Trẻkhông được đến trường lâu ngày đã gây ra không ítkhó khăn cho các bậc phụ huynh về việc chăm sóc con mình nhiều khi do quábận rộn công việc mà lơ là dẫn đến những tai nạn thương tích
Trang 1TRƯỜNG MẦM NON C TỨ HIỆP
MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ PHÒNG TRÁNH TAI NẠN THƯƠNG TÍCH CHO TRẺ 5 - 6 TUỔI TRONG THỜI GIAN
NGHỈ DỊCH COVID-19 TẠI NHÀ
Lĩnh vực : Giáo dục mẫu giáo
Đơn vị công tác: Trường mầm non C xã Tứ Hiệp
NĂM HỌC 2021 – 2022
Trang 2PHẦN A ĐẶT VẤN ĐỀ 1
I Lý do chọn đề tài 1
II Thời gian, đối tượng, phạm vi nghiên cứu 2
1 Đối tượng nghiên cứu 2
2 Phạm vi nghiên cứu 2
3 Phương pháp nghiên cứu: 2
4 Thời gian nghiên cứu 2
PHẦN B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 3
I Những nội dung lý luận có liên quan trực tiếp đến vấn đề nghiên cứu tổng kết kinh nghiệm 3
II Thực trạng vấn đề 4
1 Đặc điểm tình hình chung: 4
a Thuận lợi: 4
b Khó khăn: 5
2 Khảo sát trước khi thực hiện 5
III Các biện pháp 6
1 Khảo sát các nguy cơ gây tai nạn để lồng ghép dạy phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà 6
2 Nghiên cứu, tự bồi dưỡng kiến thức cách phòng tránh tai nạn thương tích cho bản thân 8
3 Xây dựng các hoạt động giáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ khi trẻ ở nhà 10
4 Lồng ghép nội dung phòng tránh tai nạn thương tích thông qua các hoạt động quay video, các bài tuyên truyền gửi nhóm lớp, trò chuyện qua zoom hướng dẫn trẻ các kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích, hướng dẫn phụ huynh chăm sóc, giáo dục con tại nhà 11
5 Phối kết hợp với phụ huynh để phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà 14
PHẦN C KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 17
I Kết luận 17
II Khuyến nghị 17
Trang 3PHẦN A ĐẶT VẤN ĐỀ
I Lý do chọn đề tài.
Sinh thời Bác Hồ đã từng nói: "Cái mầm có xanh thì cây mới vững, cái búp
có xanh thì lá mới tươi quả mới tốt, con trẻ có được nuôi dưỡng, giáo dục thìĐất Nước mới tự cường, tự lập” Trẻ em là nguồn hạnh phúc của gia đình, làtương lai của mỗi dân tộc Trẻ em sinh ra có quyền được chăm sóc, bảo vệ, đượctồn tại, phát triển và được chấp nhận trong gia đình và cộng đồng Vì vậy, việcchăm sóc, bảo vệ trẻ em đã trở thành nghĩa vụ và trách nhiệm của mỗi gia đình,của toàn xã hội và đó cũng là trách nhiệm của bậc học mầm non
Trong phiên họp ngày 22/3/2019 trọng tâm thảo luận các vấn đề về trẻ em,phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã nhấn mạnh tình trạng tai nạn thương tích và tửvong do tai nạn thương tích ở trẻ em vẫn ở mức cao Tai nạn thương tích lànguyên nhân hàng đầu dẫn đến tử vong và gây ra những biến chứng trầm trọng ởtrẻ cả về sức khỏe và về tinh thần Vì vậy, việc đảm bảo an toàn phòng chống tainạn thương tích cho trẻ là nhiệm vụ quan trọng trong việc chăm sóc giáo dục trẻtrong nhà trường
Hiện nay, có rất nhiều trẻ tử vong do tai nạn thương tích, trong đó số vụtai nạn của trẻ mà nguyên nhân do sự bất cẩn của người lớn cũng đã xảy ra:Như trẻ bị ngạt khí khi bị bỏ quên trên ô tô, để trẻ nhỏ đi chơi một mình dẫnđến tai nạn đuối nước, sử dụng dụng cụ dạy học không khoa học làm trẻ bịbỏng…Một số trẻ bị tai nạn thương tích tuy không tử vong nhưng cũng cóthể bị tàn tật suốt đời
Song song đó làđại dịch Covid-19 xuất hiện, trẻ em là đối tượng bị ảnhhưởng vô cùng nặng nề.Chắc hẳn chúng ta vẫn nhớ, những ngày đầu tháng2/2020, những ảnh hưởng nặng nề của dịch bệnh Covid-19 đã khiến cho cả xãhội bị ảnh hưởng và yêu cầu giãn cách xã hội đã làm cho việc học tập của hàngtriệu trẻ em Việt Nam trong đó có trẻ trong độ tuổi mầm non bị ảnh hưởng dotrường học đóng cửa Trẻkhông được đến trường lâu ngày đã gây ra không ítkhó khăn cho các bậc phụ huynh về việc chăm sóc con mình nhiều khi do quábận rộn công việc mà lơ là dẫn đến những tai nạn thương tích ở trẻ nhỏ khôngđáng có như sự việc cháu bé bị rơi từ tòa cao tầng xuống…
Đặc biệt với trẻ ở độ tuổi 5-6 tuổi là giai đoạn trẻ rất hiếu động, tò mò,muốn khám phá thế giới xung quanh bên cạnh đó trẻ lại chưa được tới trường,chưa được trang bị những kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích nên nguy cơxảy ra những tai nạn không mong muốn là rất cao
Môi trường gia đình, trường học mất an toàn cũng là nguyên nhân dẫn đến tainạn thương tích cho trẻ như: Ngã cầu thang, cháy, bỏng nước sôi, điện giật, bị vật
Trang 4sắc nhọn cắt, đâm, bị ngạt thở do nuốt đồ chơi, dị vật, v.v… Phó giáo sư, tiến sỹTrịnh Xuân Huấn (Bộ y tế) cho rằng: “Tai nạn thương tích không những gây tổnthất về người mà còn để lại gánh nặng cho cả gia đình và xã hội, đó là những hậuquả lâu dài như: “Thương tật vĩnh viễn, sang chấn tâm lý, mất khả năng đi lại, họctập…”
Nói đến trường mầm non là chúng ta nói đến việc: “Nuôi cháu khỏe, dạycháu ngoan, đảm bảo cho cháu an toàn mọi lúc, mọi nơi” Trong những nhiệm
vụ ấy, nhiệm vụ nào cũng quan trọng, song quan trọng nhất là đảm bảo an toàntuyệt đối cho trẻ Bình thường khi trẻ được đến trường thì giáo viên mầm non làngười trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ hàng ngày, là người làm hạn chế và giảmthiểu đến mức thấp nhất tai nạn thương tích cho trẻ, giúp cho trẻ phát triển cânđối, hài hòa, nhưng trong bối cảnh trẻ nghỉ học ở nhà vì dịch bệnh covid – 19 đểthực hiện được nhiệm vụ này thì thực sự hết sức khó khăn
Từ nhận thức trên, là một giáo viên mầm non được phân công dạy lớp mẫu
giáo lớnA4, tôi đã mạnh dạn nghiên cứu và áp dụng: “Một số biện pháp nâng cao hiệu quả phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ 5-6 tuổi khi nghỉ dịch ở nhà” Xin được trao đổi, chia sẻ với bạn bè và đồng nghiệp.
II Thời gian, đối tượng, phạm vi nghiên cứu
1 Đối tượng nghiên cứu
100% phụ huynh, trẻ lứa tuổi mẫu giáo lớn,lớp MGL A4
- Phương pháp nghiên cứu lí luận
- Phương pháp điều tra, khảo sát.
- Phương pháp tổng hợp, phân tích thông tin
4 Thời gian nghiên cứu
Đề tài được thực hiện từ tháng 09/2021 đến tháng 04/2022
Trang 5Thông tư số 13/2010/TT-BGDĐT ngày 15/4/2010 của Bộ giáo dục và đàotạo ban hành về quy định xây dựng trường học an toàn, phòng chống tai nạnthương tích trong cơ sở giáo dục mầm non Theo thông tư, tất cả các trường họckhông chỉ riêng cấp học mầm non đều phải đảm bảo an toàn cho trẻ khi trẻ ởtrường Trẻ đến trường phải được chăm sóc và giáo dục trong một môi trườngđảm bảo an toàn Trường học an toàn, phòng chống tai nạn thương tích là trườnghọc mà các yếu tố nguy cơ gây tai nạn, thương tích cho trẻ được phòng, chống
và giảm tối đa hoặc loại bỏ
Thông tư 13 đã chỉ rõ, tai nạn là sự kiện xảy ra bất ngờ ngoài ý muốn, dotác nhân bên ngoài, gây nên thương tích cho cơ thể Thương tích là tổn thươngthực thể của cơ thể do phải chịu tác động đột ngột ngoài khả năng chịu đựng của
cơ thể hoặc rối loạn chức năng do thiếu yếu tố cần thiết cho sự sống như khôngkhí, nước, nhiệt độ phù hợp
Đảm bảo an toàn cho trẻ mầm non là nhiệm vụ không phải của riêng ai mà
là của tất cả chúng ta, của toàn xã hội và đặc biệt là của cha mẹ học sinh và củacác nhà giáo dục Đây cũng là mục tiêu đầu tiên, xuyên suốt trong kế hoạch nămhọc của các trường mầm non
Theo nghiên cứu về tâm sinh lý trẻ lứa tuổi mầm non đặc biệt với trẻ lứatuổi mẫu giáo lớn 5-6 tuổi đang trong thời kỳ khám phá và tìm hiểu thế giớixung quanh diễn ra mạnh mẽ nhất Chuyên gia tâm lý học Phạm Hiền (NguồnChuyengiaphamhien.edu.vn) đã có nghiên cứu và cho rằng: “Trẻ lứa tuổi mẫugiáo lớn đã ý thức rõ ràng về “quyền lợi” và “thế mạnh” của mình; vì thế trẻ cónhững biểu hiện hiếu động và nghịch ngợm hơn” Theo thống kê của tôi trongviệc hỏi các đồng nghiệp, bạn bè dạy lớp mẫu giáo lớn 5 tuổi và khảo sát phụhuynh có con ở độ tuổi mẫu giáo lớn; 98% GV và phụ huynh cho rằng trẻ ở lứatuổi 5-6 tuổi rất hiếu động và nghịch ngợm, họ rất vất vả trong việc kiểm soát vàchăm sóc trẻ
Trong khi xã hội hiện đại thường xuyên tiềm ẩn nhiều tai nạn bất thường,
đe dọa đến sự an toàn của trẻ; tai nạn xảy ra có khi trẻ ở nhà, trên đường phố,ngay trong trường học, ngoài sân chơi…Trẻ lại chưa đủ sức khỏe và kinh
Trang 6nghiệm cũng như hiểu biết để đối phó với những nguy hiểm xunh quanh mình.đặc biệt là trong năm học 2021- 2022 trẻ chưa được đến trường, trẻ ở nhà vớiông bà, anh chị thì nguy cơ tiềm ẩn, xảy ra tai nạn thương tích cho trẻ là rất cao.Chính vì vậy, việc cung cấp, giáo dục các kỹ năng phòng tránh tai nạnthương tích cho trẻ trong năm năm học này là việc làm rất quan trọng để giúp trẻ
tự bảo vệ bản thân Kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích là một trongnhững kỹ năng sống vô cùng quan trọng và cần thiết đối với trẻ Nó giúp trẻnhận ra những mối nguy hiểm trong tình huống cụ thể, đồng thời nhận thứcđược những việc nên làm và không nên làm phù hợp với hoàn cảnh để giúpbản thân mình an toàn Có kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích tốt, trẻ sẽ tựtin hơn, sẵn sàng đối diện và vượt qua các mối nguy hiểm trong cuộc sống
Để truyền tải cho trẻ kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích ngay từ khicòn nhỏ đòi hỏi người giáo viên phải thực sự hiểu trẻ, phải có những phươngpháp dạy sao cho trẻ dễ hiểu, dễ tiếp thu, có như vậy mới giúp trẻ khắc sâu trongtâm trí, định hình cho mình những phản ứng phù hợp với mọi tình huống xảy rahàng ngày
Năm học 2021- 2022 tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáolớnA4 với sĩ số là 42 học sinh, gồm 02 giáo viên Trong thời gian thực hiện đềtài này tôi đã gặp những thuận lợi và khó khăn sau:
a Thuận lợi:
- Về Ban giám hiệu nhà trường: Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo mọi
điều kiện về cơ sở vật chất, tinh thần Hằng năm Ban giám hiệu nhà trường đã tổchức lớp tập huấn và cử giáo viên đi học các lớp về phòng tránh tai nạn thươngtích cho trẻ Ngoài tài liệu chuyên môn nhà trường còn trang bị đầy đủ tài liệu
về cách phòng tránh tai nạn thương tích cho giáo viên
- Về giáo viên: Lớp tôi được sự phân công của Ban Giám Hiệu với 2 giáo
viên với 13 năm kinh nghiệm chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ, cả 2 cô đều có trình
độ trên chuẩn, tận tâm, nhiệt huyết, luôn yêu nghề mến trẻ
- Về Bản thân: Là một giáo viên trẻ đầy nhiệt huyết, có tinh thần trách
nhiệm cao trong công việc, chấp hành tốt mọi nghị quyết và công việc của
Trang 7trường giao cho, có ý thức học hỏi đồng nghiệp, luôn mong muốn đảm bảo antoàn tuyệt đối cho trẻ mọi lúc mọi nơi cả về thể chất lẫn tinh thần.Nhất là khi trẻchưa được đến trường
- Về phụ huynh học sinh: Phụ huynh luôn nhiệt tình phối hợp cùng cô trong
công tác chăm sóc giáo dục trẻ tại nhà khi trẻ chưa được đến lớp
b.Khó khăn:
-Với giáo viên: Đối với giáo viên việc lồng ghép giáo dục kỹ năng phòng
tránh tai nạn thương tích vào các hoạt động đôi khi chưa phù hợp, chưa sưu tầm,sáng tác được nhiều các bài hát, bài thơ, câu chuyện phong phú có nội dung giáodục phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ
- Về học sinh: Trẻ mới chuyển từ mẫu giáo nhỡ lên mẫu giáo lớn, do dịch
Covid- 19 trẻ chưa được đến trường để các cô có thể trực tiếp hướng dẫn, rèncho trẻ một số kỹ năng nhận biết và phòng tránh tai nạn thương tích nên kỹ năngphòng tránh tai nạn thương tích của trẻ còn chưa nắm được
-Trẻ mẫu giáo lớn hiếu động, thích tò mò, khám phá thế giới xung quanh,thích trải nghiệm, khám phá tuy nhiên kỹ năng nhận biết các nguy cơ không antoàn và phòng tránh tai nạn thương tích của trẻ còn hạn chế
- Về phụ huyunh học sinh: Trình độ phụ huynh không đồng đều do đó nhận
thức khác nhau Nhiều trẻ được phụ huynh nuông chiều nên rất hiếu động Bêncạnh đó một số phụ huynh cũng chưa quan tâm đến chế độ rèn nề nếp cho trẻ doquá bận rộn công việc.Một số phụ huynh mang tâm lý bao bọc, sợ con mệt, sợcon đau, chỉ chú trọng chăm lo đầu tư cho con em mình sức khỏe, học tập màquên đi việc dạy trẻ nhận biết những nguy cơ gây tai nạn thương tích xungquanh trẻ Chính vì vậy việc phối hợp giữa gia đình và nhà trường còn gặp nhiềukhó khăn
2 Khảo sát trước khi thực hiện
Ngay từ đầu năm học khi được sự phân công của Ban Giám Hiệu,tôi gửibiểu mẫu khảo sát cho phụ huynh qua nhóm zalo lớp, điện thoại trực tiếp đối với
1 số phụ huynh không sử dụng zalo Qua kết quả khảo sát đầu năm giáo viênnắm bắt được đặc điểm của từng cá nhân trẻ và có kế hoạch xây dựng các hoạtđộng giáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ phù hợp với lứatuổi
Hình ảnh 1: Hình ảnh phiếu khảo sát đặc điểm cá nhân trẻ qua google drive (Phụ lục 2)
Sau khi tổng hợp phiếu khảo sát đặc điểm cá nhân trẻ tôi đã thu được kếtquả như sau:
Bảng 1:Kết quả khảo sát đầu năm (Phụ lục 1)
Trang 8Biểu đồ kết quả khảo sát đầu năm (Phụ lục 1)
Trước thực trạng trên tôi luôn trăn trở, suy nghĩ làm thế nào để các con5-6 tuổi nhận biết tốt về hành vi gây ra tai nạn, làm thế nào để giúp các conphòng tránh tốt những tai nạn thương tích đó trong thời gian trẻ chưa được đếntrường do nghỉ dịch covid – 19 Từ đó tôi đã tìm hiểu để đưa ra các biện phápsau:
để hỗ trợ các bậc phụ huynh nhằm giảm thiểu các tác nhân gây ra tai nạn thươngtích cho trẻ khi con nghỉ học ở nhà Nhất là đối với những gia đình có bố mẹ đilàm cả ngày chỉ có trẻ ở nhà với anh chị hay ông bà lớn tuổi chưa hiểu rõ vềnhững nguy cơ có thể gây ra tai nạn thương tích cho trẻ
* Cách làm Cũ:
Những năm học trước các động hoạt chăm sóc giáo dục trẻ diễn ra ởtrường, mọi hoạt động đều hướng đến trẻ, các nội dung khảo sát chủ yếu là trêntrẻ, các nguy cơ gây tai nạn thương cho trẻ thường được khảo sát ở trườngNhưng đặc biệt trong năm học này trẻ nghỉ dịch ở nhà chính vì vậy tôi đã khảosát qua các bậc phụ huynh về các nguy cơ gây tai nạn thương tích cho trẻ khi ởnhà
* Cách làm mới:
Ngay từ đầu năm học, tôi đã tiến hành khảo sátcác nguy cơ gây tai nạnthương tích cho trẻ khi ở nhàqua phụ huynhbằng google form, kênh thông tin zalo,hay điện thoại trực tiếp đối với những bậc phụ huynh không dùng zalo
Hình ảnh 2: Hình ảnhphiếu khảo sát các nguy cơ có thể gây tai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà(Phụ lục 2)
* Kết quả
Bằng những gì tìm hiểu được vàqua khảo sát các phụ huynh học sinh tôi đãnhận thấy các nguy cơ hay gây ra tai nạn thương tích cho trẻ gồm những nguy
cơ sau:
+ Bỏng, hỏa hoạn: Bỏng là một tai nạn thường thấy ở trẻ em đặc biệt là trẻ
nhỏ, nó để lại những hậu quả nghiêm trọng đến tinh thần và sức khỏe Tai nạn
do bỏng gây tổn thương và biến dạng các vùng da trên cơ thể Trẻ có thể bị:
Trang 9- Bỏng nước sôi: Do bình nước uống quá nóng, bình nóng lạnh chưa có vòi
xả riêng Bỏng thức ăn: Trẻ ăn hoặc sờ vào thức ăn, cơm, canh quá nóng
-Bỏng hơi: Do mở nồi cơm, nồicanh khi nóng
-Bỏng bô xe máy: Do vô tình của trẻ hoặc do sự bất cẩn của phụ huynh khicho con lên xuống và nghịch gần xe máy
- Hỏa hoạn có thể xảy ra khi có sự cố chập điện, nổ bình ga…
+ Hóc sặc, ngạt khí: Hóc sặc dị vật và hóc sặc thức ăn cực kì nguy hiểm.
Các nguy cơ có thể xảy ra gồm: Hóc dị vật: Do trẻ nuốt phải đồ chơi, bi, bútsáp…Hóc thức ăn: Do thức ăn chế biến to, trẻ ho, hắt hơi, cười đùa khi ăn, hócxương cá…Trẻ bị ngạt khí khi chùm túi bóng vào đầu, khi bị bỏ quên trên xe ô
tô Ngạt khí khi hít phải khói độc…
+ Ngã: Các con từ 5-6 tuổi rất hiếu động, khi ở nhà nghỉ dịch không gian
trong nhà thường chật hẹp, nhiều đồ đạc, các con vui chơi, chạy nhảy trong nhà,sân, ngoài đường Chính vì vậy mà ngã có thể xảy ra bất cứ lúc nào do cácnguyên nhân sau:
Ngã: Do nhà,sân trơn, lên xuống cầu thang không vịn, chạy, đùa nghịch,thò đầu ra lan can, trèo hàng rào, trèo lan can…
+Điện giật: Ngày nay, điện là nhu cầu thiết yếu cho sinh hoạt hàng ngày
của con người Nhưng điện cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây tai nạn thương tíchcho con người, đặc biệt là trẻ em Các nguyên nhân gây lên thương tích cho trẻgồm: Trẻ sờ tay vào ổ điện, thò tay vào quạt đang chạy, cắm đồ chơi vào ổ điện
+ Vật sắc nhọn và phương tiện, đồ dùng không an toàn:Nhiều đồ dùng, đồ
chơi đa dạng về màu sắc, chủng loại, kích cỡ, trẻ luôn thích thú khi được thamgia chơi, nhưng đây cũng là nơi tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ gây thương tích chotrẻ như: Dao, kéo sắc nhọn, bàn ghế, đồ chơi gãy hỏng, giá đồ chơi, giá cốc, giádép có góc cạnh sắc, đồ chơi ngoài trời bị bong sơn, long ốc vít, han và gãyhỏng…
+ Tai nạn giao thông: Trong những năm gần đây, tai nạn giao thông gia
tăng nhanh chóng, trong đó có rất nhiều trẻ em trong độ tuổi mầm non Đa sốnhững tai nạn xảy ra với trẻ đều do các nguyên nhân chủ quan của các bậc phụhuynh Do các con chạy ngang qua đường, ngồi trên xe máy không đội mũ bảohiểm, không thắt dây an toàn, thò chân vào nan hoa xe đạp, đi sai đường, sangđường tự do, chơi dưới lòng đường,…
+ Do đi cầu thang máy:Trong cuộc sống hiện đại, thang máy là phương
tiện di chuyển chủ yếu ở các trung tâm thương mại, các khu chung cư, thậm chítại các gia đình có nhà cao tầng Không thể phủ nhận sự thuận tiện của thangmáy, tuy nhiên đã có nhiều vụ tai nạn đáng tiếc xảy ra, nhất là đối với trẻ em
Trang 10Những sự cố thang máy thường gặp ở trẻ như: Mắc kẹt trong thang máy, kẹtcửa thang máy, thang máy di chuyển trước khi đóng cửa, Cabin rơi tự do.
+ Đuối nước: Trẻ 5 - 6 tuổi rấthiếu động nhưng cũng ngây thơ chưa hiểu
hết được sự nguy hiểm của việc chơi gần khu vực có nước như ao, sông, mươnghay những thùng đựng nước lớn nên xảy ra những sự việc đau lòng nhưngãxuống mương thoát nước, ao, hồ ở gần nhà, ngã vào xô, thùng đựng nước ởtrong nhà, khu vệ sinh…
Xác định rõ các nguyên nhân và các nguy cơ không an toàn có thể gâythương tích cho trẻ, tôi nghĩ rằng muốn giữ an toàn cho trẻ thì môi trường trẻsống, vui chơi và học tập phải được đảm bảo an toàn, phát hiện kịp thời cácnguy cơ có thể gây ra tai nạn thương tích, làm giảm thiểu tác hại đến sức khỏe
và sự phát triển của cơ thể, tăng cường các khả năng phòng tránh tai nạn thươngtích cho trẻ
2.Nghiên cứu, tự bồi dưỡng kiến thức cách phòng tránh tai nạn thương tích cho bản thân.
Khi trẻ đến lớp thì giáo viên là người trực tiếp chăm sóc trẻ Tuy nhiêntrong khi dịch bệnh còn diễn biến phức tạp trẻ chưa thể đến lớp thì việc tự họcnghiên cứu, bồi dưỡng kiến thức về cách phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ
là rất quan trọng.Hơn ai hết giáo viên, phải là người nắm vững những kiến thức,
kỹ năng cơ bản về phòng, tránh và xử lý các tình huống khi tai nạn xảy ra
Từ việcluôn tự học hỏi nâng cao kiến thức của bản thân về cách phòngtránh tai nạn thương tích cho trẻ để từ đó tôi có thể lồng ghép phù hợp vàochương trình chăm sóc giáo dục trẻ trong suốt năm học Nếu không được bồidưỡng thường xuyên thì không thể có kiến thức và khó xử trí được các tìnhhuống khi tai nạn xảy ra với trẻ
Khi có được những kiến thức tốt về các nguy cơ, cách phòng tránh và xử tríkhi trẻ bị tai nạn thương tích tôi sẽ tự tin tuyên truyền đến phụ huynh học sinh
về cách phòng tránh và xử trí khi trẻ không may bị ti nạn thương tích một cáchchính xác và đạt hiêụ quả
* Cách làm cũ:
Khi trẻ được đến trường thì việc nghiên cứu bồi dưỡng kiến thức về kỹnăng phòng tránh tai nạn thương tích chưa được chú trọng nhiều nhưng với tìnhhình thực tế như hiện nay trẻ nghỉ ở nhà, trong khi nhiều gia đình phụ huynhphải đi làm cả ngày, trẻ ở nhà với ông bà lớn tuổi hoặc các anh chị của mình, thìnguy cơ xảy ra tai nạn thương tích cho trẻ là rất cao chính vì vậy việc nghiêncứu, bồi dưỡng nâng cao kiến thứcvà tìm ra các biện pháp để nâng cao việc
Trang 11phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà là rất cần thiết và được chútrọng nhiều hơn.
* Cách làm mới
Trước đây nhận thức của tôi về phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ cònchưa cao, kiến thức còn hạn hẹp mới biết xử lí 1 số tình huống đơn giản.Trongnăm học 2021 – 2022, do dịch bệnh trẻ phải nghỉ học ở nhà, là người giáo viênmầm non ngoài việc nâng cao trình độ chuyên môn thì cần nghiên cứu sách báo,mạng internet, học hỏi kiến thức các kênh truyền hình như VTV7, các đồngnghiệp có nhiều năm kinh nghiệmvà hoàn thiện nội dung, chương trình giáo dục
về phòng, chống tai nạn, thương tích cho trẻ để phù hợp với đặc điểm tâm, sinh
lý trẻ 5-6 tuổi và tình hình thực tế ở địa phương
Trong giai đoạn trẻ chưa thể đến trường do dịch covid – 19 Tuyên truyềnđến phụ huynh tạo cho trẻ môi trường an toàn về sức khỏe, tâm lý và thân thểkhi trẻ ở nhà, phải thường xuyên bao quát trẻ ở mọi lúc mọi nơi Khi trẻ bị tainạn phải bình tĩnh xử trí, sơ cứu ban đầu tại chỗ, đồng thời đưa trẻ đến y tế nơigần nhất để cấp cứu kịp thời cho trẻ
Tham gia các cuộc thi tìm hiểu về cách phòng tránh tai nạn thương tích chotrẻ trên mạng internet Thực hiện nghiêm túc và có chất lượng về nội dung giáodục phòng, tránh tai nạn, thương tích đã được Bộ quy định tại chương trình cácmôn học Cần chú trọng việc trang bị kiến thức và hình thành kỹ năng phòng,chống tai nạn thương tích cho trẻ
Bản thân luôn tham gia đầy đủ vào các buổi tập huấn do nhà trường vàphòng giáo dục tổ chức Tham gia các lớp tập huấn qua zoom về Y tế để nângcao kiến thức và kĩ năng về phòng và xử trí ban đầu một số tai nạn thường gặpnhư hóc, xặc, bỏng, gãy xương…
Hình ảnh3:Hình ảnh tập huấn kỹ năng phòng tránh và cách xử trí tai nạn thương tíchcho trẻ qua zoom (Phụ lục 2)
* Kết quả
Với những năm trước chưa tìm hiểu sâu về phòng tránh tai nạn thươngtích cho trẻ nhắc đến vấn đề này tôi còn lúng túng, chưa tự tin vào bản thân
để xử lí tình huống xảy ra cũng như tuyên truyền với các bậc phụ huynh về
kỹ năng phòng tránh và cách xử trí khi trẻ bị tai nạn thương tích Nhưngkhi tự có ý thức trau dồi bản thân, bồi dưỡng thêm kiến thức cũng nhưđược sự quan tâm của BGH nhà trường tổ chức các buổi tập huấn qua zoom
mà tôi đã có những kiến thức cơ bản về phòng tránh tai nạn thương tích và
có thể tuyên truyền đến các bậc phụ huynh một cách chính xác và hiệu quảhơn
Trang 123 Xây dựng các hoạt động giáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ khi trẻ ở nhà
Kế hoạch được ví như chìa khóa mở đường đi đến mục đích Kế hoạch cótầm quan trọng đặc biệt, nó như kim chỉ nam, có tác dụng chỉ đường chohoạtđộng thực hiện theo một con đường đã định sẵn Nó như ngọn đèn phadẫnlốicho chúng ta thực hiện công việc một cách khoa học Vì vậy, nếu xây dựngđượckế hoạch coi như ta đã thành công được một nửa công việc Việc xây dựng
kế hoạch các hoạt động giáo dục cho trẻ sao cho phù hợp với đặc điểm phát triểntâm sinh lý, sở thích, hoàn cảnh mang ý nghĩa hết sức quan trọng giúp trẻ hứngthú, dễ dàng tiếp thu những kiến thức kỹ năng cần đạt một cách dễ dàng
Việc xây dựng kế hoạch nội dung kỹ năng phòng tránh tai nạn thươngtích cho trẻ khi ở nhà cũng vậy Đối với trẻ mẫu giáo lớn vốn hay tò mò,hiếu động, thích khám phá những điều mới lạ, mà ở nhà nguy cơ xảy ra tainạn thương tích cho trẻ là rất nhiều Do vậy tôi thiết nghĩ việc xây dựng hệthống các hoạt động giáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích chotrẻ ở nhà một cách khoa học cụ thể theo từng tháng, từng chủ đề, phù hợpvới đặc điểm phát triển của trẻ mẫu giáo lớn là rất quan trọng và cần thiết
để từ đó tôi cũng như các giáo viên trong lớp có cái nhìn khái quát và chủđộng trong việc xây dựng video bài giảng để giáo dục kỹ năng phòng tránhtai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà đạt hiệu quả
* Cách làm cũ:
Những năm học trước việc xây dựng các hoạt động giáo dụckỹ năng phòngtránh tai nạn thương tích cho trẻ thường được xây dựng là các kỹ năng phòngtránh tai nạn thương thích cho trẻ khi ở trường và thường được lồng ghép vàotrong các hoạt động trong ngày học như: Khám phá, làm quen văn học, âm nhạc,phát triển vận động…hay các hoạt động khác như: Hoạt động ngoài trời, thamquan dã ngoại, hoạt động ăn, hoạt động ngủ…Riêng trong năm học 2021-2022
do dịch covid- 19 diễn biễn phức tạp trẻ nghỉ học ở nhà nên nội dung, hình thứcgiáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ cũng có nhiều thay đổi
Do đó tôi đã tìm hiểu và xây dựng các hoạt động giáo dụcphòng tránh tai nạnthương tích cho trẻ khi ở nhà cho phù hợp với tình hình thực tế
* Cách làm mới:
Bên cạnh việc bám sát chỉ đạo thực hiện chương trình giáo dục mầmnon Ngay từ đầu năm học tôi đã tìm hiểu, khảo sát các nguy cơ dễ gây tainạn thương tích cho trẻ khi ở nhà và xây dựng các nội dung giáo dục kỹnăng phòng tránh tai nạn thương tích khi trẻ ở nhà sao phù hợp với tình hìnhthực tế
Trang 13* Kết quả:
Tôi đã xây dựng được hệ thống các hoạt động giáo dục các kỹ năng phòngtránh tai nạn thương tích cho trẻ khi ở nhà phù hợp với điều kiện thực tế, đặcđiểm tâm sinh lý của trẻ mẫu giáo lớn
Các hoạt động này được sắp xếp theo từng tháng cụ thể như sau:
ST
T
1 Tháng 9 Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh hóc sặc
2 Tháng 10 Biết kêu cứu và chạy khỏi nơi nguy hiểm
3 Tháng 11 Không chơi ở những nơi nguy hiểm
4 Tháng 12 Dạy trẻ kỹ năng đi thang máy an toàn
5 Tháng 1 Dạy trẻ kĩ năng sử dụng dao kéo an toàn
6 Tháng 2 Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh tai nạn giao
thông
7 Tháng 3 Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh bị bỏng
8 Tháng 4 Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh bị điện giật
9 Tháng 5 Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh đuối nước
Việc xây dựng được hệ thống các hoạt động giáo dục theo từng tháng cụthể, phù hợp thực tế giúp trẻ hứng thú, tham gia các hoạt độngcùng tương tácvới cô và các bạn trên nhóm lớp Từ đó trẻ có những kỹ năngphòng tránh tai nạnthương tích cần thiết cho bản thân
Trẻ đã nắm bắt đươc các kỹ năng cần thiết để phòng tránh tai nạn thươngtích như tránhhóc sặc, sử dụng deo kéo an toàn, đi thang máy an toàn, , phòngtránh được các tai nạn giao thông thường xảy ra khi trẻ ở nhà, phòng tránh bịbỏng, kỹ năng phòng tránh bị điện giật, đuối nước khi ở nhà
4.Lồng ghép nội dung phòng tránh tai nạn thương tích thông qua các hoạt động quay video, các bài tuyên truyền gửi nhóm lớp, trò chuyện qua zoom hướng dẫn trẻ các kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích, hướng dẫn phụ huynh chăm sóc, giáo dục con tại nhà
Như trước kia mỗi ngày đến lớp trẻ ở với cô giáo từ tám đến mười tiếng và
có rất nhiều hoạt động được diễn ra từ học tập, vui chơi đến ăn, ngủ, vệ sinh…Trong bất cứ hoạt động nào trẻ cũng rất dễ bị tai nạn nhưng không phải vì thế
mà chúng ta bắt trẻ ngồi im một chỗ, không vận động, không làm gì cả Và khitrẻ ở nhà nghỉ dịch cũng vậy, môi trường xung quanh nhà chúng ta luôn cónhững nguy cơ gây tai nạn thương tích cho trẻ, không như ở lớp học với đặc thù
là môi trường để trẻ dễ hoạt động, ở nhà không gian trật hẹp, nhiều đồ dùng Dù
đi học hay trẻ chưa được tới trường, trẻ ở nhà thìchúng ta phải để cho trẻ hoạtđộng, khuyến khích trẻ tìm tòi, khám phá Để trẻ phát triển toàn diện cả thể chất
Trang 14và trí tuệ Vì vậy quan trọng là chúng ta sẽ giáo dục trẻ như thế nào để khôngxảy ra sơ xuất, phòng tránh được tai nạn cho trẻ.
Nhiều bậc cha mẹ chỉ chú trọng chăm lo đầu tư cho con em mình sức khỏe,việc học hành mà quên chăm lo và dạy trẻ nhận biết những nguy cơ gây tai nạnthương tích cho trẻ Có phụ huynh trao đổi với tôi: “Ở nhà con nghịch lắm, bố
mẹ nói con không nghe, chỉ nghe cô giáo thôi” Từ ý kiến trao đổi của phụhuynh tôi đã lên ý tưởng lồng ghép nội dung phòng tránh tai nạn thương tích chotrẻ thông qua các hoạt động giao lưu trò chuyện cùng trẻ qua zoom Qua biệnpháp này một lần nữa các con được ghi nhớ khắc sâu hơn
* Cách làm cũ:
Khi trẻ được đến trường thì việc lồng ghép các nội dung phòng tránh tainạn thương tích cho trẻ thông qua các hoạt động giáo dục trên lớp Tuy nhiênvới tình hình thực tế trẻ nghỉ ở nhà thì việc giáo dục các kĩ năng phòng tránh tainạn thương tích cho trẻ thông qua các video bài giảng, các bài tuyền truyềntrênnhóm zalo của lớp, qua các buổi trò chuyện tối thứ 6 hàng tuần qua zoom
* Cách làm mới
Trước tình hình diễn biến phức tạp của dịch Covid -19, trẻ mầm non chưathể đến trường và không tham gia học trực tuyến như các anh chị tiểu học, trunghọc Do đó, để giúp trẻ có được những ngày nghỉ ở nhà không bị nhàm chán,giáo viên trường tôi đã xây dựng kịch bản hướng dẫn cha mẹ chăm sóc giáo dụccon tại nhà Khối mẫu giáo lớn chúng tôi đã chú trọng lồng ghép những đề tàiphòng chống tai nạn thương tích cho trẻ cũng như kỹ năng để hướng dẫn phụhuynh như: Phòng tránh trẻ bị điện giật khi ở nhà, thoát hiểm khi bị bỏ quên trên
ô tô, bé bảo vệ bản thân, kỹ năng xử dụng dao kéo an toàn, kỹ năng đi thangmáy an toàn,…
Trước khi quay, chúng tôi chuẩn bị nghiên cứu thật kỹ nội dung, kịch bản,
để làm sao có thể làm ra một video clip vẫn đảm bảo về tính chuyên môn nhưngcũng gần gũi, dễ hiểu để trẻ có thể thực hiện theo hoặc cùng ba mẹ, anh chị cùnglàm trong những ngày nghỉ dịch Tôi luôn nỗ lực, trăn trở làm sao để nhữngvideo, clip do mình làm ra có thể làm tư liệu để các bậc phụ huynh có thể dùng
để hướng trẻ, hoặc trẻ có thể tự học, do đó tôi thường mày mò, tìm kiếm và lựachọnnhững nội dung gần gũi mà trẻ có thể gặp phải khi ở nhà Tôi thường lênmạng tìm kiếm những hình ảnh, nội dung sinh động phù hợp nội dung đề tài đểlồng ghép vào video để tạo nên sự hứng thú với người xem
Ví dụ: Đề tài “Dạytrẻ biết kêu cứu và chạy khỏi nơi nguy hiểm”
Đường link video: https://youtu.be/vQlUxQBR5H4
Đề tài “Dạy trẻ không chơi ở những nơi nguy hiểm”
Trang 15Đường link video: https://youtu.be/nswDOy36IF8
Đề tài “Dạy trẻ kỹ năng phòng tránh tai nạn điện giật”
Đường link video:https://youtu.be/6Kl43Bj63aI
Sau khi lên kịch bản hoàn chỉnh, chuẩn bị đồ dùng tư liệu đầy đủ chúng tôitiến hành quay video clip, sử dụng các phần mềm như camtasia, Format factory,capcut, để chỉnh sửa, cắt ghép video,để video của mình đạt chất lượng tốt về nộidung truyền tải cũng như về chất lượng hình ảnh hay âm thanh, ánh sáng…
Hình ảnh 4:Hình ảnh gửi video hướng dẫn trẻ các kĩ năng phòng tránh tai nạn thương tích trên nhóm lớp (Phụ lục 2)
Theo kế hoạch của nhà trường, các lớp sẽ tổ chức hoạt động giao lưutròchuyện với học sinh qua zoom vào tối các thứ 6 hàng tuần Đây là hình thứcgiúp các con ở nhà nghỉ dịch những vẫn được gặp cô và các bạn để giao lưu Để
tổ chức tốt hoạt động giao lưu và mang lại hiệu quả cao nhất trong việc lồngghép giáo dục kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ Trước buổi giaolưu trò chuyện tôi đều lên trước kịch bản, với những câu hỏi gợi mở
Ví dụ: Tôi có thể hỏi trẻ khi ở nhà các con có được tự ý cắm quạt, cắm ti vilên xem không? Vì sao?
Hay tôi có thể tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi để tạo sự hứng thú cho trẻkhi tham gia buổi giao lưu như “Vật nào nguy hiểm”, “Ai nhanh trí’ Cách chơi
cô cho trẻ quan sát những đồ vật trên màn hình và lựa chọn những đồ vật nguyhiểm, hay lựa chọn các đáp án chính xác nhất…
Hình ảnh 5: Hình ảnhbuổi gặp mặt được lồng ghép nội dung phòng tránh tai nạn thương tích qua zoon được trẻ rất hào hứng tham gia (Phụ lục 2)
* Kết quả
Các video sau khi được biên tập hoàn chỉnh và được BGH phê duyệt sẽđược đưa lên trên nhóm zalo lớp để phụ huynh xem và hướng dẫn trẻ hoạt độngtại nhà Mặc dù chỉ được thấy cô trên màn hình điện thoại, máy tính nhưng rấtnhiều trẻ tỏ ra thích thú như đang được học ở trên lớp Vì vậy nội dung lồngghép phòng chống tai nạn thương tích đều được trẻ đón nhận và phụ huynh cũngsẵn sàng, đồng hành cùng con trong những hoạt động này
Với những thao tác đơn giản, dễ thực hiện, lại được sự hướng dẫn của cácbậc phụ huynh, trẻ đã có thể dễ dàng làm theo cô Thông qua, các video clip nhưvậy, các cô đã chia sẻ, đồng hành với phụ huynh học sinh trong thời gian trẻchưa thể đến trường.Khi hỗ trợ phụ huynh hướng dẫn các con, để tương tác vớigiáo viên, phụ huynh sẽ hướng dẫn cho trẻ làm và quay clip khi các cháu thựchiện các kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích gửi lại trên nhóm lớp Thôngqua các clip do phụ huynh gửi, giáo viên sẽ nắm bắt tình hình của trẻ để có