1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay

257 16 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay
Người hướng dẫn PGS. TS. Nguyễn Văn A
Trường học Học viện Chính trị
Chuyên ngành Xây dựng Đảng & Chính quyền Nhà nước
Thể loại luận án tiến sĩ
Năm xuất bản 2023
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 257
Dung lượng 2,08 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Hiện nay, xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế đang đặt ra những thời cơ và thách thức mới; sự tác động tiêu cực từ mặt trái của nền kinh tế thị trường đến mọimặt của đời sống xã hội

Trang 1

LUẬN ÁN TIẾN SĨ XÂY DỰNG ĐẢNG & CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC

Mã số: 931 02 02

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

HÀ NỘI - 2023

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan, đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, không trùng lặp với các công trình khoa học

đã công bố.

TÁC GIẢ LUẬN ÁN

Trang 4

Chương 2 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ CHẤT

LƯỢNG, NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN LÀ HỌC VIÊN ĐÀO TẠO SĨ QUAN CẤP PHÂN ĐỘI Ở CÁC ĐẢNG BỘ HỌC VIỆN, TRƯỜNG SĨ QUAN QUÂN ĐỘI 352.1 Các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội và đội ngũ đảng

viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng bộ học

2.2 Quan niệm, yếu tố quy định, tiêu chí đánh giá chất lượng đội

ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở cácđảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội 602.3 Quan niệm và những những vấn đề có tính nguyên tắc nâng cao

chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấpphân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội 71

Chương 3 THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG, NGUYÊN NHÂN VÀ MỘT

SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN LÀ HỌC VIÊN ĐÀO TẠO

SĨ QUAN CẤP PHÂN ĐỘI Ở CÁC ĐẢNG BỘ HỌC VIỆN,

3.1 Thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ 93

Trang 5

quan cấp phân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội3.2 Nguyên nhân thực trạng chất lượng và một số vấn đề đặt ra đối với

nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấpphân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay 116

Chương 4 YÊU CẦU VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT

LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN LÀ HỌC VIÊN ĐÀO TẠO

SĨ QUAN CẤP PHÂN ĐỘI Ở CÁC ĐẢNG BỘ HỌC VIỆN,

4.1 Những yếu tố tác động và yêu cầu nâng cao chất lượng đội ngũ

đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng

bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay 1334.2 Những giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên là học

viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng bộ học viện,

DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ

Trang 7

MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài luận án

Đội ngũ đảng viên và chất lượng ĐNĐV là nhân tố trực tiếp quyếtđịnh năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng Nâng caochất lượng ĐNĐV là vấn đề cơ bản, thường xuyên của Đảng, là vấn đềquan trọng hàng đầu của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thốngchính trị hiện nay Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 16/6/2022 của BanChấp hành Trung ương khóa XIII về “Tăng cường củng cố, xây dựng tổchức cơ sở đảng và nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên trong giai đoạnmới” chỉ rõ: “Đội ngũ đảng viên là nhân tố quyết định năng lực lãnh đạo,sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng” [62, tr.160]…, “Nâng cao năng lựclãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũđảng viên luôn được Đảng ta coi trọng và xác định là nhiệm vụ trọng yếu,thường xuyên” [62, tr.154]

Các HV, TSQ quân đội là những trung tâm giáo dục, đào tạo, nghiêncứu khoa học có uy tín của Bộ Quốc phòng và của quốc gia; có chức năng,nhiệm vụ chủ yếu là đào tạo đội ngũ sĩ quan có bản lĩnh chính trị vữngvàng, có phẩm chất đạo đức cách mạng trong sáng, có trình độ năng lực,chuyên môn nghiệp vụ vững vàng, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp xây dựng,sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu của quân đội trong thời kỳ mới Nâng caochất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQquân đội vừa là yêu cầu khách quan, vừa có ý nghĩa cấp thiết, tạo nền tảngvững chắc trong xây dựng đội ngũ cán bộ, sĩ quan tương lai của quân đội,góp phần xây dựng quân đội vững mạnh, xây dựng các HV, TSQ quân độivững mạnh toàn diện, xây dựng các đảng bộ HV, TSQ quân đội trong sạch,vững mạnh tiêu biểu, thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao Vớiphương châm: Chất lượng đào tạo ở nhà trường là khả năng sẵn sàng chiếnđấu của đơn vị, vai trò của các HV, TSQ quân đội ngày càng được khẳngđịnh, góp phần trực tiếp nâng cao sức mạnh, khả năng sẵn sàng chiến đấu vàchiến đấu của Quân đội ta thông qua công tác đào tạo đội ngũ cán bộ

Trang 8

Ý thức sâu sắc được vị trí, vai trò của ĐNĐV và chất lượng ĐNĐV,các đảng uỷ, ban giám đốc (ban giám hiệu); cấp ủy, tổ chức đảng và cơquan chức năng ở các HV, TSQ quân đội đã thường xuyên quan tâm lãnhđạo, chỉ đạo và tiến hành công tác xây dựng ĐNĐV, nhất là ĐNĐV là họcviên đào tạo SQCPĐ Do đó, chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạoSQCPĐ ở các HV, TSQ quân đội từng bước được nâng lên, cơ bản đáp ứngyêu cầu nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và xây dựng các đảng bộ HV, TSQTSVM Tuy nhiên, trước yêu cầu nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xâydựng các HV, TSQ vững mạnh toàn diện, chất lượng ĐNĐV và nâng caochất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ vẫn bộc lộ những hạn chế,bất cập nhất định: nhận thức, trách nhiệm của một số chủ thể chưa thốngnhất; nội dung, biện pháp nâng cao còn chậm đổi mới; phẩm chất chính trị,

tư tưởng, đạo đức, lối sống, bản lĩnh, phương pháp tác phong công tác,năng lực chỉ huy, quản lí phân đội của ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐcòn có mặt hạn chế, chưa thực sự đáp ứng yêu cầu thực tế đang đặt ra

Hiện nay, xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế đang đặt ra những thời cơ

và thách thức mới; sự tác động tiêu cực từ mặt trái của nền kinh tế thị trường đến mọimặt của đời sống xã hội là không nhỏ; âm mưu, hoạt động chống phá của các thế lựcthù địch vô cùng thâm độc; tình trạng “một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên,thậm chí cán bộ đảng viên giữ trọng trách cao, trong đó có cán bộ quân đội, suy thoái

về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống”… đang làm suy giảm niềm tin của nhân dânđối với Đảng, Nhà nước, Quân đội, đe dọa vai trò, uy tín lãnh đạo của Đảng và sự tồnvong của chế độ; yêu cầu xây dựng quân đội chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiệnđại, vững mạnh từ cấp cơ sở đang đặt ra những vấn đề cụ thể, cấp bách, thì việc nângcao chất lượng ĐNĐV nói chung, ĐNĐV là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ởcác đảng bộ HV, TSQ quân đội nói riêng vừa là nội dung cơ bản, vừa là yêu cầumang tính cấp thiết, có ý nghĩa thiết thực cả về lý luận và thực tiễn

Từ những lý do trên, nghiên cứu sinh lựa chọn vấn đề “Nâng cao chất

lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng

bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay” làm đề tài luận án tiến sĩ

ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước

Trang 9

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu

Làm rõ những vấn đề lý luận, thực tiễn về chất lượng, nâng cao chất lượngĐNĐV; trên cơ sở đó xác định yêu cầu; đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượngĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

Nhiệm vụ nghiên cứu

Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án, khẳng định giátrị các công trình tổng quan, xác định những vấn đề luận án tập trung nghiên cứu

Luận giải làm rõ một số vấn đề về chất lượng và nâng cao chất lượngĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Đánh giá đúng thực trạng chất lượng ĐNĐV, chỉ rõ nguyên nhân vàxác định một số vấn đề đặt ra đối với nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viênđào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

Phân tích những yếu tố tác động, xác định yêu cầu và đề xuất nhữnggiải pháp nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng

bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu

Chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Phạm vi nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu những vấn đề lý luận, thực tiễn về chất lượng,nâng cao chất lượng ĐNĐV; đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng ĐNĐV là họcviên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

Tiến hành khảo sát ở một số đảng bộ học viện, trường sĩ quan quânđội: Học viện Kỹ tthuật quân sự, Học viện Hậu cần, Trường Sĩ quanChính trị, Trường Sĩ quan Lục quân I, Trường Sĩ quan Thông tin,Trường Sĩ quan Tăng-Thiết giáp, Học viện Quân y, Học viện Hải quân,Trường Sĩ quan Pháo binh; thời gian khảo sát từ năm 2021-2023

Trang 10

Các tư liệu, số liệu điều tra, khảo sát thực tiễn phục vụ nghiên cứu luận

án giới hạn chủ yếu từ năm 2015 đến nay Những giải pháp nâng cao chấtlượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Cơ sở thực tiễn

Là thực trạng xây dựng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng

bộ HV, TSQ quân đội; các chỉ thị, nghị quyết của Quân ủy Trung ương,Hướng dẫn của Tổng cục Chính trị và các báo cáo sơ, tổng kết rút kinhnghiệm hàng năm của cấp uỷ, tổ chức đảng, cơ quan chức năng các cấp; vàkết quả điều tra, khảo sát của tác giả về chất lượng ĐNĐV và nâng cao chấtlượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Phương pháp nghiên cứu

Trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, đề tài sử dụngtổng hợp các phương pháp nghiên cứu của khoa học chuyên ngành và liên ngành,chú trọng phương pháp phân tích và tổng hợp, kết hợp lôgic và lịch sử, thống kê sosánh, tổng kết thực tiễn, điều tra xã hội học và phương pháp chuyên gia

5 Những đóng góp mới của luận án

Xây dựng quan niệm, chỉ ra đặc điểm, vai trò ĐNĐV là học viên đàotạo SQCPĐ và những yếu tố quy định chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạoSQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Xác định một số vấn đề đặt ra đối với nâng cao chất lượng ĐNĐV là họcviên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đàotạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

Trang 11

6 Ý nghĩa lý luận, thực tiễn của luận án

Kết quả nghiên cứu của luận án góp phần làm sâu sắc thêm những vấn

đề lý luận, thực tiễn về chất lượng và nâng cao chất lượng ĐNĐV; cung cấpthêm những luận cứ khoa học giúp các cấp uỷ, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì,

cơ quan chính trị và các lực lượng có liên quan tham khảo, vận dụng trongxác định chủ trương, biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao chất lượng ĐNĐV

là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Đề tài có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, giảngdạy và học tập ở các HV, TSQ quân đội

7 Kết cấu của luận án

Kết cấu của luận án gồm: Phần mở đầu; phần nội dung với 4 chương (10tiết); kết luận; danh mục các công trình khoa học của tác giả đã được công

bố; danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục

Trang 12

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 1.1 Các công trình nghiên cứu ở nước ngoài liên quan đến đề tài luận án

1.1.1 Nhóm công trình nghiên cứu về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên của Đảng

P.I Các-pen-Cô (1981), Công tác đảng-chính trị trong các lực lượng

vũ trang Xô-viết [35] Cuốn sách đã đề cập một cách toàn diện và sâu sắc về

xây dựng Đảng Cộng sản - người tổ chức, lãnh đạo và giáo dục các lực lượng

vũ trang Trong đó khẳng định: nguồn gốc chính của sự hùng mạnh của lựclượng vũ trang chính là từ sự lãnh đạo của Đảng Các tổ chức đảng phải:

Giáo dục, rèn luyện các đảng viên trở thành những chiến sĩ chínhtrị đấu tranh tích cực và tự giác của Đảng, trung thành với sựnghiệp của Đảng Cộng sản Liên Xô, vững vàng về tư tưởng, cóđạo đức và nhân cách cộng sản chủ nghĩa, có tính nguyên tắc củaĐảng, không khoan dung với thiếu sót [35, tr.96]

Trên cơ sở đó, làm cho mỗi đảng viên trong công tác và sinh hoạt, đều cóthói quen tuân thủ các nguyên tắc, đề cao đạo đức “Cấp ủy (bí thư), tổ chứcđảng làm việc với từng đảng viên, giáo dục, động viên họ hoàn thành xuất sắcnhững nhiệm vụ” [35, tr.107] Mặt khác, các bí thư tổ chức đảng phải thườngxuyên kiểm tra việc đảng viên thực hiện sự phân công để giúp đỡ đảng viên tiến

bộ Như vậy, muốn đảng viên không ngừng tiến bộ, tổ chức đảng cần tăngcường giáo dục, rèn luyện, giúp đỡ đảng viên, đó cũng chính là quá trình đòi hỏi

sự kiên trì, bền bỉ, kiên quyết của cả tổ chức đảng và của đội ngũ đảng viên

K.M.Sê-gô-li-ép (Chủ biên, 1982), Xây dựng Đảng [121] Cuốn sách bàn

về công tác phát triển đảng viên, xây dựng ĐNĐV, vấn đề tư cách đảng viêncủa Đảng Cộng sản Liên Xô Nâng cao danh hiệu và ý nghĩa đảng viên trongxây dựng chủ nghĩa cộng sản, tác giả chỉ ra hoạt động của Đảng một phần lớn

là do những điều sau đây quyết định: Đảng bao gồm có những ai; Đảng bổ

Trang 13

sung vào hàng ngũ của mình những người như thế nào; Đảng có những yêucầu gì đối với đảng viên của mình và Đảng giao cho họ những quyền hạn gì;Điều quan trọng là bổ sung vào Đảng những loại công nhân nào, xét về mặtđào tạo, về chính trị, về nghề nghiệp thì những người vào Đảng là nhữngngười như thế nào? Trong đó chỉ rõ: Điều kiện của người vào Đảng Cộng sảnLiên Xô là: thừa nhận cương lĩnh và Điều lệ Đảng, tham gia tích cực vàocông cuộc xây dựng chủ nghĩa cộng sản, hoạt động trong một tổ chức củaĐảng, chấp hành nghị quyết của Đảng và đóng đảng phí đầy đủ; thực hiện tốtnghĩa vụ và quyền hạn của đảng viên; cần phải lựa chọn từng người vào Đảngtheo đúng thủ tục, nguyên tắc và qui trình để tổ chức xem xét, kết nạp vàoĐảng và nêu rõ thời gian dự bị của đảng viên

Nhiệm Khắc Lễ (1994), Công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn hiện

nay [88] Cuốn sách đề cập đến vai trò quan trọng của chi bộ trong giáo dục,

rèn luyện đảng viên Trong đó chỉ rõ: “Chi bộ là đơn vị cơ bản quản lý, giáodục, giám sát đảng viên” [88, tr.69] Vì vậy, phải kiên trì không mệt mỏi nắmchắc việc giáo dục, rèn luyện đảng viên, nâng cao toàn diện tố chất của đảngviên, trên cơ sở đó “Làm cho đảng viên kiên định niềm tin vào chủ nghĩacộng sản, tăng cường khả năng chống tha hóa và biến chất” [88, tr.215] Cuốnsách chỉ rõ: Đảng là do đảng viên tổ chức nên Đảng viên là tế bào của Đảng,

là cơ sở của Đảng, vấn đề đảng viên là vấn đề cơ bản của xây dựng Đảng Vìthế, “Nếu không có đội ngũ đảng viên tốt, thì dù đường lối của Đảng có đúngđắn đến đâu đi nữa, phương châm chính sách có tốt đến mấy chăng nữa thìcũng không thể nào thực hiện được” [88, tr.249] Do đó, tăng cường giáo dục,rèn luyện, xây dựng ĐNĐV có vai trò vô cùng quan trọng trong công tác xâydựng Đảng giai đoạn hiện nay Nâng cao chất lượng ĐNĐV nhất định phảichú trọng hoạt động quản lý, giáo dục, giám sát đảng viên ở chi bộ

Pheng-sỏn-khu Thoong-khăm (2008), Chất lượng đội ngũ đảng viên ở

nông thôn các tỉnh miền Trung nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào trong giai đoạn hiện nay [145] Luận án đã chỉ rõ, các yếu tố cấu thành ĐNĐV, làm

Trang 14

rõ quan hệ giữa số lượng và chất lượng đảng viên Theo đó: Khi nói đến sốlượng đội ngũ đảng viên và sự phân bố hợp lý là nói đến điều kiện cần; chấtlượng cao là nói đến điều kiện đủ Tác giả, đưa ra các yếu tố cấu thành chấtlượng đảng viên trên cơ sở đức, tài và cụ thể về phẩm chất chính trị; phẩmchất đạo đức; đề xuất 9 giải pháp, trong đó, công tác phát triển đảng là nhằmtăng thêm sinh lực cho Đảng và công tác phát triển đảng viên phải đi đôi vớiviệc củng cố Đảng Mặt khác, “Công tác giáo dục, bồi dưỡng và rèn luyện độingũ đảng viên phải được xác định rõ nội dung, lựa chọn đúng hình thức vàbiện pháp, cần phối hợp chặt chẽ giữa các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể

và cá nhân đảng viên” Như vậy, nội dung giáo dục, rèn luyện đảng viên phảitoàn diện, làm cơ sở đánh giá chất lượng và hiệu quả đạt được sau giáo dục,rèn luyện Tuy nhiên, “Trong từng thời kỳ cách mạng, người đảng viên nóiriêng và tổ chức đảng nói chung phải chú trọng việc giáo dục rèn luyện đảngviên nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất cách mạng và trình độ trí tuệngang tầm yêu cầu nhiệm vụ” [145, tr.135] Đồng thời, từng đảng viên cũngphải có trách nhiệm không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ kiếnthức, năng lực công tác, phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng, có lối sốnglành mạnh, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, cục bộ, quan liêu,tham nhũng, lãng phí và các biểu hiện tiêu cực khác

Nguyễn Xuân Cường (2022), Tổng quan tiến trình 100 năm Trung Quốc

hóa chủ nghĩa Mác [153] Tác giả khẳng định, Trung Quốc hóa chủ nghĩa Mác ở

Trung Quốc là vấn đề vô cùng quan trọng đối với sự thành công của đất nướcTrung Quốc “Quá trình Trung Quốc hóa chủ nghĩa Mác ở Trung Quốc để lạinhiều bài học, phác họa triển vọng, đồng thời cũng đặt ra các vấn đề đối với cácchính đảng trên thế giới” [153, tr 26] Mặt khác, “Quá trình lãnh đạo và quản trịđất nước trong 100 năm qua đã để lại nhiều kinh nghiệm, bài học cho ĐảngCộng sản Trung Quốc và các chính đảng trên thế giới”[153, tr 38], trong đó cóbài học về “không ngừng nâng cao năng lực lãnh đạo, đổi mới phương thức cầmquyền, xây dựng Đảng nghiêm minh toàn diện”[153, tr 42] Tác giả nhấn mạnh:

Trang 15

“Nhân tố có ý nghĩa then chốt đối với một Đảng là tư tưởng và đường lối đúngđắn, là tổ chức đảng trong sạch vững mạnh, là vai trò tiên phong gương mẫu củacán bộ, đảng viên” [153, tr 42], trong đó, vai trò tiên phong gương mẫu của cán

bộ, đảng viên là vấn đề vô cùng cốt lõi, chi phối nhiều vấn đề khác

1.1.2 Nhóm công trình nghiên cứu về nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên

A.Ia Béctrencô, L.A Bidinxkaia, E.D.Goócxki (1982), Xây dựng Đảng [18].

Cuốn sách nghiên cứu về công tác giáo dục, rèn luyện đảng viên trong công tác xâydựng Đảng, xây dựng ĐNĐV Trong cuốn sách chỉ rõ: “Giáo dục cộng sản là mộtquá trình lâu dài và phức tạp Giáo dục là sự tác động cụ thể, có mục đích và có hệthống vào tâm lý của người học nhằm rèn luyện cho họ những phẩm chất nhất định”[18, tr.24] Người đảng viên phải được giáo dục, rèn luyện về mọi mặt và biết làmmọi việc, đó là cái đích của Đảng Cộng sản, vì vậy, trách nhiệm của các tổ chức đảngđối với việc giáo dục, rèn luyện đảng viên ngày một tăng lên nhằm tạo ra lớp đảngviên ngày càng có chất lượng hơn Do đó, “Giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin chođảng viên là phương hướng quan trọng của công tác tư tưởng của Đảng Việc cải tiếnnội dung và hình thức giáo dục cho phép nâng cao hơn nữa tính tích cực chính trị vàlao động của đảng viên” [18, tr.99]

Chương Tư Nghị (Chủ biên, 2006), Công tác đảng, công tác chính trị

của Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc [107] Cuốn sách đã đề cập đến

nhiều vấn đề về hoạt động CTĐ, CTCT của Quân giải phóng nhân dân TrungQuốc Tại chương 18 “Công tác chi bộ đảng ở đại đội”, đã đi sâu làm rõ nhiềuvấn đề về công tác lãnh đạo của chi bộ và nhấn mạnh: “Đảng viên là tế bàocủa Đảng Tình hình ĐNĐV trực tiếp ảnh hưởng tính chất của Đảng và sứcchiến đấu của Đảng” [107, tr.378] Do đó “phải tăng cường xây dựng ĐNĐV,không ngừng nâng cao chất lượng đảng viên, làm công tác thường xuyên đốivới chi bộ đảng, bảo đảm nắm chắc làm tốt” [107, tr.378] Một mặt, phải “tíchcực, thận trọng phát triển đảng viên”, mặt khác, cần “thường xuyên tiến hànhgiáo dục Đảng” [107, tr.381], bởi lẽ, “Giáo dục cho đảng viên là một mắt xích

Trang 16

trọng tâm về xây dựng Đảng, tăng cường đội ngũ của Đảng, nâng cao chất lượngđảng viên, là một công tác quan trọng mang tính thường xuyên của chi bộ đảng”[107, tr.381] Về hình thức và phương pháp tiến hành giáo dục kỷ luật phải rất đadạng phong phú, vừa phải tổ chức tốt giáo dục tập thể lại phải vừa chú ý giáodục đặc biệt, vừa phải kiên trì giáo dục tri thức lý luận vừa phải coi trọng chỉnhđốn tư tưởng tác phong Cuốn sách cũng chỉ rõ: “Chi bộ đảng ở đại đội phải dưới

sự lãnh đạo của đảng cấp trên và ủy ban kiểm tra kỷ luật đảng, tăng cường côngtác kiểm tra kỷ luật đảng” [107, tr.383] Trên cơ sở tiến hành giáo dục kỷ luậtđảng đối với đảng viên, cần thường xuyên kiểm tra đảng viên chấp hành kỷ luậtđảng Đối với đảng viên vi phạm kỷ luật đảng phải theo tinh thần “Trị bệnh cứungười, răn trước ngừa sau” [107, tr.383] Đó chính là những biện pháp hữu hiệutrong giáo dục, rèn luyện, xử lý kỷ luật đảng, nâng cao chất lượng ĐNĐV

Bun-Lợt Bun-Nu-Lắc (2011), Nâng cao chất lượng đảng viên ở tỉnh

Luông Pha Băng [34] Luận án đánh giá khái quát về chất lượng đảng viên,

thực trạng chất lượng, số lượng đảng viên ở tỉnh Luông Pha Băng, đi đếnkhẳng định: Chất lượng của đảng viên là nhân tố quyết định chất lượng của tổchức đảng Do vậy, chỉ có nâng cao chất lượng đảng viên, mới có thể làm chovai trò, uy tín lãnh đạo của Đảng ngày càng được nâng cao và tạo được niềmtin của nhân dân các bộ tộc Lào vào sự lãnh đạo của Đảng, từ đó chủ động, tíchcực tham gia vào sự nghiệp bảo vệ, xây dựng, kiến thiết đất nước theo mục tiêu

mà Đảng Nhân dân Cách mạng Lào đã xác định Luận án khái quát đặc điểm

về địa lý, thực trạng số lượng và chất lượng đảng viên ở tỉnh Luông Pha Băng;

đề xuất 9 giải pháp nâng cao chất lượng đảng viên, trong đó coi việc quản lý,giáo dục, rèn luyện và PTĐV là những giải pháp quan trọng để nâng cao chấtlượng ĐNĐV Đồng thời, nhấn mạnh: tổ chức cơ sở đảng phải tạo điều kiệncho đảng viên học tập, rèn luyện, phấn đấu vươn lên hoàn thành nhiệm vụ

Sa-lát Đôn-phay-Vông (2015), Nâng cao chất lượng tổ chức cơ sở

đảng ở các cơ quan hành chính Thủ đô Viêng Chăn [65] Bài báo đã khẳng

định: nâng cao chất lượng tổ chức cơ sở đảng là nhiệm vụ chiến lược có liên

Trang 17

quan đến sự tồn tại và phát triển của Đảng Trong đó, nhấn mạnh, chất lượng

tổ chức cơ sở đảng phụ thuộc nhiều mặt: công tác phát triển đảng viên, việcgiáo dục, phân công công tác cho đảng viên… phải coi trọng chất lượng đảngviên: trước hết, cần bỏ lối tư duy cũ là chọn người có đạo đức tốt nhưng vàoĐảng không biết làm gì Phải tìm và chọn những người vừa có đạo đức tốt,vừa có năng lực thực hiện nhiệm vụ, tiền phong gương mẫu từ phong trào củaquần chúng, trong công nhân, nông dân, học sinh - sinh viên, cán bộ, chiến sĩlực lượng vũ trang để kết nạp vào Đảng Khi họ vào Đảng rồi cần giáo dục,giúp đỡ họ Đánh giá đảng viên cần lấy đạo đức, năng lực và kết quả thựchiện nhiệm vụ chính trị của họ làm thước đo Đồng thời, phải làm tốt phâncông nhiệm vụ, hướng dẫn, kiểm tra đảng viên thực hiện nhiệm vụ Chấtlượng đảng viên góp phần tạo nên chất lượng tổ chức cơ sở đảng

Vương Tương Tuệ (2020), Bí mật thần kỳ mang tên Trung Quốc [131].

Cuốn sách nói về sự phát triển nhanh vượt bậc của Trung Quốc trong suốt thờigian dài, thể hiện rõ ưu thế riêng, tác dụng lớn lao và trọng trách lịch sử củaĐảng Cộng sản Trung Quốc trong việc đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội củanước này Cuốn sách khẳng định đó là “kỳ tích”, với một đất nước hơn 1,3 tỉngười, chỉ trong thời gian hơn 60 năm từ khi thành lập nước cộng hòa nhân dânTrung Hoa đã vươn lên mạnh mẽ, phát triển vượt bậc Từ một nước được coi là

“Con bệnh Á Đông”, vươn lên trở thành cường quốc có “tổng sản phẩm quốcnội (GDP) đứng thứ hai thế giới, thu nhập bình quân đầu người được xếp vàohàng ngũ các quốc gia có thu nhập trung bình, đã đạt đến mức sống khá giả”[131, tr 11-12] Nhiều kỳ tích được Trung Quốc viết lên, trong đó yếu tố hàngđầu là do có Đảng Cộng sản Trung Quốc lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc

đã có nhiều biện pháp, nhiều kinh nghiệm trong lãnh đạo xây dựng đất nước,trong đó, kinh nghiệm rất quan trọng là, coi “cán bộ là nhân tố quyết định”[131, tr 360] “Tổng Bí thư ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản TrungQuốc Tập cận Bình đã đề ra tiêu chuẩn gồm 20 chữ để lựa chọn và bổ nhiệmcán bộ tốt như sau: niềm tin vững chắc, phục vụ nhân dân, siêng năng thực tế,dám chịu trách nhiệm, thanh liêm chính trực”[131, tr 366]

Trang 18

Viện Nghiên cứu xây dựng Đảng, Ban Tổ chức Trung ương, Đảng Cộng

sản Trung Quốc (2022), Quản trị Đảng nghiêm minh toàn diện - Thành tựu

và kinh nghiệm trong công tác tổ chức và xây dựng Đảng Cộng sản Trung Quốc từ sau Đại hội XVIII [154] Cuốn sách gồm 12 chương, 543 trang,

trong đó khẳng định: “Từ Đại hội XVIII đến nay, với hạt nhân lãnh đạo làTập Cận Bình, Đảng Cộng sản Trung Quốc chủ trương thuận theo sự pháttriển của thời đại, kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý luận và tư tưởng, để trả lờimột cách hệ thống các câu hỏi: Cần kiên trì và phát triển chủ nghĩa xã hộiđặc sắc Trung Quốc thời đại mới như thế nào? Làm thế nào để kiên trì vàphát triển chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc thời đại mới? Cần kiên trì

và phát triển Đảng trong thời đại mới như thế nào? Làm thế nào để pháttriển Đảng trong thời đại mới? Trên cơ sở đó, tư tưởng Tập Cận Bình vềchủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc thời đại mới và về quản trị Đảngnghiêm minh toàn diện đã ra đời” [154, tr 11] “Quản trị Đảng nghiêmminh toàn diện không chỉ liên quan đến tiền đồ vận mệnh của Đảng mà cònliên quan đến tiền đồ vận mệnh của đất nước, với dân tộc, nó mang một ýnghĩa to lớn mà sâu sắc” [154, tr 38] Sau khi phân tích ý nghĩa của quảntrị Đảng nghiêm minh toàn diện, kết quả nổi bật của quản trị Đảng nghiêmminh toàn diện, kinh nghiệm quý báu của quản trị Đảng nghiêm minh toàndiện, cuốn sách khẳng định, cần tăng cường xây dựng Đảng về chính trị vàđặc biệt nhấn mạnh yếu tố chính trị trong Đảng, trong đó chỉ rõ: phải “pháthuy quan niệm giá trị của người cộng sản là yêu cầu đối với đảng viên, cán

bộ, đặc biệt là cán bộ lãnh đạo” [154, tr 213-214], “tăng cường rèn luyệntính đảng cho đảng viên, cán bộ, không ngừng nâng cao giác ngộ chính trị

và năng lực chính trị” [154, tr 217] Để quản trị Đảng nghiêm minh toàndiện, cuốn sách nhấn mạnh quan điểm của Đảng Cộng sản Trung Quốc màhạt nhân là Tập Cận Bình, cần “coi trọng xây dựng Đảng ở cơ sở là kếhoạch lâu dài” [154, tr 297], “đặt kỷ luật và quy định lên hàng đầu” [154,

tr 404], đặc biệt, phải hướng mạnh vào đội ngũ đảng viên

Trang 19

1.2 Các công trình nghiên cứu ở trong nước liên quan đến đề tài luận án

1.2.1 Nhóm công trình nghiên cứu về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên của Đảng

Đặng Xuân Kỳ, Mạch Quang Thắng, Nguyễn Văn Hòa (Đồng chủ biên,

2005), Một số vấn đề về xây dựng Đảng hiện nay [83] Cuốn sách luận bàn

một số vấn đề về xây dựng Đảng hiện nay, như: đổi mới tư duy, nâng cao tầm

tư tưởng, trí tuệ của Đảng; đẩy mạnh xây dựng Đảng về tổ chức, cán bộ, đảngviên và đổi mới phương thức lãnh đạo, kiểm tra của Đảng Cuốn sách chỉ rayêu cầu, nhiệm vụ của công tác xây dựng Đảng, xây dựng ĐNĐV là phải luônđáp ứng mọi yêu cầu trên các lĩnh vực trong sự phát triển của tình hình Vấn

đề phát triển đảng viên được các tác giả cuốn sách xem là một trong nhữngnội dung, biện pháp nhằm tăng thêm nguồn sinh lực mới, không thể thiếu choĐảng trong giai đoạn cách mạng mới

Nguyễn Phú Trọng (2012), Xây dựng chỉnh đốn Đảng - Một số vấn đề lý

luận và thực tiễn [149] Cuốn sách tập hợp các bài nói, bài viết rất sâu sắc và

tâm huyết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng về vấn đề xây dựng, chỉnh đốnĐảng, về xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong thời kỳ mới Từ những vấn

đề cơ bản lý luận và thực tiễn về công tác xây dựng Đảng và xây dựng đội ngũđảng viên, tác giả cuốn sách khẳng định: Đi đôi với việc nâng cao bản lĩnh chínhtrị, trình độ trí tuệ, năng lực lãnh đạo, Đảng Cộng sản Việt Nam phải đặc biệt coitrọng công tác giáo dục, rèn luyện đảng viên, chống chủ nghĩa cá nhân, chống sự suythoái, hư hỏng trong Đảng Trên cơ sở đó, “Mỗi cán bộ, đảng viên dù ở cương vịcông tác nào đều phải thấy hết trách nhiệm của mình, không ngừng tự rèn luyện, tựphấn đấu để nâng cao đạo đức cách mạng” [149, tr.114] Các tổ chức đảng, phải có

kế hoạch giáo dục, bồi dưỡng, kiểm tra, quản lý, giúp đỡ đảng viên một cách có hiệuquả việc tự rèn luyện, tự phấn đấu đó, đồng thời phải xử lý nghiêm minh những cán

bộ, đảng viên hư hỏng, vi phạm kỷ luật đảng, pháp luật nhà nước, bất kể họ là ai, ởcương vị nào, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, góp phần vào việc xây dựng,chỉnh đốn Đảng, về xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong thời kỳ mới

Trang 20

Tạ Ngọc Tấn (2013), Tình hình mới và những vấn đề đang đặt ra trong

công tác xây dựng Đảng ở Việt Nam - phương hướng và giải pháp [123] Bài

báo đề xuất một số giải pháp xây dựng Đảng trong tình hình mới, như: rènluyện phẩm chất đạo đức cách mạng, chống chủ nghĩa cá nhân đối với cán bộ,đảng viên; tiếp tục đổi mới, kiện toàn tổ chức, bộ máy của Đảng và hệ thốngchính trị, kiện toàn tổ chức cơ sở đảng và nâng cao chất lượng đảng viên; đổimới, tăng cường công tác phát triển đảng viên, quản lý đảng viên bảo đảmchất lượng theo yêu cầu của Điều lệ Đảng; xây dựng các tiêu chí, yêu cầu cụthể về tư tưởng chính trị, trình độ năng lực, phẩm chất đạo đức, lối sống củađảng viên đáp ứng yêu cầu giai đoạn cách mạng mới; phát huy tính tiên phonggương mẫu, chủ động, sáng tạo của ĐNĐV trong thực hiện nhiệm vụ đượcgiao; kiên quyết đưa ra khỏi Đảng những người không đủ tư cách đảng viên

Nguyễn Phú Trọng, Tô Huy Rứa, Trần Khắc Việt (Đồng chủ biên, 2014),

Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng trong thời kỳ mới [150].

Trong cuốn sách khẳng định: “Nhiều cấp ủy và tổ chức đảng các cấp đã tích cực,chủ động đề ra các chủ trương, biện pháp phù hợp về giáo dục rèn luyện, phâncông công tác và quản lý đảng viên, phát triển đảng viên mới” [150, tr.150] Tuynhiên, tình trạng ý thức trách nhiệm, sự tự giác tu dưỡng, rèn luyện, phấn đấuvươn lên trong điều kiện mới của một bộ phận không nhỏ đảng viên còn thấp,công tác đảng viên của nhiều tổ chức cơ sở đảng còn yếu kém ở tất cả các khâu,nhất là trong quản lý và đánh giá đảng viên Vì vậy, “Trong thời kỳ mới, Đảngcần tiếp tục giáo dục rèn luyện đội ngũ đảng viên của toàn Đảng thật sự là nhữngchiến sĩ tiên phong, có đủ phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ”[150, tr.234] Có như vậy chất lượng ĐNĐV mới không ngừng được nâng lên,mới góp phần làm cho Đảng ta thực sự vững mạnh

Nguyễn Thị Mai Anh (2016), Nâng cao chất lượng đảng viên - Vấn đề

cốt lõi để xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh trong tình hình hiện nay [1].

Bài báo chỉ rõ thực trạng đội ngũ đảng viên: Về ưu điểm: Số lượng đảng viênngày càng tăng; đa số đảng viên được đào tạo bài bản về chuyên môn; đa số

Trang 21

đảng viên đều thể hiện phẩm chất chính trị vững vàng Bên cạnh đó, bài báocũng chỉ rõ một số vấn đề đặt ra như: tính chiến đấu, tinh thần đấu tranh tựphê bình và phê bình của một bộ phận không ít đảng viên yếu; một số đảngviên chưa đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, cả trong đội ngũ cán bộ làm côngtác tham mưu, quản lý và cán bộ trực tiếp thực thi; một bộ phận chưa nêu caotinh thần trách nhiệm, chưa gương mẫu trong công tác, thờ ơ, vô cảm, thậmchí có biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống Từ đó tác giả bài

báo đưa ra các giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên: Một là, tăng

cường giáo dục ý thức cách mạng, nâng cao bản lĩnh chính trị cho đội ngũ đảng

viên Hai là, nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ đảng viên Ba là, tăng

cường công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng, thường xuyên sàng lọc, đưa những

người không đủ tư cách ra khỏi Đảng Bốn là, tăng cường lãnh đạo, quản lý đảng viên Năm là, thực hiện tốt Quy chế Dân chủ ở cơ sở, tăng cường sự giám sát của nhân dân đối với đảng viên Sáu là, đổi mới công tác đánh giá, xếp loại đảng viên.

Nguyễn Bá Dương, Bùi Quang Cường (Đồng chủ biên, 2017), Vấn đề

xây dựng, chỉnh đốn Đảng trong Văn kiện Đại hội XII [42] Cuốn sách, chỉ

ra: hiện nay, tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trongmột bộ phận cán bộ, đảng viên của Đảng là vấn đề đáng lo ngại, làm giảm uytín, sức mạnh của Đảng Để khắc phục tình trạng đó, cần tiếp tục, kiên trìcông tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng ĐNĐV của Đảng có chấtlượng Các tác giả cuốn sách chỉ rõ:

Xây dựng đội ngũ đảng viên là khâu then chốt, quan trọng củacông tác xây dựng Đảng, một nhiệm vụ thường xuyên của các tổchức đảng, nhằm phát triển số lượng, nâng cao chất lượng, làmtrong sạch đội ngũ đảng viên góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo

và sức chiến đấu của Đảng đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ [42, tr.107]

Vì vậy, phải tập trung xây dựng ĐNĐV thực sự có chất lượng Trong

đó, cần tăng cường công tác giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viênxứng đáng là người lãnh đạo, người đày tớ thật trung thành của nhân dân.Phải phát huy vai trò, trách nhiệm của cấp ủy cơ sở, bí thư cấp ủy, bí thư chi

Trang 22

bộ và đội ngũ cán bộ, đảng viên trong xây dựng tổ chức cơ sở đảng TSVM.Tích cực, chủ động “Làm tốt công tác quản lý, giáo dục, rèn luyện đảng viên;kiên quyết đưa những người không đủ tư cách ra khỏi Đảng” [42, tr.93]

Trịnh Gia Hiểu (2017), Chất lượng đội ngũ đảng viên của các Đảng

bộ xã ở tỉnh Thanh Hóa giai đoạn hiện nay [73] Luận án tiếp cận, làm rõ

quan niệm, yếu tố tạo thành, tiêu chí đánh giá chất lượng ĐNĐV và t hựctrạng chất lượng ĐNĐV của các đảng bộ xã ở tỉnh Thanh Hóa, đi đếnkhẳng định: giáo dục, rèn luyện đảng viên là vấn đề then chốt Chất lượngđảng viên phụ thuộc quyết định vào công tác giáo dục, rèn luyện đảng viêncủa chi ủy, chi bộ, đảng bộ Vì vậy, giáo dục, rèn luyện đảng viên “Cầnphải chú trọng cả hai mặt: đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyênmôn nghiệp vụ, năng lực công tác của đảng viên và giáo dục, rèn luyệnnâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống” [73, tr.144] Nội dunggiáo dục, rèn luyện đảng viên phải toàn diện cả về phẩm chất chính trị, đạođức và năng lực; nâng cao trình độ lý luận chính trị, kiến thức văn hóa,khoa học kỹ thuật, hiểu biết chính sách, luật pháp, trình độ chuyên mônnghiệp vụ, các kiến thức về Đảng Theo đó, “Các cấp ủy, chi bộ phảithường xuyên rà soát chất lượng đội ngũ đảng viên, kịp thời phát hiệnnhững triệu chứng suy thoái về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống củađảng viên để tìm cách cứu chữa, khi không chữa được, đã biểu hiện thật sựthoái hóa, biến chất thì kiên quyết loại bỏ” [73, tr.156]

Lê Viết Thông (2019), Đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái về tư

tưởng chính trị trong Đảng [91] Bài viết khẳng định: “sự suy thoái về tư

tưởng chính trị là nguy cơ liên quan đến sự tồn vong của Đảng, của chếđộ”[91, tr 177], điều nguy hiểm là, sự suy thoái đó lại bắt nguồn từ chínhcán bộ, đảng viên của Đảng Do đó phải tập trung “xây dựng đội ngũ cán

bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp có bản lĩnh chính trịvững vàng, có đạo đức, có trách nhiệm, năng lực và động cơ đúng đắn,thực sự tiên phong, gương mẫu” [91, tr 187] Mặt khác, phải “tăng cường

Trang 23

đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị”[91, tr.186]trong Đảng, bắt đầu từ chính đội ngũ cán bộ đảng viên của Đảng Có nhưvậy mới làm cho Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh.

Trần Văn Ba (2019), Nâng cao nhận thức chính trị, góp phần bảo vệ

Đảng trong tình hình mới [91] Bài viết, đã nhấn mạnh: “Ngay từ khi mới

ra đời, Đảng ta đã ý thức sâu sắc về vai trò đặc biệt quan trọng của tưtưởng chính trị, đạo đức, lối sống của đảng viên cũng như của toàn xã hộiđối với sự phát triển của cách mạnh Việt Nam Vì vậy, Đảng rất quan tâmcông tác giáo dục, xây dựng tư tưởng chính trị, đạo đức cách mạng, lốisống nhân văn cho cán bộ, đảng viên” [91 Tr 192] Sau khi đưa ra sáu giảipháp cụ thể nâng cao nhận thức chính trị của đội ngũ cán bộ, đảng viên củaĐảng, tác giả nhấn mạnh: “Để quần chúng nhân dân chung sức, chung lòngvới Đảng, trước hết Đảng phải xây dựng đội ngũ của mình ngày càng trongsạch, vững mạnh và đội ngũ đảng viên phải tự mình rèn luyện, nâng caonhận thức, bản lĩnh chính trị, lòng trung thành, trí tuệ nhằm góp phần đắclực vào sự nghiệp xây dựng Đảng trong tình hình mới” [91, tr 206]

Cao Duy Đông (2020), Chất lượng công tác phát triển đảng viên

của các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay [66] Luận án

xác định vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác phát triển đảng viên ởcác Đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội đối với nâng cao chấtlượng ĐNĐV hiện nay:

Công tác phát triển đảng viên ở các Đảng bộ học viện, trường sĩ quanquân đội trực tiếp nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức

cơ sở đảng, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên; thúc đẩythực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của cơ quan, đơn vị, góp phần xâydựng các Đảng bộ học viện, trường sĩ quan trong sạch vững mạnh vềchính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức trong tình hình mới [66, tr 5]

Trang 24

Trên cơ sở phân tích, làm rõ chức năng, nhiệm vụ các đảng bộ họcviện, trường sĩ quan quân đội hiện nay, luận án chỉ ra đặc điểm, tiêu chí đánhgiá chất lượng công tác phát triển đảng viên, kinh nghiệm, yêu cầu nâng caochất lượng công tác phát triển đảng viên ở các đảng bộ học viện, trường sĩquan quân đội Đề xuất 5 giải pháp nâng cao chất lượng công tác phát triểnđảng viên ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội, đòi hỏi các cấp ủy, tổ chức đảngcần tiếp thu, vận dụng linh hoạt, tiến hành một cách đồng bộ trong công tácxây dựng đảng bộ, chi bộ nói chung và trong công tác phát triển đảng viên nóiriêng Luận án khẳng định: “Phát triển đảng viên là một vấn đề cơ bản, lâu dàitrong công tác xây dựng Đảng; có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong công tácxây dựng Đảng, xây dựng đội ngũ đảng viên hiện nay” [66, tr.163].

Đỗ Văn Nghĩa (2020), Đảng bộ tỉnh Thái Bình lãnh đạo xây dựng

đội ngũ đảng viên từ năm 2001 đến năm 2010 [108] Luận án đã nghiên

cứu về chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Thái Bình về xây dựngĐNĐV (2001-2005); chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Thái Bình

về nâng cao chất lượng xây dựng ĐNĐV (2005-2010) Theo đó, Luận án

đã khẳng định: “Xây dựng ĐNĐV trong sạch, vững mạnh là điểm tựa quantrọng để nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu và giữ vững vai trò hạtnhân lãnh đạo toàn diện của tổ chức đảng” [108, tr.158] Luận án cũng chỉrõ: để xác định chủ trương đúng trong công tác xây dựng ĐNĐV tổ chứcđảng cần quán triệt sâu sắc, vận dụng sáng tạo chủ trương của Đảng vàoxây dựng ĐNĐV, đồng thời căn cứ tình hình đặc điểm, nhiệm vụ cụ thể, sựchủ động nỗ lực và dựa trên những những kinh nghiệm thực tiễn của chínhbản thân để đề ra phương hướng, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp phù hợptrong từng giai đoạn Luận án cũng rút ra những kinh nghiệm từ quá trìnhlãnh đạo xây dựng ĐNĐV của Đảng bộ tỉnh Thái Bình từ năm 2001-2010,

bao gồm: Một là, đánh giá đúng ĐNĐV và công tác xây dựng ĐNĐV để hoạch định chủ trương xây dựng ĐNĐV phù hợp; Hai là, phát triển đảng

Trang 25

viên rộng khắp, chú trọng người trực tiếp lao động sản xuất và địa bàn có

đồng bào theo đạo; Ba là, xây dựng ĐNĐV luôn gắn với xây dựng tổ chức

cơ sở đảng; Bốn là, dựa vào quần chúng nhân dân để xây dựng ĐNĐV

Nguyễn Minh Tuấn (2021), Xây dựng phong cách của người lãnh

đạo theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh [130] Cuốn sách

chỉ rõ: “Phong cách của người lãnh đạo có ảnh hưởng trực tiếp đến chấtlượng công việc, lan tỏa đến người dưới quyền, góp phần vào thành côngcủa nhiệm vụ được giao và là nhân tố quan trọng nhất để khẳng định uytín của người lãnh đạo” [130, tr 56] Cuốn sách khẳng định: với ngườilãnh đạo, để làm tròn trách nhiệm trước Đảng, trước dân, cần chú trọngrèn luyện năm phong cách: phong cách tư duy, phong cách làm việc,phong cách diễn đạt, phong cách ứng xử, phong cách sinh hoạt Quá trìnhrèn luyện phong cách của người lãnh đạo là quá trình gian khổ, không hề

dễ dàng, đòi hỏi tổ chức, nhất là từng cá nhân phải thường xuyên nỗ lựckhông ngừng Có như vậy, người lãnh đạo mới làm tròn nhiệm vụ đượcgiao, khẳng định uy tín của người cán bộ lãnh đạo, rộng hơn nữa là khẳngđịnh uy tín của Đảng

1.2.2 Nhóm công trình nghiên cứu về nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên

Phạm Đình Nhịn (1999), Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên ở

các đơn vị cơ sở làm nhiệm vụ huấn luyện sẵn sàng chiến đấu của các binh đoàn chủ lực trong tình hình hiện nay [110] Luận án đã tập trung nghiên

cứu, luận giải cơ sở lý luận và thực tiễn nâng cao chất lượng đội ngũ đảngviên, khẳng định: Nâng cao chất lượng ĐNĐV là yêu cầu khách quan mangtính quy luật của công tác xây dựng Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân;chỉ ra yêu cầu cấp bách phải nâng cao chất lượng ĐNĐV trong tình hìnhhiện nay Sau khi chỉ rõ đặc điểm, nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấucủa đơn vị cơ sở ở các binh đoàn chủ lực, yêu cầu về chất lượng ĐNĐV,đánh giá thực trạng chất lượng ĐNĐV ở các đơn vị cơ sở làm nhiệm vụ

Trang 26

huấn luyện sẵn sàng chiến đấu của các binh đoàn chủ lực, chỉ rõ nguyênnhân của ưu điểm và hạn chế đó, luận án đề xuất ba giải pháp về nâng caochất lượng đội ngũ đảng viên ở các đơn vị cơ sở làm nhiệm vụ huấn luyệnsẵn sàng chiến đấu của các binh đoàn chủ lực Trong đó nhấn mạnh:

Chất lượng ĐNĐV là kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố, cả khách quan

và chủ quan, cả trực tiếp và gián tiếp Vì vậy, để xây dựng ĐNĐV cóchất lượng cao đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiếnđấu và các nhiệm vụ khác của đơn vị đòi hỏi phải thực hiện tốt các giảipháp cơ bản trên đây, tuy nhiên, đó chưa phải là tất cả, tình hình mỗiđơn vị không hoàn toàn giống nhau, vì vậy các giải pháp trên cần phảiđược nghiên cứu vận dụng phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ và điều kiệnhoàn cảnh của các đơn vị [110, tr.170]

Lương Văn Cửu (2000), Phát triển, bồi dưỡng nâng cao chất lượng

đảng viên trong quá trình đào tạo cán bộ ở các trường sĩ quan quân đội

hiện nay [40] Cuốn sách trên cơ sở đánh giá, phân tích các khâu, các bước

phát triển, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đảng viên, đã khẳng định: Nângcao chất lượng đảng viên ở các đảng bộ trường sĩ quan quân đội có ý nghĩaquan trọng Bởi đảng viên những năm gần đây có nhiều biến động, mất cânđối “Nhiều đảng viên chưa được trải qua quá trình rèn luyện, thử tháchnghiêm túc, thiếu động cơ đúng đắn, số đảng viên thực sự tiền phong, gươngmẫu không nhiều” [40, tr.8] “Xây dựng Đảng, xây dựng đội ngũ cán bộ,đảng viên của Đảng bộ Quân đội là trách nhiệm của toàn Đảng, của các tổchức đảng và từng đảng viên, nhưng các học viện, trường sĩ quan có vai tròđặc biệt quan trọng” [40, tr.9] Do đó, quá trình đào tạo học viên trở thành sĩquan đồng thời cũng là quá trình phải nâng cao chất lượng công tác kết nạp,bồi dưỡng, quản lý, GDRL đảng viên, xây dựng ĐNĐV thực sự có chấtlượng, góp phần tích cực vào công tác xây dựng Đảng ta hiện nay

Nguyễn Đức Khiển (Chủ nhiệm, 2012), Xây dựng đội ngũ đảng viên

trong quân đội hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh [84] Đề tài đã làm rõ

một số vấn đề lý luận về ĐNĐV và xây dựng ĐNĐV trong quân đội theo tư

Trang 27

tưởng Hồ Chí Minh; đánh giá ưu điểm, hạn chế, chỉ rõ nguyên nhân củanhững ưu điểm và hạn chế đó trong xây dựng đội ngũ đảng viên quân đội hiệnnay Đề tài đã xác định 4 yêu cầu xây dựng đội ngũ đảng viên trong quân độihiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh Để nâng cao chất lượng ĐNĐV trong quânđội hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh, đề tài đề xuất 6 giải pháp cả về tưtưởng, tổ chức và chính sách, trong đó nêu rõ: tạo sự chuyển biến về nhận thức,trách nhiệm của các tổ chức, các lực lượng trong và ngoài quân đội; trước hết làcấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì, cơ quan chính trị các cấp đối với công tácxây dựng ĐNĐV theo tư tưởng Hồ Chí Minh; trong từng mặt công tác cần chútrọng chất lượng, tính đột phá và gắn với việc quán triệt và học tập, làm theo tưtưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng, xây dựng ĐNĐV, vận dụng sáng tạo cóhiệu quả vào xây dựng ĐNĐV trong quân đội; phát huy sức mạnh tổng hợp củamọi tổ chức, lực lượng, trước hết là trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, cơquan chính trị, cán bộ chính trị trong xây dựng ĐNĐV; phát huy vai trò tiềnphong gương mẫu của ĐNĐV; tạo mọi điều kiện để đảng viên tiến bộ và chăm

lo đời sống vật chất, tinh thần của ĐNĐV theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Lương Cường (2016), Xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong

sạch, vững mạnh theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XI của Đảng [39] Bài

báo chỉ rõ: Đảng Cộng sản Việt Nam đã lãnh đạo và tổ chức mọi thắng lợicủa cách mạng Việt Nam trong suốt những năm qua Những bài học trongcông cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc gắn liền với những ưuđiểm, khuyết điểm trong công tác xây dựng Đảng, trong đó, vấn đề quantrọng hàng đầu là những ưu điểm, khuyết điểm trong xây dựng đội ngũ cán

bộ, đảng viên Sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xãhội chủ nghĩa đòi hỏi phải có nguồn nhân lực trình độ cao mới đáp ứng yêu

cầu đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế - xã hội, gắn với nâng cao toàn diện chất lượng và hiệu quả công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Bài báo

khẳng định: Để thực hiện tốt các mục tiêu lớn của Đảng, cần tập trung vào

một số giải pháp cơ bản sau: Một là, tăng cường rèn luyện phẩm chất đạo

đức cách mạng, lối sống trong sạch, lành mạnh, chống chủ nghĩa cá nhân

Trang 28

Hai là, đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị, công tác đào tạo, bồi

dưỡng cán bộ, đảng viên Ba là, đổi mới việc nhận xét đánh giá cán bộ, phân loại đảng viên, thực hiện nghiêm chỉnh chủ trương luân chuyển cán bộ Bốn

là, tăng cường nguồn lực có chất lượng cho đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Lê Hữu Nghĩa (2018), Bản lĩnh chính trị của cán bộ, đảng viên trong

thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế [77] Bài viết

khẳng định vai trò của cán bộ, đảng viên trong sự nghiệp cách mạng, nhất

là trong tình hình hiện nay, vì vậy, cần tăng cường bồi dưỡng, giáo dục, rènluyện để đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng không ngừng nâng cao chấtlượng, đủ sức gánh vác nhiệm vụ của cách mạng Trong đó, cần chú trọngrèn luyện bản lĩnh chính trị cho cán bộ, đảng viên, vì “bản lĩnh chính trị -nhân tố cơ bản tạo thành sức mạnh, uy tín của người cán bộ đảng viên” [77,

tr 310] Để nâng cao bản lĩnh chính trị, góp phần nâng cao chất lượng đội

ngũ cán bộ, đảng viên, tác giả xác định, cần: “Một là, giáo dục nâng cao

nhận thức về chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh” [77, tr.315]

“Hai là, tăng cường nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, tiếp tục làm

sáng tỏ lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở

nước ta” [77, tr.317] “Ba là, tăng cường giáo dục nâng cao phẩm chất, đạo

đức cách mạng của cán bộ, đảng viên” [77, tr.319]

Nguyễn Thị Thu Hà (2018), Quan điểm “nói đi đôi với làm” trong

rèn luyện bản lĩnh chính trị của cán bộ, đảng viên [77] Bài viết nêu rõ:

“Trong lịch sử xây dựng và phát triển, Đảng ta giáo dục, rèn luyện được độingũ đảng viên đông đảo, kiên trung, hết lòng, hết sức phụng sự Tổ quốc,phục vụ nhân dân” [77, tr 332] Nhưng “hiện nay, tình trạng “nói không điđôi với làm”, “nói mà không làm”, “nói một đằng làm một nẻo”, “nghĩ mộtđằng, nói một đằng” [77, tr 341] đang diễn ra ở nhiều nơi, ở không ít cán bộđảng viên, gây bức xúc, làm giảm lòng tin của nhân dân với Đảng Tác giảnhấn mạnh: để tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ đảng viên củaĐảng, cần tăng cường rèn luyện bản lĩnh chính trị của cán bộ, đảng viên theo tưtưởng “nói đi đôi với làm” của Hồ Chí Minh Tác giả chỉ rõ: cần tập trung thực

Trang 29

hiện tốt năm nhiệm vụ cơ bản, phải làm kiên quyết, triệt để Có như vậy mới cóthể làm cho bản lĩnh chính trị của cán bộ đảng viên được nâng lên, góp phầnnâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng đáp ứng yêu cầu thời

kỳ mới đang đặt ra hiện nay

Bùi Quang Cường (Chủ nhiệm, 2018), Xây dựng Đảng bộ Quân đội trong

tình hình mới [37] Đề tài khẳng định vai trò của Đảng bộ Quân đội và ý nghĩa

việc xây dựng Đảng bộ Quân đội trong tình hình mới, trong đó khẳng định:

Đảng bộ Quân đội có vị trí rất quan trọng trong hệ thống tổ chứccủa Đảng Cộng sản Việt Nam Vì vậy, xây dựng Đảng bộ Quân độitrong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức, cónăng lực lãnh đạo và sức chiến đấu cao góp phần tăng cường sự lãnhđạo của Đảng đối với quân đội; giữ vững bản chất giai cấp côngnhân, tính nhân dân, tính dân tộc của quân đội; xây dựng quân độivững mạnh về chính trị, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao [37,tr3] Tuy nhiên, thực tế cho thấy, năng lực lãnh đạo toàn diện, sứcchiến đấu của một số cấp ủy, tổ chức đảng nhất là ở cấp cơ sở cònhạn chế, việc chấp hành các chế độ, quy chế, nền nếp sinh hoạt đảng

và quản lý, giáo dục, rèn luyện cán bộ, đảng viên ở một số tổ chức cơ

sở đảng còn thiếu chặt chẽ, công tác kiểm tra, giám sát tổ chức đảng,đảng viên có nơi hiệu quả thấp [37, tr.4]

Đề tài rút ra 5 kinh nghiệm, đề xuất 4 yêu cầu xây dựng Đảng bộQuân đội trong tình hình mới Đề tài đề xuất 6 giải pháp xây dựng Đảng bộ

Quân đội trong tình hình mới, bao gồm: Một là, xây dựng Đảng bộ Quân đội

vững mạnh về chính trị đáp ứng sự phát triển yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổquốc xã hội chủ nghĩa, yêu cầu nhiệm vụ xây dựng và chiến đấu của quân

đội trong tình hình mới; Hai là, xây dựng Đảng bộ Quân đội vững mạnh về

tư tưởng trong tình hình mới; Ba là, xây dựng hệ thống cấp ủy, tổ chức đảng

các cấp trong Đảng bộ Quân đội trong sạch vững mạnh, có năng lực lãnh

đạo, sức chiến đấu cao; Bốn là, xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội có số

lượng và cơ cấu hợp lý, chất lượng cao, đáp ứng tốt yêu cầu chuẩn hóa đội

Trang 30

ngũ cán bộ quân đội trong tình hình mới; Năm là, tăng cường giáo dục, rèn

luyện đạo đức cách mạng cho đội ngũ đảng viên trong Đảng bộ Quân đội

trong tình hình mới; Sáu là, nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát

và thi hành kỷ luật trong Đảng bộ Quân đội

Nguyễn Xuân Quang (2020), Nâng cao chất lượng giáo dục, rèn

luyện đảng viên là học viên ở các đảng bộ trường sĩ quan quân đội giai

đoạn hiện nay [113] Luận án chỉ rõ vai trò quan trọng của công tác giáo

dục, rèn luyện đảng viên nói chung và giáo dục, rèn luyện đảng viên làhọc viên trong quá trình đào tạo cán bộ quân đội, trong đó khẳng định:

Giáo dục, rèn luyện đảng viên là khâu mắt xích, then chốt có ýnghĩa vô cùng quan trọng trong công tác xây dựng đội ngũ đảngviên, hoạt động cơ bản, thường xuyên của cấp ủy, tổ chức đảngcác cấp trong hoạt động lãnh đạo, xây dựng, chỉnh đốn Đảng, bảođảm cho đảng viên thực sự là người tiêu biểu về phẩm chất, nhâncách và trí tuệ [113, tr.5]

Luận án rút ra 4 kinh nghiệm nâng cao chất lượng giáo dục, rèn luyện

đảng viên là: Một là, nhận thức đúng đắn vị trí, vai trò tầm quan trọng của

công tác giáo dục, rèn luyện đảng viên là học viên, quán triệt sâu sắc, vậndụng sáng tạo chủ trương, giải pháp xây dựng ĐNĐV, tăng cường sự lãnh

đạo chỉ đạo của cấp ủy, tổ chức đảng các cấp; Hai là, bám sát tiến trình, mô

hình, mục tiêu, yêu cầu đào tạo, bảo đảm sự gắn kết chặt chẽ giữa các nộidung hình thức, biện pháp nâng cao công tác giáo dục, rèn luyện đảng viên

là học viên với nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo; Ba là, phát huy tính

tích cực, chủ động, sáng tạo của đảng viên là học viên biến quá trình giáo

dục, rèn luyện thành tự giáo dục, tự rèn luyện; Bốn là, kết hợp chặt chẽ giữa

nâng cao chất lượng công tác giáo dục, rèn luyện đảng viên là học viên vớiđẩy mạnh cuộc đấu tranh ngăn ngừa từ sớm, từ xa, những biểu hiện suythoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến, “tự chuyển hóa”trong nội bộ Luận án cũng đưa ra 5 giải pháp mang tính đồng bộ nhằm nângcao chất lượng giáo dục, rèn luyện đảng viên là học viên ở các đảng bộtrường sĩ quan quân đội giai đoạn hiện nay

Trang 31

Lê Văn Cường (2020), V.I.Lê-nin với vấn đề giáo dục, rèn luyện và

sàng lọc đội ngũ đảng viên [38] Bài báo khẳng định: để có sự thành công của

Cách mạng Tháng Mười Nga (năm 1917) thì vai trò của đội ngũ đảng viên làhết sức quan trọng Bài báo cũng khẳng định vấn đề kỷ luật Đảng, sàng lọcđội ngũ đảng viên là vấn đề được V.I.Lênin hết sức quan tâm với khái niệmthường dùng là “thanh đảng” Để làm cho công tác thanh Đảng đem lại kết

quả tốt, V.I.Lênin chủ trương: Một là, phải căn cứ vào kinh nghiệm và ý kiến

của quần chúng ngoài Đảng; Hai là, phải xuất phát từ nhiệm vụ chính trị và

thông qua việc thực hiện nhiệm vụ chính trị Bài báo cũng chỉ rõ một số vấn

đề cần rút ra trong công tác xây dựng Đảng ta hiện nay và khẳng định: Sựnghiệp cách mạng trong giai đoạn mới đòi hỏi Đảng phải tự đổi mới, tự chỉnhđốn, nâng cao hơn nữa sức chiến đấu và năng lực lãnh đạo, tăng cường bảnchất giai cấp công nhân và tính tiên phong của Đảng Trước yêu cầu đó, vấn

đề kỷ luật của Đảng và sàng lọc ĐNĐV một cách thường xuyên, nghiêm túcvừa có ý nghĩa cơ bản, lâu dài vừa mang tính thời sự, cấp bách, bảo đảm cho

sự tồn tại, hoạt động và phát triển của Đảng

1.3 Giá trị của các công trình khoa học đã tổng quan và những vấn

đề luận án tập trung nghiên cứu

1.3.1 Giá trị của các công trình khoa học đã tổng quan đối với đề tài luận án

Thứ nhất, giá trị về mặt lý luận

Các công trình: đề tài, sách chuyên khảo, tham khảo, luận án, báo khoahọc đã nghiệm thu, công bố được tổng quan ở cả trong nước và nước ngoài đãgóp phần làm sâu sắc và phát triển toàn diện hơn lý luận vềĐNĐV, chất lượngĐNĐV và nâng cao chất lượng ĐNĐV của Đảng Cộng sản nói chung, đảng viêntrong các lực lượng vũ trang và trong quân đội nói riêng Những kết quả nghiêncứu này có ý nghĩa thiết thực, đã góp phần quan trọng vào xây dựng, nâng caochất lượng ĐNĐV của các Đảng Cộng sản trong mọi thời kỳ cách mạng, nhất làtrong tình hình hiện nay

Dù mục đích, phạm vi nghiên cứu khác nhau, nhưng nhìn chung các côngtrình ở ngoài nước và ở trong nước đều tập trung bàn về đảng viên, ĐNĐV, chất

Trang 32

lượng và nâng cao chất lượng DNĐV Trong đó khẳng định vị trí, vai trò tầmquan trọng của vấn đề đảng viên, xây dựng ĐNĐV; vấn đề chất lượng và nângcao chất lượng ĐNĐV của Đảng trong hệ thống chính trị, trong lực lượng vũtrang và trong quân đội Bởi lẽ, đảng viên là tế bào cấu thành tổ chức đảng.Vai trò của ĐNĐV là rất quan trọng, là yếu tố cơ bản, nền tảng góp phần tạonên sức mạnh của Đảng Năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng phụthuộc rất lớn vào chất lượng ĐNĐV Nâng cao chất lượng ĐNĐV là yêu cầuxuyên suốt, nội dung cơ bản trong công tác xây dựng Đảng, góp phần nângcao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng Vai trò ĐNĐV của Đảngtrong quân đội luôn là vấn đề vô cùng quan trọng, là một trong những vấn đềtrọng tâm trong công tác xây dựng lực lượng, bảo đảm cho quân đội luôn làlực lượng chính trị tinh nhuệ, tin cậy của Đảng, bảo đảm sự lãnh đạo tuyệtđối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với quân đội, bảo đảm cho quân đội

đủ sức hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ trong mọi tình huống

Nhiều công trình khoa học của các nhà khoa học cả trong và ngoài nước đãnghiên cứu toàn diện về ĐNĐV và xây dựng ĐNĐV của của Đảng, của hệ thốngchính trị và của quân đội dưới nhiều phạm vi, góc độ khác nhau về đối tượng vàmục đích nghiên cứu Trong đó, đã khái quát được những đặc điểm, yêu cầu, nộidung, phương pháp xây dựng ĐNĐV trong từng giai đoạn khác nhau Qua đó,cho thấy rõ sự linh hoạt, sáng tạo về nội dung, hình thức, phương pháp, cùngnhững yêu cầu cao trong xây dựng ĐNĐV và nâng cao chất lượng ĐNĐV, đây

là vấn đề nổi bật trong các công trình nghiên cứu của các tác giả

Kết quả nghiên cứu của các công trình đã tổng quan là nguồn tài liệuquí giúp cho nghiên cứu sinh có thể nghiên cứu, học tập, nâng cao trình độ

tư duy khoa học, nhất là kiến thức khoa học chuyên ngành Xây dựng Đảng

và Chính quyền Nhà nước Mặt khác, đây cũng là cơ sở, điều kiện thuận lợigiúp cho nghiên cứu sinh có thể tham khảo, chọn lọc, kế thừa, phát triểnnhững vấn đề hợp lý và tránh sự trùng lặp trong quá trình nghiên cứu, xâydựng luận án; nhất là các vấn đề lý luận về nâng cao chất lượng ĐNĐV làhọc viên đào tạo SQCPĐ ở các HV, TSQ quân đội

Trang 33

Hai là, giá trị về mặt thực tiễn

Thực tiễn cho thấy, các công trình: đề tài, sách chuyên khảo, thamkhảo, luận án, báo khoa học đã nghiệm thu, công bố được tổng quan ở cảtrong nước và nước ngoài cũng có giá trị thực tiễn hết sức to lớn Một mặt,các công trình đó đã đi sâu khảo sát thực tiễn, góp phần mô tả trung thực,khách quan, làm rõ bức tranh thực tiễn sinh động về ĐNĐV, chất lượng ĐNĐV

và xây dựng ĐNĐV; đúc rút những kinh nghiệm xây dựng ĐNĐV của Đảngnói chung và ĐNĐV của Đảng trong quân đội nói riêng Mặt khác, kết quảnghiên cứu của các công trình cũng cung cấp cái nhìn toàn cảnh về thực lựcĐNĐV, cho thấy ĐNĐV của Đảng có chất lượng ngày càng cao, cơ bản đápứng yêu cầu nhiệm vụ thực tiễn đặt ra Nhiều công trình đi sâu nghiên cứu đánhgiá thực trạng chất lượng ĐNĐV của Đảng trong quân đội, chỉ rõ nguyên nhân,bài học kinh nghiệm về xây dựng và nâng cao chất lượng ĐNĐV trong quânđội Kết quả nghiên cứu đó cũng mang lại những giá trị thực tiễn to lớn, gópphần thiết thực vào nâng cao chất lượng ĐNĐV của Đảng trong quân đội quacác thời kỳ Nhiều công trình đã đi sâu dự báo, phân tích sự phát triển của tìnhhình, nhiệm vụ của quân đội, yêu cầu đặt ra đối với công tác xây dựng ĐNĐVcủa Đảng nói chung và ĐNĐV của Đảng trong quân đội nói riêng Đó là nhữngkết quả có giá trị rất thiết thực, góp phần bổ sung cơ sở thực tiễn cho công tácxây dựng Đảng và nâng cao chất lượng ĐNĐV trong tình hình mới

Kết quả nghiên cứu của các công trình trong và ngoài nước cơ bản đãđược các đảng cầm quyền, nhà nước, các nhà khoa học ở nhiều quốc giatham khảo, vận dụng vào thực tiễn công tác xây dựng Đảng, xây dựng quânđội Quá trình ứng dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn cũng đã kiểmnghiệm được tính đúng đắn và giá trị khoa học của các kết quả nghiên cứu.Điều đó, được minh chứng qua uy tín và vai trò lãnh đạo của các Đảng Cộngsản; vai trò, sức mạnh của quân đội và các lực lượng vũ trang cách mạng dưới

sự lãnh đạo của các Đảng Cộng sản

Giá trị thực tiễn của các công trình trong và ngoài nước có liên quan đến

đề tài có ý nghĩa thiết thực đối với nghiên cứu sinh, giúp cho nghiên cứu sinh

Trang 34

nghiên cứu tham khảo, học tập trong quá trình xây dựng luận án Một mặt, nócung cấp những luận cứ khoa học, xác đáng giúp nghiên cứu sinh có cái nhìntoàn cảnh hơn về thực tiễn công tác xây dựng Đảng, về chất lượng ĐNĐV, xâydựng và nâng cao chất lượng ĐNĐV của Đảng và ĐNĐV của Đảng trong quânđội Mặt khác, thông qua học tập, nghiên cứu, tiếp thu kết quả của các công trìnhgiúp nghiên cứu sinh có phương pháp xem xét, đánh giá khách quan, toàn diệnthực trạng chất lượng ĐNĐV, chỉ rõ nguyên nhân, rút ra kinh nghiệm, xác địnhnhững vấn đề đặt ra, những yếu tố tác động, xác định yêu cầu, đề xuất giải phápnâng cao ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ hiện nay.

Tóm lại, các công trình nghiên cứu ở trong nước và ngoài nước có liên

quan đến đến đề tài luận án đã công bố có giá trị về mặt lý luận và thực tiễn vôcùng sâu sắc, là nguồn tư liệu, tài liệu rất quan trọng đối với nghiên cứu sinh trongquá trình xây dựng luận án Tuy nhiên, kết quả tổng quan cho thấy, cho đến naychưa có công trình khoa học nào đi sâu nghiên cứu cơ bản, toàn diện, hệ thống về

vấn đề “Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo SQCPĐ ở

các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội hiện nay” dưới góc độ chuyên

ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước Vì thế, đề tài luận án là côngtrình nghiên cứu độc lập, không trùng lặp với các công trình đã được công bố

1.3.2 Những vấn đề luận án tập trung nghiên cứu

Thứ nhất, luận giải rõ những vấn đề cơ bản về các HV, TSQ và các đảng

bộ HV,TSQ quân đội có chức năng đào tào SQCPĐ; đảng viên là học viên đàotạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội, bao gồm: khái quát về các HV,TSQ quân đội có chức năng đào tạo SQCPĐ, chỉ rõ cơ cấu tổ chức, chức năng,nhiệm vụ; khái quát về các đảng bộ, HV, TSQ quân đội đào tạo SQCPĐ

Tập trung đi sâu nghiên cứu những vấn đề cơ bản về các đảng ủy hệ,tiểu đoàn quản lý học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội, đisâu làm rõ cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, mối quan hệ công táccủa đảng ủy hệ, tiểu đoàn; và đảng viên là học viên đào tạo SQCPĐ ở các HV,TSQ quân đội, bao gồm: xây dựng quan niệm, xác định chức năng, nhiệm vụ, vaitrò, đặc điểm ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các HV, TSQ quân đội

Trang 35

Thứ hai, khái quát quan niệm và luận giải làm rõ nội hàm quan niệm

chất lượng ĐNĐV; xác định và phân tích làm rõ những yếu tố quy định chấtlượng ĐNĐV là học viện đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV,TSQ; tập trungphân tích làm rõ tiêu chí đánh giá chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạoSQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Thứ ba, khái quát, luận giải làm rõ quan niệm trung tâm của đề tài là

nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ; tập trung phân tíchlàm rõ nội hàm quan niệm, chỉ rõ mục đích, chủ thể, lực lượng, đối tượng,nội dung nâng cao và những vấn đề có tính nguyên tắc nâng cao chất lượngĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Thứ tư, dựa chắc vào khung lý thuyết của đề tài, tiến hành điều tra,

khảo sát thực tiễn, đồng thời trên cơ sở thu thập, tổng hợp các tư liệu, sốliệu, kết quả điều tra, khảo sát ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội đánh giátoàn diện, khách quan thực trạng chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạoSQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội, chỉ rõ những ưu điểm, hạnchế, khuyết điểm, nguyên nhân của những ưu điểm và hạn chế, khuyếtđiểm Từ đó, phân tích rút ra những vấn đề đặt ra đối với nâng cao chấtlượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quânđội hiện nay

Thứ năm, luận án phân tích có tính dự báo những yếu tố tác động đến

nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ; xác định yêu cầunâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV,TSQ quân đội hiện nay, bao gồm: yêu cầu về mục tiêu; yêu cầu về công táclãnh đạo, chỉ đạo; yêu cầu về nội dung, hình thức, phương pháp nâng cao; yêucầu về điều kiện đảm bảo cho quá trình nâng cao chất lượng ĐNĐV là họcviên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội hiện nay

Từ kết quả nghiên cứu lý luận và thực tiễn về chất lượng ĐNĐV vàquán triệt yêu cầu nâng cao chất lượng ĐNĐV ở các đảng bộ HV, TSQquân đội, luận án sẽ đề xuất những giải pháp thiết thực, khả thi nâng cao

Trang 36

chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQquân đội hiện nay

Trang 37

Kết luận Chương 1

Đội ngũ đảng viên là thành tố quan trọng cấu thành Đảng, chất lượngĐNĐV trực tiếp quyết định năng lực lãnh đạo của Đảng, của các tổ chứcđảng Nâng cao chất lượng ĐNĐV là yêu cầu xuyên suốt, nội dung cơ bảntrong công tác xây dựng Đảng, đây là vấn đề quan trọng đã thu hút đượcnhiều nhà khoa học, nhà lãnh đạo, quản lý ở cả trong nước và ngoài nướcquan tâm nghiên cứu Nhiều nhà khoa học ở Liên Xô, Trung Quốc, Lào đã cónhiều công trình nghiên cứu về đảng viên, chất lượng đội ngũ cán bộ, đảngviên, về nâng cao chất lượng đảng viên Từ nhiều góc độ tiếp cận, phạm vinghiên cứu khác nhau, các công trình nghiên cứu đã đề cập đến nhiều vấn đềcủa công tác xây dựng Đảng, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên và nâng caochất lượng ĐNĐV Đây là những tài liệu rất quan trọng, hữu ích giúp nghiêncứu sinh nghiên cứu, học tập, tiếp thu trong quá trình thực hiện luận án

Tuy đối tượng, phạm vi, phương pháp nghiên cứu khác nhau, nhưngcác công trình đã công bố đã hướng nghiên cứu vào khẳng định vị trí, vai trò,tầm quan trọng của xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên và nâng cao chấtlượng ĐNĐV Một số công trình đã đề cập đến quan niệm, nội dung, hìnhthức, biện pháp xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên và nâng cao chất lượngĐNĐV; đi sâu phân tích thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân, đúc rút ra nhữngkinh nghiệm, xác định yêu cầu, đề xuất giải pháp xây dựng và nâng cao chấtlượng ĐNĐV Tuy vậy, chưa có công trình nào nghiên cứu về nâng cao chấtlượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội

Vì vậy, luận án có nghiên cứu độc lập, không trùng lặp với các công trìnhkhoa học đã công bố ở cả trong nước và ngoài nước Luận án sẽ tập trungnghiên cứu những vấn đề về lý luận, thực tiễn về chất lượng và nâng cao chấtlượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ HV, TSQ quân đội.Trên cơ sở đó, xác định những vấn đề đặt ra; yêu cầu và đề xuất những giảipháp nâng cao chất lượng ĐNĐV là học viên đào tạo SQCPĐ ở các đảng bộ

HV, TSQ quân đội hiện nay

Trang 38

Chương 2 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ CHẤT LƯỢNG, NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN LÀ HỌC VIÊN ĐÀO TẠO

SĨ QUAN CẤP PHÂN ĐỘI Ở CÁC ĐẢNG BỘ HỌC VIỆN,

TRƯỜNG SĨ QUAN QUÂN ĐỘI 2.1 Các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội và đội ngũ đảng viên là học viên đào tạo sĩ quan cấp phân đội ở các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội

2.1.1 Khái quát về các học viện, trường sĩ quan và các đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội

2.1.1.1 Khái quát các học viện, trường sĩ quan trong quân đội có chức năng đào tạo sĩ quan cấp phân đội

Ngay từ những ngày đầu lãnh đạo sự nghiệp cách mạng, Đảng ta đã xácđịnh quan điểm chỉ đạo: phải xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân ngày càngvững mạnh, ngày càng phát triển chính quy, tinh nhuệ Theo đó, các nhà trườngquân đội lần lượt ra đời, mục đích là nhằm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cho toànquân, làm nòng cốt xây dựng quân đội ngày càng phát triển

Đến nay, trong toàn quân có 21 HV, TSQ, trong đó có 18 HV, TSQ cóchức năng, nhiệm vụ đào tạo cán bộ, sĩ quan cấp phân đội, bao gồm: Học việnHậu cần, Học viện Kỹ thuật quân sự, Học viện Quân y; Trường Sĩ quan Lục quân

I, Trường Sĩ quan Lục quân II, Trường Sĩ quan Chính trị, Học viện Phòng không Không quân, Học viện Hải quân; Trường Sĩ quan Không quân, Trường Sĩ quanPháo binh, Trường Sĩ quan Công binh, Trường Sĩ quan Tăng-Thiết giáp, Trường

-Sĩ quan Đặc công, Trường -Sĩ quan Phòng hóa, Trường -Sĩ quan Thông tin, Trường

Sĩ quan Kỹ thuật quân sự, Học viện Khoa học quân sự, Học viện Biên phòng

Tổ chức biên chế của các HV, TSQ được quy định tại Điều 7, Chương

2, Điều lệ công tác Nhà trường Quân đội nhân dân Việt Nam, gồm: Ban Giámđốc (Ban Giám hiệu); các cơ quan chức năng; Viện, trung tâm nghiên cứu,khoa, bộ môn; đơn vị quản lý học viên; đơn vị phục vụ

Trang 39

Ban giám đốc (ban giám hiệu) gồm: giám đốc (hiệu trưởng); các phógiám đốc (phó hiệu trưởng); chính ủy, phó chính ủy.

Cơ quan chức năng gồm: Phòng đào tạo, Phòng sau đại học, Phòng(ban) khảo thí và bảo đảm chất lượng giáo dục, đào tạo, Phòng Khoa họcCông nghệ quân sự, Phòng Thông tin khoa học quân sự Phòng Chính trị,Phòng Kỹ thuật, Phòng Hậu cần, Văn phòng (Phòng Tham mưu - Hànhchính), Viện nghiên cứu, Ban Tài chính

Viện, trung tâm nghiên cứu được thành lập ở một số Học viện như:Học viện Kỹ thuật quân sự, Học viện Quân y…có chức năng giảng dạy,nghiên cứu khoa học, khám chữa và điều trị bệnh

Các khoa giáo viên được biên chế gồm: chủ nhiệm khoa, các phó chủ nhiệmkhoa và các tổ bộ môn, có chủ nhiệm bộ môn và các phó chủ nhiệm bộ môn

Các đơn vị quản lý học viên gồm: các hệ, tiểu đoàn, lớp, đại đội, trungđội quản lý học viên Tùy theo từng HV, TSQ mà đơn vị quản lý học viên cóthể tổ chức biên chế có sự khác nhau

Chức năng, nhiệm vụ của các HV, TSQ quân đội

Theo Điều 9, Chương 2, Điều lệ công tác Nhà trường Quân đội nhândân Việt Nam, các HV, TSQ quân đội có chức năng, nhiệm vụ sau:

Chức năng:

Các HV, TSQ có tư cách pháp nhân, thực hiện nhiệm vụ giáo dục, đàotạo, nghiên cứu khoa học, xây dựng nhà trường quân đội chính quy, cấp vănbằng, chứng chỉ theo quy định của Nhà nước, Bộ Quốc phòng; hoạt độngdưới sự lãnh đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Bộ Tổng Thammưu, Tổng cục Chính trị, đảng ủy và thủ trưởng cấp trên, sự hướng dẫnnghiệp vụ của cơ quan chức năng

Nhiệm vụ cơ bản của các HV, TQS quân đội:

Tổ chức các hoạt động giáo dục, đào tạo, nghiên cứu khoa học theonhiệm vụ, nội dung, chương trình kế hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt

Bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý nhà nước về nhiệm vụ quốc phòng

và an ninh; bồi dưỡng năng lực thực hành cho cán bộ, nhân viên chuyên môn,nghiệp vụ, kỹ thuật, hạ sĩ quan, binh sĩ theo yêu cầu của quân đội

Trang 40

Tuyển chọn học viên theo tiêu chuẩn, chỉ tiêu, quy định của Bộ Giáodục và Đào tạo và Bộ Quốc phòng, các bộ, ngành để gửi đào tạo tại cáctrường trong hệ thống giáo dục quốc dân và nước ngoài

Thực hiện nhiệm vụ kiên kết, hợp tác, tham gia giáo dục - đào tạo,nghiên cứu khoa học trong nước và quốc tế

Nghiên cứu, ứng dụng, phát triển khoa học và công nghệ, khoa họcquân sự, khoa học xã hội nhân văn, khoa học chuyên ngành phục vụ quân sự,hợp tác trao đổi trong giáo dục - đào tạo

Tham gia đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch, góp phần bảo

vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Xây dựng đảng bộ nhà trường trong sạch vững mạnh, xây dựng nhà trườngvững mạnh toàn diện, sẵn sàng nhận và hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao

2.1.1.2 Khái quát về các đảng bộ học viện, trường sĩ quan trong quân đội

Quan niệm về đảng bộ học viện, trường sĩ quan quân đội

Căn cứ Quy định số 49-QĐ/TW ngày 22/12/2021 của Bộ Chính trị về

tổ chức đảng trong QĐNDVN; hệ thống tổ chức đảng trong các HV, TSQQĐND Việt Nam được tổ chức bao gồm:

Các đảng bộ HV, TSQ quân đội là bộ phận quan trọng thuộc Đảng bộQuân đội, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của QUTƯ (đối với các học viện,trường sĩ quan trực thuộc Bộ quốc phòng) và dưới sự lãnh đạo trực tiếp củađảng ủy tổng cục, đảng ủy quân chủng, đảng ủy binh chủng (đối với các họcviện, trường sĩ quan trực thuộc tổng cục, quân chủng, binh chủng), của Đảng

ủy Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng (đối với Học viện Biên phòng)

Chức năng của các đảng bộ HV, TSQ quân đội: lãnh đạo mọi mặt hoạtđộng trong đơn vị; nghiên cứu, đề xuất với cấp ủy cấp trên những vấn đề cóliên quan đến thực hiện nhiệm vụ chính trị và CTĐ, CTCT theo phạm vi,chức năng, nhiệm vụ, nội dung và quyền hạn quy định

Nhiệm vụ chủ yếu của các đảng bộ HV, TSQ: thực hiện đầy đủ cácnhiệm vụ theo Quy định số 49-QĐ/TW ngày 22/12/2021 của Bộ Chính trị và

Ngày đăng: 15/08/2023, 09:18

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w