NỘI DUNG
Thực trạng công tác giáo dục nâng cao ý thức bảo vệ môi trường
Nhà trường đã triển khai nhiều hoạt động nhằm bảo vệ môi trường, chẳng hạn như lắp đặt các thùng chứa rác với khẩu hiệu “Hãy cho tôi rác”, trồng thêm nhiều cây xanh để tạo bóng mát trong khuôn viên, cung cấp nguồn nước uống sạch và xây dựng hệ thống nhà vệ sinh hiện đại Giáo viên tích cực giáo dục học sinh ý thức bảo vệ môi trường qua việc trồng cây, chăm sóc cây, duy trì vệ sinh lớp học và cảnh quan trường học hàng ngày Đồng thời, nhà trường nhấn mạnh việc tiết kiệm điện và nước như một biện pháp bảo vệ môi trường hiệu quả.
Mặc dù các hoạt động triển khai đã được thực hiện, tuy nhiên hiệu quả còn chưa đạt mức mong đợi do phần lớn học sinh chưa có ý thức trong việc bảo vệ môi trường Hành động của các em thiếu tính tự giác, chỉ khi giáo viên nhắc nhở hoặc yêu cầu mới thực hiện, và số ít học sinh tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường.
Học sinh chưa hình thành thói quen bỏ rác đúng nơi quy định, khiến lớp học, sân trường và khu vực xung quanh vẫn còn rác thải như hộp xôi, bì ni - lông, giấy vụn, gây mất vệ sinh và ảnh hưởng đến môi trường học đường Việc duy trì ý thức phân loại và bỏ rác đúng nơi rất quan trọng để giữ gìn cảnh quan sạch đẹp và thúc đẩy ý thức bảo vệ môi trường trong cộng đồng học sinh.
Cây xanh trong sân trường chưa đủ tạo bóng mát và điều hòa không khí.
Hiện nay, ý thức bảo vệ môi trường trong học sinh còn chưa được hình thành rõ rệt do công tác giáo dục ý thức về bảo vệ môi trường chưa đủ chú trọng trong nhà trường, chưa xem đây là môn học chính khóa Bảo vệ môi trường chỉ được lồng ghép trong các môn học chính và một số tiết học kỹ năng sống, khiến học sinh chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc tiết kiệm điện, nước và vệ sinh môi trường Ngoài ra, việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và xã hội; bởi vì nếu học sinh thường xuyên chứng kiến những hành động xả rác, vứt rác bừa bãi hay đổ nước thải tràn lan ra đường, sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến ý thức của các em dù đã có cố gắng từ phía nhà trường.
Giáo dục học sinh tiểu học với nhận thức đúng đắn là nền tảng để các em phát triển tư duy và đạo đức chuẩn mực của xã hội trong tương lai Qua quá trình giảng dạy và giáo dục kỹ năng sống, tôi đã đúc kết những giải pháp phù hợp để nâng cao hiệu quả giáo dục Một trong những giải pháp quan trọng là đẩy mạnh công tác tuyên truyền, truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của học sinh và cộng đồng về vai trò của giáo dục tiểu học trong việc hình thành nhân cách và phẩm chất của thế hệ trẻ.
Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng nhấn mạnh vai trò của việc bảo vệ môi trường như là một nội dung trọng yếu để thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững Bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm mà còn là mục tiêu chiến lược để đảm bảo sự phát triển lâu dài của đất nước Việc tích hợp bảo vệ môi trường vào quá trình phát triển kinh tế góp phần quan trọng vào việc thực hiện thành công Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2021-2030.
Trong những năm gần đây, hoạt động tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường đã đạt nhiều thành tựu quan trọng nhờ sự quan tâm của các cấp, ngành và địa phương, góp phần nâng cao ý thức cộng đồng Các sự kiện lớn như Giờ Trái đất, Ngày Trái đất (22/4), Ngày Môi trường thế giới (5/6) và chiến dịch Làm cho thế giới sạch hơn được tổ chức rộng khắp từ trung ương đến địa phương nhằm tuyên truyền, phản ánh thực trạng ô nhiễm môi trường và tác hại của nó Báo chí và truyền thông không chỉ nhằm khen thưởng, tuyên dương các cá nhân, tổ chức mà còn chuyển tải thông điệp về trách nhiệm của các cấp chính quyền và mỗi người dân trong việc tự giác hành động vì môi trường Đặc biệt, công tác tuyên truyền giúp nâng cao nhận thức của học sinh về tầm quan trọng của bảo vệ môi trường đối với cuộc sống, đồng thời giúp các em hiểu rõ các cách đơn giản để bảo vệ môi trường và phát huy vai trò tuyên truyền lại cho gia đình, góp phần xây dựng cộng đồng cộng đồng sống trong sạch, lành mạnh hơn.
- Bảo vệ môi trường là gì?
Môi trường không chỉ là không gian sống của con người và sinh vật mà còn là nơi cung cấp các tài nguyên thiên nhiên thiết yếu như rừng, khoáng sản, và động thực vật quý hiếm phục vụ cho cuộc sống hàng ngày Các sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp cùng với ngành văn hóa và du lịch đều bắt nguồn từ các tài nguyên thiên nhiên có trên trái đất Chính vì vậy, việc bảo vệ môi trường là nhiệm vụ cấp bách và tất yếu, không chỉ của riêng một cá nhân hay tổ chức mà của toàn nhân loại.
Bảo vệ môi trường là những hoạt động nhằm giữ gìn môi trường trong lành, sạch đẹp, từ những hành động nhỏ nhất góp phần cải thiện và duy trì cân bằng sinh thái Việc ngăn chặn và khắc phục các hậu quả xấu do con người và thiên nhiên gây ra là cực kỳ quan trọng để bảo vệ hệ sinh thái Ngoài ra, khai thác và sử dụng hợp lý, tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên đóng vai trò then chốt trong việc duy trì sự phát triển bền vững cho môi trường.
Bảo vệ môi trường đang trở thành vấn đề toàn cầu, được xem là mục tiêu cốt lõi của giáo dục vì sự phát triển bền vững Đảng và nhà nước ta đặc biệt quan tâm đến nhiệm vụ giáo dục nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường cho học sinh, giúp các em thấm nhuần rằng bảo vệ môi trường là bảo vệ chính cuộc sống của mỗi người và của cả nhân loại Nhận thức này thúc đẩy các em bắt đầu thay đổi từ những hành động nhỏ bé hàng ngày để sống thân thiện với môi trường, góp phần duy trì sự sống trên Trái Đất.
- Vai trò quan trọng của bảo vệ môi trường là gì?
Môi trường chính là không gian sống quan trọng của con người và sinh vật, cung cấp nguồn tài nguyên thiên nhiên như rừng, khoáng sản, động thực vật quý hiếm để phục vụ cho cuộc sống hàng ngày Tuy nhiên, môi trường còn là nơi chứa đựng các chất thải mà con người tạo ra, đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc bảo vệ và duy trì sự cân bằng tự nhiên Chính vì vậy, vai trò của môi trường vô cùng to lớn, giữ vai trò sống còn trong sự tồn tại và phát triển bền vững của con người.
Môi trường hiện nay đối mặt với ô nhiễm nghiêm trọng, đặc biệt là ô nhiễm không khí, nguồn nước và đất đai, đe dọa cuộc sống của con người Tại các nước đang phát triển như Việt Nam, đặc biệt là thành phố Đà Nẵng, việc khai thác bừa bãi tài nguyên thiên nhiên đã làm cạn kiệt nguồn tài nguyên và gây hại nghiêm trọng cho môi trường Điều này không những gây thiệt hại cho hệ sinh thái mà còn làm cuộc sống người dân trở nên khó khăn hơn, như hiện tượng cá chết hàng loạt do ô nhiễm nguồn nước tại thôn Lệ Sơn đã minh chứng rõ ràng.
Nam, xã Hòa Tiến, huyện Hòa Vang - Đà Nẵng. Ảnh 2: Ô nhiễm không khí khói, bụi; Ô nhiễm đất tại xã Hòa
Tiến do người dân khai thác đất, đốt rác tùy ý.
- Các biện pháp tuyên truyền, đẩy mạnh ý thức bảo vệ môi trường tại lớp học
Trong các tiết sinh hoạt lớp và hoạt động ngoài giờ lên lớp, học sinh được tuyên truyền về việc bảo vệ môi trường Việc giáo dục này giúp các em hiểu rõ tác hại của rác thải đối với sức khỏe và môi trường Nhờ đó, học sinh nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh, hạn chế xả thải bừa bãi và góp phần xây dựng môi trường sạch đẹp Các hoạt động này góp phần hình thành thói quen bảo vệ môi trường trong tương lai của các em học sinh.
+ Tổ chức hội thi đố vui, đóng tiểu phẩm về môi trường vào các giờ chào cờ sinh hoạt theo chủ điểm tại sân trường.
+ Tham gia vào các buổi sinh hoạt dưới cờ bằng tiết mục thời trang với các vật liệu thân thiện với môi trường.
Vào các dịp lễ 20/11 và Tết Nguyên Đán, giáo viên phát động học sinh trồng và chăm sóc cây xanh trong lớp học cũng như khuôn viên sân trường Mỗi chậu cây đều đính kèm khẩu hiệu “Sân trường, lớp học Xanh-Sạch-Đẹp” nhằm thúc đẩy ý thức bảo vệ môi trường Đồng thời, tên người trồng được ghi rõ trên từng chậu cây và hoạt động này còn được đưa vào tiêu chí chấm điểm thi đua, góp phần khích lệ tinh thần học tập và trách nhiệm của các em học sinh.
Giúp các em hình thành thói quen phân loại rác bằng cách đặt hai thùng rác riêng biệt có dán nhãn “Rác tái chế” và “Rác không tái chế” tại những khu vực đặt thùng rác Phương pháp này không chỉ nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của học sinh mà còn giúp các em đổ rác đúng quy định và biết cách phân loại rác hiệu quả Việc phân loại rác đúng cách còn giúp các em nhận thức rằng rác không chỉ là thứ để bỏ đi mà còn có thể đem lại lợi ích khi được tái chế và sử dụng lại.
Bài học kinh nghiệm
-100% học sinh ở lớp bước đầu có ý thức bảo vệ môi trường từ những việc làm đơn giản.
-Phụ huynh quan tâm hơn đến công tác này và hỗ trợ nhiệt tình các loại nguyên vật liệu phế thải cho Giáo viên ở lớp.
Nhiều sản phẩm được sản xuất từ nguồn nguyên vật liệu này thu hút trẻ em nhờ yếu tố mới lạ, luôn mang lại sự thích thú khi chơi Đối với phụ huynh, việc lựa chọn đồ chơi an toàn và phù hợp giúp trẻ phát triển toàn diện và duy trì sự hứng khởi trong quá trình vui chơi hàng ngày.
Phụ huynh ngày càng quan tâm đến công tác bảo vệ môi trường và phát triển kỹ năng cho học sinh Họ luôn hỗ trợ nhiệt tình khi giáo viên và học sinh cần giúp đỡ trong các hoạt động liên quan đến giáo dục và bảo vệ môi trường Sự phối hợp chặt chẽ giữa phụ huynh, nhà trường và giáo viên góp phần nâng cao ý thức cộng đồng về bảo vệ môi trường và hình thành kỹ năng sống cần thiết cho học sinh.
Luôn phối hợp với giáo viên để nhắc nhở học sinh duy trì ý thức bảo vệ môi trường, đồng thời kiểm tra việc thực hiện ý thức này tại nhà và các nơi công cộng, góp phần xây dựng ý thức trách nhiệm cộng đồng về giữ gìn môi trường sạch đẹp.
-Tiết kiệm hơn khi sử dụng điện, nước, xăng, gas một cách tiết kiệm và hiệu quả.
-Phụ huynh có ý thức hơn khi giữ gìn vệ sinh nơi công cộng, hạn chế việc hút thuốc lá nơi công cộng và ở nhà.
Giáo viên cần tự rèn luyện, cập nhật và bổ sung kiến thức xã hội để hướng dẫn học trò đối mặt với cuộc sống, tránh xa lạc lõng, xa lạ với xã hội Việc này giúp các em tiến bước bắt kịp thời đại, giữ vững niềm tin và xây dựng những giá trị tích cực trong cuộc sống Nhờ đó, chất lượng giáo dục ngày càng nâng cao, hình thành nhiều thế hệ trẻ có ích cho xã hội và góp phần vào sự nghiệp phát triển của đất nước.