết Một vùng đất văn hiến có

bề dày lịch sử, văn hóa đặc sắc, nhiều di sản và lễ hội độc đáo Cùng với đó là nétđẹp trầm lắng, dịu dàng và bình yên của cảnh quan và con người nơi đây đã khiến

nó trở nên đặc biệt và thu hút Là một trong những vùng đất du lịch nổi tiếng, thuhút nhiều du khách nhất Việt Nam bởi nền văn hóa cố đô lâu đời, giàu giá trị lịch

sử, có nhiều nét đẹp về văn hóa nghệ thuật, nhiều công trình kiến trúc độc đáo,cùng ẩm thực đặc sắc Và để hiểu rõ hơn về những nét đẹp văn hóa đặc sắc nàymời các bạn theo chân nhóm chúng mình cùng tìm hiểu về những di sản văn hóanày nhé

Quần thể di tích Cố đô Huế

Quần thể di tích Cố đô Huế hay Quần thể di tích Huế là những di tích lịch sử - văn hoá do triều Nguyễn chủ trương xây dựng trong khoảng thời gian từ đầu thế kỷ 19 đến nửa đầu thế kỷ 20 trên địa bàn kinh đô Huế xưa; nay thuộc phạm vi thành phố Huế và một vài vùng phụ cận thuộc tỉnh Thừa Thiên - Huế, Việt Nam, được UNESCO công nhận là Di sản Văn hoá Thế giới vào ngày 11 tháng 12 năm 1993.

Kinh Thành Huế

Ngày nay, Quần thể di tích cố đô Huế đã được Thủ tướng chính phủ Việt Nam đưavào danh sách xếp hạng 95 di tích quốc gia đặc biệt quan trọng của Việt Nam.Quần thể di tích Cố đô Huế được phân chia thành 2 cụm: cụm công trình ngoàiKinh thành Huế và trong Kinh thành Huế

một số di tích nổi tiếng trong cụm trong kinh thành Huế

1 Kỳ Đài

Kỳ Đài Huế (Ảnh: Ngọc Bích)

Còn gọi là Cột cờ, nằm chính giữa mặt nam của kinh thành Huế thuộc phạm vipháo đài Nam Chánh cũng là nơi treo cờ của triều đình Kỳ Đài được xây dựng vàonăm Gia Long thứ 6 (1807) cùng thời gian xây dựng kinh thành Huế Trong lịch

sử, kỳ đài thường là nơi đánh dấu các sự kiện quan trọng và sự thay đổi thể chếchính quyền ở Huế

2 Trường Quốc Tử Giám

Năm 1803 vua Gia Long xây dựng Đốc Học Đường tại địa phận An Ninh Thượng,huyện Hương Trà, cách kinh thành Huế chừng 5 km về phía Tây, trường nằm cạnhVăn Miếu

Văn Miếu - Quốc Tử Giám Huế là nơi đã đào tạo cho đất nước nhiều hiền tài (293tiến sĩ) với những tên tuổi như: Phan Thanh Giản, Phan Đình Phùng, Phan ThúcTrực, Đặng Huy Trứ, Nguyễn Khuyến, Nguyễn Thượng Hiền

3 Bảo tàng Mỹ thuật Cung đình Huế

viện bảo tàng chính là điện Long An xây năm 1845 dưới thời vua Thiệu Trị Hiệnbảo tàng trưng bày hơn 300 hiện vật bằng vàng, sành, sứ, pháp lam Huế, ngự y vàngự dụng, trang phục của hoàng thất nhà Nguyễn Bảo tàng Mỹ thuật Cung đìnhHuế giúp người tham quan một cái nhìn tổng thể về cuộc sống cung đình Huế

4 Ngọ Môn

Ảnh: Nguyễn Phúc Bảo Minh

Ngọ Môn là cổng chính phía nam của Hoàng Thành Huế được xây dựng vào nămMinh Mạng 14 (1833) Ngọ Môn có nghĩa đen là Cổng giữa trưa hay Cổng xoay vềhướng Ngọ, là cổng lớn nhất trong 4 cổng chính của Hoàng thành Huế

5.Tử Cấm thành

Tử Cấm Thành nguyên gọi là Cung Thành là vòng tường thành thứ 3 của Kinh đôHuế, giới hạn khu vực làm việc, ăn ở và sinh hoạt của vua và hoàng gia

Các di tích ngoài kinh thành

Nổi tiếng có thể kể đến như di tích lăng tẩm Huế của 7 vị vua triều nhà Nguyễn,Đàn Nam Giao, Hổ quyền Những di tích này đều mang trong mình những nét độcđáo riêng biệt , vẻ đẹp đi cùng năm tháng và là chứng minh lịch sử cùng giá trị vănhóa đậm chất Huế Những di tích này đã và đang đem lại cho Huế không chỉ lànhững nét văn hóa đặc trưng vùng miền đặc sắc mà còn khiến Huế trở thành mộttrong những điểm đến văn hóa, du lịch hấp dẫn hàng đầu với du khách trong nước

và quốc tế

Một số hình ảnh về những di tích nổi tiếng ngoài kinh thành Huế

Lăng Gia Long

2 Lăng Minh Mạng

Lăng Minh Mạng

3 Lăng Tự Đức

Lăng Tự Đức

4 Lăng Khải Định

Lăng Khải Định

6 Đàn Nam Giao

Đàn Nam Giao

7 Hổ Quyền

Hổ Quyền

Một số di tích nổi bật khác

1 Chùa Thiên Mụ

Ảnh: Nguyễn Phúc Bảo Minh

Đây là ngôi quốc tự dưới thời Nguyễn, cũng là ngôi chùa cổ nhất của Huế

Với thế mạnh tiềm năng di sản của mình năm 1993, UNESCO đã công nhận quầnthể di tích Cố đô Huế là di sản văn hoá thế giới, là biểu trưng cho sự nổi bật về uyquyền của một đế chế phong kiến đã mất của Việt Nam vào thời kỳ hưng thịnhnhất của nó đầu thế kỷ XIX

2 Cầu Tràng Tiền

Cầu Tràng Tiền hay còn được gọi là cầu Trường Tiền Đến nay cầu đã tồn tạihơn 100 năm, trải qua nhiều giai đoạn lịch sử thăng trầm cùng Huế Đây là cây cầu

đầu tiên được xây dựng tại Đông Dương vào những năm cuối thế kỷ XIX – đầu thế

kỷ XX

Cầu Tràng Tiền

Với sự chứng kiến của lịch sử hào hùng dân tộc, cầu Tràng Tiền vẫn đứng hiênngang và giờ đây chính cầu này đóng vai trò quan trọng là điểm thăm quan hấp dẫnkhông thẻ bỏ lỡ trong các chuyến hành trình du lịch Huế của du khách

Hình ảnh: phượng vỹ nở rộ bên cầu Tràng Tiền.

2 Văn hóa nghệ thuật

Ca Huế

Ca Huế khởi nguồn từ hát cửa quyền trong cung vua phủ chúa, với hình thứcdiễn xướng mang tính bác học dành cho giới thượng lưu say mê nghệ thuật Theothời gian, lối hát thính phòng này dần được dân gian hóa để có điều kiện đến đượcvới nhiều tầng lớp công chúng

Ca Huế

N ghệ sĩ Thanh Hương, một trong những nghệ nhân ca Huế cuối cùng

Ca Huế trên sông Hương là một hình thức sinh hoạt nghệ thuật độc đáo của

người dân cố đô

Du khách sau khi nghe ca Huế sẽ được tham gia thả đèn hoa đăng trước khi trở

về bờ

Nhã nhạc cung đình Huế

Tên gọi “Nhã Nhạc” được các triều đại phong kiến Việt Nam từ thời nhà Hồdùng với những nội hàm khác nhau: khi để chỉ âm nhạc cung đình nói chung, lễnhạc cung đình nói riêng, khi để chỉ một tổ chức âm nhạc, thậm chí một dàn nhạc

cụ thể

Nhã nhạc cung đình Huế mang một ý nghĩa to lớn về mặt lịch sử cũng

như giá trị văn hóa

Nhã nhạc Cung Đình Huế Việt Nam là niềm tự hào của người dân xứ

Huế nói riêng và con người Việt Nam nói chung

Mỹ Thuật Huế

Mỹ thuật dân gian

Với những kiểu thức trang trí bắt nguồn từ những mẫu mực của Trung Hoa, cácnghệ nhân Việt Nam đã tạo nên một bản sắc nghệ thuật trang trí với những nét độcđáo mang cá tính Huế

Mĩ thuật dân gian Huế

Giới thiệu tranh cho khách tham quan

Lễ Hội Cung Đình – Festival Huế

Festival Huế được tổ chức 2 năm một lần, là một sự kiện văn hóa lớn được tổchức tại Huế vào các năm chẵn nhằm mục đích tưởng nhớ về những giá trị truyềnthống tại cố đô Huế Tham gia lễ hội này, du khách sẽ được thưởng thức nhữngmàn biểu diễn nghệ thuật đường phố, ngâm thơ, các buổi trưng bày đầy màu sắc,hòa nhạc, chơi trống và xem các bộ phim lịch sử.

Biểu diễn lễ hội cung đình

Là một trong những lễ hội lớn, Festival Huế với nhiều chương trình lễ hội cộngđồng được tái dựng với một không gian rộng lớn cả trong và ngoài thành phố, gópphần làm sống lại các giá trị văn hóa của Huế

Chương trình biểu diễn Festival Huế

Nhiều chương trình như: Đêm Hoàng cung, lễ tế Nam Giao, lễ Truyền lô vàVinh qui bái tổ, lễ hội áo dài, lễ hội biển, thả diều, thả thơ, diễn thơ, chợ quê ngàyhội, cờ người, đua trải…

II Phân tích thực trạng khai thác sản phẩm văn hóa du lịch tại Huế

Huế cũng là nơi có cho mình rất nhiều sản phẩm du lịch phong phú trên cáclĩnh vực từ du lịch di sản, văn hóa nghệ thuật, các lễ hội Huế hay Mỹ thuật Huế.Sau đây nhóm chúng em xin đánh giá thực trạng khai thác sản phẩm du lịch từ cáclĩnh vực trên thông qua một số địa điểm, khu du lịch, di tích tiêu biểu

1 Du lịch di sản Huế

Nói đến du lịch di sản Huế là phải nói đến quần thể di tích Cố đô Huế Sauđây nhóm chúng em sẽ đánh giá thực trạng khai thác sản phẩm du lịch di sản Huếqua quần thể di tích Cố đô Huế

do sự tàn phá của chiến tranh, thiên tai và do cả ý thức của con người Trước tìnhhình đó, Chính phủ Việt Nam, chính quyền tỉnh Thừa Thiên Huế đã có những nỗlực to lớn cho công cuộc bảo tồn trùng tu di sản thế giới Trong 15 năm từ 1996-

2010, công tác bảo tồn tôn tạo quần thể di tích Cố đô Huế đã được chú trọng vớinguồn kinh phí đầu tư trên lĩnh vực trùng tu và tôn tạo di tích không ngừng tăng từchính quyền trung ương đến chính quyền địa phương

Hầu hết các di tích đều được bảo quản cấp thiết, bằng các biện pháp chốngdột, chống sập, chống mối mọt, chống cây cỏ xâm thực, gia cố và thay thế các bộ

phận bị lão hóa Nhờ vậy mà trong điều kiện thiên tai khắc nghiệt xảy ra liên tiếp,các di sản vẫn được bảo tồn và kéo dài tuổi thọ

Một số công trình tiêu biểu đã được trùng tu gồm: Ngọ Môn, điện Thái Hòa,Hiển Lâm Các, cung Diên Thọ, Duyệt Thị Đường,

Đây là Một số hình ảnh Ngọ Môn, Điện Thái Hòa, Lăng Gia Long, Lăng Khải

Định hiện nay sau nhiều lần được trùng tu, tu bổ

Điều quan trọng là, phần lớn các di tích đã được tu bổ đều đảm bảo cácnguyên tắc khoa học về bảo tồn của quốc gia và thỏa mãn các điều luật của hiếnchương, công ước quốc tế mà Chính phủ Việt Nam đã cam kết, được các nhà khoahọc trong nước và quốc tế đánh giá cao

Công tác bảo tồn và trùng tu di tích đã góp phần quan trọng trong việc thu hút

du khách đến Huế, tăng các nguồn thu về du lịch và dịch vụ, tạo ra sự quan tâmđặc biệt của các tầng lớp xã hội đối với các giá trị văn hóa di sản Huế Tiêu biêucác công trình hạ tầng Đại Nội, quảng trường Ngọ Môn - Kỳ Đài, điện chiếu sángĐại Nội và các lăng đã phục vụ tốt các lễ hội Festival Huế và các hoạt động vănhóa xã hội khác

Đại Nội Huế nơi diễn ra tổ chức Festival Huế năm 2020

Quảng trường Ngọ Môn- Kỳ Đài nơi tổ chức buổi Lễ Khánh thành Hệ

Trong 20 năm đầu của thế kỷ XX, ngành du lịch Thừa Thiên Huế đã có sự pháttriển về cả lượng khách lẫn phạm vi khai thác Trong đó, loại hình du lịch di sảnphát triển mạnh mẽ nhất và đóng vai trò chủ đạo trong các hoạt động du lịch ởHuế Việc loại hình du lịch di tích phát triển cũng thể hiện những kết quả của công

tác bảo tồn di sản Nhờ những thành tựu của công tác bảo tồn mà di sản Huế đã

được quảng bá rộng rãi trên toàn thế giới, tạo nên sức hút to lớn của Huế đối với du

khách thập phương và góp phần làm cho ngành du lịch dịch vụ của tỉnh Thừa

Thiên Huế có những bước phát triển nhanh chóng, thực sự trở thành ngành kinh tế

mũi nhọn của tỉnh Theo số liệu nhóm em tìm hiểu, thì riêng tại các khu di tích

Huế, doanh thu trực tiếp từ năm 1996 đến năm 2012 đã đạt gần 825 tỷ đồng, doanh

thu dịch vụ đạt hơn 50 tỷ đồng Chính nguồn thu này đã góp phần rất quan trọng

trong việc tái đầu tư cho hoạt động bảo tồn di sản

Năm Lượng khách Tổng khách Doanh thu vé tham quan

(tỷ đồng)

Tổng doanh thu(tỷ đồng)

Bảng số liệu lượng khách tham quan và doanh thu tại các điểm di tích

(2009-2013) từ Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế

Ngoài ra những điều vừa nói ở trên thì du lịch di sản cũng đã góp phần giatăng cơ hội việc làm và tạo điều kiện để phục hồi các ngành nghề thủ công Cácnghề đúc đồng, sơn thếp, sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ, làm diều ở Huế, may áodài thuê đã có sự phục hồi và phát triển mạnh mẽ để đáp ứng nhu cầu của ngành

du lịch

Du lịch di sản cũng đã góp phần gia tăng cơ hội việc làm và tạo điều kiện

để phục hồi các ngành nghề thủ công, các nghi lễ và nghệ thuật truyền thống

❖ Khó khăn, thách thức

Tuy vậy nhưng bệnh cạnh đó quần thể di sản Cố đô Huế vẫn tồn tại nhữngkhó khăn thách thức cần được Nhà Nước và chính quyền địa phương quan tâmkhắc phục đó là:

Hiện tại Quần thể di tích Cố đô Huế gồm 17 công trình kiến trúc nghệ thuậtxong số lượng khách du lịch chỉ tập trung vào các điểm chủ yếu là Hoàng cung(Đại Nội) với 43%, Tự Đức (21%) Khải Định (20%) Minh Mạng (9%) và các điểmkhác chỉ đạt (7%) Bên cạnh đó, chùa Thiên Mụ cũng thu hút một số lượng kháchlớn đến viếng thăm, nhưng do đây là một điểm tham quan di sản miễn phí vé vàocổng nên Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế chưa có thống kê đầy đủ về sốlượng du khách viếng thăm điểm di tích này hàng năm

Bảng số liệu tỷ trọng phân bố du khách tại các điểm di tích từ Trung Tâm bảo tồn di tích Cố đô Huế năm 2013

Hoàng Cung 8.2 Tự Đức Khải Định Minh Mạng Khác

Điều thứ hai mà nhóm chúng em muốn nói đến là các hoạt động du lịch tạicác điểm di tích tập trung đông du khách đã và đang gây những tác động tiêu cựckhông nhỏ lên di tích Việc du khách tiếp xúc với di sản và các hiện vật cũng như ýthức bảo vệ môi trường của du khách còn khá kém và có thể làm hư hỏng đến các

di sản văn hóa vật thể Những hành vi gây hại trực tiếp đối với di sản văn hóa do

du khách cố tình gây nên đã để lại những hệ lụy không nhỏ cho các di sản văn hóa

Trên bia rùa bằng đá đội tấm bia khắc bài “Ngự kiến Thiên Mụ Tự”” của chùa Nguyễn Phúc Chu (1675-1725) chi chít những lời cầu mong

Không gian truyền thống, thiêng liêng trong các di tích lịch sử, các cơ sở thờ

tự, tín ngưỡng cũng bị xáo trộn, bị tác động, thậm chí bị thay đổi bởi sự hiện diệnvượt tầm kiểm soát của du khách ví dụ như điểm di tích Chùa Thiên Mụ là côngtrình kiến trúc tôn giáo tiêu biểu của Huế nói riêng và của cả nước nói chung Vìvậy lượng du khách tập trung tại điểm di sản này là rất lớn Tuy nhiên, đây là một

di tích tôn giáo nên nhà chức trách không tổ chức việc bán vé và quản lý lượng dukhách nên khách đến tham quan, đặc biệt là vào mùa cao điểm cao Tình trạng anninh, an toàn cho các hiện vật trưng bày nơi di tích cũng bị ảnh hưởng do thườngxuyên bị du khách sờ mó, tiếp xúc, thậm chí cả nguy cơ mất mát các hiện vật nàymột khi các biện pháp bảo vệ thiếu hiệu quả

Chuông ở Chùa Thiên Mụ trở thành nhật ký của những kẻ vô ý thức

Nhiều người dân vãn cảnh chùa Thiên Mụ đã dùng những vật nhọn khắc tên mình lên tấm bia đá khắc thơ “Thiên Mụ chung thanh” của vua Thiệu Trị

(1841-1848) được dựng năm 1846

Bia khắc bài “Thiên Mụ tự Phước Duyên bửu thấp bi “ cũng bị viết bậy

Bên cạnh đó 1 ví dụ điển hình cho sự mâu thuẫn giữa bảo tồn và phát triển đó

là công trình lầu Tứ Phương Vô Sự được trùng tu và cho thuê làm quán cà phêphục vụ du khách và người dân địa phương

Công trình lầu Tứ Phương Vô Sự đã trở thành một quán cà phê phục vụ

du khách và người dân địa phương

Vấn đề tiếp theo mà nhóm chúng em muốn nói đến là nguồn lực phục vụ cho

du lịch hiện tại vẫn chưa đạt chất lượng Tất cả chúng ta đều biết Huế là một địađiểm du lịch với rất nhiều di sản lịch sử Đối với du lịch di sản, hướng dẫn viênđóng vai trò trực tiếp trong việc truyền tải nội dung của di sản đến với du khách.Tuy nhiên, lực lượng hướng dẫn viên vẫn còn nhiều hạn chế và bất cập Nhiềuhướng dẫn viên không hiểu sâu sắc về di tích và thậm chí đưa thông tin sai lệch về

di tích Điều này khiến cho hình ảnh di sản văn hóa mất tính xác thực của nó

2 Văn hóa nghệ thuật

Là địa phương có kho tàng văn hóa phong phú, đa dạng, đặc sắc trong dòngchảy văn hóa Việt Nam, tỉnh Thừa Thiên – Huế luôn chú trọng nghiên cứu khaithác, phát triển du lịch từ những tài nguyên du lịch nhân văn Các loại hình nghệthuật cung đình, truyền thống được nghiên cứu, sưu tầm, khôi phục và phát huy giátrị; các hoạt động biểu diễn, giao lưu và phục vụ nhu cầu thưởng ngoạn nghệ thuật

đối với du khách được tổ chức Trong đó, hai loại hình nghệ thuật nổi bật mangđặc trưng nét văn hóa Huế đó là: Ca Huế và Nhã nhạc cung đình Huế.

Ca Huế

Ca Huế, đặc biệt là Ca Huế trên sông Hương là một hình thức sinh hoạt nghệthuật độc đáo của người dân Cố đô Huế, đã được xếp hạng Di sản văn hóa phi vậtthể quốc gia Đây là một loại hình nghệ thuật đang được khai thác trong du lịch

và cũng cần được bảo tồn những giá trị của nó

Ca Huế thường được biểu diễn trên sông Hương nằm ngay trung tâmthành phố nên rất thuận lợi đối với du khách tham gia du thuyền thưởng thức.Các bến thuyền được nhà nước đầu tư xây dựng và nâng cấp lại rất quy mô.Thuyền phục vụ biểu diễn Ca Huế đều được trang bị phao cứu sinh đảm bảo antoàn cho du khách

Về chương trình biểu diễn, nhìn chung khả năng thể hiện các làn điệu củacác ca sĩ khá tốt, trang phục của diễn viên, nhạc công đẹp Giá của dịch vụ nàykhá hợp lý, không có sự phân biệt giá giữa du khách quốc tế và nội địa

Công tác đào tạo đội ngũ diễn viên cũng đã được quan tâm Hàng năm,đều có lớp ca Huế được đào tạo ở trường Trung học văn hóa nghệ thuật TỉnhThừa Thiên - Huế và một số khác được truyền nghề từ các nghệ nhân Sở Vănhóa thể thao và du lịch cũng đã thường xuyên tổ chức thẩm định và cấp thẻ chonhững người đạt trình độ biểu diễn

Đưa Ca Huế vào trong trường học

Ngoài những mặt tích cực thì vấn đề khai thác Ca Huế vẫn còn tồn tại nhữngvấn đề sau:

Công tác quảng bá về dịch vụ chưa được các đơn vị quản lý trực tiếp quantâm mà việc quảng cáo này chủ yếu là do các đơn vị lữ hành, khách sạn giới thiệuđến du khách

Ví dụ:

Trong các kì Festival đã diễn ra, nhã nhạc cung đình Huế, múa rối nước lànhững loại hình nghệ thuật được biểu diễn thường xuyên; còn ca Huế tuy được đưavào biểu diễn nhưng chỉ là phần điểm xuyết cho những đêm đại nhạc hội Do đó cóphần bị chìm lấp và chưa thực sự thu hút được sự chú ý nhiều của du khách Hiện